عضویت العربیة English
امام على علیه‌ السلام: فاطمه علیها السلام، همواره مظلوم و از حق و میراث خود محروم بود. امالى طوسى، ص 155

جنس جعبه سیاه از چیست؟

جنس جعبه سیاه از چیست؟
شنبه 30 دی 1396  09:09 ق.ظ

جنس جعبه سیاه از چیست؟

همیشه پس از هر واقعه، سوال چرا وچگونه اتفاق افتاد؟  ذهن هر شنونده‌ای را به خود مشغول می‌کند. این سوالات برای کسانی که حمل‌ونقل با ناوگان‌های دریایی و هوایی را برنامه ریزی می‌کنند اهمیت بسیار زیادی دارد. ایمنی سرنشینان و پاسخ‌گویی به همین چراها و چگونه‌ها و  پیش‌گیری از سوانح احتمالی سبب شده است، سیستمی را طراحی کنند که بتواند وقایع ناوگان در حال حرکت ویا ماموریت را ثبت کنند تا در صورت حادثه احتمالی، با بررسی اطلاعات موجود از چند وچون واقعه مطلع شوند.

این ابزارهمان جعبه‌سیاه است که همیشه در اخبار سوانح هوایی و دریایی به گوش همگان می‌رسد.

پس از   حادثه نفتکش سانچی اعلام کردند که جعبه‌سیاه آن را توانستند نجات دهند وتا حداکثر 3 ماه دیگر محتویات آن بررسی خواهد شد.

نام جعبه‌سیاه در کشتیرانی همان ضبط کننده اطلاعات سفر یا Voyage Data Recorder است که باعلامت اختصاری VDR شناخته می‌شود.

جعبه‌سیاه روی همه کشتی‌ها نصب می‌شود. درواقع براساس قوانین بین‌المللی دریانوردی همه کشتی‌ها باید چنین دستگاهی را در فضای بیرونی کشتی و در محلی که برای همگان مشخص باشد نصب کنندتا اطلاعات مورد نیاز (مکالمات برج فرماندهی و مراکز حساس و اطلاعات حسگرها) روی آن ضبط شود.

جعبه‌سیاه حاوی یک دستگاه الکترونیک است که اطلاعاتی از قبیل تاریخ و ساعت، موقعیت جغرافیایی، سرعت، درجه حرارت، ارتباطات صوتی، داده‌های رادار، هشدارهای اصلی و همچنین سرعت و جهت باد و موارد مهم دیگری به صورت فشرده روی آن ثبت می‌شود.

جعبه‌سیاه کشتی به شکل یک کپسول است که در برابر عوامل مخرب فیزیکی وشیمیایی (حرارت، ضربه، فشار، انفجار و اسیدهاو غیره )در حدزیاددمقاوم است .

این دستگاه به صورت ثابت و گاهی شناور نصب می‌شود که به دوشکل متفاوت ساخته شده‌اند.


کپسول جعبه‌سیاه نوع ثابت در محل خاص عرشه فرماندهی جعبه‌ سیاه نوع شناور  از دو کپسول ساخته می‌شود وکپسول اصلی در داخل کپسول محافظ قرار می‌گیرد. در صورت غرق کشتی کپسول داخلی رها شده و به سطح آب می‌آید. این نوع جعبه‌سیاه اطلاعات را تا 48 ساعت ذخیره می‌ کند .


  در جعبه‌ سیاه شناور کشتی کپسول داخلی حاوی اطلاعات اصلی است .

 در جعبه سیاه، اطلاعات صوتی مربوط به 12 ساعت آخر فعالیت کشتی را می‌توان یافت چون دستگاه به صورت خودکاراطلاعات صوتی پیش از 12 ساعت را به‌طور مرتب پاک میکند و اطلاعات جدید جایگزین آن می‌شود.

اطلاعات جعبه‌سیاه فقط برای دسترسی به علت حوادث نیست. از اطلاعات آن می‌توان برای بهبود عملکرد کشتی و ناوبر در شرایط متفاوت و نامساعد محیطی استفاده کرد.

براساس قوانین بین‌المللی ناوبری، پس از سوانح دریایی، اطلاعات جعبه‌سیاه با استفاده از کدها و رموزی که از قبل پیش بینی شده‌، فقط در اختیار مالک کشتی ویا افرادی که قانون آنها را به رسمیت شناخته است قرار می‌گیرد.    


سیستم کار جعبه سیاه با در نظر گرفتن سیستم های ضبطی مدرن ترین کامپیوترها از استاندارد بالایی برخوردار نیست و جنبه سادگی اش زیاد به چشم می خورد اما این جعبه از نظر قابلیت ها و ویژگی های مقاومت در برابر ضربه، حرارت و سایر رویدادها به واقع بی نظیر و بی سابقه است. به عبارتی هیچ نیروی خارجی، حتی اشعه رادیو اکتیو یا فشار ناشی از انفجار اتمی نیز قادر نیست به جعبه سیاه ضربه بزند یا به داخل آن نفوذ نماید.

روکش خارجی جعبه سیاه به گونه ای است که در برابر فشار ناشی از منفجر شدن هواپیما یا کشتی نیز به خوبی مقاومت می کند. قشر مورد بحث، در صورت غرق شدن در دریا فشار حاکم بر ژرفای تا ۶۰۰ متری یعنی ۶۰ کیلوپوند بر هر سانتیمتر مربع را نیز به راحتی تحمل کرده و متلاشی نمی شود. قدرت مقاومت جعبه سیاه در برابر حرارت نیز معادل ۱۱۰۰ درجه سلسیوس می باشد.

روکش جعبه سیاه چهار لایه است:

    لایه خارجی
    لایه میانی
    لایه داخلی
    لایه عایق

لایه خارجی و داخلی، فلزی هستند و با آلیاژ مخصوص تست شده ساخته می شوند. لایه میانی (بین لایه داخلی و خارجی) از یک قشر نمدی مانند خیس می باشد. قشر خارجی سوراخ های بسیار ریزی دارد که در حالت عادی این سوراخ ها بوسیله نوعی لاک مسدود هستند حال اگر هواپیما بعد از آنکه سقوط کرد، طعمه حریق شود و حرارت ناشی از حریق به مرز ۱۱۰۰ درجه نزدیک شود، لاک بر اثر حرارت آب شده و در نتیجه راه سوراخ ها نیز به خودی خود باز می شود. به محض باز شدن سوراخ ها، آبی که نمد جذب کرده و تحت فشار بالا قرار دارد به حالت بخار آب در آمده و از سوراخ های لایه خارجی خارج شده و به صورت یک ابر، حفاظ روی جعبه را می پوشاند.

همچنین جعبه سیاه بوسیله عایقی از جنس تفلون نیز محافظت می شود. در داخل جعبه یک باتری اضطراری نصب شده و باتری مورد بحث نیز حفاظت شده است.


در صنعت کشتیرانی جعبه سیاه به نام اصلی خود با عنوان ثبت کننده داده‌های سفر (Voyage Data Recorder) یا VDR شناخته می‌شود.

بر اساس کنوانسیون سازمان جهانی دریانوردی تمامی کشتی‌ها ملزم به داشتن چنین دستگاه‌های ثَباتی در خود هستند تا بتوانند داده‌های حسگر‌های مختلف کشتی را جمع آوری کنند.

این داده‌ها بصورت فشرده در یک دستگاه حفاظت شده که در بیرون کشتی تعبیه شده است، ذخیره می‌شود. علت اینکه نیرو‌های امدادی چینی در مدت کوتاهی با حضور در عرشه نفتکش ایرانی توانستند جعبه سیاه سانچی را از نفتکش خارج کنند، این بود که جعبه سیاه بر روی عرشه کشتی قرار داشته است و مسئولان شرکت ملی نفتکش، بر روی نقشه سانچی، محل دقیق قرار گرفتن جعبه سیاه را به نیرو‌های امدادی چین اطلاع داده بودند.

این دستگاه در برابر ضربه‌های شدید، فشار زیاد و دمای بسیار بالا که ممکن است در اثر انفجار، برخورد و غرق احتمالی ایجاد شود، مقاوم است.

این دستگاه می‌تواند ثابت یا شناور باشد.

نوع شناور از دو کپسول تشکیل شده و کپسول اصلی در داخل کپسول محافظ قرار می‌گیرد. در صورت غرق کشتی کپسول داخلی رها شده و به سطح آب می‌آید. در این نوع اطلاعات دست‌کم ۴۸ ساعت آخر ذخیره می‌شود.

در جعبه سیاه شناور کشتی کپسول داخلی حاوی اطلاعات اصلی است.

داده‌های صوتی حداقل ۱۲ ساعت آخر فعالیت در این دستگاه‌ها قابل دسترسی است و معمولا داده‌های ۱۲ ساعت آخر در این دستگاه ثبات جایگزین اطلاعات قدیمی‌تر می‌شود.

اگرچه اهمیت اصلی این جعبه سیاه دسترسی به علت احتمالی سانحه است، اما ممکن است این داده‌ها در موارد دیگری نظیر بهبود کارآیی و آسیب‌های ناشی از وضعیت بد جوی هم به کار آید.

جعبه سیاه کشتی حاوی داده‌هایی است که از مهمترین آن‌ها می‌توان به تاریخ و ساعت، موقعیت جغرافیایی، سرعت، درجه حرارت، ارتباطات صوتی، داده‌های رادار، هشدار‌های اصلی و همچنین سرعت و جهت باد اشاره کرد.

اطلاعات جعبه سیاه کشتی فقط در دسترس مالک کشتی یا افراد مجاز قرار می‌گیرد.

بعد از وقوع سانحه، به محض کشف شدن جعبه سیاه آن را بر طبق مقررات بین المللی به مقامات امنیت ملی کشوری که هواپیما در خاک یا آب آن سقوط کرده است تحویل می دهند و کمیسیون تحقیق سوانح هوایی یا دریایی  مامور بررسی نوار مغناطیسی جعبه سیاه و ارزیابی اطلاعات ضبط شده در آن می شود.

ravabet_rasekhoon

ravabet_rasekhoon
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : دی 1392 
تعداد پست ها : 5399
محل سکونت : اصفهان
ali_81 farshon zahra_53 mty1378 تشکرات از این پست

پاسخ به:جنس جعبه سیاه از چیست؟
دوشنبه 2 بهمن 1396  07:54 ق.ظ

باسلام،

کاش اینقدر که برای جعبه سیاه محافظت و دقت و در ساخت لحاظ می شود، برای حفظ جان سرنشینان وقت و هزینه صرف شود.

سپاس

asdfg_zxcvb11

asdfg_zxcvb11
کاربر طلایی3
تاریخ عضویت : آذر 1394 
تعداد پست ها : 1272
محل سکونت : فارس
دسترسی سریع به انجمن ها