عضویت العربیة English
امام علی علیه‌السلام: برترین جهاد آن است که انسان روز خود را آغاز کند در حالى که در اندیشه ستم کردن به احدى نباشد. من لا یحضر الفقیه، ح 5762

احمد بن حنبل و امام علی(ع)

احمد بن حنبل و امام علی(ع)
جمعه 20 فروردین 1395  03:02 ب.ظ

ابو عبد اللّه احمد بن محمد بن حنبل ذُهَلى شيبانى ، پيشواى مذهب حنفى ، در سال ۱۶۴ ق ، به دنيا آمد و در سال ۲۴۱ ق ، درگذشت. شمار اساتيدى كه در مسند خود از آنان روايت كرده است ، دويست و هشتاد واندى است. وى آثار زيادى دارد ، از جمله : المسند ، الفضائل ، الزهد ، الملل ، التفسير ، الأيمان ، الأشربة و السنّة.[۱]

او سخنانی درخور توجه در مورد امیر المؤمنین(ع) دارد:

تاريخ دمشق عن أحمد بن سعيد الرباطي :سَمِعتُ أحمَدَ بنَ حَنبَلٍ يَقولُ : لَم يَزَل عَلِيُّ بنُ أبي طالِبٍ مَعَ الحَقِّ وَالحَقُّ مَعَهُ حَيثُ كانَ . [۲]

تاريخ دمشقـ به نقل از احمد بن سعيد رِباطى ـ: از احمد بن حنبل شنيدم كه مى گفت : على بن ابى طالب، همواره با حق بود و حق با او بود ، هر جا كه بود.



تاريخ دمشق عن عبد اللّه بن أحمد بن حنبل :كُنتُ بَينَ يَدَي أبي جالِسا ذاتَ يَومٍ ، فَجاءَت طائِفَةٌ مِنَ الكَرخِيّينَ فَذَكَروا خِلافَةَ أبي بَكرٍ وخِلافَةَ عُمَرَ بنِ الخَطّابِ وخِلافَةَ عُثمانَ بنِ عَفّانَ فَأَكثَروا ، وذَكَروا خِلافَةَ عَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ وزادوا فَأَطالوا ، فَرَفَعَ أبي رَأسَهُ إلَيهِم فَقالَ :

يا هؤُلاءِ ! قَد أكثَرتُم في عَلِيٍّ وَالخِلافَةِ ، وَالخِلافَةِ وعَلِيٍّ ، إنَّ الخِلافَةَ لَم تُزَيِّن عَلِيّا بَل عَلِيٌّ زَيَّنَها . [۳]

تاريخ دمشقـ به نقل از عبد اللّه بن احمد بن حنبل ـ: روزى نزد پدرم نشسته بودم. گروهى از كَرْخيان آمدند و از خلافت ابو بكر ، عمر بن خطّاب و عثمان بن عفّان ياد كردند و بسيار سخن گفتند و از خلافت على بن ابى طالب عليه السلام ياد كردند و درباره آن ، بسيار سخن گفتند. پدرم سرش را به طرف آنان گردانيد و گفت : اى مردم! درباره رابطه على با خلافت و خلافت با على ، بسيار سخن گفتيد. خلافت ، على را نياراست ، بلكه على ، خلافت را آراست. [۴]



الصواعق المحرقة عن عبد اللّه بن أحمد بن حنبل :سَأَلتُ أبي عنَ عَلِيٍّ ومُعاوِيَةَ فَقالَ : اِعلَم أنَّ عَلِيّا كانَ كَثيرَ الأَعداءِ ، فَفَتَّشَ لَهُ أعداؤُهُ شَيئا فَلَم يَجِدوهُ ، فَجاؤوا إلى رَجُلٍ قَد حارَبَهُ وقاتَلَهُ ، فَأَطرَوهُ [۵] كَيدا مِنهُم لَهُ . [۶]

الصواعق المُحرقةـ به نقل از عبد اللّه بن احمد بن حنبل ـ: از پدرم درباره على عليه السلام و معاويه پرسيدم. گفت : على عليه السلام دشمنان بسيارى داشت. دشمنانش بسيار كوشيدند چيزى عليه او پيدا كنند و نيافتند. پس به سوى مردى آمدند كه با او جنگيده و درگير شده بود و از روى مكر عليه على ، به ستايش بى جاى او پرداختند.



المستدرك على الصحيحين عن محمّد بن منصور الطوسي :سَمِعتُ أحمَدَ بنَ حَنبَلٍ يَقولُ : ما جاءَ لِأَحَدٍ مِن أصحابِ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله مِنَ الفَضائِلِ ما جاءَ لِعَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ رضى الله عنه . [۷]

المستدرك على الصحيحينـ به نقل از محمّد بن منصور طوسى ـ: از احمد بن حنبل شنيدم كه مى گفت : براى هيچ كدام از ياران پيامبر خدا ، فضايلى كه براى على نقل شده ، نقل نشده است.



شواهد التنزيل عن حمدان الورّاق:سَمِعتُ أحمَدَ بنَ حَنبَلٍ يَقولُ : ما رُوِيَ لِأحَدٍ مِن أصحابِ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله مِنَ الفَضائِلِ الصِّحاحِ ما رُوِيَ لِعَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ . [۸]

شواهد التنزيلـ به نقل حَمْدان ورّاق ـ: از احمد بن حنبل شنيدم كه مى گفت : از فضايل [ با سند ]صحيح ، براى هيچ كدام از ياران پيامبر خدا به مقدارى كه براى على بن ابى طالب نقل شده ، نقل نشده است.



فتح الباري :قَد رُوّينا عَنِ الإِمامِ أحمَدَ قالَ : ما بَلَغَنا عَن أحَدٍ مِنَ الصَّحابَةِ ما بَلَغَنا عَن عَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ . [۹]

فتح البارى :از احمد بن حنبلْ روايت شده كه گفته است : آن قدر [ از فضايل] كه از على بن ابى طالب به ما رسيده است ، براى هيچ كدام از اصحاب ، نرسيده است.



كشف الغمّة :نَقَلتُ مِن كِتابِ اليَواقيتِ لِأَبي عُمَرَ الزّاهِدِ قالَ : أخبَرَني بَعضُ الثِّقاتِ عَن رِجالِهِ قالوا : دَخَلَ أحمَدُ بنُ حَنبَلَ إلَى الكوفَةِ وكانَ فيها رَجُلٌ يُظهِرُ الإِمامَةَ ... ، فَقالَ لَهُ الشَّيخُ : يا أبا عَبدِ اللّهِ لي إلَيكَ حاجَةٌ ، قالَ لَهُ أحمَدُ : مَقضِيَّةٌ ، قالَ : لَيسَ اُحِبُّ أن تَخرُجَ مِن عِندي حَتّى اُعلِمَكَ مَذهَبي ، فَقالَ أحمَدُ : هاتِهِ ، فَقالَ لَهُ الشَّيخُ : إنّي أعتَقِدُ أنَّ أميرَ المُؤمِنينَ صَلَواتُ اللّهِ عَلَيهِ كانَ خَيرَ النّاسِ بَعدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه و آله ، وإنّي أقولُ إنَّهُ كانَ خَيرَهُم ، وإنَّهُ كانَ أفضَلَهُم وأعلَمَهُم ، وإنَّهُ كانَ الإِمامَ بَعدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه و آله .

قالَ : فَما تَمَّ كَلامُهُ حَتّى أجابَهُ أحمَدُ فَقالَ : يا هذا ! وما عَلَيكَ في هذَا القَولِ ؟ قَد تَقَدَّمَكَ في هذَا القَولِ أربَعَةٌ مِن أصحابِ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله : جابِرٌ وأبو ذَرٍّ وَالمِقدادُ وسَلمانُ ، فَكادَ الشَّيخُ يَطيرُ فَرَحا بِقَولِ أحمَدَ . [۱۰]

كشف الغُمّةـ به نقل از كتاب اليواقيت ابو عمر زاهد ـ: بعضى افراد موثّق ، از طريق رجال خود به من خبر داده اند كه وقتى احمد بن حنبل وارد كوفه شد ، در آن جا مردى بود كه اظهار تشيّع مى كرد ... . وى به احمد گفت : از تو درخواستى دارم.

احمد گفت : درخواستت پذيرفته است.

مرد گفت : دوست دارم پيش از آن كه از اين جا بروى ، مذهب خود را به تو عرضه كنم.

احمد گفت : بگو.

آن شيخ گفت : من معتقدم كه امير مؤمنان ـ كه درودهاى خدا بر او باد ـ ، پس از پيامبر صلى الله عليه و آله ، بهترينِ مردم بود و مى گويم كه وى ، بهترينِ آنان ، برترين و داناترينِ آنان بود و پيشواى پس از پيامبر صلى الله عليه و آله است.

راوى مى گويد : سخن مرد ، تمام نشده بود كه احمد در پاسخ گفت : اى مرد! ايرادى به خاطر اين اعتقاد نيست. چهار تن از ياران پيامبر خدا ، يعنى جابر و ابوذر و مقداد و سلمان ، پيش از تو بر اين باور بودند.

آن مرد، از حرف احمد چنان خوشحال شد كه مى خواست پرواز كند!

 

 

 


پی نوشت:
[۱]. ر . ك : سير أعلام النبلاء : ج ۱۱ ص ۱۷۷ ش۷۸ ، مسند ابن حنبل : ج ۱ ص ۵ ، فضائل الصحابة لابن حنبل : ج ۱ ص ۲۵

[۲]تاريخ دمشق : ج ۴۲ ص ۴۱۹ .

[۳]تاريخ دمشق : ج ۴۲ ص ۴۴۶ . راجع : ج ۳ ص ۴۹۴ (خطاب طائفة من أصحابه بعد البيعة) .

[۴]نيز ، ر. ك : ج ۳ ص ۴۹۵ (سخنان گروهى از ياران امام على پس از بيعت) .

[۵]أطرى فلانٌ فلانا : إذا مدحه بما ليس فيه (لسان العرب : ج ۱۵ ص ۶ «طرأ») .

[۶]الصواعق المحرقة : ص ۱۲۷ .

[۷]المستدرك على الصحيحين : ج ۳ ص ۱۱۶ ح ۴۵۷۲ ، تاريخ دمشق : ج ۴۲ ص ۴۱۸ ، الكامل في التاريخ : ج ۲ ص ۴۴۱ وليس فيه «من الفضائل» ، شواهد التنزيل : ج ۱ ص ۲۷ ح ۸ وزاد فيه «أكثر من» بعد «الفضائل» ، الصواعق المحرقة : ص ۱۲۰ وليس فيه «من أصحاب رسول اللّه صلى الله عليه و آله » .

[۸]شواهد التنزيل : ج ۱ ص ۲۷ ح ۹ ، تهذيب التهذيب : ج ۴ ص ۲۰۴ الرقم ۵۵۶۱ نحوه .

[۹]فتح الباري : ج ۷ ص ۷۴ .

[۱۰]كشف الغمّة : ج ۱ ص ۱۶۰ .

از همه دل بریده ام،دلم اسیر یک نگاست،تمام آرزوی من زیارت امام رضـــــــــاست

nazaninfatemeh

nazaninfatemeh
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : خرداد 1389 
تعداد پست ها : 59296
محل سکونت : تهران
دسترسی سریع به انجمن ها