عضویت العربیة English
امام جواد علیه‌السلام: هر کس کار زشتی را نیکو بشمارد، در آن زشتی شریک است. کشف الغمّه، ج2، ‌ص 349

تاریخ تفسیر

تفسیر در عصر تابعین

تفسیر در عصر تابعین
به طور مسلم در عصر صحابه به دلیل آنکه زمینه‌ها و ضوابط علمی و کلامی و فلسفی و عرفانی هنوز مدون نگشته بود، قرآن مجید بر اساس این زمینه‌ها تفسیر نمی‌گشت، و به جز خود قرآن کتاب دیگری تدوین نشده بود. در دوره تابعین (قرن دوّم یا ادامه ...

تفسیر قرآن کریم در عصر صحابه

تفسیر قرآن کریم در عصر صحابه
تفسیر قرآن کریم در عصر صحابه که از نیمه دوّم قرن اوّل هجری بیشتر قوت داشته جنبه روائی و اثری داشته و بر اثر و اساس روایات و احادیث و تقریر نبّی اکرم (صلی الله علیه و آله و سلّم) بوده است. تفسیر صحابه به علت مأثور بودن به شکل ادامه ...

آغاز علم تفسیر

آغاز علم تفسیر
کلمه تفسیر در لغت به معنی «روشن نمودن و تبیین» است. و اهل ادب معتقدند کلمه تفسیر از ریشه‌ی «فَسر» است و یا از ریشه‌ی «سَفر» می‌باشد که مقلوب فسر است. و هر دو به معنی «کشف» به کار می‌رود. مانند: «اَسفَرَ الصُّبح»، یعنی صبح ادامه ...

با تکیه بر جایگاه تفسیر موضوعی

چکیده‌ای تاریخی از پیدایش دانش تفسیر و تحول آن

چکیده‌ای تاریخی از پیدایش دانش تفسیر و تحول آن
آیه‌های قرآن، حکمت الهی را در آفرینش آدمیان و جنیان، در این گفته پروردگار والا روشن داشته‌اند: «جن و انس را نیافریدم مگر برای آن که مرا بپرستند...» (ذاریات/56)، نیز سنت الهی را در برانگیختن مردمان پس از مرگشان، برای ادامه ...

نخستین مفسر بزرگ اصفهان (323-254 هـ. ق)

ابومسلم محمدبن بحر اصفهانی

ابومسلم محمدبن بحر اصفهانی
در این مقاله نگارنده در مقام معرفی یکی از رجال علمی اصفهان است که نام و آرای او از قرن چهارم اسلامی تاکنون در تفاسیر بزرگ و معروف شیعه و اهل تسنن دیده می‌شود، ولی با گذشت یازده قرن تمام، از خصوصیات زندگانی و ادامه ...

در معنای بقیّة الله

در معنای بقیّة الله
«بقیة الله» تعبیر قرآنی و نیز از القاب آخرین امام شیعه‌ی اثناعشری است. این تعبیر در آیه‌ی هشتاد و ششم سوره‌ی هود، پس از آنکه شعیب پیامبر قوم خود را به پرستش خداوند دعوت و از کم فروشی و تباهکاری نهی می‌کند، بدین ادامه ...

تفسیر صحابه و تابعان از دیدگاه آیت الله معرفت

تفسیر صحابه و تابعان از دیدگاه آیت الله معرفت
شماری از صحابه و تابعان در زمره پیشگامان اولیه تفسیر قرآن قرار دارند. مفسران شاخص دوره صحابه چهار تن به نام های علی(علیه السلام)، ابن مسعود، ابیّ بن كعب و ابن عباس هستند كه در بین آن ها برتری علی (علیه السلام) ادامه ...

نقدي بر ديدگاه ورستيخ در باب سيبويه و خاستگاه نحو در تفاسير قرآني كهن

بررسي نخستين متون تفسيري

بررسي نخستين متون تفسيري
اين مقاله، معرّفي و نقدي است بر كتاب دستور زبان عربي و تفسير قرآن در نخستين سده هاي اسلامي اثر كُرنليوس وِرستيخ. معرّفي كوتاهي از اين كتاب در مقاله ي پيشين به قلم مترجم آمده است. در اين مقاله نويسنده كوشيده است ادامه ...

تفسير آيات مشكله در كلام سيبويه

تفسير آيات مشكله در كلام سيبويه
بعضي از آيات قرآن كه اختلاف آرا و نظرهاي مفسّران در آن زياد است، به عنوان آيات مشكله ي قرآن شناخته مي شود. در اين مقاله نويسنده كوشيده است ضمن بررسي برخي از اين آيات و نيز اشاره به پاره اي از ديدگاههاي مفسّران ادامه ...

دستور زبان عربي و تفسير قرآن در نخستين سده هاي اسلامي

دستور زبان عربي و تفسير قرآن در نخستين سده هاي اسلامي
اين كتاب به تحقيق در ريشه ي پاره اي از مفاهيم و اصطلاحات صرف و نحو عربي مي پردازد و مي كوشد رد پاي آنها را در نخستين تفاسير قرآن تدوين يافته در دو قرن نخست هجري بيابد. مؤلّف درصدد ارائه ي اين نتيجه است كه ادامه ...