حاج منصورها !
 اگر مداحی فقط به روضه خواندن باشد، سرانجام کار به عاقبت عبیدالله بن حر جعفی ختم می ­شود. مداحی و نوحه خوانی برای سر حسین علیه السلام واجب است، اما مداحی برای حرف حسین علیه السلام اوجب است....

راسخون : امام حسین علیه السلام در راه کربلا در منزلگاهی به نام «قصربنی مقاتل» خیمه ای دیدند. پرسیدند خیمه کیست؟ گفتند: عبیدالله بن حر جعفی. امام علیه السلام به خیمه اش رفت. فرمود: بیا کمکم کن. گفت: خودم نمی ­توانم اما اسبی دارم چنین و چنان. امام فرمود: اسبت به دردم نمی­ خورد، خودت را می­ خواهم. او امام حسین علیه السلام را همراهی نکرد. بعد از شهادت امام حسین علیه السلام به کربلا آمد و برای امام حسین علیه السلام نوحه و اشعاری با این مضامین خواند:
« فیالک حسره مادمت حیا
تردد بین صدری والتراقی
تازنده ام دریغ و افسوس در میان سینه و گردن من در گردش است.زمانی که حسین از من یاری طلبید او را یاری نکردم » و گریه کرد. بعدش هم خود را در رود  فرات پرت کرد و با خودکشی به زندگی خود خاتمه داد»{1}
نمونه های دیگر هم بودند.
 
در طول انقلاب اسلامی، خصوص ایام دفاع مقدس ، مداحان به ترغیب و تشویق رزمندگان می­ پرداختند. آن هم با نوحه های حماسی که بن­مایه آن را دیانت و سیاست تشکیل می ­داد.
صادق آهنگران «بلبل خمینی» لقب گرفت و در مسیری بود که با توجه به شرایط دوران جنگ دور از سیاست نبود.

آهنگران برای آیت الله دستغیب امام جمعه شهید می ­خواند:
« دیده ها بارد / سینه ها نالد
خطبه های جمعه را دیگر نمی­ خواند
دستغیب صدپاره شد دیگر نمی­ خواند »{2}
یا برای محرومین دنیا می خواند:
« ملت محروم دنیا انتظار ماست
خون گلگون کفنان یادگار ماست »
 
همچنین در نوحه معروف « سوی دیار عاشقان رو بخدا می­ رویم » برای نجات قدس و مردم مظلوم فلسطین می­ خواند:
« ز ما و من گسسته و ز دوست پیوسته ایم
بهر نجات قدس و با عشق رضا می­ رویم »
 
آهنگران حتی در نوحه ای نام «میرحسین موسوی» نخست وزیر وقت را می آورد و برای او دعا می­ کند!
 
اینها گوشه ای از مداحی دهه شصت است. که حماسه جنگ و سیاست را با معارف دینی وارد متن جامعه می­ کند.
امروز اگرچه با تفنگ و خمپاره طرف نیستیم، اما خمپاره های اقتصادی و سیاسی دولت کمتر از خمپاره های جنگی نیست.
از وظایف اصیل مداحان ادامه دادن راه آهنگران با نوحه و اشعار به روز است.
اگر مداحی فقط به روضه خواندن باشد، سرانجام کار به عاقبت عبیدالله بن حر جعفی ختم می ­شود.
مداحی و نوحه خوانی برای سر حسین علیه السلام واجب است، اما مداحی برای حرف حسین علیه السلام اوجب است.
هم زخم­ های امام را بشمریم ، هم حرف­ه ای امام را؛ که به یزید ملعون فرمود: «مِثْلِی لَا یُبَایِعُ مِثْلَهُ؛ مانند من حسین با مثل یزید بیعت نمی‌کند»{3}
امام حسین روضه خوان صرف نمی­ خواهد. روضه خوانی می ­خواهد که علم السیاست بداند. اهل بیت «ساسه العباد»{4} بودند؛ کسی که مدح اهل بیت علیهم السلام می­ کند، اگر «ساسه العباد» نیست، باید فهم سیاسی داشته باشد.
امروز حاج منصورها این راه را ادامه می­ دهند. گاهی با زبان توصیه، گاهی با زبان تند، گاهی با عمل انقلابی.
 
به قلم: سیدصادق موسوی

پی نوشت:
{1}. ادب الطف، جواد شبر، ج1، ص 93.
{2}. نماز جمعه یک عمل سیاسی-عبادی است.
{3}. اللهوف، سیدبن طاووس، ص 22.
{4}. مفاتیح الجنان، زیارت جامعه کبیره.

مطلب مرتبط :
مداحی انقلابی باید ماموریت‌محور باشد
یک مداح باید چگونه باشد و چگونه رفتار کند؟