حکمت متعالیه

خلافت انسان از دیدگاه ملاصدرا

خلافت انسان از دیدگاه ملاصدرا
صدرالمتألهین عقیده دارد برترین و بالاترین نیرو در انسان که بدان شایستگی خلافت الهی پیدا می‌کند، نیروی عقلی است. به نظر او بالاترین صفتی که بدان انسان بر تمام فرشتگان برتری می‌یابد، صفت علم ادامه ...

ثمرهای نظریه‌ی تجسم اعمال در حکمت متعالیه

ثمرهای نظریه‌ی تجسم اعمال در حکمت متعالیه
برای حقیقت تجسم اعمال ثمرهای متعددی ذکر شده است؛ چنان که در خلال مباحث گذشته اشاره شد، از مهم‌ترین ثمرهای آن تبیین چگونگی تناسب جزا و خلود اخروی با اعمال محدود دنیوی است. به باور ادامه ...

دیدگاه ملاصدرا درباره معاد

دیدگاه ملاصدرا درباره معاد
در اینجا دیدگاه ملاصدرا در بحث معاد، با همان ترتیبی که ابن‌سینا دارد، نقل می‌شود. نخست دلایل او را در مورد سه مسئله مقدماتی معاد، یعنی اثبات نفس، تجرد نفس و بقای نفس نقل می‌کنیم. سپس نظر او ادامه ...

حُدوث و قِدَم در هستی‌شناسی و جهان‌شناسی

حُدوث و قِدَم در هستی‌شناسی و جهان‌شناسی
حدوث در لغت به معنی رخ دادن و روی دادن رویدادی تازه و نیز به معنی پدید آمدن و پیدا شدن امری تازه و نو و مفهوم مقابل آن قِدم است. در اصطلاح فلسفه و کلام، حدوث و قدم، اصطلاحی است مشترک ادامه ...

معرفی رساله‌ی حدوث العالم صدرالمتألهین شیرازی

معرفی رساله‌ی حدوث العالم صدرالمتألهین شیرازی
رساله‌ای در دوازده فصل به زبان عربی، از صدرالمتألهین شیرازی (م 1050 ق) که موضوع آن، اثبات حدوث زمانی عالم و ردّ قدیم بودن آن است. ادامه ...

امکان تأسیس «سیستم فلسفیِ جدید»

امکان تأسیس «سیستم فلسفیِ جدید»
دانش و حکمت، خاصیتی متطوّر داشته و همواره در حال تغییر و دگرگونی است؛ از این رو مسلماً حکمت صدرایی نیز نیازمند بازنگری و ایجاد تحولاتی متناسب با روزگار معاصر است. استاد رضایی تهرانی با درک لزوم و اهمیت این ادامه ...

وحدت وجود

وحدت وجود
وحدت شخصی وجود، به عنوان رأی اخیر ملاصدرا در ساحت وجودشناختی، بر بسیاری از مباحث فلسفه‌ی متعارف تأثیر بنیادین داشته است. وحدت شخصیه‌ی وجود عبارت است از اینکه یک وجود به هم پیوسته و یکپارچه و نامتناهی، ادامه ...

معرفت نفس

معرفت نفس
تا پیش از زمانه‌ی ملاصدرا، مباحث نفس در بخش‌های مختلف فلسفه‌ی اسلامی مطرح می‌شد؛ اما ملاصدرای شیرازی، مباحث مربوط به نفس را از مرحله‌ی تکوین تا مرحله‌ی بقاء و معاد در بخش جداگانه‌ای جمع‌آوری کرد و به آن مباحث ادامه ...

کاستی‌های روشی در دفاع از ملاصدرا

کاستی‌های روشی در دفاع از ملاصدرا
در شماره‌ی شماره 63، (آذر 1391) مجله‌ی کتاب ماه فلسفه‌ مقاله‌ای به قلم استاد اکبر ثبوت با عنوان «دفاع از فیلسوف: فیلسوف مخالف تقید و مقلدان مخالف وی» منتشر شد که ادامه مقالات دنباله‌دار و پیوسته‌ای ایشان ادامه ...

وحدت وجود و فردیّت

وحدت وجود و فردیّت
ریشه‌های اندیشه‌ی وحدت وجود را که به انکار خویشتن، فدا کردن خویشتن و خداگونگی خویشتن می‌انجامد، شاید بتوان تا تفکر هندی دنبال کرد. در واقع، اندیشه هندی در مورد تفوق خویشتن همگانی بر خویشتن فردی ادامه ...

آخرین مقالات
بعثی‌ها جنگ را چگونه معنا کردند؟

بعثی-ها-جنگ-را-چگونه-معنا-کردندسینمای جنگ در ایران، که به نام «سینمای دفاع مقدس» شناخته می‌شود، کارنامه‌ی روشن و بارها پژوهش‌شده‌ای ادامه ...

آنها در آنجا نبودند

آنها-در-آنجا-نبودندمشخصه‌ی آثار نسل سوم مستندسازان جنگ در ایران این است که مستندساز «در آنجا» (صحنه‌ی نبرد) نیست یا نبوده ادامه ...

مستندهای پژوهش در تاریخ

مستندهای-پژوهش-در-تاریخاین مقاله، فهرستی از مستندهای سینمای جنگ را در ایران تهیه کرده است که عمدتاً مستند پژوهشی خوانده می‌شوند. ادامه ...

نهادهای خبری و سینمایی در جنگ

نهادهای-خبری-و-سینمایی-در-جنگفعالیت سینمایی و مستندسازی در جنگ، آن هم از سوی کسانی که پیش از آن تجربه‌ی نزدیکی از جنگ واقعی نداشتند ادامه ...

خیالی حقیقی‌تر از واقعیت

خیالی-حقیقی-تر-از-واقعیت«رابطه دو متن» از قواعد بسیاری پیروی می‌کند که برخی از محققان مانند باختین، کریستوا، بارت و ژنت به آن ادامه ...

دیالوگی پنهان بین سفیدی و سیاهی

دیالوگی-پنهان-بین-سفیدی-و-سیاهیفیلم «من یک مزدور سفید هستم»، با عنوانی تناقض‌آمیز بیان دو روایت متفاوت درباره‌ی طول مدت فیلم با‌ این ادامه ...

بهترین مجسمه‌ی دنیا

بهترین-مجسمه-ی-دنیامستند «بهترین مجسمه‌ی دنیا» درباره‌ی شهید «دریاقلی سورانی» است. در مقاله‌ی حاضر کوشش می‌شود تا تحلیلی ادامه ...

فرزند خرمشهر

فرزند-خرمشهرسینمای مستند ایران در طول دوران جنگ و پس از آن، فیلم‌هایی فراهم کرده که اکنون به متن‌هایی برای مطالعه‌ی ادامه ...

آخرین روزهای زمستان

آخرین-روزهای-زمستانآخرین روزهای زمستان، یکی از مهم‌ترین آثاری است که در مورد دفاع مقدس، شهدا و یکی از بزرگ‌ترین فرماندهان ادامه ...