عضویت العربیة
چهارشنبه، 26 شهريور 1393 (سال اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی)
امام علی علیه السلام فرمودند: خردمندترین مردم کسی است که به عواقب و فرجام کار بیشتر بنگرد. غرر الحکم، ج 2، ص 484
مسیر جاری : صفحه اصلی/انجمن ها/علم و دانش/پزشکی و سلامت

مجله پزشکی : مغز و اعصاب

تاثیر برنامه خود مراقبتی مبتنی بر الگوی اورم بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس


تاثیر برنامه خود مراقبتی مبتنی بر الگوی اورم بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس● مقدمه:
مولتیپل ‏اسکلروزیس (Multiple Sclerosis=MS) یک بیماری مزمن، پیشرونده و شایع دمیلینزاسیون سیستم عصبی مرکزی در بالغین جوان می‏باشد. شیـــوع آن در سنین جوانی و با کــاهش عملکرد فــردی و اجتمــاعی همراه است (۱). تقریبــاً ۵۰۰۰۰۰ نفـــر در آمـــریکا مبتـلا به مولتیپل‏‏ اسکلروز هستند و هر ساله ۸۰۰۰ مورد جدید شناسایی می‏شود. این بیماری اغلب در سنین ۲۰-۴۰ سالگی رخ می¬دهد و سومین علت ناتوانی در آمریکا است (۲،۱). در ایران طبق اطلاعات انجمــن مولتیپل اسکلروزیس قریب بــه ۵۰۰۰۰ بیمــار مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس وجود دارد که در منطقه اصفهان از شیوع بیشتری برخوردار است (در حدود ۲۰-۱۵ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر) (۳). روند رو به افزایش بیماران ام‏اس لزوم توجّه به مسایل و مشکلات درمانی بیماران را طلب می‏کند (۱). بیماری مولتیپل¬اسکلروزیس غالباً افرادی را مبتلا می¬کند که در مرحله مولد زندگی خود قرار دارند و در باره نقش و مسئولیت های خانوادگی خود نگران هستند (۴). این بیماری استقلال و توانایی فرد را برای شرکت موثر در خانواده و اجتماع تهدید می‌کند و همه ابعاد زندگی روزانه را تحت تاثیر قرارمی دهد بطوری که بیماران را به سوی فقدان احساس شایستگی و اطمینان از خود سوق می‌دهد (۵). بیماران مبتلا به بیماری‏‏های ناتوان‏کننده مزمن همچون مولتیپل‏‏اسکلروز با مشکلات وابسته به بیماریشان نیز رو‏به¬رو هستند و این مشکلات، شرکت بیماران در فعالیت‏های پیشرفت سلامت را محدود نموده و در نتیجه سبب افزایش عوارض ثانویه و محدودیت در زندگی مستقل گردیده که در نهایت تاثیر منفی بر کیفیت زندگی آنها دارد (۶). از آنجایی‏‏ که بیماری‏‏های مزمن، منجمله مولتیپل‏‏اسکلروزیس بر تمام جنبه‏های اقتصادی، مالی، اجتماعی و عاطفی فرد، خانواده و جامعه اثر می‏گذارد، فقط درمان دارویی و کنترل دوره‏های بیماری این مبتلایان کافی نیست و پرستاران قادرند که بیماران را در بالابردن توانایی انجام فعالیت‏های روزمره یاری نموده و از مشکلات اجتماعی، روانی و اقتصادی آنها بکاهند (۸،۷). هنگامی که میزان فراگیری بیماران به حـــداکثر برسد، توانایی آنها برای تصمیم‌گیری و عمل افزایش می‌یابد و مکانیسم‌های ســـازگاری آنـهــا بیشتـــر می‌شود. از این رو هدف از آموزش بیمار، کمک به بیمار برای کسب مسئولیت بیشتر جهت مراقبت از خود و برای کمک به سازگاری آنها با تغییراتی است که در وضعیت جسمی و عملی آنها پدیدار گشته است، که در نهایت منجر به بهبودی کیفیت زندگی وی می گردد (۹). عدم آگاهـی افراد مبتلا به بیماری مزمن از چگونگی مراقبت از خود (Self care) یکی از دلایل بستری شدن مجدد آنها در بیمارستان است (۱۰).
بطوری که اقدامات پژوهشی متعددی در زمینه ارزیابی و توسعه مداخلاتی برای کنترل مشکلات این بیماران انجام و یا در حال انجام است. نتایج حاصل از این تحقیقات حاکی از آن است بین روش‌هایی نظیر حفظ انرژی، ورزش، تعاملات رفتاری و مداخلات روانشناسی و علایم بیماری مولتیپل اسکلروزیس ارتباط متقابلی وجود دارد، که بهبود یا رفع آنها تاثیر شگرفی بر کیفیت زندگی این بیماران خواهد گذاشت (۷، ۱۵-۱۱).
با توجه به اینکه ضرورت شناسایی و اتخاذ تدابیری در زمینه کنترل مشکلات ناتوان کننده این بیماران و ارتقای کیفیت زندگی آنان از سوی تیم درمان به شدت احساس می‌شود و درمان های دارویی هم تاثیر آنچنانی بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی این بیماران ندارند (۱۶)، برانگیختن توان خودمراقبتی این بیماران و برنامه¬ریزی بر اساس این توان بالقوه از اهمیت خاصی برخوردار است. تحقیقات انجام شده در زمینه خودمراقبتی در این بیماران اندک و تنها به بـــررسی کمیت و کیفیت رفتارهــای خودمراقبتی آنان پرداختـــه شده است، در حالی که به توانایی خودمراقبتی این بیماران کمتر پرداخته شده است (۱۷). لذا بررسی و تحقیق در مورد طراحی و انتخاب جدیدترین و در عین حال موثرترین برنامه خودمراقبتی بر اساس نیاز این بیماران جهت کنترل مشکلات و بهبود ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مولتیپل اسکلروزیس احساس می‌شود. در ایران در زمینه بررسی تاثیر برنامه خودمراقبتی بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی مبتلایان به مولتیپل اسکلروزیس تحقیقی صورت نگرفته است، از این رو برنامه خودمراقبتی مبتنی بر الگوی اورم و بر اساس نیازهای این بیماران با هدف تعیین تاثیر این برنامه بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل‌اسکلروزیس انجام شده است.
● روش بررسی:
مطالعه حاضر، یک پژوهش از نوع کارآزمایی بالینی می‌باشد که بر روی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس در محل انجمن ام‌اس ایران در سال ۱۳۸۵ انجام شد. طبق فرمول پوکاک (۱۸) ۳۴ بیمار برای هر گروه برآورد گردید که جهت اطمینان بیشتر، تعداد ۳۵ بیمار برای گروه شاهد و ۳۵ بیمار برای گروه آزمون انتخـاب شدند. با توجه به اینکه بیماران بستری نبودند و به درمــانگاه به طور منظم مراجعه می‌کردند،
نمونه گیری به صورت در دسترس طی یک ماه تا رسیدن به تعداد نمونه کافی انجام شد. نمونه ها به صورت تصادفی در دو گروه آزمون و شاهد قرار گرفتند. معیارهای حذف نمونه در این پژوهش شامل داشتن سابقه بیماری دیگر نظیر اختلالات روانی در برگیرنده افسردگی اساسی (با توجه به پرونده بیمار و نظر پزشک معالج) یا اختلال دو قطبی (البته اختلالات شناختی که مشخصه بیمـــاری MS بود لحــاظ نخواهد نشد)، سابقه اعتیاد به مواد، سایر اختلالات نورولوژیکی، داشتن سابقه مصرف کورتون و یا عود بیماری در طول ۶ هفته گذشته بود.
منظور از برنامه خودمراقبتی در این پژوهش، برنامه‌ای در قالب مدل مفهومی اورم و بر اساس نیـــازهای جسمی آموزشی بیماران مولتیپل اسکلروزیس شرکت کننده در برنامه بود که از طریق تکمیل فرم نیازسنجی اورم بدست آمد. این برنامه بر اساس سیستم پرستاری آموزشی- حمایتی اورم طراحی که شامل مجموعه‌ای از برنامه‌های خودمراقبتی برای کنترل که علایم جسمی:
اختلال در تحرک جسمی، ضعف عضلات، گرفتگی عضلات، خستگی، عدم تعادل در هنگام راه‌رفتن و اختلالات دفع ادراری و مدفوعی بود. این برنامـــه خودمراقبتی در قالب هشت جلسه ۴۵ دقیقه‌ای و در محل انجمن مولتیپل اسکلروزیس ایران و توسط خود پژوهشگر (کارشناس ارشد پرستـــاری)، انجام گــرفت که شامل مجموعه‌ای از اطلاعــات، رفتـــارها و عملکردهایی بود که بر اساس نیازهای جسمی بیماران مولتیپل اسکلروزیس و برای کاهش و پیشگیری از عوارض بیماری در ‌های بی‌اختیاری دفع ادرار (نظیر پرورش مثانه، ورزش عضلات کف لگن، تربیت عادتی زمان دفع (روش کِردِ و مانور والسالوا)، بی‌اختیاری دفع مدفوع (تنظیم وقت دفع، رژیم غذایی، تنظیم مصرف مایعات)، یبوست (برنامه‌ریزی جهت ورزش و تحرک، تنظیم زمـــان دفع، ماساژ عضلات کف لگن و رژیم غذایی)، خستگی (برنامه ورزشی، اولویت‌بندی کارها، روش‌های حفــظ انرژی و طراحی محیط) اختلالات بینایی (نحوه استفاده از رنگ ها و ...)، ضعف عضلات، گرفتگی عضلات و عدم تعادل (تمرینات آرام‌سازی و هماهنگی، نحوه استفاده از وسایل کمکی و ...) به بیماران آموزش داده و مورد اجرا قرار گرفت. برای پیگیری اجرای برنامه در طول سه ماه، چک‌لیست های خود گزارش‌دهی برای سه ماه اجرای برنامه بصورت روزانه تهیه شده بود تا بیماران گروه آزمون پس از اجرای روزانه برنامه آموزش داده شده آنها را تکمیل نمایند، که پس از سه ماه جمع‌آوری و مورد ارزیابی قرار گرفت. ابزارهای گردآوری داده‌ها در این پژوهش عبارت بود از:
پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک و مقیاس استاندارد سنجش ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مولتیپل اسکلروزیس که شامل ۳۸ سؤال در قالب ۸ بعد جزیی شامل سلامت جسمی، محدودیت در ایفای نقش در ارتباط با مشکلات جسمی، درد، انرژی، درک از سلامت، عملکرد اجتماعی، نقصان در سلامت، عملکرد جنسی و رضایت از عملکرد جنسی بود. این مقیاس توسط بارباراویکری در دانشگاه کالیفرنیا در سال ۱۹۹۵ ویژه بیماران مولتیپل اسکلروزیس طراحی گردید. اعتبار (روایی محتوا و همزمان) و پایایی ابزار در مطالعات مختلف خارج از کشور مورد تاییـد قرار گرفتــه است (۱۶،۱۴،۸). در پژوهش حاضر ابزار فوق پس از ترجمه، از نظر روایی (اعتبار) علمی توسط اساتید دانشگاه تربیت مدرس و دانشگاه های علوم پزشکی تهران، ایران و شهید بهشتی مورد تایید قرار گرفت. جهت سنجش پایایی (اعتماد) علمی مقیاس کیفیت زندگی از روش دو نیمه کردن استفاده شد. ضریب همبستگی پیرسون برای دو نیمه ابزار برآورد و پایایی ابزار با ضریب همبستگی ۸۶/۰ مورد تایید قرار گرفت. پرسشنامه اطلاعات دموگرافیکی و سنجش ابعاد جسمی کیفیت زندگی توسط هر دو گروه تکمیل شد. برنامه آموزشی خودمراقبتی مبتنی بر الگوی اورم مذکور در قالب ۸ جلسه آموزشی ۴۵ دقیقه‌ای برای بیماران گروه آزمون اجرا گردید. در پایان هر جلسه جزوه آموزشی مربوط به آن جلسه در اختیار نمونه‌ها قرار گرفت و چک لسیت های خودگزارش‌دهی جهت حمایت و پیگیری اجرای برنامه برای سه ماه تحویل نمونه¬های گروه آزمون گردید. در طول این سه ماه پژوهشگر با حضور در انجمن، هم بصورت حضوری و هم به صورت تلفنـــی بر نحوه اجرای برنامه در گروه آزمون نظارت می‌کرد و به سؤالات و اشکالات آنان در طول اجرای برنامه پاسخ می‌داد و مددجویان را جهت اجرای بهتر برنامه حمایت می‌نمود. در گروه شاهد طی مدت پژوهش مداخله‌ای صورت نگرفت و تنها از مقیاس ابعاد جسمی کیفیت زندگی قبل و بعد از مداخله جهت سنجش ابعاد جسمی کیفیت زندگی استفاده شد. پس از سه ماه اجرای برنامه و جمع¬آوری چک لیست های خود گزارش‌دهی، پرسشنامه ابعاد جسمی کیفیت زندگی مجدداً در اختیار گروه آزمون و شاهد قرار گرفت و تکمیل گــردید. اطلاعات بدست آمده از طریق آزمون های آمـــاری برآورد میانگین ها و کای اسکوئر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
● یافته‌ها:
اطلاعات مربوط به بعضی از مشخصات دموگرافیک و متغیرهای مداخله¬گر بدین صورت بود: از نظر سنی در محدوده ۳۰-۲۰ سال، ۴/۱۷ درصد از بیماران گروه شاهد و ۳/۵۴ درصد از بیماران گروه آزمون و در محدود ۴۰-۳۰ سال ۶/۱۸ درصد از بیماران گروه شاهد و ۷/۴۵ درصد بیماران گروه آزمون قرار داشتند. از نظر جنس، ۳/۳۴ درصد از بیماران گروه شاهد و در گروه آزمون ۴۰ درصد مرد بودند. از نظر تاهل در گروه شاهد ۴/۳۱ درصد مجرد و ۶/۶۸ درصد متاهل و در گروه آزمون ۴/۳۱ درصد مجرد بودند. دفعات عود در گروه شاهد: بدون عود ۳/۵۴ درصد، یکبار ۳/۳۴ درصد و دو بار ۴/۱۱ درصد و در گروه آزمون بدون عود ۹/۴۲ درصد، یکبار ۹/۲۲ درصد دو بار ۲/۱۴ درصد و سه بار ۴/۱۱ درصد بودند. ۸۶/۲ درصد از گروه آزمون و ۵۷/۸ درصد در گروه شاهد سابقه سه بار بستری داشتند. دو گروه از نظر توزیع متغیرهایی نظیر سن، جنس، تاهل، دفعات عود، شغل، تحصیلات، مدت زمان ابتلا و دفعات بستری تفاوت معنی داری نداشت.
میانگین امتیاز آزمون آماری t مستقل اختلاف معنی داری در ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران گروه آزمون و شاهد قبل از مداخله نشان نداد. در حالی که بعد از اجرای مداخله این اختلاف بین دو گروه معنی دار بود )۰۰۱/۰(P<. سه ماه پس از مداخله آزمون آماری t زوجی اختلاف معنی داری را در گروه آزمون نسبت به قبل از مداخله در کلیه ابعاد جسمی کیفیت زندگی نشان داد )۰۰۱/۰(P< در حالی که در گروه شاهد این اختلاف معنی دار نبود
● بحث:
در ارتباط با تاثیر برنامه خودمراقبتی مبتنی بر الگوی اورم بر ابعاد جسمی کیفیت زندگی بیماران مولتیپل اسکلروزیس در پژوهش حاضر، تاثیر این برنامه بر تمام ابعاد ۸ گانه در گروه آزمون در جهت مثبت معنی دار بود. تاثیر این برنامه در ابعاد محدودیت در ایفای نقش در ارتباط با مشکلات جسمی کاملاً محسوس و تامــل برانگیز است. در ابعـــاد دیگـــر نظیر سلامت جسمی، درد، انرژی نیز تاثیر این برنامه در جهت مثبت و قابل توجه بوده است. در سایر ابعاد نیز این برنامه تاثیر مثبت و موثری داشته است. با توجه به این تغییرات و توجه به این نکته که مراقبت از خود توسط خود بیمار مولتیپل اسکلروزیس می‌تواند توانایی های واپس زده شده و فراموش شده را تحریک کرده و از آنها در جهت رفع ناتوانی‌ها استفاده نمایــد، اجـــرای بـــرنامه خودمراقبتی می‌تواند انگیزه و اعتماد بنفس را دراین مددجویان تقویت نماید بطوری که آنها با قبول مسئولیت مراقبت از خود نارسایی ها و ناتوانی‌های حاصله از بیماری را بهبود بخشند و از توان خودمراقبتی در جهت رفع این مشکلات استفاده نمایند. در گروه شاهد میانگین امتیاز ابعاد جسمی کیفیت زندگی در ابعاد رضایت از عملکرد جنسی و تغییر در سلامت بعد از سه ماه پیگیری نسبت به قبل افت محسوس‌تری داشته است، بنظر می‌رسد ماهیت بیماری مولتیپل اسکلروزیس بر روی این ابعاد تاثیرگذارتر بوده است.
نتایج حاصل از پژوهش حاضر در ارتباط با میانگین امتیاز ابعاد جسمی کیفیت زندگی در بعد عملکرد جسمی در گروه آزمون قبل و بعد از مداخله در جهت مثبت معنــی دار بود که مطابق با بعضی مطالعـات
انجام شده در این زمینه است (۲۲-۱۹).
Zalewski در پژوهشی تحت عنوان جستجوی موانع و مشکلات انجام فعالیت های فیزیکی، گزارش یک مورد بیماری ام¬اس» در آمریکا نشان داد اجرای برنامه هشت هفته¬ای ورزش بر کیفیت زندگی منجــر به بهبود عملکرد جسمی این بیماران می¬گردد (۱۹). Rice و همکاران در کانادا در پژوهشی تحت عنوان «درمان با اینترفرون بتا یک، باعث بهبود کیفیت زندگی بیماران ام‌اس می‌شود» به این نتیجه دست یافتند که درمان با این دارو باعث تغییر در بعد عملکرد جسمی بیماران می‌گردد (۲۰). Gianino و همکاران در پژوهشی تحت عنوان تاثیر با کلوفن داخل نخاعی بر کاهش اسپاسم عضلانی» در آمریکا نشان دادند که تغییرات معنی داری در بعد جسمی کیفیت زندگی و عملکرد جسمی این بیماران حاصل گردیده است. ضمن اینکه اسپاسم عضلانی آنان نیز بهبود یافته است (۲۱). Patti و همکاران در پژوهشی تحت عنوان «تاثیر بازتوانی سرپایی بر کیفیت زندگی بیماران ام¬اس» در ایتالیا نشان دادند که اجرای برنامه ۶ روزه به مدت ۶ هفته باعث بهبود عملکرد جسمی بیماران مولتیپل اسکلروزیس می‌گردد (۲۲).
Rampello و همکاران در پژوهشی تحت عنوان تاثیر ورزش های هوازی بر توانایی حرکت و تحمل بهینه ورزش در بیماران ام¬اس در ایتالیا نشان دادند که تاثیر این برنامه بر کیفیت زندگی بیماران ام¬اس در بعد عملکرد جسمی معنی دار نبوده است (۲۳). شاید بتوان گفت اجرای برنامه ورزشی باید متناسب با توانایی بیماران مولتیپل اسکلروزیس باشد بطوری که آنها بتوانند از عهده برنامه برآیند. طبیعتاً اگر برنامه¬ای متناسب با نیاز و توانمندی بیمار مولتیپل اسکلروزیس نباشد، انگیزه وی را تحت‌الشعاع قرار می دهد و وی را در اجرای آن ناتوان می‌کند. Simone و همکاران در پژوهشی تحت عنوان «تاثیر درمان با اینترفرون بتا بر کیفیت زندگی بیماران ام‌اس» در ایتالیا نشان دادند که درمان با این دارو بر بعد جسمی کیفیت زندگی بیماران ام‌اس تاثیری ندارد (۲۴). از ویژگی های بیماری مولتیپل اسکلروزیس این است که درمان های دارویی در بهبود بیماری و کیفیت زندگی آنان عاجزند، لذا باید به
برنامه هایی روی آورده شود که توانایی های نهفته آنان را بروز داده و با تکیه بر آن بتوانند مشکلات را تحمل کنند. یکی از همین برنامه ها تکیه بر توان خودمراقبتی آنان می باشد که نتایج بارز و مثبتی بر جای گذاشته است.
نتایج حاصل از پژوهش حاضر در ارتباط با میانگین امتیاز ابعاد جسمی کیفیت زندگی در بعد محدودیت در ایفای نقش در ارتباط با مشکلات جسمی در گروه آزمون قبل و بعد از مداخله در جهت مثبت معنی دار بوده که در بعضی مطالعات انجام شده نتایج این مطالعه را تایید می کند (۲۲،۲۰، ۲۸-۲۵).
ولی Rampello و همکارانش نشان دادند که ورزشهای هوازی تاثیری بر بهبود محدودیت در ایفای نقش مرتبط با مشکلات جسمی این بیماران ندارد (۲۳). Zalewski نیز اجرای برنامه هشت هفته¬ای ورزش را بر محدودیت ایفای نقش مرتبط با مشکلات جسمی بی‌تاثیر دانست (۱۹). آنچه که مسلم است هر برنامه ای باید مبتنی بر نیاز بیماران باشد تا کارا و تاثیرگذار باشد. برنامه های ورزشی در صورتی ارزشمند هستند که بتوانند نیازهای بیماران مولتیپل اسکلروزیس را برطرف نمایند. بیماری مولتیپل اسکلروزیس با توجه به ماهیت و دوران عود آن غالباً با اسپاسم و گرفتگی‌های شدید عضلانی همراه است، طبیعتاً اگر برنامه‌های ورزشی متناسب با این مشکلات نباشند شاید منجر به بدتر شدن علایم این بیماری گردند. لذا مراقبین این بیماران باید در طراحی و مراقبت از این بیماران این نکته را مدنظر قرار دهند.
نتایج حاصل از پژوهش حاضر در ارتباط با میانگین امتیاز ابعاد جسمی کیفیت زندگی در بعد درد در گروه آزمون قبل و بعد از مداخله در جهت مثبت معنی‌دار بود که بعضی مطالعات این یافته‌های تایید (۲۲،۱۹) و یافته های بعضی مطالعات با نتـایج این مطالعه مغایرت دارد (۲۵-۲۳، ۲۸).
این برنامه ها همگی برنامه های بدون نیاز سنجی بیماری مولتیپل اسکلروزیس بوده و هر برنامه ای که مبتنی بر نیازسنجی نباشد تاثیری بر روند بهبودی و یا جلوگیری از پیشرفت بیماری مولتیپل اسکلروزیس نخواهد داشت. ضمن اینکه طول مدت اجرای برنامه ها و مداومت و پیگیری های لازم نیز از مواردی است که باید مدنظر قرار گیرد. با توجه به ماهیت مزمن بیماری مولتیپل اسکلروزیس، لازم است برنامه ها متناسب با ماهیت این بیماری تدوین و اجرا گردند.
نتایج حاصل از پژوهش حاضر نشان داد برنامه خود مراقبتی مبتنی بر اورم باعث افزایش میانگین ابعاد جسمی کیفیت زندگی در بعد انرژی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس می گردد. مطالعات انجام شده عنوان تاثیر بازتوانی بر کیفیت زندگی وابسته به سلامت در بیماران با ام‌اس پیشرونده (۲۹،۲۵،۲۳،۱۹) یافته‌های پژوهش حاضر را مورد تایید قرار می دهد. این برنامه ها با توجه به توانایی بیمار مبتلا تدوین شده و میزان اثر بخشی آن نیز مناسب بوده است. با توجه به اینکه طول مدت اجرای برنامه و پیگیری اجرا در این برنامه ها مد نظر قرار گرفته، نتایج بدست آمده در جهت مثبت و افزایش انرژی بوده است.
ولی نتایج Beatus و همکارانش تحت عنوان تاثیر یک هفته‌ای خلوت‌گزینی بر کیفیت زندگی و عزت نفس و توانایی عملکرد بیماران ام¬اس در مجموع ابعاد جسمی (۳۰) با نتایج پژوهش حاضر مغایرت دارد. دلیل مغایرت این پژوهش در این نکته خلاصه می شود که بیمار ام اس دچار استرس و اضطراب ناشی از بیماری است و نیاز شدید به حمایت خانواده و اطرافیان دارد و از طرف دیگر با توجه به اینکه این بیماران در سنین مولد قرار دارند و خود را عاجز از انجام
فعالیت‌های معمول و اجتماعی می بینند ناخودآگاه گوشه گیر می شوند، لذا برنامه های آموزشی باید در جهت مشارکت این بیماران طراحی گردند و نه در جهت عزلت گزینی و گوشه گیری آنها.
مطالعات فوق همگی تاثیر برنامه‌های غیر دارویی را در درمان بیماری مولتیپل اسکلروزیس و بهبود کیفیت زندگی موثر دانسته و اجرای آنرا برای به استقلال رساندن بیمار توصیه می کنند. توجه به این نکته حایز اهمیت است که هزینه داروهای بکار گرفته شده در درمان این بیماری سرسام آور بوده و هیچگونه تاثیری نیز بر کیفیت زندگی آنان ندارند (۱۵). ناتوانی‏های ناشی از مولتیپل‏اسکلروزیس نیز، به‏ علت ماهیت خاص بیماری و شیوع آن در بین جوانان، به شدت کیفیت زندگی فرد و خانواده را تحت‏الشعاع قرار می‏دهد، بطوری که فرد احساس خوب بودن و رضایت از زندگی را از دست می‌دهد و نوعی احساس بیچارگی و ناامیدی در وی به وجود می‏آید که این احساس متقابلاً توانایی فرد در انجام مراقبت‏های فردی را تحت تاثیر قرار می‏دهد و وی را ناتوان‏تر می‏سازد. با توجه به ناتوانی‏های خاص این بیماران، آنها باید راه سازگاری با تظاهرات وسیع بیماری را بیاموزند تا بتوانند در کنترل بیماری و رفتارهای بهداشتی خود، بصورت فعال اقدام نمایند و مسئولیت مراقبت از خود را شخصاً بپذیرند. با عنایت به اینکه تظاهرات و عوارض بیماری مولتیپل‌اسکلروزیس شدیداً بر روی کیفیت زندگی افراد مبتلا تاثیر می‌گذارد و نیز با ایجاد مرگ و میر و ناتوانی ها و هزینه‌های اقتصادی بالا، عوارض بسیار بزرگی را به بار می آورد، توجه به برنامه خودمراقبتی که خود مددجو بدون وابستگی آنرا انجام می دهد و یک روش غیر دارویی، غیر تهاجمی و کم‌هزینه در کنترل مشکلات جسمی و روانشناختی بوده و براحتی قابل آموزش به بیمار و خانواده‌اش از طریق پرسنل درمانی از جمله پرستاران می‌باشد، اهمیت خاص خود را دارا بوده و می تواند در کنترل مشکلات مذکور که تاثیرگذارترین عوامل بر مجموع ابعاد جسمی کیفیت زندگی هستند، بسیــار مفیـد و موثر واقع گردد.
انتقال اطلاعات موجود در زمینه خودمراقبتی مبتنی بر نیازهای این بیماران و بر اساس الگوی اورم از طریق آموزش و پیگیری و حمایت جهت اجرای این برنامه‌ها موجب ارتقای کیفیت زندگی آنان خواهد شد و با عنایت به نتایج مثبت و تاثیرگذار حاصل از این پژوهش توصیه می شود پرستاران از برنامه های خودمراقبتی مبتنی بر الگوی اورم جهت کنترل مشکلات جسمی و روانشناختی در مبتلایان به مولتیپل اسکلروزیس استفاده نمایند. همچنین پیشنهاد می گردد پژوهش هایی تحت همین عنوان بر سایر بیماری های مزمن عصبی انجام و نتایج مورد بررسی قرار گیرند، ضمن اینکه اجرای این برنامه بر سایر مشکلات بیماران مولتیپل اسکلروزیس نظیر فعالیت های معمول روزانه، خستگی و عزت نفس لازم به نظر
می رسد.
● نتیجه گیری:
اجرای برنامه خودمراقبتی مبتنــی بر الگــوی اورم در ابعاد جسمی که بر اساس نیازهای آموزشی بیماران مولتیپل اسکلروزیس طراحی و تدوین گردیده، باعث بهبودی تامل برانگیز کیفیت زندگی این بیماران می شود. لذا پیگیری و مداومت در اجرای برنامه‌های خودمراقبتی بیمار محور می¬تواند مشکلات عدیده آنان را مرتفع سازد و کیفیت زندگی آنان را ارتقا بخشد. رضا مسعودی دکتر عیسی محمدی دکتر سید مسعود نبوی دکتر فضل اله احمدی منابع: ۱. Murray J. Prelude to the framing of a disease: multiple sclerosis in the period before Charcots Lecons. Int MS J. ۲۰۰۴ Dec; ۱۱(۳): ۷۹-۸۵. ۲. Mandysova P. Knowing the course of multiple sclerosis. J Neurosci Nurs. ۱۹۹۸; ۲۸(۱۰): ۱۲-۱۶. ۳. Kashefi M. Multiple sclerosis disease. Med J. ۲۰۰۲ Jull/Aut; ۳(۱۸): ۳۷-۴۳. ۴. Amcconell E. Myths & facts, nursing education. ۲nd ed. Philadelphia: Lippincott Company; ۱۹۹۹. p: ۶-۲۵. ۵. Smeltzer SC, Bare BG. Brunner and suddarth textbook of medical surgical nursing. ۱۰th ed. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins; ۲۰۰۴. p: ۸۵۵-۶۹. ۶. Morgante L, Fraser C, Hadjimichael O, Vollmer T. A prospective study of adherence to glatiramer acetate in individuals with multiple sclerosis. J Neurosci Nurs. ۲۰۰۴ Jun; ۳۶(۳): ۱۲۰-۹. ۷. Poser CM. The diagnosis and management of multiple sclerosis. Acta Neurol Scand. ۲۰۰۵ Sep; ۱۱۲(۳): ۱۹۹-۲۰۱. ۸. Turpin KV, Carroll LJ, Cassidy JD, Hader WJ. Deterioration in the health-related quality of life of persons with multiple sclerosis: the possible warning signs. Mult Scler. ۲۰۰۷ Sep; ۱۳(۸): ۱۰۳۸-۴۵. ۹. Benedict RH, Wahlig E, Bakshi R, Fishman I, Munschauer F, Zivadinov R, et al. Predicting quality of life in multiple sclerosis: accounting for physical disability, fatigue, cognition, mood disorder, personality, and behavior change. J Neurol Sci. ۲۰۰۵ Apr; ۲۳۱(۱-۲): ۲۹-۳۴. ۱۰. Mullis RL, Chapman P. Age, gender and self-esteem differences in adolescent coping styles. J Soc Psychol. ۲۰۰۰ Aug; ۱۴۰(۴): ۵۳۹-۴۱. ۱۱. Simpson RL. Developing IT relief for chronic illness. Nurs Manage. ۲۰۰۰ Feb; ۳۱(۲): ۱۰-۱۱. ۱۲. Mostert S, Kesselring J. Effects of a short-term exercise training program on aerobic fitness, fatigue, health perception and activity level of subjects with multiple sclerosis. Mult Scler. ۲۰۰۲ Apr; ۸(۲): ۱۶۱-۸. ۱۳. Mathiowetz V, Matuska KM, Murphy ME. Efficacy of an energy conservation course for persons with multiple sclerosis. Arch Phys Med Rehabil. ۲۰۰۱ Apr; ۸۲(۴): ۴۴۹-۵۶. ۱۴. Merkelbach S, Sittinger H, Koenig J. Is there a differential impact of fatigue and physical disability on quality of life in multiple sclerosis? J Nerv Ment Dis. ۲۰۰۲ Jun; ۱۹۰(۶): ۳۸۸-۹۳. ۱۵. Janardhan V, Bakshi R. Quality of life in patients with multiple sclerosis: the impact of fatigue and depression. J Neurol Sci. ۲۰۰۲ Dec; ۲۰۵(۱): ۵۱-۸. ۱۶. Rousseaux M, Pérennou D. Comforts care in severely disabled multiple sclerosis patients. J Neurol Sci. ۲۰۰۴ Jul; ۲۲۲(۱-۲): ۳۹-۴۸. ۱۷. Zivadinov R, Zorzon M, Tommasi MA, Nasuelli D, Bernardi M, Monti-Bragadin L, et al. A longitudinal study of quality of life and side effects in patients with multiple sclerosis treated with interferon beta-۱a. J Neurol Sci. ۲۰۰۳ Dec; ۲۱۶(۱): ۱۱۳-۸. ۱۸. Pocock SJ. The size of clinical trial. In: Pocock SJ. Clinical trial, a practical approach. NewYork: John Wiley & Sounds; ۱۹۹۰. p: ۱۲۳-۴۱. ۱۹. Zalewski K. Exploring barriers to remaining physically active: a case report of a person with multiple sclerosis. J Neurol Phys Ther. ۲۰۰۷ Mar; ۳۱(۱): ۴۰-۵. ۲۰. Rice GP, Oger J, Duquette P, Francis GS, Bélanger M, Laplante S, et al. Treatment with interferon beta-۱b improves quality of life in multiple sclerosis. Can J Neurol Sci. ۱۹۹۹ Nov; ۲۶(۴): ۲۷۶-۸۲. ۲۱. Gianino JM, York MM, Paice JA, Shott S. Quality of life: effect of reduced spasticity from intrathecal baclofen. J Neurosci Nurs. ۱۹۹۸ Feb; ۳۰(۱): ۴۷-۵۴. ۲۲. Patti F, Ciancio MR, Reggio E, Lopes R, Palermo F, Cacopardo M, et al. The impact of outpatient rehabilitation on quality of life in multiple sclerosis. J Neurol. ۲۰۰۲ Aug; ۲۴۹(۸): ۱۰۲۷-۳۳. ۲۳. Rampello A, Franceschini M, Piepoli M, Antenucci R, Lenti G, Olivieri D, et al. Effect of aerobic training on walking capacity and maximal exercise tolerance in patients with multiple sclerosis: a randomized crossover controlled study. Phys Ther. ۲۰۰۷ May; ۸۷(۵): ۵۴۵-۵۵. ۲۴. Simone IL, Ceccarelli A, Tortorella C, Bellacosa A, Pellegrini F, Plasmati I, et al. Influence of Interferon beta treatment on quality of life in multiple sclerosis patients. Health Qual Life Outcomes. ۲۰۰۶ Dec; ۴: ۹۶. ۲۵. Sutherland G, Andersen MB, Morris T. Relaxation and health-related quality of life in multiple sclerosis: the example of autogenic training. J Behave Med. ۲۰۰۵ Jun; ۲۸(۳): ۲۴۹-۵۶. ۲۶. O&#۰۳۹;Hara L, Cadbury H, De SL, Ide L. Evaluation of the effectiveness of professionally guided self-care for people with multiple sclerosis living in the community: a randomized controlled trial. Clin Rehabil. ۲۰۰۲ Mar; ۱۶(۲): ۱۱۹-۲۸. ۲۷. Petajan JH, Gappmaier E, White AT, Spencer MK, Mino L, Hicks RW. Impact of aerobic training on fitness and quality of life in multiple sclerosis. Ann Neurol. ۱۹۹۶ Apr; ۳۹(۴): ۴۳۲-۴۱. ۲۸. Ennis M, Thain J, Boggild M, Baker GA, Young CA. A randomized controlled trial of a health promotion education programmed for people with multiple sclerosis. Clin Rehabil. ۲۰۰۶ Sep; ۲۰(۹): ۷۸۳-۹۲. ۲۹. Di Fabio RP, Choi T, Soderberg J, Hansen CR. Health-related quality of life for patients with progressive multiple sclerosis: influence of rehabilitation. Phys Ther. ۱۹۹۷ Dec; ۷۷(۱۲): ۱۷۰۴-۱۶. ۳۰.Beatus J, Neill K J, Townsend T, Robert K. The effect of a one–week retreat on self-stem, quality of life and functional ability for persons with multiple sclerosis. Neurology Report. ۲۰۰۲ Sep; ۲۶(۳): ۱۵۴-۶۰.

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تأثیر اینترنت بر عملکرد ذهن


تأثیر اینترنت بر عملکرد ذهنجست وجو در سایت های اینترنتی، توصیه محققان به افراد ۵۰ سال به بالا برای افزایش قدرت ذهنی و پیشگیری از ابتلا به آلزایمر است.
تحقیقات نشان می دهد، استفاده از شبکه های مختلف اینترنتی، تحریک پذیری مغز را افزایش داده و عملکرد سلول های مغزی را بالا می برد. آزمایشی که روی تعدادی زن و مرد ۵۵ تا ۷۸ ساله انجام شد، نشان داد افرادی که روزانه به مدت نیم ساعت از اینترنت استفاده کردند، در مقایسه با افراد دیگر، دارای قدرت تصمیم گیری بالاتری بوده و ۳۰ درصد کمتر از دیگران به ضعف در مهارت های شناختی و حل مسئله یا ابتلا به آلزایمر دچار شده اند. محققان معتقدند استفاده از کامپیوتر و جست وجو در شبکه های اینترنتی در افراد بزرگسال، تأثیر فوق العاده ای روی روان و ذهن افراد دارد، که این مسئله در خواندن کتاب یا حل جدول به مراتب کمتر است. دانشمندان به افراد میانسال و سالمند توصیه می کنند، در صورت دسترسی به اینترنت، روزانه به مدت نیم ساعت، به خواندن اخبار و دیگر مطالب شبکه های مختلف بپردازند.

[دنیا پرتو] روزنامه ایران

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تجارب بیماران مولتیپل اسکلروزیس


تجارب بیماران مولتیپل اسکلروزیس● مقدمه:
مولتیپـل‌اسكلروزیس یكی از بیماری‌هـای مزمن سیستم عصبی مركزی است كه غالباً جـوانان در سنیـن اولیه زندگی به آن مبتلا مـی‌شوند (۱). به طوری كه نتایج مطالعات نشان می‌دهد ۸۵ درصد از بیماران۵۰-۱۵ سال دارند و بیماری آنها اكثراً در سن۳۰ سالگـی تشخیص داده می‌شود (۲) و به دلیل اینكه بیشترین میزان بروز آن بین سنیـن ۴۰-۲۰ سالگـی است بیمـاری بالغین جـوان نیز نامیده می‌شود (۳). متأسفانه در ایران آمار دقیقی از تعداد مبتلایان به بیماری وجود ندارد ولی در سـال ۱۳۸۳ انجمـن مولتیپل‌‌‌اسکلـروزیس ایران تعداد مبتلایان را حدود سی هزار نفر اعلام كرده است (۴) و در مطالـعه‌ای، تعداد بیمارانی که به صورت داوطلبانه در انجمن مولتیپل اسکلروزیس
اصفهـان ثبت نام کـرده‌اند، ۱۰۱۴ نفـر بوده کـه نسبـت به کل جمعیـت استان اصفهـان به طـور تقریبی، ۲۵ تا ۳۰ در۱۰۰۰۰۰ نفر می‌باشد (۵). از طرفی این بیماری در زنان تقریباً سه برابر بیشتر از مردان تشخیص داده شده است (۱).
مولتیپل ‌اسكلروزیس یك بیماری مزمن، غیر قابـل درمان و غالـباً ناتوان كننـده‌ای اسـت، كه زندگی فرد و خانواده وی را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد (۱) و به روش‌های مختلفی در سبك زندگی ایشان اختلال ایجاد می‌كند (۶). و همچنین به دلیل اینكه معمولاَ در سنین كارآمدی زندگی، افراد را مبتـلا می‌كند، از نظـر درآمد اقتصـادی، نگرانی آشكاری را برای آنان ایجاد می‌كند (۱). با توجـه با اینکه در بیمـاری مولتیپل ‌اسكلـروزیس تغییـرات بسیار زیـاد و غیرقابل پیش‌گویـی بروز می‌كند و همچنین در اوایل زندگی بروز می‌كند و ناتوانـی پیشرونده مكرر ایجاد می‌كند و مـی‌تواند اثرات شدید روانـی نه تنها بر روی بیمار بلكـه بر روی پرسنل خدمات درمان نیز داشته باشد و چون این بیماری بسیار پیچیده و چند چهره نیز می‌باشد، پرستارانی را كه مراقبت از آنان را به عهده دارند، با چالش‌های بالینی متعددی مواجه می‌سازد.
بنابراین آگاهی از تجارب بیماران به پرستاران كمـك می‌كند تا نگرانی‌هـای واقعی آنان را درك كـرده و با توجـه به موقعیتـی كه هستند بیمـار را ارزشیابـی و فرآیند بیماری را برای آنان توضیـح دهنـد و در بهـبودی علائم، آمـوزش همسـران و خـانواده آنان و همچنین در بهبود كیفیت زندگی بیماران كمك كنند (۷). لذا با عنـایت به اهمیت مطالب یاد شده و تأكید بر اهمیت شناخت تجارب فردی مددجـویان و چگونگـی تأثیر آن بر روند زندگی و پیگـیری مداخـلات درمانی و با توجه به اهمیت درك و شناخت پرستاران از این تجارب به منظور برنامه‌ ریزی‌های مراقبتی مددجو محور در جهت رفع نیازهای اساسی ایشان، پژوهشگران بر آن شدند تا با توجه به عدم وجود مطالـعه‌ای در این راستا و با عطف به شیوع بالای این بیماری مزمـن مطالعه‌ای در جـهت بررسـی و شنـاخت ‹‹تجـارب مبتلایـان بـه مولـتیپل‌اسكلـروزیس›› طراحی و اجرا نماید.
● مواد و روش‌ها:
با توجه به اینكه این مطالعه در صدد شناخت و توصـیف تجـارب بیمـاران مبـتلا به مولتیپـل اسكلـروزیس بوده است، پژوهـش از نوع كیفی انتخـاب شده اسـت و با توجـه به اینكه پدیـده مـورد مطالعه تجـارب انسانی اسـت، از این رو پژوهشگـران نیز که درصـدد درک معنی تجربـه بیماری مولتیپل ‌اسکلـروزیس از طریق گفتگوی عمیق با مبتلایان بودند. روش فنومنولوژی را به عنـوان روش پژوهـش مناسـب در این مطالـعه برگزیدند. محیط پژوهش، انجمن و كلینیك بیماران مولتیپل ‌اسكلروزیس واقـع در خیابـان بزرگمهر شهر اصفهان بوده است.
▪ معیارهای ورود در پژوهش:
۱) بیمارانـی که ابتلاء آنها به بیماری مولتیپل ‌اسكلروزیس توسط متخصـص اعصاب تاییـد شده بود، ۲) قـادر به شركت در مصاحبه و انتقال اطلاعات و تجربیات خود بودند،
۳) تمایل به شركت در مطالعه و انگیزه مصاحبه و همكاری لازم را داشتند،
۴) به بیماری مزمن دیگری غیر از مولتیپل اسکلـروزیس مبتلا نبودنـد
▪ شرایط خـروج از مطالعه:
۱) به دلیـل وخامت بیماری و یا دلایل دیگر قادر به همكاری و صـحبت نبودند،
۲) از بین رفتـن هر یـك از شرایط ورود به مطالعه در حین انجام مصاحبه.
در این مطالعه پژوهشگران جهت دستیابی به تجارب مبتلایـان بـه مولتیپـل ‌اسكلروزیـس و همچنیـن متجانس بودن نمونه‌ها، اقدام به نمونه‌گیری مبتنی بر هدف نموده‌اند. نمونه‌گیری با اولین مشارکت‌ کننده آغاز و تا رسیدن به حد اشباع اطلاعات از تاریخ ۲۷/۱۱/۸۳ لغـایت ۲۳/۲/۸۴ ادامه یافت و چهارده مشارکت‌کننده در مطالعه شرکت نمودند. به منظور جمع‌آوری اطلاعات، مصاحبه عمیق و به صورت سازمان نیافته صورت گرفته است.
پژوهشگـران پس از اخـذ مجوزهـای لازم و دریافت معرفی‌نامه از دانشكده پرستاری و مامایی اصفهان و ارائه آن به محیط پژوهش و كسب مجوز لازم، و ضمن معرفی خود به مشارکت کنندگان و توضیـح در مـورد پژوهـش و اطمینـان دادن به ایشان كه كلیه موارد ثبت شده در طی مصـاحبه و... محرمانه خواهد بود، مشاركت كنندگانی را كه واجد شرایـط پذیرش بودند انتخاب نمودند. مشاركت‌ كنندگان آزاد بودند كه هر زمان كه مایل باشند از مصاحبه خارج شوند.
با توجه به اینکه ۷ نفر از مشارکت کنندگان بیماران مؤنث بودند، به منظور فراهم‌سازی شرایط مصاحبه مطلوب‌تر جهت جمع‌آوری اطلاعات از مصاحبه‌گر زن كه یكی از دانشجویان كارشناسی ارشد پرستاری ترم آخر گرایش داخلی_جراحی بوده و دارای سابقه انجام تحقیق كیفی نیز بود كمك گرفته شد.
در ایـن روش از مصـاحبه غـیر ساخـتاری استفاده شده است، که مشارکت‌کنندگان آزادی عمل بیشتری داشته باشند و بتوانند آزادانه در اطـراف موضـوع صـحبت کننـد. ایـن روش رایج‌تـرین روش مصـاحبه در تحقیقـات کیفـی اسـت. در اتـاق اختصـاص یافتـه در محـیط پژوهـش، ضمن حفظ خلـوت و سکـوت و با ایجاد بیشترین راحتـی و رضایت شرکت‌کننـده مصاحبه انجـام شد. مدت زمان مصاحبه در این پژوهـش بین ۶۰-۲۵ دقـیقه بود كه با توافـق و تمـایل مشاركت‌كنندگان تنظـیم گردیده و متـن مصاحبه‌ها نیز ضبط شده‌اند.
در پایان هر مصاحبه، مطالـب ضبط شده بارهـا و بارها شنیده شـده و دقیقاً برگردانده شده و پس از تجزیه و تحـلیل، جهت اطمینـان از صحت برداشت پژوهشگر از اظهارات شرکت کننده، مجدداً به ایشان مراجعه شـده و صحت اطلاعـات با نظر ایشان بررسـی گـردیده و در صورت نیاز، تغییرات لازم انجـام شده است و در صورت نیاز مصاحبه‌های بعدی نیز جهت تكمیل یافته‌ها انجام شده است.
همچنین به منظور حصول اطمینان از موثق بودن داده‌ها، پژوهشگران تلاش خود را بر جمع ‌آوری اطلاعات مبتنی بر تجربه متمرکز ساخته که این خود به عینی بودن داده‌ها کمک نموده و روشی برای تأیید موثق بودن اطلاعات نیز بوده است. سپس داده‌ها به روش هفت مرحله‌ای كلایزی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است.
● نتایج:
دامنه سنی مشاركت كنندگان بین ۵۰-۲۱ سال قرار داشت و میانگین سنی آنان ۴۳/۳۴ سال بود. شروع بیماری مشاركت كنندگان نیز از سن ۳۶-۱۴ بوده است. از ۱۴ مشاركت كننده در این پژوهش ۷ نفر مـرد و ۷ نفر زن بودند. ۲۶/۲۱ درصـد از بیماران (۲ مرد و یك زن) بعد از ابتلاء به بیماری متاركه نموده‌ بودند. میزان تحصیلات آنان از اول راهنمایی تا كارشناسـی متغییر بود. تعداد افرادی كه دارای تحصیـلات پایان متوسطه بودند بیشتر از بقیه گروه‌ها بود. ۵۰ درصد از مشاركت كنندگان (۷ نفر) بعد از ابتـلاء به بیماری شغل خود را از دست داده و بیـكار شده بودند.
مـدت ابتلاء بـه بیماری نیز از ۳ تا ۱۴ سال متغیر و به طور متوسط ۱۰ سال بود. كمترین تعداد حملات بیماری دوبار در طـول بیماری بوده اسـت و یكی از بیمـاران اظهار داشت كه تعداد حملات بیماری‌اش بسیار زیاد بوده است و دو نفر از بیمـاران نیز پیشرفت تدریجـی بیماری را ذكر كردنـد. در مرحله سوم محقـق تلاش نموده اسـت كه برای هر كـدام از جملات مفهوم خاصی ببخشد. برای مثال توصیف چند مشاركت كننده در پژوهش شرح داده می‌شود. شركت كننـدهٔ (۳): «بعد از ۵/۴ ماه از تشخیـص بیماری‌ام احساس كردم توانایی‌ام بدتر مـی‌شود، به شكلی كه ابتدا متوسل به عصا شدم و الان به واكر وابسته شـده‌ام».
كد (۱۰) استفاده از وسیله كمكـی (ویلچیر، عصـا و واكر) برای راه رفتـن. شركت كنندهٔ (۸): «بعضی موقع می‌گویم خدا را شاكرم كه این بیماری را به من داد كه بیشتر خدا را بشناسم. چون واقعاً خدا را شناختم». كد (۷۵) شاكر خداوند بودن. شركت كنندهٔ (۵): «بیمـاری زندگـی‌ام را نابود مـی‌كند. ابتدا كـه شروع شـد نتوانستـم با آن كنار بیایم، چون ناگهانـی به من گفته شد. دیكشنری نگاه كردم جواب آزمایش‌ها را خواندم، بعد رفتم كتابخانه كتاب گرفتم كه در مورد بیمـاری مطالعه كنم، بعد كه متوجـه شدم، نتوانستم با این درد كنار بیایم، دست به خودكشی زدم». كد (۸۸) اعتقاد به اینكه بیماری نابود كنندهٔ زندگـی است، كـد (۱۱۷) ناتوانـی در پذیـرش بیماری، كد (۸۳) اقدام به خودكشی. شركت كنندهٔ شماره (۳): «چون كه رفوگری شغل من است. بـا این بی‌حسـی دست و چشمهایم كه درست كار
نمی‌كنند نمی‌توانم رفوگری فرش كنم، فعلاً بیكار هستم». كد (۴۸) بی‌حسی دست و پا، كـد (۵۴) تاری دید، كد (۱۶۶) ترك شغل استنباط شد كه محقـق آنها را در ۱۸۱ كـد قرار داد. در مرحلـه چهارم، پژوهشگـر مرحله سوم را برای هر كدام از توصیفات مشاركت كنندگان تكرار كرده و سپس مفاهیـم فرموله شده را بـدرون دسته بندی‌هـای خاص موضوعی مرتب نموده است. محقق جهت موثـق بودن مطالـب به توصیفات اصلـی رجوع كرده و داده‌های نامتناسب را در تجزیه و تحلیل داده‌هـا مورد توجـه قرار نـداده اسـت. بنابرایـن پژوهشگر اقدام به دسته‌بندی مفاهیم فرموله شده به دسته‌های خاص موضوعی نموده است. سپس براساس اهداف پژوهـش، كلـیه مفاهیم فرمولـه شده را در ۴ مفهوم و ۱۴ زیر ‌مفهوم ذیل طبقه- ‌بنـدی نموده است.
▪ اثرات جسمی تجربه شده از بیماری:
۱) اختلال در حركت و فعالیت،
۲) اختلال در الگوی خواب،
۳) ضعف و ناتوانی جنسی،
۴) اختلال در الگوی دفع ادرار و مدفوع،
۵) اثرات تغییر درجه حرارت،
۶) اختلال حسی،
۷) اختلال بینایی،
۸) كاهش خود ‌مراقبتی اثرات معنوی تجربه شده از بیماری،
▪ اثرات روحی، روانی تجربه شده از بیماری. اثرات اجتماعی تجربه شده از بیماری:
۱) تغییرات روابط
خانوادگی،
۲) تغییرات روابط اجتماعی،
۳) اختلال در تأمین شغل،
۴) اختلال در تأمین هزینه زندگی.
● بحث:
یکی از اثرات جسمـی تجربه شده از بیماری اختـلال در حركت و فعالیت بود. در این زمینه در مطالعه ای (۲۰۰۱) طیف ناتوانی بیماران مبتلا به مولتیـپل اسكلـروزیس ارزیابـی شده است و نتایج حاصلـه نشان داده است كه؛ از ۲۴۸ بیمار ۷۱ بیمار (۲۹ درصد) در فعالیت‌های زندگی روزانه خود كامـلاً وابسته به دیگـران بودند. ۵۷ بیمـار (۲۳ درصد) توانایی بالا رفتن از پله‌ها را نداشتند و ۸۶ نفر (۳۵ درصد) حداقل به مدت یك ساعت در روز جهت انجام فعالیت‌های زندگی روزانه نیـاز به كـمك دیگران داشتـه‌اند. تجربه دیگـر اختلال در الگوی دفع گزارش شد.
لـك (Lack) و همـكارانش (۲۰۰۲) اظهـار داشته‌اند كه اختلالات روده‌ای خسته كننده، تلف كنندهٔ وقت و تجربه‌ای خجالت‌آور برای بیماران مبتلا به مولتیپـل اسكلروزیس است. بسیـاری از افـراد، بـا ناراحتـی اختـلالات روده‌ای خـود را توصیف می‌كنند و این اختلال متداول است (۹).
از تجارب دیگر ضعف و ناتوانی جنسی در این بیماران بود.
زورزن (Zorzon) و همكارانش (۲۰۰۱) در مطالـعه‌ای اختلالات جنسی را در بیماران مبتـلا به مولتیپـل اسكلـروزیس بررسـی كرده‌انـد، وی می‌گوید اختلالات جنسی بشدت كیفیت زندگی مبتلایـان به مولتیپل اسكلـروزیس را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در این مطالعه ۹۹ بیمار كه تشخیص مولتیپـل اسكلروز بـرای آنان تعیین شده بـود به مدت دو سال تحت مطالعه قرار گرفتنـد. نسبت بیماران دچار اختلال جنسـی بیش از ۷۰ درصد بوده و در طول دو سال پیگیری این نسبت تغییری نكـرد اما وسعت و تعـداد علائم به طـور قابـل توجهی بیشتر شد (۱۰). مورد دیگر از اثرات جسمی تجربه شده از بیماری اختلال در الگوی
خواب و استراحت بود.در مطالعه دیگری كه تحت عنوان ارتباط بین اختلالات خواب و خستگی در بیماران مبتلا بـه مولتیپل ‌اسكلـروزیس توسط آتارین (Attarian) ۲۰۰۴ انجـام گردیده اسـت، ۱۵ بیمار مبتـلا بـه بیماری كه دچار خستگی شده بودند و ۱۵ بیمار مبتلا به بیماری كه خستگی را تجربه نكرده بودند و ۱۵ فرد سالم از نظر اختلالات خواب با یكدیگر مورد مقـایسه قرار گرفتند.
نتـایج حاصله نشـان داده است كه، كه از گروه بیماران دچار خستگی دو نفـر در شروع خواب تأخیر داشتـه، ۱۰ نفـر خواب منقطـع و سه نفر خواب طبیعـی داشتند. یكی از ۱۵ بیمار مبتلا كه خستگی نداشتند مراحل خواب نامنظم داشته، دو نفر خواب منقطع داشته و ۱۲ نفر خواب طبیعی داشتند و همه ۱۵ نفر گروه كنترل خواب طبیعـی داشتند. بنابراین خستگـی، خواب منقطع و چرخه‌های خواب غیرطبیعی با هم مرتبط بودند (۱۱). اثرات تغییر درجه حرارت نیز در تجارب بیان گردید.
در این رابطه اسكات (Scott) ۲۰۰۴ می‌گوید افراد مبتلا به مولتیپل‌اسكلروزیس هنگامی كه در معرض افزایش درجه حرارت، كه به صورت آب گرم، ورزش و یا افـزایش دما باشد، قرار گیرند دچار خستگی یا ضعف می‌شوند (۱۲). از تجارب
دیگر شرکت کنندگان كاهش مراقبت از خود بود.
در مطالـعه‌ای كـه توسـط دونـل و هاوكـینز (Donnell, Hawhins) در سـال ۲۰۰۱ بـر روی ناتوانی ۳۸۸ بیمار انجام گرفته است. نتایج حاصله نشـان داده اسـت كه ۷۱ بیمـار (۲۹ درصـد) در فعالیت‌هـای زندگی روزانه خود كه شامل حمام كـردن، لباس پوشیـدن و شانه كـردن مو و غـذا خوردن بوده كاملاً به صورت غیر وابسته هستند و ۸۶ بیمار (۵۳ درصد) حداقل روزی یك ساعت در فعالیت های روزانه خود نیاز به کمک داشتند (۱۳).
مشکل جمسی دیگر که مطرح نمودند اختلال بینایی است. اختلالات بینایی تقریباً در همه افراد مبتـلا به مولتیپل ‌اسكلـروزیس دیده مـی‌شود اما به نـدرت این اختـلالات منجر به كوری كامـل می‌گردد. براساس انتشارات انجمن ملی مولتیپل ‌اسكلروزیس ۵۵ درصد از افراد مبتلا به مولتیپل ‌اسكلروزیس دچار یك بار التهاب عصب بینایی خواهند شد. در موارد زیادی اولین علامت بیماری مولتیپل‌اسكلروزیس است (۱۴). اختلال حسی را نیز برخی شرکت کنندگان ابراز نمودند.
برون هـام ((Brunham ۲۰۰۲ در مطالـعه‌ای ارتبـاط بین حـس، حـركت و قدرت عضلانـی انـدام تحتانـی را ارزیابـی كرده اسـت و چنیـن نتیجه‌گیـری مـی‌كند كه ارتبـاط معنی‌داری بیـن وضعیـت حسـی بدن و تعـادل وجود نـدارد در حالی كه ارتباط بین حركت و توانایی كنترل بدن هنگام حركت و قدرت عضلانی اندام تحتانی معنی- ‌دار مـی‌باشد (۱۵). كلور (Klewer) و همكارانش (۲۰۰۱) در مطالـعه‌ای مشكـلات افراد مبتـلا به مولتیپل ‌اسكلروزیس را بررسی كردند كه در یك نمونـه ۱۹۲۶ نفری تحـت مطالعه ۴۴ درصـد از فلج و ۴۲ درصد از ضعف و اختـلال حس رنج مـی‌بردند (۸). در این پژوهـش اثرات روحـی، روانی تجربه شده از بیمـاری در برخی از موارد تجارب ناخوشایند را نشان داد.
در مطالـعه جانسـن (Jonson) (۲۰۰۳) اثـر تشخیص بیماری مولتیپل‌ اسكلـروزیس بر روی زندگی، اضطراب، افسردگی كه به طور متوسط به مدت ۸ ماه بعد از تشخیص انجام شد، ۳۴ درصد از بیماران و ۴۰ درصد از همسران آنها اضطراب زیادی را تجربه كـرده‌اند و ۳۶ درصد از بیماران و ۲۴ درصد از همسران دیسترس شدید داشتند. علـت افسردگـی، اضطـراب و دیسـترس شدید محدودیت‌های زیادی بوده است كه داشته‌اند (۱۶).
اثرات اجتماعی تجربه شده از بیماری در این بررسی تغییرات روابط خانوادگی، تغییرات روابط اجتماعـی، اختلال در تأمین شغل و اختـلال در تأمین هزینه زندگی را نشان می دهد.
استریك (Streak) ۲۰۰۰ بیان می‌كند كه مولتیپل ‌اسكلـروزیس اغلب در شكستن پیوند زناشویـی نقش دارد، خصوصاً اگر پایه ارتباط ضعیف باشد. بیمـاری مـی‌تواند بهـانه‌ای برای همه مشـكلات جنسی، عاطفی و ارتباطی باشد.
نیازهای همیشگی زندگی با همسری كه بیماری عصبی پیشرونـده دارد ممكن است مراقبت دهنده را به خطر اندازد. غالباً اگرچه اثرات بیماری بر روی همسر نادیده گرفته می‌شود، اما ناراحتی همسر به علت چیزهایی كه در نتیجه بیماری شریك جنسـی‌اش از دست داده اسـت بـه انـدازه ناراحتـی وی از بیمـاری همسرش مـی‌باشد. ارتبـاط همسـری مناسب و رضایت‌بخـش همه مشكلات خانواده را به طور قابل توجهی آسان می‌كند (۱۷).
در مطالـعه‌ای كه تحت عنوان اثرات بیمـاری مولتیپل‌ اسكلروزیس بر روی خانواده و كار انجام شده است، بسیاری از بیماران گزارش كرده‌اند كه دوستـان قدیمـی خود را از دسـت داده‌انـد. در مطالـعه‌ای كه توسط جدیزلوگلو (Gedizluglu) ۲۰۰۱ در تركیه انجام شده است نتایج نشان داده اسـت كه اغلب بیمـاران درآمد ماهیـانه پایین و بسیار پایینی داشته‌اند. بیماری مولتیپل‌اسكلروزیس منابع مالی خانواده را تهی كرده است و موجب بوجود آمدن مشكلات اقتصادی شده است. تغییر در شغل و كاهش درآمد در میان مردان بسیار بیشتر از زنان گزارش شده است. مطالعات دیگر نشان داده اسـت كه مردان اثـرات بیشتری را بر روی شغل و درآمد نسبت به زنان تجربه كرده‌اند (۱۸). جانسـون (۲۰۰۰) تخـمین زده‌ است كه بهایـی كه هر فرد در سال در اروپا پرداخت مـی‌كند بین ۲۸۰۰۰ تا ۴۹۰۰۰ یورو متغیر است (۱۹).
از نتایج مطالـعه استنباط مـی‌شود كه كاهـش خود مراقبتـی، موجب اختـلال در تأمین شغـل، اختلال در تأمین هزینه زندگی و به دنبال آن بـر روی زندگی مشاركت كنندگان تأثیر داشته است و همچنین اختلال در حركت و فعالیت، مشكلات ناشی از دفع، ضعف و ناتوانی جنسی، اختلال در الگـوی خواب و اختلال در روابط خانوادگـی و اجتماعی تأثیر زیادی بر روح و روان ایشان داشته
است. هنگامی كه مشاركت كنندگان از نظر بینایی دچار مشكل شده و فعالیت و حركت آنان مختل گـردیده و در مراقبت از خود نیز دچار اختـلال مـی‌شوند، توانایی حضـور در اجتماع و ارتبـاط اجتماعی و همچنین ارتباط خانوادگی آنان دچار اختـلال مـی‌گردد.
فعالـیت شغلـی كـه یكـی از مهمتـرین زمینه‌های حضور در جامعـه است، در این بیمـاران مختل شده اسـت، بنابراین فعالیـت اجتماعی آنان را نیز دچار اختلال كرده است. در بعضی از مشاركت كنندگان اختلال در تأمین هزینه زندگی موجب اختلال در ارتباط خانوادگی آنان شـده است. با توجـه به اینكه بیمـاری مولتیپـل‌ اسكلـروزیس بر روی ابعـاد مخـتلف زندگـی و خصوصاً در تمایلات جنسی مبتلایان تأثیر گذاشته است.
ارتباط جنسـی بیمار را با همسرش مختل كرده و روابط خانوادگـی را نیز تحت تأثیر قرار ‌داده است. عدم توانایی در فعالیت‌های اجتماعی روابط بیمار با جامعه را تحـت تأثیر قرار داده و روابط بیمار را با دوستان، اقوام و آشنایان مختل كرده و گاهی نیز موجب برداشت سوء از بیماری شده است. بر این اساس پژوهشگران پیشنهـادی مـی كنند كـه در مبـاحث پرستاری و مراقبـت از بیمـاران مبتـلا بـه بیماری هـای مزمـن، بیمـاری مـولتیپل اسكلـروزیس مورد بحث قرار گیـرد و همچنیـن در نحـوه مراقبـت بیمـاران مزمـن بـه تجارب ایشان توجه شده تا براساس آن مداخلات پرستـاری براساس واقعیت‌‌‌ها و نیازهای واقعـی بیماران طراحی و اجرا گردد. منابع: ۱. Halpere J. Advanced concepts in multiple sclerosis nursing care. Newyork: Demos. ۲۰۰۱. ۲. Umphred DA. Neurological rehabilitation. ۴th ed. Philladelphia: Mosby co. ۲۰۰۱. ۳. Hickey JV. Neurological and neurosurgical nursing. ۵th ed. Philadelphia: Lippincott co. ۲۰۰۳. ۴. لطفی ج. پیام ام اس، اولین مجله بیماری ام اس(مولتیپل اسكلروزیس) به زبان ساده، مجله اطلاع رسانی، آموزشی و اجتماعی، دو ماهنامه، سال اول ۱۳۸۵؛ ۵-۴: ۶۲. ۵. سعادت نیا م. اپیدمیولوژی بیماری مولتیپل اسکلروزیس در جهان، ایران و اصفهان. فصلنامه انجمن بیماران ام.اس، سال سوم، ۱۳۸۴؛ ۹: ۲۰. ۶. Http: my.webmed.com/content/article/۵۷/۶۶۱۴۰.htm (charlotte E.Grayson). ۷. Holland N J, Madonna M. Nursing Grand Rounds. Multiple Sclerosis J Neurosci Nurs ۲۰۰۵; ۳۷ (۱): ۹-۱۵. ۸. Klewer J, Pohalau D. Nippert I. Problems reported by elderly patients with multiple sclerosis. J Neurosci Nurse ۲۰۰۱; ۳۳: ۱۶۷-۱۷۱. ۹. LackJ, Billsberger K and Harris C. Using the multiple sclerosis quality of life in ventory: Bowel Control Scale to Evaluate Bowel Dysfunction in MS. ۱۰. Zorzon M. Sexual dysfunction in multiple sclerosis. Journal of Neurological sciences ۲۰۰۱; ۱۸۷ (۱۵): ۱-۵. ۱۱. Attarian HP, Brown KM, Duntley SP, Carter JD, Cross AH. The relationship of sleep disturbances and Fatigue in multiple sclerosis. Arch Neural ۲۰۰۴; ۶۱ (۴): ۵۲۵-۸. ۱۲. Scott DD, Williamson SF. multiple sclerosis. Jully ۲۰۰۴, available at http://www. emedicine.com. ۱۳. Donnell M C, Hawkins SA. An Assessment of the spectrum of disability and handicap in multiple sclerosis. Multiple sclerosis ۲۰۰۱; ۷ (۲): ۱۱۱-۱۱۷. ۱۴. http://mywebmed.com/content/article/۵۷۱۶۶۱۳۴? Src=inktomi & condition=multiple/۲. ۱۵. Brunham S, Tremleet H. Assessing Balance in MS: Relationship between motor control and sensory integration. International Journal of MS care ۲۰۰۲; ۶ :۸۳ ۱۶. Jonson. Impact of recently diagnosed multiple sclerosis on Quality of life, anxiety, deppresion and distress of patients and partners. Acta Neurological Scandinavia ۲۰۰۳; ۱۰۸ (۶): ۳۸۹. ۱۷. Strenk B. The psychosocial Impact of multiple sclerosis on families and children. Int MS Journal ۲۰۰۰; ۷ (۲): ۶۴. ۱۸. Gedizluglu M, Mavioglu H, Uzunel F. Impact of multiple sclerosis on family and employment. Int JMS core serial on line. Oct ۲۰۰۳; ۲(۳). ۱۹. Jonsson B, Koblet G, Miltenloarger C. Health Economics, Economic Evaluation and clinical practice outcomes. Research in multiple sclerosis. September ۲۰۰۰; ۳۵. سیدجواد سادات كارشناسی ارشد پرستاری پروانه اباذری عضو هیأت علمی (مربی) گروه داخلی جراحی دانشكده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشكی اصفهان

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تسخیرناپذیر


تسخیرناپذیرهرچند به نظر می رسد آلزایمر، مصیبتی است که در کهنسالی گریبان انسان را می گیرد، دانشمندان اکنون به این باور رسیده اند که خیلی پیش از میانسالی می توان تشخیص داد که مغز در آینده دچار این معضل می شود یا نه.
دکتر جان سی. موریس مدیر مرکز تحقیقات بیماری آلزایمر از دانشگاه واشینگتن در سنت لویس می گوید: «بیماری آلزایمر، ممکن است مزمن باشد و از میانسالی یا حتی زودتر آغاز شود.»
متاسفانه در حال حاضر نمی توان این بیماری را پیش از ظهور علایم تشخیص داد و وقتی که علایم پدیدار می شوند دیگر کار از کار گذشته است و دیگر برای مغز کاری نمی توان انجام داد. باور خیلی از دانشمندان این است که تنها امید و تنها راه باقی مانده این است که پیش از آغاز تخریب مغز جلوی ویرانی آن را بگیرند. حتی آنها امید دارند عوامل به وجود آورنده آن را شناسایی کنند تا پیش دستانه مانع شکل گیری آن شوند. همین استراتژی نیز در مورد بیماری های قلبی، عروقی و برخی از انواع سرطان ها در اولویت تحقیقات مراکز تحقیقی قرار گرفته است.
تا به حال آلزایمر جزو آن دسته از بیماری های تسخیرناپذیر بود. اما تحقیقات جدید راه را برای پاسخ به پرسش های اصلی گشوده است به خصوص این که تا حدود زیادی نقطه شروع و نحوه مبارزه با آن روشن شده است.
نوعی آزمایش تصویربرداری از بدن به روش رنگ های رادیواکتیو وجود دارد که به PIB (Pittsburgh Compound )B معروف شده است. با کمک تصویربرداری PET و با استفاده از رنگ رادیواکتیو امکان اندازه گیری و تشخیص رسوبات پروتئینی به نام آمیلوئید فراهم آمده و این همان پروتئینی است که رسوب آن در مغز را عامل اصلی پیدایش آلزایمر می دانند. اگر این روش به درستی و به موقع مورد استفاده قرار گیرد می تواند به تشخیص به موقع و پیش از تخریب مغز کمک کند. مشکل پزشکان در حال حاضر تشخیص آلزایمر از سایر بیماری هایی است که بعضی از علایم آنها با این بیماری مشابه است از جمله بیماری ها باعلائم دیمنشیا (نوعی اختلال مشاعر)، به علاوه این نوع تصویربرداری از مغز حتی می تواند شرایطی را مقایسه فراهم کند تا پزشک تشخیص دهد درمانی که به کار برده موثر واقع شده است یا نه. نکته این جاست که آزمایش های انجام شده با این روش جدید نشان می دهد که ۲۰ تا ۲۵ درصد افراد سالم و طبیعی بعد از سن ۶۵ چنین رسوباتی را در مغز خود دارند. از یک طرف می تواند نشانه این باشد که آلزایمر در راه است هرچند که زمان دقیق آن کاملا مشخص نیست.
دکتر ویلیام ایی. کلونک که با اتفاق دکتر جان سی. موریس رنگ رادیواکتیو این آزمایش جدید را کشف کرده و استاد دانشگاه پیترزبورگ هم هست می گوید: «آزمایش پی.آی.بی امروز برای تعیین میزان تاثیر داروها بر ممانعت از رسوب و تجمیع آمیلوئید در مغز به کار می رود اما امید می رود از همین طریق داروهایی کشف شوند که مانع آثار مخرب ناشی از تجمع این پروتئین در مغز شود.»
البته برای آن که این آزمایش برای مردم شود باید اول در وزارت دارو و غذای آمریکا به تایید برسد.
در حال حاضر برای نوع عادی آلزایمر که بیش تر اوقات بعد از سن ۶۵ به سراغ افراد کهنسال می رود راه اثبات یا ردگیری وجود ندارد. یعنی هیچ آزمایشی با قطعیت نمی تواند این بیماری را مشخص کند. باید به صراحت گفت که آزمایش پی.آی.بی هم فقط می تواند از پیش بگوید چه کسی احتمال ابتلا به آلزایمر را دارد اما هیچ کمکی به درمان این بیماری نمی کند.
فعلا محققان از تصویربرداری به کمک ام.آر.آی غبه کمک میدان مغناطیسی بسیار قویف استفاده می کنند که تغییرات مغز را نشان می دهد و همچنین خون یا مایع نخاعی مورد آزمایش قرار می گیرند و در آن میزان پروتئین آمیلوئید اندازه گیری می شود.
عده دیگری از محققان هم روی مواد دارویی یا واکسن هایی کار می کنند که بتواند پروتئین آمیلوئید را از مغز خارج سازد یا از تجمع آن در مغز جلوگیری کند و این را بررسی می کنند که آیا چنین کاری به حال بیماران آلزایمری فایده ای دارد یا نه. داروهای جدید برخلاف انواع معمول در بازار جلوی پیشرفت سریع این بیماری را می گیرد.
برخی از دانشمندان به نسبت دادن تجمع آمیلوئید به بیماری آلزایمر تردید دارند اما مرددترین آنان هم ادامه مطالعه بر اساس این آزمایش را مهم می دانند. یکی از این دانشمندان مردد، دکتر پیتر دیویس از کالج پزشکی آلبرت انیشتین است که می گوید: «باید امتحان کرد. بالاخره کسی باید این موضوع را روشن کند.»
اگر این تئوری جواب ندهد و عوامل اصلی آلزایمر شناسایی نشوند، باید کارها همه از نو شروع شود و این در حالی است که خود بیماری آلزایمر ۱۰۰ سال است که شناخته شده است. در تمام این ۱۰۰ سال هم دست دانش از درمان یا جلوگیری از پیشرفت آن کوتاه مانده است. خانواده های درمانده آمریکایی سالانه بیش از یک میلیارد دلار پول خرج می کنند و داروهای مورد تایید وزارت دارو و غذای آمریکا را تهیه و مصرف می کنند بدون آن که تاثیر قابل توجهی داشته باشد. گاهی اوقات هذیان گویی و بی تابی برخی از بیماران باعث می شود داروهای مربوط به بیماری های روحی و روانی از جمله اسکیزوفرنی مورد استفاده قرار گیرند که خود فراموشی را عمیق تر می کند و عوارض جانبی نظیر دیابت، حمله قلبی و اختلالات حرکتی را هم به دنبال دارد.
بیماری های زیادی وجود دارند که موجب اختلال در مشاعر می شوند از جمله پارکینسون و بیماری های عروقی. از ۲۷۰ میلیون آمریکایی پنج میلیون نفر به آلزایمر مبتلا هستند که اغلب سنشان از ۶۵ سال بالاتر است. آلزایمر در میان بیماری های مهلک مقام ششم را دارد و سالانه ۶۶ هزار نفر در آمریکا از این بیماری می میرند. بر اساس تخمین انجمن آلزایمر در آمریکا تا سال ۲۰۵۰ تعداد آمریکایی های مبتلا به آلزایمر به ۱۱ تا ۱۶ میلیون نفر می رسد. دکتر ویلیام اچ. تییس قائم مقام دبیر کل این انجمن می گوید: «۱۶ میلیون مبتلا رقمی نیست که بتوان به سادگی از کنار آن گذشت چون بدون تردید سیستم مراقبت پزشکی را با ورشکستگی مواجه خواهد کرد.»
هزینه برآورده شده رقم کوچکی نیست. ۱۴۸ میلیارد دلار در سال، سه برابر هزینه بیماری های مزمن ریوی، هرچند که آلزایمر نصف بیماری های ریوی جان انسان ها را می گیرد. با افزایش امید به زندگی و متوسط عمر انسان ها احتمال گذشت افراد از سن ۶۵ افزایش یافته و در نتیجه احتمال ابتلا به این بیماری افزایش یافته، به هر حال کسی که به سن۶۵ می رسد بسیاری از بیماری ها مانند حمله قلبی، بیماری قلبی و سرطان را از سرگذرانده است. این بیماری فعلا اجتناب ناپذیر است و تقریبا ۴۰ درصد افراد بالای ۸۵ به آن دچار می شوند و به دلیل اختلالات ناشی از آن به طور کامل به دیگران متکی می شوند. به قول دکترکلانک: «این بیماری آثاری دارد که گاهی انسان از خودش می پرسد آیا ارزشش را دارد که انسان به این سن و سال برسد.»
شاید گفتن این مطلب بی رحمانه به نظر برسد اما وجود این همه مبتلا به این بیماری باعث می شود که پیشگیری و درمان آن بازار بزرگی را فراهم آورد؛ شرکت های سازنده مواد و ابزارهای پزشکی هم بسیار مایلند از این فرصت استفاده کنند. به عبارت روشن تر اگر دارویی ساخته شود که جلوی آلزایمر را بگیرد یا احتمال ابتلا را کاهش دهد، مانند لیپیتور برای بیماری های قلبی، می تواند توجه نیمی از جمعیت بالای ۵۵ سال را به خود جلب کند. یافتن داروهای پیشگیرانه به مراتب جاذبه بیشتری دارد چون علاوه بر مزایای پزشکی از لحاظ تجاری هم برای داروسازان اهمیت دارد چون بخش بزرگتری از افراد اجتماع را شامل خواهد شد. در عین حال اشکال آن هم این است که تعداد بیشتر از افراد اجتماع در معرض عوارض جانبی ناشی از پیشگیری در برابر این بیماری قرار می گیرند.
کمی فراموش خاطری کاملا طبیعی است. پریشانی، فشارهای روحی و روانی، خستگی مفرط و استفاده از مواد دارویی هم می تواند در آن موثر باشد. یک مثال ساده برای تشخیص فراموشی طبیعی از آلزایمر که همیشه مطرح می شود این است که اگر به خاطر نیاورید که کلیدهای خود را کجا گذاشته اید اصلا جای نگرانی نیست اما اگر نتوانستید به خاطر بیاورید که کدام کلید مربوط به کجاست آن وقت کمی جای تامل دارد. حتی اگر فراموش خاطری مدام در حال افزایش باشد باز هم جای نگرانی است. در مورد افراد کهن سال اگر به خاطر آوردن کمی طول بکشد کاملا طبیعی است اما تا وقتی که بدون نیاز به دیگران قادرند به خاطر بیاورند هنوز به اختلال مشاعر دچار نیستند.اما برای بسیاری از مردم این سوال مطرح است که آلزایمر از چه زمانی آغاز می شود. موریس می گوید: «وقتی که شخصی احساس می کند که بیش از حد عادی فراموشکار شده در واقع مدتی است که از تخریب مغز به ویژه در مناطق حساس و مربوط به حافظه او می گذرد.» متاسفانه مغز هم مانند بسیاری از اندام های بدن ظرفیت های زیادی دارد و تا زمانی که علایم بیماری به وضع وخیم و نگران کننده نرسد علایم آن بیماری ظاهر نمی شود و می توان گفت به نوعی آغاز تخریب و ویرانی از نظر خود شخص و دکتر مخفی باقی می ماند. ریچارد مییو استاد عصب شناسی، روانکاوی و اپیدمیولوژی دانشگاه کلمبیا و یکی از دو گرداننده اصلی موسسه تحقیقاتی تائب می گوید: «فکر می کنم یک فاز خیلی طولانی در این بیماری وجود دارد که شخص دیگر خودش نیست.»جالب این جاست وقتی از اطرافیان بیمار مبتلا به آلزایمر پرسیده شود که از چه زمانی به فراموشی دچار شده می گویند حدود یک سال و نیم و وقتی از آنان می پرسید چند وقت پیش حافظه اش نرمال بوده در جواب می شنوید که بیمار هرگز حافظه خوبی نداشته است. چون بیماری آلزایمر در میان افراد تحصیل کرده کمتر است و از آن جایی که تست هوش بیماران مبتلا به این بیماری در سنین جوانی هم پایین است، همیشه با این توصیه مواجه هستید که بهتر است در کلاس آموزشی شرکت کنید، معما حل کنید و مدام از حافظه خود کار بکشید. اما آیا واقعا فعالیت فکری از آلزایمر جلوگیری می کند؟ باید گفت فعلا پیشنهاد بهتری وجود ندارد.
در حال حاضر راهی نیست جز آن که با این بیماری کنار بیاییم. حتی داروهایی نظیر Aricept هذیان گویی را افزایش می دهد. داروهای مخصوص اسکیزوفرنی هم عوارض جانبی زیادی دارد. منبع:نیویورک تایمز مترجم: علیرضا عبادتی

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تشنج چیست؟


تشنج چیست؟تشنج عبارت است ازاختلال موقتی درمغز،این اختلال دو عملکرد وخصوصیت دارد
اول اینکه : به صورت ناگهانی آغازمیشود
دوم اینکه : غیرارادی وغیر قابل کنترل است
● علایم تشنج چیست؟
وقتی کودکی تشنج میکند ممکن است شما هریک ازاین علایم راببینید:
۱) کودک دچار اختلال هوشیاری شودیعنی اطرافیان رانشناسد متوجه زمان ومکان نباشد،به صدازدن شماپاسخ ندهد یا بیهوش روی زمین بیفتد.
۲) حرکاتی غیر ارادی در اعضای بدن کودک ظاهر شود این حرکات ممکن است قسمتی از بدن یاتمام اعضا را درگیرکند.ممکن است کودک به شدت دست وپابزند،روی زمین بیفتد،سروچشمهای کودک به یک طرف بچرخد یا اینکه فقط یک دست یا یک پای کودک دچار حرکات تکان دهنده شدید شودواین حالت چند ثانیه تا چنددقیقه طول بکشد معمو لأ این حملات کمتر از ۱۰دقیقه طول میکشد.
۳) ممکن است کودک درزمان حمله کنترل ادرار خود را از دست بدهد.
۴) گاهی کودک به صورت ناگهانی رفتاری غیر عادی نشان میدهد مثلأ بدون آنکه متوجه اطراف باشد،شروع به دویدن میکند.
۵) ممکن است کودک برای چند لحظه به نقطه ای خیره شده ودر این مدت متوجه اطراف نباشد.·
● آیاهر کودکی یک بار تشنج کند،تا اخر عمر دچار حملا ت تشنج خواهد شد ؟
در سنین۶ماه تا۵سالگی مغز کودکان به افزایش درجه حرارت بدن حساس است در نتیجه۳-۴در صد کودکان در این سنین با تب های شدید(بیش از۳۸درجه)دچار تشنج میشوند. اکثریت این کودکان بعد از سن۵سالگی دچار تشنج نمیشوند.شایعترین سن برای تشنج ناشی از تب۱۸-۱۴ماهگی است وزمان آن ازچندثانیه تا۱۰دقیقه طول میکشد وبندرت تشنج ناشی ازتب بیش از یکبار اتفاق میافتد.
● علت تشنج همراه باتب چیست؟
بیشترمواقع تشنج همراه با تب دراثر عفونتهای ویروسی دستگاه تنفس فوقانی یاعفونت حاد گوش میانی ایجاد میشود.گاهی ممکن است علت تشنج باتب مننژیت باشد.
آیا تشنج درنوزادان شایع است؟
تشنج در نوزادان چه علایمی دارد؟
علت تشنج در نوزادان چیست ؟
لازم به ذکر است کودکان قبل از سن ۶ ماهگی که شامل نوزادان نیز می شوند به علت تب بالا دچار تشنج نمی شوند
اگر کودک شما مبتلا به حملات تشنج در زمان تب می شود به این نکات دقت فرمائید :
۱) هرگاه کودک شما به علت سرماخوردگی یا هر عفونت دیگری دچار تب شدید شد حتما ” با استفاده منظم از داروی ضد تب ( استامینوفن ) و پا شویه با آب ولرم تب کودک را کاهش دهید .
۲) هیچگاه برای کاهش تب کودک از آسپرین یا آمپول های تب بر استفاده نکنید .
۳) کودک رابرای بررسی علت تب نزد پزشک ببرید .
۴) در صورتی که پزشک احتمال مننژیت را در کودکی بدهد کشیدن مایع نخاع کودک جهت آزمایش و تشخیص بیماری ضروری است . در این زمینه با پزشک همکاری کنید .
۵) اگر کودک شما سابقه تب و تشنج دارد با نظر پزشک در زمان تب شدید علاوه بر استامینوفن و پاشویه کردن کودک از داروی ضد تشنج به مقداری که پزشک دستور داده استفاده کنید تا از تشنج کودک پیشگیری شود .
۶) اگر بعد از تشنج کودک پزشک دستور داد تا کودک شما به مدت طولانی ( حدود ۲ سال ) از داروهای ضد تشنج استفاده کند .
حتما ” این داروها را طبق دستور در زمان مناسب مصرف کنید و از کم کردن یا قطع کردن خود سرانه داروها بپرهیزید .
اگر کودک شما مبتلا به حملات تشنج بدون تب ( صرع ) است به این نکات دقت فرمائید :
۱) کودک شما تا زمانی که پزشک دستور دهد باید داروی ضد تشنج مصرف کند .
۲) هیچ گاه دارو را خود سرانه قطع نکنید یا مقدار آن را کاهش ندهید .
۳) کودکان مبتلا به حملات تشنج بدون تب ( صرع ) باید همواره مراقبت شوند بدون انکه فعالیت جسمی ایشان محدود شود . در زمان انجام کارهای حساس مثل شنا یا استحمام حتما” از نزدیک مراقب کودکتان باشید . اگرکودکتان تمایل به بالا رفتن از بلندیها ، درخت یا وسایل بازی دارد نزد کودکتان بمانید .
۴) در صورتی که کودکتان دچار حمله تشنج شد او را به پهلو بخوابانید جسم سفتی ( چوبی یا چرمی یا پارچه ای ) بین دندانهای کودک بگذارید تا زبانش در اثر قفل شدن دندانها آسیب نبیند . اطراف کودک را خلوت کنید و لباسهای تنگ یا زیور آلات را از گردن او باز کنید تا راحتتر نفس بکشد .در زمان تشنج هیچ ماده خوراکی یا آب را وارد دهان کودک نکنید و سریعا” او را به بیمارستان برسانید .
● تعریف انواع تشنج:
۱) فوکال یا پارشیال:
جریان تشنج از یک نقطه مغز شروع می شود. این تشنج به سه نوع تقسیم می شود:
الف) simple partial seizure:
کاهش سطح هوشیاری نداریم. می تواند به صورت موتور(پرش دست)، حسی(پارستزی یا سرگیجه)، اتونومیک(تعریق یا برافروختگی) یا psychic باشد.
ب) copmplex partial seizure:
کاهش سطح هوشیاری داریم. البته قبل از این کاهش هوشیاری اورا وجود دارد که بیشتر به صورت احساس در اپیگاستر است و پس از کاهش سطح هوشیاری حرکات اوتوماتیسم به صورت جویدن یا بلع داریم. Temporal lobe epilepsy نوعی از آن است.
ج) partial seizure with secondary generalization:
اول تشنج فوکال داریم و بعد ژنرالیزه می شود. جهت تمیز از تشنج ژنرالیزه اولیه باید از EEG استفاده کرد که تشنج فوکال اولیه را نشهن می دهد.
۲) ژنرالیزه: هر دو نیمکره همزمان تخلیه می شوند. این تشنج به پنج نوع تقسیم می شود:
الف) absence یا petit mal:
در بچه ها به صورت از دست رفتن هوشیاری برای ۵ تا ۱۰ ثانیه. تون بدن حفظ می شود. در EEG امواج ۳ هرتز spike & wave داریم.
ب) atypical absence:
مثل absence با ۴ تفاوت: شروع و ختم تشنج تدریجی تر است، فرکانس امواج ۵/۲ هرتز است، مدت حملات طولانی تر است. علایم نورولوژیک و مشکل مغزی وجود دارد.
ج) tonic-colonic یا grand mal:
بدون اورا با دو فاز تونیک به صورت انقباض کل بدن و سیانوز و گاز گرفتن زبان و میدریاز و تاکی کاردی و بالا رفتن فشار خون و سپس فاز کلونیک به صورت پرش. کل تشنج یک دقیقه طول می کشد. پس از آن فاز post-ictal داریم.
د) atonic:
یک دفعه بیمار روی زمین می افتد.
ه) tonic
۳) تشنج میوکلونیک نوجوانان:
پرشهای میوکلونیک دو طرفه در صبح قبل از بیدار شدن. به هنگام کم خوابی دیده می شود. هوشیاری حفظ می شود. بسیاری از آنها نهایتا تشنج ژنرالیزه ای بروز خواهند داد. شرح حال فامیلی اغلب مثبت است.
۴) سندرم لنوکس:
انواع مختلف تشنج را داریم که مقاوم به درمان است. اختلال CNS و MR هم داریم.
۵) febrile convulsion:
به صورت ژنرالیزه از ۳ ماهگی تا ۵ سالگی بدون عفونت CNS. اگر یکی از سه ویژگی زیر باشد complex febrile seizure گویند: تکرار شونده، بیش از ۱۵ دقیقه یا وجود علایم فوکال. نوع simple خطر صرع را در آینده بالا نمی برد ولی نوع complex می برد.

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تشنج ناشی از تب کودک


تشنج ناشی از تب کودکدر حدود ۲ تا ۴ درصد کودکان کمتر از ۵ سال، حداقل یک بار دچار تشنج در اثر تب می شوند، به عبارتی دیگر از هر ۱۰۰ کودک، ۲ تا ۴ نفر در طی ۵ تا ۶ سال اول زندگی خود، متعاقب تب دچار تشنج می شوند.
این نوع تشنج شایع ترین علت وقوع تشنج در این گروه سنی می باشد و متأسفانه به دلیل عدم شناخت کافی والدین از این حالت، مشکلات روحی و روانی و حتی مادی در خانواده ها به وجود می آید.
▪ چرا تب باعث تشنج می شود؟
ـ اصولاً تب بسیار شدید( بالاتر از ۴۱ درجه ی سانتیگراد) در بسیاری از افراد(در هر سنی) باعث بروز تشنج می شود. علت این مسئله احتمالاً افزایش حساسیت و تحریک پذیری سلول های عصبی مغز است. اما آنچه که به عنوان بیماری تشنج ناشی از تب شناخته می شود، با این مسئله متفاوت است، زیرا اولاً این نوع تشنج در تب های پایین تر از ۴۱ درجه سانتیگراد اتفاق می افتد، ثانیاً فقط در کودکان کمتر از ۶ سال بروز می کند و ثالثاً هر نوع تبی نمی تواند موجب این بیماری شود.
▪ اهمیت بیماری « تشنج ناشی از تب» در چیست؟
ـ زمانی که تشخیص داده می شود کودکی در اثر تب، تشنج کرده است، دو مسئله مهم و اساسی برای ما مشخص می شود: اولاً اینکه مطمئن شده ایم به جز تب، هیچ یک از علل به وجود آورنده تشنج وجود ندارد، یعنی نه مغز عفونت کرده است نه ضایعه عصبی (نظیر خونریزی، ضربه مغزی)، نه اختلالات متابولیک( نظیر کاهش قند خون، کاهش کلسیم و کاهش سدیم خون) و نه مسمومیت دارویی، هیچ یک وجود ندارند. ثانیاً این که خیال مان راحت می شود که در آینده تقریباً هیچ عارضه و ضایعه ی جدی در کودک به وجود نخواهد آمد.
▪ آیا هر تشنجی ناشی از تب است؟
ـ خیر، یکی از علل اصلی و مهم تشنج( در هر سنی) عفونت پرده های مغز (موسوم به مننژیت) و گاهی عفونت بافت مغز(موسوم به آنسفالیت) است و این حالت، اکثراً همراه با تب است و در چنین حالتی هرگز اصطلاح تشنج ناشی از تب به کاربرده نمی شود. به عبارت دیگر یکی از شرایط اصلی برای این که بگوییم کودکی در اثر تب تشنج کرده است، این است که مغز عفونت نکرده باشد.
▪ آیا ممکن است تشنج ناشی از تب در هر سنی اتفاق افتد؟
ـ خیر، اکثر موارد این نوع بیماری در سنین ۵/۱ تا ۲ سالگی اتفاق می افتد، اما ممکن است در هر سنی از ۶ ماهگی تا ۵ سالگی نیز رخ دهد. ولی اگر تشنجی قبل از ۶ ماهگی و یا پس از ۵ سالگی بروز کند، دیگر بیماری تشنج ناشی از تب نبوده و حتماً بایستی به دنبال علت آن بود(البته موارد بسیار نادری گزارش داده است که پس از ۳ ماهگی و تا ۹ سالگی نیز اتفاق افتاده است).
▪ آیا هر نوع عفونتی که باعث تب شود( به غیر از عفونت مغز) می تواند موجب تشنج شود؟
ـ خیر، در حدود ۷۵ درصد موارد تشنج ناشی از تب، منشأ و علت تب شناخته می شود و در چنین مواردی عفونت هایی که مسبب این حالت می باشند عبارتند از: عفونت گوش میانی(۳۲درصد موارد)، عفونت های مجاری تنفس فوقانی از جمله: سرماخوردگی، گلودرد یا فارنژیت (۱۲% موارد)، عفونت های ویروس جلدی(نظیر سرخک، سرخجه و ...، ۱۲درصد موارد) عفونت های کلیه و مجار ادرار( کمتر از ۱۰درصد موارد)، عفونت ریه(۲درصد موارد) و عفونت های دستگاه گوارش(۱ درصد موارد).
▪ آیا تزریق واکسن می تواند موجب تشنج وابسته به تب شود؟
ـ بلی، ولی احتمال آن بسیار کم می باشد و فقط ۲ درصد موارد تشنج وابسته به تب را تشکیل می دهد.
به علت دیگر از هر ۱۰ هزار کودکی که واکسن می زنند( پس از سن ۶ ماهگی) و تب می کنند، ممکن است ۴ تا ۸ نفر دچار تشنج ناشی از تب شوند. این حالت بیشتر متعاقب واکسن ثلاث( یک تا دو روز بعد از آن) و یا سرخک( گاهی ۷ تا ۱۰ روز بعد از آن) اتفاق می افتد. در اینجا بایستی به والدین متذکر شد هیچ نگرانی در رابطه با این موضوع نداشته باشند، زیرا اولاً این حالت بسیار کم اتفاق می افتد. ثانیاً همانند سایر حالات تشنج ناشی از تب، هیچ عارضه عصبی جسمی و روحی بر جای نمی گذارد. ثالثاً خطرات حاصل از عدم تزریق واکسن( و در نتیجه ابتلا به بیماری های مربوطه) صدها برابر بیشتر از یک تشنج بی عارضه است. رابعاً در صورتی که زمینه این بیماری در کودک شما وجود داشته باشد با تجویز استامینوفن توسط پزشک و جلوگیری از تب(همزمان با تزریق واکسن) احتمال بروز چنین حالتی تقریباً از بین خواهد رفت.
▪ آیا رابطه ای میان شدت تب و احتمال بروز تشنج وجود دارد؟
ـ تا حدودی بلی. اکثر موارد تشنج ناشی از تب در درجه حرارت بدن بیش از ۳۹ درجه سانتیگراد اتفاق می افتد. اما در حدود ۲۵ درصد موارد نیز در تب بین ۳۸ تا ۳۹ درجه سانتیگراد رخ می دهد.
▪ در چه زمانی از شروع تب، امکان بروز تشنج بیشتر است؟
ـ در اکثر موارد، تشنج در اوایل بیماری و بروز تب اتفاق می افتد. بطوری که ۷۵ درصد موارد در ۱۲ ساعت اول و ۸۰ درصد موارد در ۲۴ ساعت اول بروز تب اتفاق می افتد. به ندرت ممکن است موقع کاهش درجه حرارت بدن نیز تشنج رخ دهد. در حدود ۱۵ درصد موارد تشنج ناشی از تب، تشنج قبل از شروع تب بروز می کند.
▪ در صورت وقوع، تشنج چه مدت طول می کشد؟
ـ اکثر موارد تشنج در کمتر از ۳ دقیقه به طور خود به خود پایان می یابد. در موارد بسیار کمی ممکن است ۱۰ دقیقه یا بیشتر طول بکشد.
▪ آیا تشنج وابسته به تب، ارثی است؟
ـ همانند اکثر بیماری ها، این حالت نیز تحت تأثیر ارث می باشد، اما تأثیر آن چندان زیاد نیست. دیده شده است که ۱۰ درصد خواهران و برادران کودک مبتلا به تشنج وابسته به تب دارای زمینه یا سابقه تشنج می باشند.
▪ تشنج وابسته به تب چه خصوصیاتی دارد؟
ـ تشنج ناشی از تب دارای خصوصیات زیر است:
۱) تقریباً هرگز قبل از ۶ ماهگی و پس از ۶ سالگی اتفاق نمی افتد.
۲) هرگز عفونت یا بیماری مغزی که بتواند باعث تشنج شود، وجود ندارد.
۳) به جز تب، هیچ عامل دیگر به وجود آورنده تشنج، وجود ندارد.
۴) تقریباً هرگز ضایعه عصبی، جسمی و روحی در اثر آن به وجود نمی آید.
۵) معمولاً در ساعات اولیه ی افزایش درجه حرارت بدن اتفاق می افتد.
۶) با کاهش تب، تشنج نیز کنترل می شود.
▪ در کودک یک ساله ای که تشنج کرده و تب دارد آیا گرفتن آب کمر(مایع مغزی نخاعی) لازم است؟
ـ قبل از این که به این سؤال پاسخ دهیم، بهتر است ابتدا ماهیت مایع مغزی نخاعی را بشناسیم. در داخل مغز و نخاع یک مایع شفاف(همانند آب) موسوم به مایع مغزی نخاعی وجود دارد که توسط قسمت های مختلفی از مغز، از خون ساخته می شود. مقدار مایع مغزی نخاعی در یک شخص بالغ بین ۱۲۰ تا ۲۰۰ میلی لیتر، در یک نوزاد تازه متولد شده ۵ میلی لیتر و در یک کودک یک ساله حدود ۵۰ میلی لیتر است. مایع مغزی نخاعی دائماً در حال بازسازی است، به طوری که در یک شخص بالغ روزانه ۷۵۰ میلی لیتر مایع مغزی نخاعی ساخته می شود و با خون مبادله شده تعویض می شود. در یک کودک یک ساله روزانه ۲۵۰ میلی لیتر از این مایع ساخته می شود.
مقدار مایعی که جهت آزمایش گرفته می شود بین ۲ تا ۵ میلی لیتر است و کاهش این مقدار از مایع مغزی نخاعی هیچ مشکلی جدی به وجود نیاورده و در کمتر از یک ساعت مجددا ساخته می شود. در حال عادی تنها عارضه ای که ممکن است اتفاق افتد، سردرد است که با دراز کشیدن و مصرف مایعات در طی چند ساعت تا حداکثر چند روز از بین می رود و هرگز باعث کاهش قدرت باروری شخص نمی شود.

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تغییرات احوال سالمندان را جدی بگیرید


تغییرات احوال سالمندان را جدی بگیریدـ گفت‌وگو با دكتر خدیوی
خونریزی مغزی می تواند ناشی از ضربه یا تروما و یا عوامل دیگری به جز ضربه یعنی غیر تروماتیك باشد.
دستگاه عصبی ما از مغز و نخاع تشكیل شده است. بافت‌هایی نرم و آسیب‌پذیر كه اعمال بسیار مهم و پیچیده حیاتی را در بدن ما انجام می‌دهند. به همین علت خداوند متعال عوامل متعددی را قرار داده كه آنها را از آسیب‌های احتمالی در امان نگه دارد. مغز و نخاع به وسیله پوست، فاسیا و عضلات و استخوان‌ها محافظت می‌شوند.
مغز علاوه بر این، به وسیله مو هم تحت محافظت قرار می‌گیرد. علاوه بر همه این نگهبانان كه از مغز و نخاع محافظت می‌كنند، سه لایه پرده‌ای به نام مننژ، مغز و نخاع را در بر گرفته است. به مجموعه استخوان‌هایی كه با هم مفصل شدند تا كاسه سر و فضای قرار گرفتن مغز را بسازند، جمجمه می‌گوییم. با وجود این همه سد دفاعی، ما انسان‌ها با بی‌دقتی و رفتارهای غیرعقلانی گاهی به این عضو حیاتی آسیب می‌رسانیم.
● ‌‌ ‌آقای دكتر خون‌ریزی مغزی به چه دلیل به وجود می‌آید؟
‌‌ به دو دلیل عمده. یكی تروما یا همان ضربه و دیگری عوامل و عللی كه هیچ ارتباطی با ضربه ندارند یا به اصطلاح غیرتروماتیك هستند. البته این خون‌ریزی كه در اثر ضربه به وجود می‌آید براساس محل خون‌ریزی به چند دسته تقسیم می‌شود. حتی برای سنین مختلف تفاوت‌هایی هم دارد.
‌● ‌انواع خون‌ریزی مغزی بر اثر ضربه را چه طور تقسیم‌بندی می‌كنید؟
‌‌ به دنبال یك ضربه مغزی ممكن است خون‌ریزی بین استخوان و پرده سخت‌شامه (خارجی‌ترین لایه مننژ) اتفاق بیفتد یا گاهی زیر پرده سخت‌شامه، گاهی داخل نسج مغز و یا داخل حفرات مغزی نیز امكان وقوع خون‌ریزی هست. ما در گذشته نوع اول را بیشتر داشتیم و خون‌ریزی اغلب خارج از سخت‌شامه بود.
‌● ‌چرا؟
‌‌ چون جاده‌ها در آن موقع كمتر به شكل اتوبانی بود، تصادفاتی كه رخ می‌داد معمولا با سرعت كمتر ماشین‌ها به وقوع می‌پیوست و به دنبال شكستگی جمجمه، فرد دچار این نوع خون‌ریزی مغزی می‌شد. گاهی هم شخص از جایی سقوط می‌كرد یا در حین دعوا پیش می‌آمد كه با جسمی كه تیز نبود و سطح بزرگی داشت به جمجمه آسیب می‌رسید. خون در این فضا كم‌كم با گذشت زمان جمع می‌شد و مثلا در حدود ۳۰۰ سی‌سی خون می‌شد و مرگ شخص را به همراه داشت.
‌‌● ‌چرا با این مقدار خیلی كم شخص می‌میرد در حالی كه گاهی فردی یك لیتر خون در داخل شكمش جمع می‌شود و مسأله مرگ را ندارد؟
‌‌ دلیل این امر این است كه مغز، داخل یك محفظه بسته كه همان جمجمه است قرار دارد. این پرده سخت‌شامه هم به استخوان چسبیده است. اگر خون كم‌كم سبب جدا شدن این پرده از استخوان شود، به بافت نرم مغز فشار می‌آید و همچنین نظم داخل مغز به هم می‌ریزد. اینها دلایل مرگ شخص هستند البته فضای زیر سخت‌شامه سیر آهسته‌ای را طی می‌كند تا كم‌كم خون جمع شده آن را از استخوان در محل‌هایی جدا كند.
● چقدر این زمان طول می‌كشد؟
‌‌ بستگی دارد به سرعت جمع شدن خون و همچنین به وضعیت مریض. این عوامل در نهایت قرار است موجب فشار و جابه‌جایی یا در اصطلاح فتق مغز بشوند. گاهی مریض زود بعد از تصادف به هوش می‌آید و بعد از چند ساعت با كاهش سطح هوشیاری به اغما می‌رود. الان البته اگر خونریزی در این سطح داشته باشیم به مرگ بیمار منتهی نمی‌شود.
● چرا؟
‌‌ چون الان در همه جای كشورمان شرایط تصویربرداری را داریم و خیلی راحت با انجام سی‌تی‌اسكن می‌شود مشكل را تشخیص داد. جراحان اعصاب فعلی هم تعدادشان متناسب است و دیگر نباید این مسأله موجب مرگ‌ومیر كسی بشود. البته همان‌طور كه گفتم الان آن‌قدر سرعت‌ها در هنگام تصادف زیاد است كه این نوع خون‌ریزی با وجود شایع بودن در تصادفات جاده‌ای كمتر دیده می‌شود.
● خون‌ریزی‌های زیر پرده سخت‌شامه به چه صورت اتفاق می‌افتند؟
‌‌ این نوع خون‌ریزی به سه شكل خودش را نشان می‌دهد: حاد، تحت حاد و مزمن. دو شكل اول محصول بیمارانی است كه در اتوبان‌ها با سرعت‌های فوق‌العاده زیاد تصادف می‌كنند و معمولا برخلاف نوع قبلی حتی آثاری از ضربه را روی سر بیمار نمی‌بینیم و بدون داشتن آثار چندانی از تصادف، بیمار به اغما می‌رود.
● ‌برای جمجمه در این حالت چه اتفاقی می‌افتد؟
‌‌ به دنبال سرعت بالا، یك حالت خاصی پیش می‌آید كه در اثر حركت دورانی جمجمه متحرك، این خون‌ریزی در ناحیه زیر سخت‌شامه به وجود می‌آید و مریض در همان ابتدا به اغما می‌رود.
● ‌درمانی ندارد؟
جراحی انجام می‌شود اما چون فشار داخل جمجمه زیاد شده و در واقع این صدمه به نسج مغزی هم در نواحی خاصی آسیب رسانده است، میزان مرگ‌ومیر فوق‌العاده بالایی دیده می‌شود.
● ‌حالا نوع مزمن این خون‌ریزی؟
‌‌ نوع مزمن هم خودش در دو گروه دیده می‌شود: بزرگسالان و بچه‌ها. در بزرگسالان معمولا در افرادی كه یك سابقه تشنج دارند و یا با سابقه مصرف الكل و یا با مصرف آنتی‌كوآگولان (آسپرین) دارند، دیده می‌شود. گاهی ضربه‌ای را كه به سرشان خورده، به علت ناچیز بودن ضربه، حتی فراموش كردند ولی به تدریج به دنبال ضربه، یكی از وریدهای پلی كه بین مغز و سخت‌شامه است پاره می‌شود و ممكن است خون‌ریزی بكند و كم‌كم در همان‌جا لخته بشود و با اضافه شدن حجمش، طی زمان این امر مشكل‌آفرین بشود و در درازمدت متوجه این مشكل بشوند.
● ‌مگر این حالت علایمی به دنبال ندارد كه شخص را مجبور كند به پزشك مراجعه كند؟
‌‌ علایم بارزی ندارد. معمولا این افراد، مسن هستند. گاهی ضربه‌ای به سرشان خورده و گاهی هم سابقه‌ای را اعلام نمی‌كنند اما با فلج نیمه بدن به صورت اتفاقی، با اختلال حواس یا با علایم روانی بدون اینكه سابقه‌ای در خانواده داشته باشند، مواجه می‌شوند. بعضی‌ها هم علایم پاركینسونی می‌دهند و یا با حالتی كه قادر به راه رفتن نیستند مراجعه می‌كنند. پزشكان و بیماران باید روی این نكات خیلی دقت كنند، مبادا این علایم به خاطر خون‌ریزی زیر پرده سخت‌شامه به صورت یك‌طرفه و یا دوطرفه باشد. باید خوب تشخیص بدهند و با ارجاع به موقع بیمار، در جهت درمان او اقدام مؤثری بكنند.
● ‌درمانش به چه صورت است؟
‌‌ درمان فوق‌العاده ساده است و نتایج عالی دارد. یعنی مریضی كه فلج نیمه بدن شده بعد از تخلیه مشكل از زیر سخت‌شامه، به سرعت بهبود پیدا می‌كند.
● ‌درباره نوع مزمن بچه‌ها چه‌طور؟
‌‌ در بچه‌ها هم به دنبال ضربه، به‌خصوص در نوزادان این نوع خون‌ریزی اتفاق می‌افتد كه با تشخیص به‌موقع به وسیله سی‌تی‌اسكن و سونوگرافی به راحتی درمان صورت می‌گیرد. در نوزادان ما حتی می‌توانیم بدون جراحی، ناحیه زیر پرده سخت‌شامه را تخلیه كنیم.
● ‌از چه طریقی؟
‌‌ از طریق ملاج یا فونتانل چون در نوزادان این ناحیه هنوز نرم است و دسترسی خوبی است.‌‌ ‌می‌رسیم به خون‌ریزی در نسج مغز.
‌‌ با توجه به اینكه در كجای مغز ایجاد شده باشد، علایم خاص خودش را دارد. اگر در قسمت فرونتال باشد (جلو، سمت پیشانی) ممكن است تغییرات خلقی و رفتاری بدهد، اگر در پس‌سر باشد علایم چشمی و اگر هم در قسمت‌های حركتی باشد ممكن است فلج طرف مقابل را به همراه داشته باشد.
● ‌درمانش به چه طریقی است؟
معمولا اگر منطقه بزرگی نباشد نیازی به كار جراحی ندارد و به مرور زمان خوب می‌شود.
● ‌چه خون‌ریزی مغزی دیگری به دنبال ضربه ممكن است پیش بیاید؟
ممكن است در فضای زیر عنكبوتیه هم خون‌ریزی به دنبال تروما و یا بدون تروما اتفاق بیفتد كه نوع تروماتیك آن خیلی شایع است (عنكبوتیه پرده تیغه مانندی است كه در زیر سخت‌شامه قرار دارد.)
● ‌علایم این خون‌ریزی كدامند؟
این فضا، چون فضایی حاوی مایع مغزی نخاعی است خون‌ریزی در آن با علایم مننژیت همراه است.
● ‌درمان ندارد؟
نه، درمان خاصی ندارد. خودش به مرور زمان با مصرف كورتن و مسكن خوب می‌شود. اگر هم خیلی بیمار اذیت می‌شود سعی می‌كنیم با انجام مرحله LP او را درمان كنیم.
● ‌نوع بدون تروما چه‌طور اتفاق می‌افتد؟
این خیلی مبحث پراهمیتی است. یك خانم یا آقای میانسال در حال یك كار شدید یا در حین بحث لفظی یا گاهی در حین اجابت مزاج ممكن است ناگهان سردردی فوق‌العاده شدید بگیرد و به اغما برود. گاهی حتی دیده شده شخص در حال غذا خوردن بوده و این اتفاق رخ داده است.
● ‌به چه دلیل؟
به دلیل تركیدن یك آنوریسم و به صورت نادر محصول پارگی .A.V.N
● ‌شایع است؟
‌‌ قبلا می‌گفتند كه در ایران آنوریسم شایع نیست و ما هم خیلی كم می‌دیدیم. اما حالا با توجه به بالا رفتن اطلاع پزشكان عمومی و جامعه می‌بینیم تعداد آنوریسم‌ها كه به جراحان اعصاب مراجعه می‌كنند زیاد شده. پس در واقع، قبلا میزان بیماری كم نبوده بلكه اصلا تشخیص داده نمی‌شده است. اتفاقا این بیماری شایع است اما چون علایم آن، علایم خاص مغزی نیست، گاهی به اشتباه تشخیص و درمانی نابجا دارد. بسیاری از مراجعان به بخش‌های مسمومان كه با استفراغ مراجعه می‌كنند، ممكن است خون‌ریزی فضای زیر عنكبوتیه كرده باشند و یا آنهایی كه می‌گویند مننژیت ویروسی دارند همان كسانی هستند كه آنوریسم‌شان پاره شده است.
● ‌اینها علایم پیش‌قراولی ندارند كه اخطار بدهد در مغزشان چه می‌گذرد؟
‌‌ بله، دارند. اما نزدیك به یك‌پنجم آنها در محل، به محض تركیدن آنوریسم می‌میرند اما از این ۸۰ درصد باقیمانده كه ما برایشان درمان انجام می‌دهیم اظهار می‌كنند، چند روزی است كه سردردهایی دارند كه اذیتشان می‌كند، سردردهایی كه هیچ‌وقت نداشتند، این سردردها پیش‌قراول هستند. جای خاصی در سر درد نمی‌كند بلكه دردی است بسیار ناراحت‌كننده در كل سر.
● ‌‌ ‌میگرنی‌ها كه سردردهای شدید را تجربه می‌كنند چه‌طور تفاوت بین اینها را متوجه بشوند؟
‌‌ لازم است اكثر این بیماران كه سابقه میگرن دارند، از نظر آنوریسم، با یك MRI ساده بررسی شوند. در MRI با دقت در عكس‌ها تشخیص آنوریسم داده می‌شود و اگر مشكوك بودیم از طریق سی‌تی‌آنژیوگرافی به بیمار كمك مؤثری می‌شود. به‌طور كلی نباید هر سردردی را به صرف اینكه میگرن است، رها كرد. اگر تا به حال سردرد نداشتید و حالا چند روز است كه وحشتناك شده باید بررسی شود. میگرنی‌ها باید دقت كنند مدل سردردشان، شدت آن و نوع آن، اگر عوض شده و قبلا مثلا ماهی یك‌دفعه می‌گرفتند اما الان تند تند می‌گیرند و در حالی كه زمینه‌های غذایی و عصبی‌شان تغییر نكرده باشد، پیگیری لازم است. در غیر این صورت نیازی به پیگیری نیست و سردردهای عادی با مسكن خوب می‌شوند.
● ‌كلام آخر؟
‌ همیشه پیشگیری از درمان بهتر است، به‌خصوص در این زمینه كه شاید هرگز فرصت درمانی به دنبال وقوع مشكل نباشد. موتورسواران از كلاه ایمنی استفاده كنند. رانندگان با سرعت مناسب برانند. كمربند ایمنی حتما استفاده شود. در جاهایی كه احتمال سقوط است جوانان از شوخی كردن با هم بپرهیزند. تغییر حالات و علامت‌ها را در افراد، به‌خصوص سالخوردگان جدی بگیرید، شاید برای آنها ضربه‌ای رخ داده باشد و فراموش كرده باشند.‌ ‌‌ الهه رضائیان

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تکامل مغز


تکامل مغزدانشمندان آمریكایی از كشف شواهد علمی مهمی خبر دادند كه نشانگر تداوم تكامل مغز در گونه انسان (هومو ساپینس) است.
گروهی از محققان شیكاگو در پی مقایسه وضعیت دو ژن ویژه در انسان مدرن نسبت به اجداد و نیاكان ۳۷ هزار ساله بشر، دریافتند كه مغز انسان همچنان روند تكامل خود را ادامه می دهد.
عملكرد دو ژن مورد نظر با اندازه مغز انسان در ارتباط است و بررسی های انجام شده بر روی آنها نشان می دهد واریته های جدیدی در حدود ۵ هزار و ۸۰۰ سال پیش ظهور یافته اند كه هم اكنون، فقط در میان ۳۰ درصد از انسان های امروزی وجود دارد.
به گفته دانشمندان، این دوره زمانی در مقیاس تكاملی، بسیار كوتاه محسوب می شود و گسترش قابل توجه نسخه ژنی جدید در چنین زمان كوتاهی، نشانگر فشار گزینشی بسیار شدید این واریته است. تكامل دانان سرگرم بررسی این موضوع هستند كه آیا تكامل ژنتیكی براستی سبب ظهور تكامل اجتماعی در انسان شده است و یا این كه عوامل دیگری در تكامل اجتماعی این گونه زنده هوشمند نقش داشته است. روزنامه ایران

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تکامل مغز


تکامل مغزدانشمندان آمریكایی از كشف شواهد علمی مهمی خبر دادند كه نشانگر تداوم تكامل مغز در گونه انسان (هومو ساپینس) است.
گروهی از محققان شیكاگو در پی مقایسه وضعیت دو ژن ویژه در انسان مدرن نسبت به اجداد و نیاكان ۳۷ هزار ساله بشر، دریافتند كه مغز انسان همچنان روند تكامل خود را ادامه می دهد.
عملكرد دو ژن مورد نظر با اندازه مغز انسان در ارتباط است و بررسی های انجام شده بر روی آنها نشان می دهد واریته های جدیدی در حدود ۵ هزار و ۸۰۰ سال پیش ظهور یافته اند كه هم اكنون، فقط در میان ۳۰ درصد از انسان های امروزی وجود دارد.
به گفته دانشمندان، این دوره زمانی در مقیاس تكاملی، بسیار كوتاه محسوب می شود و گسترش قابل توجه نسخه ژنی جدید در چنین زمان كوتاهی، نشانگر فشار گزینشی بسیار شدید این واریته است. تكامل دانان سرگرم بررسی این موضوع هستند كه آیا تكامل ژنتیكی براستی سبب ظهور تكامل اجتماعی در انسان شده است و یا این كه عوامل دیگری در تكامل اجتماعی این گونه زنده هوشمند نقش داشته است. روزنامه ایران

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تنش های عصبی باعث افزایش پروتئین های آلزایمر در مغز می گردد


تنش های عصبی باعث افزایش پروتئین های آلزایمر در مغز می گرددبر اساس مطالعاتی که بر روی موش ها صورت گرفته است ، تنش های عصبی کوتاه مدت می توانند افزایش سریع پروتئین های مرتبط با آلزامر را در مغز بهمراه داشته باشند.
به گزارش پایگاه زیست شناسی ایران به نقل از نیو ساینتیست تنها طی سه روز استرس ، تا ۴۲ درصد افزایش پروتئین ها در مغز مشاهده شد. این مشاهدات علت این که افراد تحت ناراحتی های روحی و عصبی نسبت به این بیماری مستعدترند را نشان داد. محققین موش های چهار ماهه را به محیط های کوچکی که یک سوم اندازه محفظه های طبیعی بودند ، منتقل کردند. در طی این آزمایش ابزاری بنام " ردیاب میکرو دیالیز " بر روی سر آن ها نصب بود، که بطور تناوبی مایع مغزی را جهت آنالیز استخراج می کرد.
دیوید هولتزمن و همکارانش در دانشگاه واشنگتون در سنت لوییس ، توجه خود را معطوف به یک مولکول خاص کردند: پپتید بتا آمیلوئید. این مولکول در ساخت شبکه و پلاک آمیلوئید که از علائم مشخص آلزایمر است نقش دارد. پیش از این دانشمندان پی برده بودند که مقادیر بالای پپتید بتا آمیلوئید خطر ابتلا به جنون را در انسان افزایش می دهد.
این گروه تحقیقاتی دریافتند که موش های ساکن در محیط های تحت فشار طی ۳ ماه ، میزان پپتید بتا آمیلوئید در آنها دو برابر موش های شاهد در شرایط طبیعی می رسد. تعجب برانگیز بود که تنها پس از ۳ روز مقدار این پروتئین ۴۲ درصد در مایع مغزی افزایش یافته بود. هولتزمن گفت "استرس احتمالا واکنش های مغزی را بهمراه دارد که آزاد سازی پپتید بتا آمیلوئید را موجب می گردد".
تحقیقات بر روی ۸۰۰ فردیکه با ناراحتی روحی درگیر بودند نشان می دهد که خطر ابتلا به آلزایمر در این افراد تقریبا دو برابر می باشد. استرس های روز مره خطر آلزایمر را کاهش می دهد ، تنها تنش های آنی و کوتاه مدت موجب آلزایمر می گردد.

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

تنگی کانال نخاعی


تنگی کانال نخاعیتنگی كانال نخاعی در حقیقت اصطلاحیست كه برای بیان باریك شدن بخش تحتانی مسیر عبور نخاع ( كانال نخاعی ) در ستون فقرات بكار میرود . این تنگی میتواند نسبی و یا كامل باشد . گر چه مواردی از تنگی كانال نخاعی از بدو تولد وجود دارند ، اما اغلب مبتلایان در سنین بالای پنجاه سال هستند و بر اثر تغییرات دژنراتیو و پیر شدن ستون فقرات به این بیماری مبتلا شده اند.
● بیماری با شكایت ضعف اندام تحتانی و بی اختیاری ادراری
بسیاری از این افراد بدون علامت هستند تا اینكه علت های دیگر باعث فشار بیشتر بر نخاع شده و تنگی را تشدید كنند.
از علت های دیگری كه می توانند باعث تشدید تنگی كانال نخاعی شوند می توان به موارد زیر اشاره كرد :
كلسیفیكاسیون یا رسوب كلسیم بر روی تاندون ها و لیگامان های مختلف كه باعث ضخیم و سفت شدن آنها می شود ، تشكیل اوستئو فیت ، رشد استخوان گونه ی لبه های مهره ها و مفاصل بین مهره ای ، فتق دیسك های بین مهره ای كه حتی با مقادیر كم نیز باعث ایجاد علائم قابل توجهی در بیماران مبتلا به تنگی كانال نخاعی می شوند ، لغزش مهره ها روی یكدیگر ( اسپوندیلولیستزیس ) تروما مثلا بر اثر ضربه های مكرر و متوالی یا تصادفات ، و...
برخی از بیماران من ۱( تصویری )
از زبان بیماران من !
برخی از بیماران من ۲ ( تصویری )
● علائم و نشانه های تنگی كانال نخاعی :
كمردرد در زمان نشستن و یا خم شدن رو به جلو ، درد ، ضعف عضلانی ، كرختی یك یا هر دو پا ، باسن و یا ساق پاها ،احساس سوزش ، سوزن سوزن شدن و حتی خارش آنهاها ( مثلا پا ) ، درد و گرفتگی های عضلانی ، خستگی زود رس و احساس ضعف و لنگش پاها رفتن ( لنگش عصبی ) كه وجه تفاوت آن از لنگش های عروقی ( ناشی از نارسائی عروق خونی ) اینست كه در موارد عروقی ایستادن و توقف كردن برای برطرف شدن علائم كافیست اما در موارد نخاعی فرد حتما باید خود را به جلو خم كند و یا به حالت چمباطمه بنشیند تا احساس بهبودی كند .
● خانمی با علائم تنگی كانال نخاعی و ...
در موارد شدید تنگی كانال نخاعی ، اختلال در دفع ادرار و مدفوع ، معمولا بصورت بی اختیاری ، بندرت و در موارد شدید اختلال در راه رفتن و فلج اندام تحتانی نیز محتملند ( در ایران متاسفانه موارد زیادی از این گروه مشاهده می شوند ، كه یكی از علت های مهم و اصلی این مسئله مراجعه ی دیر هنگام و یا ترس از تشخیص و حتی ترس از عمل جراحی است ).
▪ تشخیص : تاریخچه بالینی ، معاینه دقیق ،رادیوگرافی ساده ، سی تی اسكن و خصوصا ام.آر.آی برای تشخیص قطعی بسیار مفید و ارزشمندند.
▪ درمان : اغلب مبتلایان به تنگی های نسبی كانال نخاعی ، خصوصا در صورتیكه زود تشخیص داده شوند ، بوسیله روش های غیر جراحی قابل درمانند اما در موادی كه علائم پیشرفته ای وجود داشته باشند ، امكان نیاز به جراحی بیشتر خواهد بود. برای دارودرمانی ، می توان از داروهای ضدالتهابی غیر استروئیدی مثل بروفن ، ناپركسن ، سلبركس ، ایندومتاسین و نیز مسكن های موضعی استفاده كرد . شل كننده های عضلانی مثل متوكاربامول نیز مجازند اما مگر در موارد خاص و بصورت محدود ، مصرف كورتون ها را پیشنهاد نمی كنیم .
تزریقات موضعی كورتون ، كه توسط برخی افراد پیشنهاد می شود ، فقط در موارد خاصی مؤثر بوده و برای تمام بیماران پیشنهاد نمی شود . بخاطر داشته باشید كه برطرف شدن درد ، بهرقیمت ، هدف اصلی درمان در این بیماران نیست . در فیزیولوژی بدن ، درد یك مكانیسم هشدار دهنده ی مهم است و بمعنی وجود یك مشكل زمینه ای می باشد ، بهمبن دلیل برطرف كردن ، بدون حل مشكل اصلی میتواند در درازمدت فاجعه آمیز باشد ، چرا كه موجب پیشرفت بدون سر و صدای بیماری زمینه ای خواهد شد .
استراحت كوتاه مدت در بستر ( حداكثر برای ۳ روز ) و كاهش نسبی فعالیت های بدنی ، خصوصا خودداری از كارهای سنگین و فشارهای بیش از حد نیز مفید بوده و به بهبود مشكل كمك خواهد كرد. استراحت های طولانی مدت را مطلقا پیشنهاد نمی كنیم و حتی كمی راه رفتن در مدت سه روز استراحت مطلق را نیز مفید می دانیم چرا كه بی تحركی بدن و از بین بردن كامل فشار بر استخوان های بدن موجب اثرات نامطلوبی از قبیل تشدید برداشت كلسیم از استخوان ها ( پوكی استخوان ) افزایش احتمال ایجاد لخته در عروق خونی و خطرات ناشی از آن ،‌ و بسیاری مشكلات دیگر خواهد شد .
در صورت بهبودی بیمار و كاهش درد ، میتوان از روش های حركت درمانی و ورزش های مخصوص ، جهت بهبودی بیشتر بیمار استفاده كرد. این حركات با افزایش انعطاف پذیری و تقویت عضلات احاطه كننده ی ستون فقرات ، میزان بهبودی را افزایش خواهند داد .
برخی از بیماران من ۱( تصویری )
از زبان بیماران من !
برخی از بیماران من ۲ ( تصویری )
در صورتیكه روشهای بالا نتوانند طی مدت چهار تا شش هفته مشكلات بیمار را بهبود قابل توجهی بخشند و یا اینكه علائم عصبی خاصی مثل: * ضعف حركتی ،* اختلال در دفع ادرار و مدفوع ، * كاهش قدرت عضلانی ناشی از فشار بر ریشه های عصبی ،* همراه با تنگی های شدید كانال نخاعی ( در ام.آر.آی ) در بیمار وجود داشته باشد یا * توانائی راه رفتن بیمار در حد قابل توجهی كاهش یابد و مجبور باشد برای طی مسافتی كوتاه مرتبا خود را به جلو خم كند و یا بنشیند ، باید به صلاحدید جراح اعصاب ویا جراح ستون فقرات ، به آزاد سازی نخاع از طریق جراحی فكر كرد .
جوانی ۱۸ ساله مبتلا به فلج اندام تحتانی متعاقب بلند كردن جعبه میوه !!!
اقدام دیر رس و تاخیری در موارد فوق می تواند فاجعه آمیز بوده و مشكلات غیر قابل جبرانی را برای بیمار پدید آورد . نحوه ی جراحی یسته به شرایط بیمار و وضعیت نخاع ، همچنین یافته های رادیولوژیكی و ام.آر.آی او تعیین می شود و لی هدف نهائی ، آزاد سازی نخاع و ریشه های عصبی بوده و در صورت صلاحدید جراح مربوطه ، از وسایلی برای فیكساسیون ستون فقرات استفاده خواهد شد .
نكته ای كه ذكر آن ضروریست :
در اغلب موارد مگر به صلاحدید جراح مربوطه ، تلاش بر اینست كه در اولین فرصت پس از عمل جراحی ، بیمار را از تخت خارج كرده و راه بیندازیم ،
● خاطرات یك بیمار مبتلا به دیسك شدید كمر
چراكه به این ترتیب میتوانیم از ایجاد ضایعات ناشی از استراحت طولانی مدت جلوگیری كرده ، علاوه بر كاهش احتمال پوكی استخوان و جلوگیری از ایجاد لخته در عرق اندام تحتانی ، ناتوانی بیماران و احساس از كار افتادگی را از آنها دور كرده ، ترمیم زخم را بهبود بخشیم و شروع جوش خوردن زخم و جوش خوردن پیوند استخوان را تسریع كنیم .
استراحت زیاد در این بیماران موجب دردهای غیر اختصاصی و حتی افزایش احتمال زخم بستر خواهد شد كه خود مشكلات پیچیده ای را به بیمار تحمیل می كنند . همچنین با حركت كردن و به راه افتادن بیمار ، ریسك ابتلاء به افسردگی كاهش یافته ، خصوصا در سنین بالا ، احتمال بروز حالات عدم تعادل روحی( دلیریوم ) كه از معضلات مهم ناشی از بستری شدن سالمندان بشمار میرود ، به حداقل خواهد رسید .
● گپی با چند بیمار مبتلا به دیسك كمر
طبیعتا برای چند روز اول پس از عمل جراحی ، ممكنست درجاتی از درد در ناحیه ی عمل وجود داشته باشد ، كه استفاده از داروهای ضد درد معمولی ، در اغلب موارد آنها را كاهش داده و برطرف خواهند كرد .
میزان فعالیت های روز مره پس از عمل ، بمرور افزایش خواهند یافت و در اغلب موارد چند روز پس از ترخیص ، پیاده روی و قدم زدن در محیط بیرون از منزل توصیه خواهند شد .
در بسیاری از بیماران میتوان كارهای روز مره و معمولی را از یكماه پس از عمل جراحی شروع كرد ( گرچه در موارد زیادی حتی طی یكی دو هفته ی اول پس از عمل نیز انجام شده است ) ولی بهتر است شروع فعالیت های سنگین و كارهای زیاد ، تا سه ماه پس از عمل بتعویق افتد .
اغلب افرادی كه بموقع و با روش های صحصح جراحی شده اند ، هیچ نیازی به استفاده از داروهای مسكن و ضد درد نخواهند داشت . و صرفا رعایت نكات ایمنی و بهداشت ستون فقرات برای آنها كافی خواهد بود .

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

جهشی در اوتیسم


جهشی در اوتیسماشاره: اوتیسم یکی از شدیدترین نارسایی‌های روانی است که ممکن است در مراحل اولیۀ رشد رخ دهد. حدود ۴-۵ تن از هر ۱۰.۰۰۰ کودک ممکن است دچار اوتیسم شوند. علایم آن از ناهنجاری‌های ارتباط اجتماعی و فقدان تخیل آغاز می‌شوند تا انزوا، فقدان قابلیت شرکت در بازی‌های اجتماعی، و حتی ضعف کلی تقریباً همۀ کارکردهای شناختی.
فریث (Frith)، بارن-کوهن (Baron-Cohen)، و لزلی (Leslie) در سال ۱۹۸۵ این فرضیه را بسط دادند که علایم محوری اوتیسم (ناهنجاری در تعاملات اجتماعی، برقراری ارتباط و وانمود) می‌توانند با نقص خاصی در نظریۀ ذهن (= توانایی اسناد حالات ذهنی به دیگران) تبیین شود. آنها آزمون باور کاذب را برای کودکان مبتلا به اوتیسم و آزمون‌هایی را نیز برای کودکان افسرده اجرا کردند. گرچه کودکان مبتلا به اوتیسم فعالیت شناختی بهتری نسبت به کودکان افسرده داشتند، در آزمون باور کاذب ناموفق بودند. به علاوه، مقدار فعالیت موفق آنها همراه با سن‌شان افزایش نیافت. این آزمون منتهی به این نتیجه شد که یکی از عناصر محوری اوتیسم نقص در ذهن‌خوانی است نه نقص در توانایی‌های کلی معرفتی.
مطابق یک بررسی کوچک، اوتیسم (autism) با التهاب مغز همراه است. این یافته جنب و جوشی را در میان متخصصان پدید آورده است، به طوری که احتمال می‌دهند این یافته منجر به روش‌هایی برای مداوای این حالت شود.
رابرت فوجینامی، عصب‌شناس دانشگاه یوتا در سالت لیک سیتی می گوید: «این یک کمک مهم به فهم ما از این بیماری است. و تا سال‌های بعد هم بررسی خواهد شد».
در حال حاضر، توافق چندانی بر سر علت یا علل اوتیسم وجود ندارد. به نظر می‌رسد برخی تغییرات ژنتیکی در آن نقش داشته باشند، ولی عوامل زیست-محیطی نیز ممکن است در آن دخیل باشند. حتی اینکه این اختلال واقعاً در حال شیوع یافتن است نیز مورد اختلاف است.
یافته‌های اخیر از سوی تیم کارلوس پاردو در مدرسۀ پزشکی دانشگاه جانز هاپکینز در بولتیمور، مریلند مطرح شده است. این تیم نمونه‌هایی را از بافت مغز از ۱۱ فرد مبتلا به اوتیسم که در سنین بین ۵ تا ۴۴ سالگی قرار داشته و در حوادثی از قبیل خفگی کشته شده بودند، نگهداری و آنها را با نمونه‌هایی از ۶ شخص دیگر مقایسه کردند. این تیم سطوح ۷۹ مادۀ شیمیایی دستگاه ایمنی را اندازه گرفت.
آنها در مغز افراد مبتلا به اوتیسم به طور منسجمی سطوح پروتوئین‌های پیام‌رسان ایمنی را کشف کردند که به وسیلۀ سلول‌های پشتیبان موسوم به آستروگلی و میکروگلی ترشح می‌شدند. این پروتئین‌ها هنگام آسیب دیدگی مغز واکنش التهابی کلیی را ایجاد می‌کنند.
علایم التهاب بیشتر در مخچه (ناحیه‌ای از مغز که با رفتار و شناخت و همچنین حرکت مرتبط است) یافت می‌شوند. مطالعات اسکن‌های مغز ناهنجاری‌ها را در اینجا به اوتیسم پیوند داده‌اند.
آنان همچنین سطوح برآمده‌ای را از پروتئین‌های علامت دهندۀ ایمنی در مایع مغزی-نخاعی افراد مبتلا به اوتیسم یافتند که نشان می‌دهد نمونه‌های مایع گرفته شده از نخاع می‌توانند برای تشخیص و زیر نظر داشتن این حالت استفاده شوند.
این تصور که ممکن است اوتیسم با سوءکارکرد دستگاه ایمنی ایجاد شود تنها یکی از نظریات است، ولی بیشتر مطالعات گذشته بر جنبه‌هایی از ایمنی سازگار از قبیل تولید پادتن‌هایی برای جنگ با ویروس‌های مهاجم متمرکز بوده‌اند. این ادعا که ممکن است اوتیسم از واکسن ام.ام.آر. ناشی شده باشد در همین دسته جای می‌گیرد.
ولی تیم پاردو شاهدی بر فعالیت اضافی یا نابهنجار در ایمنی سازگار نیافته‌اند. تنها تفاوت در واکنش التهابی بوده است. تعداد بیشتری از مطالعات در به دست دادن هرگونه شاهدی برای حمایت از این ادعا که واکسن ام.ام.آر. منشأ اوتیسم است ناکام مانده‌اند.
پاردو تأکید می‌کند که تیم او تنها همبستگی میان التهاب و اوتیسم را کشف کرده است. ممکن است التهاب علایم رفتاری را به وجود آورده یا ممکن است برای مراقبت از مغز کمک کند.
اگر واقعاً معلوم شود که التهاب علت اوتیسم است، شاید راهی را برای مداوا یا پیشگیری از اوتیسم نشان دهد. کثرین لورد، مدیر مرکز اوتیسم و اختلالات ارتباطی دانشگاه میشیگان در آن آربر می‌گوید: «این فرایندی مزمن را نشان می‌دهد که قابل مداوا است ولی به مراتب با مداوای اوتیسم فاصله دارد. اما روش جدیدی را برای تفکر دربارۀ اوتیسم پیشنهاد می‌دهد که می‌تواند بسیار مهم باشد». J. Randerson, ‘A Breakthrough in Autism at last?’, New Scientist, ۲۰ November ۲۰۰۴

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

چگونه میگرن را کنترل کنیم


چگونه میگرن را کنترل کنیم۹۰ درصد افراد در طول عمر خود سردرد را تجربه می کنند. اکثر این سردردها زمان کوتاهی را در بر می گیرد و بعد خوب می شود. سردردی که به علت یک بیماری عفونی ایجاد می شود بعد از بهبود این بیماری از بین می رود.
بروز این سردردها در اغلب موارد باعث ایجاد نگرانی نمی شود زیرا علت ایجاد آن مشخص است. علت اغلب سردردها عوامل بدی چون وجود تومور مغزی یا سکته مغزی نیست بلکه به عنوان سردردهای خوش خیم طبقه بندی می شوند. این نوع سردردها مسبب حداقل سه چهارم سردردها هستند. از این میان میگرن یکی از شایع ترین و وسیع ترین سردردهاست. میگرن سردردهای دوره ای است که به همراه تهوع یا استفراغ بروز می کند. بعضی از حملات میگرن معمولا با مشکلاتی در حس بینایی همراه است.
این نوع میگرن را میگرن کلاسیک می گویند. اکثر افراد هنگام حملات میگرنی کاملا بیمار می شوند و نمی توانند به کارهای روزمره شان برسند و مجبورند که در یک اتاق ساکت و تاریک، بی حرکت دراز کشیده تا حمله میگرنی پایان یابد خط های به صورت زیگزاگ و لکه های مشکی در چشم و گاهی خارش در بعضی اعضا از مهمترین علائم آن است.
این نوع میگرن به طور میانگین ۲۲ ساعت به طول می انجامد و در اغلب موارد بعد از بهبودی نیز به مدت دو روز باعث از کارافتادگی افراد می شود. تعداد حملات میگرنی در افراد مختلف و حتی در یک فرد در زمان های مختلف متفاوت است. حملات میگرنی می تواند ماهی یک تا دو بار اتفاق بیفتد، اما در بعضی افراد ممکن است حملات پشت سر هم به صورت هفته ای یک یا دو بار هم اتفاق بیفتد. این حملات می تواند به دنبال چند ماه یا چند سال بهبود کامل هم رخ دهد. به طور کلی بعد از سن ۵۵ سالگی از شدت و تعداد حملات میگرنی کاسته می شود، اما این مسئله همیشه نیز صدق نمی کند.
با وجود آنکه هنوز پزشکان نمی دانند چرا بعضی افراد به میگرن مبتلا می شوند، اما مشخص شده است که عواملی در شروع حملات میگرنی دخیل هستند. حتما شنیده اید که خوردن موادی مثل پنیر، شکلات یا فلفل باعث بروز این حملات می شود، اما لازم است که بدانید تنها خوردن چند ماده غذایی برای جلوگیری از بروز حملات میگرنی کافی نیست.
به عنوان مثال اگر شما از کار روزمره خود خسته باشید با خوردن این نوع مواد دچار سردرد خواهید شد.
عوامل شروع کننده ممکن است طی چند سال تغییر کند. هنگامی که شما جوان هستید ممکن است استرس و بی خوابی از مهمترین علل شروع کننده میگرن باشند، اما وقتی سن شما بیشتر می شود مشکلاتی همچون گردن درد و پشت درد می تواند نقش بسیار مهمی برای ایجاد سردرد داشته باشند. حدود ۲۰ درصد افراد بر این باورند که با خوردن غذاهایی مانند شکلات، پنیر، میوه های ترش و فلفل دچار سردرد می شوند.
هر فردی که فکر می کند با خوردن این نوع مواد دچار سردرد می شود باید به مدت دو ماه از خوردن این مواد جلوگیری کند. در بعضی موارد نخوردن یک وعده غذا، کم خوردن یا خوردن غذای شیرین می تواند منجر به بروز حملات میگرنی شود. بی خوابی های شبانه، کار کردن بیش از حد و دیر خوابیدن نیز در این زمینه موثر است. در بعضی مواقع خوابیدن بیش از حد در خانم ها باعث ایجاد سردرد می شود. تغییرات هورمونی در خانم ها به عنوان مهمترین عامل شناخته شده در بروز میگرن است.
یائسگی سخت ترین دوران برای خانم های دچار میگرن به حساب می آید. کشیدگی و خستگی عضلات گردن و شانه ها یک مشکل شایع است. در بعضی از موارد مشکلات دندان ها (بخصوص دندان های عقل) و مفاصل فک می تواند باعث تشدید میگرن شود. تمرینات ورزشی سخت بخصوص اگر بدن شما به اندازه کافی آماده نباشد باعث ایجاد این عارضه می شود.
صداهای بلند، نورهای شدید و درخشان، بوهای شدید، تغییرات آب وهوا، محیط آلوده و دودآلود و اتاق های شلوغ و دم کرده مثل سالن سینما همگی باعث بروز میگرن می شود. درد یک راه طبیعی است که به شما می گوید چیزی اشتباه است و کمک می کند تا از بروز آسیب های بیشتر به بدن خودداری شود.
معمولا مادرانی که دچار میگرن هستند دخترانشان نیز به این بیماری گرفتار می شوند، اما هنوز ژن خاصی که باعث ایجاد چنین حالتی می شود را کشف نکرده اند. هنوز چگونگی تشخیص میگرن مشخص نشده، اما براساس شرح بیمار از قبیل محل سردرد، تعداد دفعات آن، نوع سردرد و عواملی که باعث شروع سردرد می شود، می تواند نشان دهنده میگرن باشد.
معمولا بیشتر کسانی که به علت سردرد به پزشک مراجعه می کنند یا دچار میگرن هستند و یا سردرد های تنشی. افراد دچار سردردهای میگرنی باید همیشه چند قرص استامینوفن یا آسپرین همراه داشته باشند و یا از روی درمانی تیریپتان استفاده کنند. روش درمانی تریپتان یک روش شبیه به فعالیت طبیعی مغز است که به هنگام ایجاد حملات میگرن ماده شیمیایی مغز به نام سروتونین به شدت کاهش پیدا می کند.
این نوع داروها معمولا در فرمول های خاص در دسترس افراد قرار می گیرند مانند قرص، آمپول یا به صورت اسپری. استفاده از قرص های ضدبارداری باعث می شود که گاهی در ماه چهار بار یا بیشتر دچار این حملات شوند، هر چند داروهای بی شماری برای این عارضه استفاده می شود، اما هنوز علاج صددرصدی برای آن یافته نشده است.
در میان موادغذایی، خوردن برخی از مواد می تواند به بیماران مبتلا به میگرن کمک کند. استفاده از بعضی انواع ماهی ها مثل ساردین، ماهی آزاد، ماهی شور، ماهی روغنی و قزل آلا برای جلوگیری از میگرن جلوگیری می شود. استفاده از ویتامین B۱۲، منیزیم و کلسیم نیز بسیار مفید است و برعکس استفاده از موادغذایی چرب و سرخ شده. کافئین، مس، آمین ها و گلوتامات در بیشتر موارد باعث تشدید سردرد می شود. لازم به ذکر است کمبود میزان قندخون از جمله عواملی است که باعث ایجاد سردردهای میگرنی می شود.
مصرف میوه هایی مانند سیب، گلابی، گیلاس، زردآلود و انگور قند خون را افزایش می دهد و میان وعده های بسیار خوبی برای کنترل قند خون محسوب می شوند. استفاده از موادغذایی پرفینر نیز باعث ثبات قندخون می شود. این مواد منابع بسیار مناسبی از کربوهیدرات هستند و نیز مصرف آنها پروتئین مورد نیاز بدن را تامین می کند. ترجمه؛فاطمه رضایی

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:39 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:39 PM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:42 PM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:43 PM


تداخل داروها با یکدیگر

 
تداخل داروها با یکدیگرمصرف همزمان چند دارو با یکدیگر می‌تواند در سطح خونی آنها اثراتی بگذارد. این اثرات هم می‌تواند منجر به کاهش سطح خونی دارو و هم باعث افزایش آن شود. این وضعیت به این علت رخ می‌دهد که تجزیه، دفع و جذب داروهای ضدصرع می‌تواند به وسیله سایر داروها تحت‌تأثیر قرار بگیرد. بنابراین، لازم است قبل از اینکه هرگونه داروی دیگری را همراه با داروی ضدصرع مصرف نماییم از نحوه تداخل آنها با یکدیگر اطلاعاتی داشته باشیم. وقتی که یک داروی ضدصرع دیگر به داروهای ضدصرع یک بیمار اضافه می‌شود، اغلب لازم است که تغییراتی در مقدار مصرف داروهایی که قبلاً مصرف می‌شدند داده شود و سطح خونی این داروها آزمایش شود.
انواع مختلف صرع و درمان دارویی مناسب آن شامل:
١) پارشیل ساده – داروی انتخابی: کاربامازپین – سایر داروها: استازولامید – کلوبازام
٢) پارشیل مرکب – داروی انتخابی: فنی‌توئین – سایر داروها: گاباپنتین، لاموتریژین.
٣) ژنرالیزه ثانویه: داروی انتخابی: سدیم والپروات - سایر داروها: فنوباربیتال – پریمیدون – ویگاباترین – تیاگابین.
٤) ابسانس – داروی انتخابی: اتوسوکسیماید – سایر داروها: استازولامید – کلونازپام – لاموتریژین.
٥) آتونیک / تونیک – داروی انتخابی: سدیم والپروات – سایر داروها: استازولامید – کاربامازپین – کلوبازام – کلونازپام – گاباپنتین – لاموتریژین – فنوباربیتال – پریمیدون – فنی‌توئین – توپیرامات.
٦) تونیک – کلونیک – داروی انتخابی: کاربامازپین – فنی‌توئین – سدیم والپروات – سایر داروها : استازولامید – لاموتریژین – فنوباربیتال – پریمیدون – توپیرامات – ویگاباترین.
٧) میوکلونیک – داروی انتخابی: کلونازپام – سدیم والپروات – سایر داروها: استازولامید – فنوباربیتال – پریمیدون – پیراستام.
داروهای ضدصرع همچنین می‌توانند بر سطح خونی سایر داروها نیز تأثیر بگذارند. این مسئله در مورد داروهای ضدحاملگی اهمیت زیاد دارد، زیرا بسیاری از داروهای ضدصرع باعث افزایش قدرت بدن در تجزیه داروهای ضدحاملگی شده و در نتیجه آنها را بی‌اثر می‌سازد. در چنین مواردی باید از داروهای قوی‌تر ضدحاملگی استفاده کرد تا مؤثر واقع شود.
همچنین در مواردی که داروی وارفارین (دارویی که برای پیشگیری از لخته شدن خون مصرف می‌شود) استفاده می‌شود، داروهای ضدصرع می‌توانند باعث کاهش سطح خونی آن شده و در نتیجه لازم است که مقادیر بیشتری از داروهای وارفارین مصرف شود تا مؤثر واقع شود.
● شروع و توقف مصرف داروها
شروع مصرف داروهای ضدصرع با مقادیر زیاد می‌تواند منجر به بروز عوارض جانبی شود. بنابراین داروهای ضدصرع باید با مقادیر کم شروع شده و به‌تدریج و کم‌کم مقدار آنها را افزایش داد. مقدار نهایی دارویی که باید مصرف شود توسط تعادل بین کنترل حملات بیمار و عوارض جانبی آن، تعیین می‌شود. اهمیت زیاد دارد که بدانیم بیماران مختلف به مقادیر مختلف دارو نیازمندند و ممکن است مقدار نهایی دارویی که برای یک بیمار تجویز می‌شود برای بیمار دیگر، ایجاد عوارض جانبی شدید کند. اگر یک دارو برای بیماری مؤثر واقع نشد و یا اینکه عوارض جانبی نامطلوبی باقی گذاشت، باید داروی دیگر را امتحان کرد و اکثر بیماران فقط با مصرف یک نوع داروی ضدصرع، حملاتشان کنترل می‌شود، اما درصد کمی از بیماران نیاز به مصرف دو یا چند داروی مختلف ضدصرع دارند. به دلایل زیر، پزشکان تا آنجا که بتوانند از تجویز همزمان چند داروی ضدصرع به یک بیمار خودداری می‌کنند:
بعضی از داروهای ضدصرع با یکدیگر تداخل دارند.
عوارض جانبی داروها در مواردی که چندین داروی ضدصرع با هم مصرف می‌شود بیشتر خواهد بود.
بیماران اغلب در به خاطر سپردن و خوردن چند داروی ضدصرع دچار مشکل می‌شوند و احتمال اشتباه مصرف کردن داروها توسط بیمار وجود دارد.
وقتی که می‌خواهیم مصرف یک دارو را متوقف کنیم، باید به‌تدریج میزان آن را کاهش داده و سپس مصرف آن را قطع کنیم. در صورت قطع ناگهانی یک دارو، ممکن است حملات بعدی رخ دهد. داروهایی که مصرف آنها همراه با داروهای ضدصرع ایجاد تداخل دارویی می‌کنند:
- آلوپورینول
- آمینوفیلین
- آمیودارون
- داروهای ضداسید معده
- آسپرین
- سایمتیدین
- دیلتیازم
- اریترومایسین
- فلوکستین
- امپرازول
- کوتریموکسازول
- وراپامیل
● مصرف منظم داروها
عدم مصرف به موقع و منظم داروها، یک علت مهم در عدم موفقیت درمان دارویی صرع است. از آنجایی که مدت زمان وقت لازم است (چندین روز یا چندین هفته) تا یک داروی ضدصرع اثر کامل خود را نشان دهد و نیز از آنجایی که حملات معمولاً به صورت غیرقابل پیش‌بینی اتفاق می‌افتند، لازم و ضروری است که داروها به طور منظم مصرف شوند تا از این حملات پیشگیری شود. وقتی بیماران دچار حمله نمی‌شوند، احساس کاملاً خوبی دارند (به غیر از عوارض جانبی که داروهای ضدصرع بر روی آنها دارد) و در نتیجه تعجب‌آور نخواهد بود که بعضی اوقات مصرف قرص‌های خود را فراموش کنند.
● پیگیری یک روش منظم
بسیاری از اوقات برای بیماران اتفاق افتاده است که فراموش کرده‌اند که آیا در ساعت مقرر داروی خود را خورده‌اند یا خیر؟ برای پیشگیری از چنین مواردی، بهتر است که بیماران یک برنامه منظم برای مصرف داروهای خود طرح‌ریزی کنند. اگر لازم باشد که داروی خاصی را بیشتر از دوبار در روز مصرف کنیم و یا اینکه چندین داروی مختلف را هر کدام چند بار در روز مصرف کنیم، وضعیت دشوارتر می‌شود. استفاده از یک کیف دارویی که در آن مشخص شده که در ساعت خاص باید این دارو مصرف شود و روزهای مختلف هفته در آن نوشته شده باشد، در یادآوری بیماران در مصرف صحیح و به موقع داروها کمک بسیاری خواهد کرد.
● قطع ناگهانی مصرف دارو
گاهی مواقع بیماران تصمیم می‌گیرند که به طور ناگهانی مصرف داروی خود را قطع کنند (اغلب افسردگی و یا روحیه ضعیف). این حالت به طور بالقوه می‌تواند بسیار خطرناک باشد زیرا ممکن است منجر به بروز حملات مکرر و طولانی شود. همچنین در مواقعی که اسهال یا استفراغ وجود دارد، داروهای ضدصرع ممکن است جذب بدن نشوند و لازم باشد که دوباره دارو استفاده شود. در چنین مواردی گاهی اوقات لازم است که بیمار در بیمارستان بستری شود.
● مصرف مقدار صحیح دارو
درست نفهمیدن صحبت‌های پزشک توسط بیمار، می‌تواند منجر به مصرف اشتباه مقدار دارو شود. در هر بار ویزیت بیمار، اهمیت زیادی دارد که مشخص شود دقیقاً چه مقدار دارویی باید بیمار مصرف کند. در صورت لزوم پزشک باید این اطلاعات را بر روی یک برگ کاغذ نوشته و به بیمار بدهد. همچنین فکر خوبی است که هر بار که بیمار به پزشک مراجعه می‌کند داروهایش را هم همراه خود برده و به پزشک نشان دهد. پاسخ دادن به سؤالات مبهمی که بیمار در مورد داروهایش می‌پرسد به‌ندرت می‌تواند مفید واقع شود. برای مثال، غیرممکن است که به سؤالاتی مثل این، جواب صحیح داد «خوب، پس من دو قرص آبی یا قرمز در صبح باید بخورم و سپس یک قرص سفید؟».
 
www.IranEMS.com
 
انجمن صرع ایران
 
 

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20
mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:43 PM


ترومای مغزی

 
ترومای مغزی● تقسیم بندی آسیب های ناشی از ضربه های مغزی:
۱) اولیه: آسیب هایی که در حین تروما ایجاد می شود.
۲) ثانویه: آسیب هایی که پس از تروما یعنی حین انتقال وغیره اتفاق می افتد.
● انواع آسیب های اولیه سر متعاقب تروما:
۱) آسیب پوست سر( توجه: ارتباط مستقیمی بین آسیب پوست سر و مغز وجود ندارد).
۲) شکستگی های جمجمه:
الف) شکستگی های خطی: نشان دهنده ورود یک ضربه منتشر قوی به سر می باشد.
ب) شکستگی های دپرس: نشان دهنده ورود یک ضربه قوی به یک یک قسمت سر می باشد.
ج) شکستگی قاعده جمجمه
۳) ضایعات نفوذی و سوراخ کننده مغزی مثل چاقو و گلوله: نکته ضروری در این ضربه ها این است که به هیچ وجه نباید جسم نفوذی را بجز در اتاق عمل خارج نمود.
۴) آسیبهای اولیه داخل جمجمه ای:
۱) هماتوم ها:
الف) هماتوم های اپیدورال
ب) هماتوم های ساب دورال
ج) هماتوم های اینترا سربرال
۲) کونتوزیون ها
▪ معیار کلاسکو GCS( مهمترین فاکتور پروگنوستیک در بیماران ضربه مغزی):
۱) باز کردن چشم : ۴ نمره
۲) پاسخ کلامی : ۵ نمره
۳) پاسخ حرکتی : ۶ نمره
● انواع آسیب های مغزی از نظر شدت:
۱) ضربه های مغزی خفیف: ۱۵- ۱۳: GCS
۲) ضربه های مغزی خفیف: ۱۲- ۹: GCS
۳) ضربه های مغزی خفیف: ۸- ۴: GCS
۴) مرگ مغزی ۳: GCS
● درمان بیماران ضربه مغزی قبل از رسیدن به بیمارستان:
۱) باز کردن راه هوایی
۲) برقراری تنفس
۳) گرفتن رگ برای اصلاح کمبود حجم احتمالی در سیستم گردش خون و کنترل خونریزی
۴) فیکس کردن گردن و ستون فقرات پشت و کمر
۵) بررسی سریع سایر نقاط بدن و انجام اقدامات لازم
۶) تعیین سطح هوشیاری
۷) بدست آوردن اطلاعات کافی در مورد مکانیسم ضربه
۸) انتقال درست و مطمئن بیمار به مراکز درمانی
● سه عامل بسیار مهم برای کمک موثرتر و ارزشمندتر به بیماران ترومایی
۱) دانش
۲)سرعت
۳) دقت
● درمان در بیمارستان
۱) مطمئن شدن از برقراری راه هوایی مناسب ( نکته کلیدی: تمام بیماران با GCS ۸ و کمتر نیازمند لوله تراشه هستند).
۲) مراقب باشیم تمام بیماران مبتلا به تروما دچار آسیب ستون فقرات گردن هستند مگر خلافش ثابت شود.
۳) اصلاح هیپو تانسیون و جایگزینی حجم( نرمال سالین، سالین هیپرتونیک۳%، سرم های قندی-نمکی بیشترین مصرف دارند سرمهای رینگر لاکتات و قندی پیشنهاد نمی گردد).
● علل هیپو تانسیون در بیماران ترومایی:
۱) خونریزی و از دست دادن حجم( شایعترین علت)
۲)آسیب های ساقه مغز و نخاع
● ارزیابی اولیه سیستم عصبی
۱) تعیین سطح هوشیاری
۲) وضعیت مردمک ها و پاسخ آنها به نور( مراقب آنیزو کوری باشید)
۳) توجه به علایم شگستگی قاعده جمجمه
۴) پوست سر را لمس کنید( پارگی ها، اجسام خارجی و ...)
۵) بررسی بالینی علایم ستون فقرات و نخاع
ـ نکته: اولین گرافی در بیماران مولتیپل تروما چیست؟ گرافی لترال از گردن
● اندیکاسیون های سی تی اسکن از مغز:
۱) GCS کمتر از ۱۴
۲) ۱۵= GCSدر حضور علایم: فراموشی پس از ضربه، علایم عصبی موضعی
 
محمد رضا یگانه خواه

 
قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (بگو در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است، سپس خداوند به همین گونه، جهان را ایجاد می کند خداوند یقیناً بر هر چیز تواناست)   /عنکبوت20
mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:44 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:44 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:47 PM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
دوشنبه 12 اردیبهشت 1390  6:48 PM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  11:59 AM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  11:59 AM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  12:01 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  12:04 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  12:07 PM

 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:مجله پزشکی : مغز و اعصاب
سه شنبه 13 اردیبهشت 1390  12:10 PM

 
 
 
 
  mohammad_43

mohammad_43
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : فروردین 1388 
تعداد پست ها : 32320
محل سکونت : اصفهان
دسترسی سریع به انجمن ها