عضویت العربیة
جمعه، 29 فروردين 1393 (سال اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی)
امام صادق علیه السلام فرمودند: آن کس که نسبت به بزرگترها احترام نگذارد و به کوچکترها محبّت نکند، از ما نیست. کافى، ج 3، ص 253
مسیر جاری : صفحه اصلی/مقالات/خانه و خانواده/شور جوانی /تحصیل/تاثير همكاري و رقابت در پيشرفت تحصيلي

تبلیغات
آخرین مقالات
پیامک‌های میلاد حضرت فاطمه علیها السلام (4)

پیامک‌های-میلاد-حضرت-فاطمه-علیها-السلام-(4)زهرا اگر در اول خلقت ظهور داشت دیگر خدا نیاز به پیغمبری نداشت فرموده اند در برکات وجود او زهرا اگر نبود ادامه ...

دلائل متأخران در اصالت وجود

دلائل-متأخران-در-اصالت-وجودمتأخران برای اثبات مدعی خود در اصالت وجود، به دلایلی تمسک جُسته اند که سه دلیل از اساسی ترین دلایل آنان ادامه ...

پیامک‌های تبریک روز زن

پیامک‌های-تبریک-روز-زنبه نام آن که شادی وخوشبختی را آفرید به آسمان گفتم قشنگ ‌ترین جمله را بگو تا برای عزیزترین کسم بنویسم ادامه ...

تحریر محل نزاع در بحث اصالت وجود یا ماهیت

تحریر-محل-نزاع-در-بحث-اصالت-وجود-یا-ماهیتآنچه شیء بدان موجود است، ماهیت است یا وجود آن و یا امری ورای آن دو؟ در صورتی که آنچه موجود بدان موجود ادامه ...

پیامک‌های تبریک روز مادر

پیامک‌های-تبریک-روز-مادرزن هستی ساز و نظم ده و مهر گستر است سرچشمه محبت و الطاف داور استبهر صفا و لطف خدا عشق مظهر است بعد ادامه ...

زیادت وجود بر ماهیت

زیادت-وجود-بر-ماهیت«ماهیت» و «وجود» دو امر مغایرند. بدین معنی که حیثیت هستی هر شیء، غیر از حیثیت چیستی آن است. تفصیل آنکه ادامه ...

پیامک‌های میلاد حضرت فاطمه علیها السلام (2)

پیامک‌های-میلاد-حضرت-فاطمه-علیها-السلام-(2)یکتا گُهر بحر رسالت زهراست محبوبه حق، ظرف ولایت زهراست همتای علی، نور دو چشم احمد سرچشمه دریای امامت ادامه ...

پیامک‌های میلاد حضرت فاطمه علیها السلام (1)

پیامک‌های-میلاد-حضرت-فاطمه-علیها-السلام-(1)بر عالمیان رحمت بی حد آمد زیبا گهر رسول امجد آمد تبریک به شیعیان اهل عالمچون فاطمه دختر محمد آمد ادامه ...

پیامک‌های میلاد حضرت فاطمه علیها السلام (3)

پیامک‌های-میلاد-حضرت-فاطمه-علیها-السلام-(3)تـو زهـره مـنـوری مـفـاد شــرح کــوثـری تـویی کـه روشنی دهی به مهـر و ماه و مشتری مـظـهـر عـصـمـت و حیا ادامه ...

معرفی به دوستان

ایمیل گیرنده را به منظور دریافت لینک صفحه وارد بفرمائید.


بازدید : 2759 بار

شنبه، 25 مهر 1388

تاثير همكاري و رقابت در پيشرفت تحصيلي
تاثير همكاري و رقابت در پيشرفت تحصيلي
تاثير همكاري و رقابت در پيشرفت تحصيلي

نویسنده : غلامرضا آتش‌دامن



آنچه كه براي بسياري از معلمان و دست‌اندركاران آموزش و پرورش و خانواده‌ها مطرح بود، اين بوده كه در امر يادگيري و پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان، عملكرد گروهي و همكاري ميان آنها مهم‌تر است يا رقابت انفرادي؟
در گذشته اعتقاد بر اين بود كه كلاس درس بايد از آرامش و سكوت مطلق برخوردار باشد و نيز دانش‌آموزان را به رقابتي سخت و تنگاتنگ با يكديگر وا مي‌داشتند. اما امروزه بسياري از مدارس در صدد استفاده از برنامه‌هايي هستند كه دانش‌آموزان را به بيان عقايد و همكاري و مشاركت در يادگيري دعوت مي‌كنند، در دهه‌هاي اخير يادگيري مشاركتي و همكاري و تعاون در گروه، موضوع بحث انگيزي در آموزش شده است و معلمان در حال تجربه كردن روش‌هاي يادگيري مشاركتي و گروهي هستند تا سطح آموزش را در كلاس‌هاي خود از لحاظ كمي و كيفي ارتقا دهند. اين گزارش تلاش دارد تا به كالبدشكافي و بررسي رقابت در امور درسي كه يك شيوه سنتي است و نيز همكاري و مشاركت ميان دانش آموزان به مثابه تحولي در سيستم يادگيري، بپردازد.
در سوره مائده، آيه 2 قرآن كريم آمده است «تعاونوا علي‌البر والتقوي» در امور نيك و تقوا همكاري نماييد.
همكاري يعني چه؟ بطور خلاصه، همكاري زماني صورت مي‌گيرد كه دو نفر يا بيشتر براي پيدا كردن راه‌حلي كه بهتر از راه‌حل خودشان است با هم كار مي‌كنند راه‌حلي بهتررا برگزينند.
همكاري سازنده با ديگران، در پيشرفت و موفقيت انسان موثر است، اما به هر حال رقابت با ديگران هم بخشي از زندگي است و سهمي براي خود دارد. كودكان رقابت را خيلي زود مي‌شناسند (از وقتي كه مي‌خواهند توجه بيشتر پدر و مادر و بزرگترها را به خود جلب كنند تا وقتي كه در مدرسه براي نمرات بهتر و جوايز و تحسين‌هاي بيشتر رقابت مي‌كنند) رقابت هم براي خود جايي در زندگي دارد اما بايد توجه داشت كه در محدوده خود بماند و از حد معيني تجاوز نكند. البته هستند كساني كه زندگي را تنها «يك مسابقه و مبارزه دائمي» تلقي مي‌كنند. اگر انسان چنين احساسي داشته باشد معني‌اش اين است كه براي پيشرفت خود دائماً نياز به كنار زدن و از سر راه برداشتن ديگران دارد. در رقابت دوستانه در نظر گرفتن انصاف و ملاحظه اساس كار است. متاسفانه بيشتر رقابت‌ها، نهايتاً به سرانجامي نامطبوع ختم مي‌شوند.
در جريان فعاليت‌هاي گروهي بسياري از دانش‌آموزان در فرآيند و جريان مطالعه و شناخت خود و شركت جستن فعالانه در مصاحبت با گروه همسالان به مراتب احساس امنيت بيشتري پيدا مي‌كنند. علاوه براين فعاليت گروهي به فرد فرصت مي‌دهد. تا ايجاد رابطه با ديگران و اجتماعي شدن را هرچه بيشتر عملاً تجربه كند. توانايي در ايجاد ارتباط با ديگران خود عامل اصلي سازندگي فرد است.
يكي از جريان‌هاي اساسي در زندگي آدمي همكاري است. همكاري ركن اساسي زندگي انساني است. در هر وضع و هر موقعيت همكاري شرط اصلي زندگي جمعي است. جنبه اجتماعي رشد و آماده كردن بچه‌ها براي به سر بردن با ديگران و همكاري با ايشان مدت‌هاست كه نظر مربيان را جلب كرده است.
تحقيقات جامعه‌شناسان و توسعه جامعه‌شناسي تربيتي در كار مدرسه و توجه معلم به جنبه اجتماعي تعليم و تربيت در اين زمينه اثر خاصي داشته است. يكي از علايم رشد اجتماعي بچه بستگي به گروه يا دسته همسن خود و شركت در بازي‌هاي اجتماعي دارد. بچه كم‌كم خود را با زندگي گروهي سازش مي‌دهد و با ديگران همكاري مي‌كند.
شركت در فعاليت‌هاي گروهي و تماس با ساير بچه‌ها باعث آشنايي آنان به اموري مانند همكاري، تقسيم كار و وظايف قبول مسئوليت و همدردي با ديگران مي‌شود.
معلم بايد از ايجاد رقابت چشم و هم چشمي ميان دانش‌آموزان كه به كسب موفقيت در محدودي از آنها و شكست اكثريت آنها مي‌انجامد، جلوگيري به عمل آورد. معلم براي اين كار مي‌تواند از تدابير مختلفي استفاده كند. به عنوان مثال براي جلوگيري از ايجاد رقابت ميان دانش‌آموزان در بحث‌هاي كلاسي، معلم بايد در جريان بحث، پس از گفتن نام دانش‌آموزي معين به طرح سوال بپردازد. اين روش موجب خواهد شد كه معلم مشاركت همه افراد كلاس را در فعاليت‌هاي آموزشي جلب نمايد و همه افراد كلاس را تقويت كند. اما اگر معلم ابتدا سوالي را طرح كند و بعد از دانش‌آموزان بخواهد تا هر كه مي‌تواند به آن جواب دهد، تعداد كمي از دانش‌آموزان مستعد و قوي كلاس به سوال پاسخ خواهند داد و تنها آنها مورد تاييد و تقويت واقع خواهند شد.
چنانچه محيط مدرسه فوق‌العاده رقابت‌آميز باشد و دانش‌آموز همواره با سايرين مقايسه و تحقير شود، ممكن است خود را ناتوان پندارد و در نتيجه احساس حقارت كند و در موارد رقابت‌آميز واكنش‌هاي نامطلوبي نشان دهد. ديگران را تحقير كند، و بيش از اندازه از ديگران چاپلوسي ‌كند و نسبت به انتقاد ديگران حساس شود و خود را در هدف همه انتقادها بداند و از مردم كناره‌گيري ‌كند.
رقابت امري عادي است و نمي‌توان آن را بيماري رواني فرض کرد ولي در جريان رقابت فرد آرامش و سكون خود را از دست مي‌دهد و اگر دائماً در حال رقابت باشد بهداشت رواني او به خطر مي‌افتد. ضمناً هدف رقابت بايد اساسي و با ارزش باشد و گرنه فرد عادت مي‌كند با همه كس رقابت كند و در مقابل همه كس و همه حال حتي بيماري بخواهد خود را برتر از ديگران نشان دهد. در اين گونه موارد حالت ماليخوليايي به او دست مي‌دهد و دائماً در حال اضطراب و نگراني بسر مي‌برد. رقابت ميان پسرها بيشتر از دخترها است. زمينه فرهنگي هر جامعه در تقويت رقابت‌ورزي موثر است. در هر حال بايد بوسيله رقابت جنبه‌هاي تربيت را تقويت کرد و نگذاشت كه اين امر سبب تزلزل شخصيت افراد و ناراحتي دائمي آنها شود. يك كودك ممكن است در رقابت با ساير كودكان واكنش مناسبي از خود نشان دهد، در حالي كه كودك ديگري ممکن است در رقابت با ديگران دچار تنش شود و رفتار عصبي از خود نشان دهد.
رقابت كودكان با يكديگر تفاوت دارد. برخي به شدت رقابت مي‌كنند، و عده‌اي رقابت را دوست ندارند. كودك، ميل به برتري و غلبه بر ديگران را در خانواده مي‌آموزد و رفتارهايي كه در اين جهت باشند بوسيله والدين تقويت مي‌شوند. كودكاني كه با خواهران و برادران خود رفتار مناسبي دارند، در ارتباط با ديگران كمتر به رقابت نادرست مي‌پردازند. رقابت درست، باعث موفقيت و رقابت نادرست موجب برهم خوردن تعادل رواني كودك مي‌شود.

نتيجه‌گيري

يادگيري به روش همكاري گروهي بسيار موثرتر و مفيدتر از يادگيري به روش انفرادي و رقابت‌آميز است. يادگيري به روش همكاري گروهي، باعث مي‌شود كودكان بيشتر با هم مباحثه و مراوده داشته باشند و به تجزيه و تحليل و ارزشيابي ديدگاه هاي يكديگر بپردازند. به عبارت ديگر كودكان با اين روش به سطوح بالاتر يادگيري دست مي‌يابند در حالي كه وقتي كلاس به روش غيرگروهي پيش مي‌رود، دانش‌آموزان بيشتر به يادگيري در سطوح پايين‌تر مانند فراگيري دانش مي‌پردازند و فرصتي براي دستيابي و تجزيه و تحليل مطالب به دست نمي‌آورند. همكاري سازنده با ديگران در پيشرفت و موفقيت انسان موثر است و اگر دانش‌آموزان مهارت سازگاري با افراد را بياموزند، با تكرار و رشد اين مهارت در زندگي شخصي و اجتماعي خودشان به سازگاري دست مي‌يابند. دانش‌آموزان اين مهارت را در سايه فعاليت‌هاي گروهي و براثر بروز و ظهور اختلاف سليقه‌ها و با هدايت معلم خويش به دست مي‌آورند. رقابت داراي آثار نامطلوب رواني و اجتماعي فراواني است و عواقب منفي آن بيش از نتايج مثبت آن است.
منبع: روزنامه اطلاعات


نظرات کاربران
ادامه نظرات
ارسال نظر شما

• با عنایت به اینکه نظرات و پیشنهادات شما کاربران گرامی در بهبود پایگاه تاثیر کاملا موثری ایفا می کند لذا خواهشمند است ما را از نظرات ارزنده ی خود محروم نفرمایید.
• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط گروه مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.
• نظرات کوتاه مثل "خوب بود" و "عالی بود" و... و نظرات تکراری تائید نمی شوند و امتیازی هم به آنها تعلق نخواهد گرفت.
• متن نظر شما میبایست حداکثر 1024 کاراکتر باشد.