عضویت العربیة English
يکشنبه، 11 مرداد 1394 (سال دولت و ملت، همدلی و همزبانی)
امام على علیه السّلام فرمودند: پایدارى زندگى به برنامه‌ریزىِ درست و وسیله رسیدن به آن، مدیریت صحیح است. غرر الحکم و درر الکلم، ح 6807
مسیر جاری : صفحه اصلی/مقالات/دين پژوهی/اسلام شناسي/اخلاق/اخلاص

تبلیغات
آخرین مقالات
تأملی بر روش شناسی در علوم انسانی

تأملی-بر-روش-شناسی-در-علوم-انسانیموقعیت جدید اسلام در عصر حاضر كه جهانی شده و ضرورت نقش آفرینی آن به عنوان منبعی غنی در سامان هویتی و ادامه ...

هستی شناسی اجتماعی در تفكر علامه شهید مطهری

هستی-شناسی-اجتماعی-در-تفكر-علامه-شهید-مطهریهدف اصلی این مقاله، عرضه‌ی بیانی ساختاریافته و تحلیلی از «هستی شناسی اجتماعی» در تفكر علامه مطهری است ادامه ...

چگونگی بازتولید فلسفه‌های علوم انسانی اسلامی

چگونگی-بازتولید-فلسفه‌های-علوم-انسانی-اسلامیامروزه اثبات اینكه بسیاری از آموزه‌های علوم انسانی مدرن، با آموزه‌های اسلامی ناسازگار است و تحول در این ادامه ...

اعتبارسنجی تاریخ پژوهی اسلامی

اعتبارسنجی-تاریخ-پژوهی-اسلامیشواهد متعددی وجود دارد كه تاریخ نگاری در منابع اولیه، تحت تأثیر باورهای كلامی و اعتقادی و همچنین تعلقات ادامه ...

تقریر غایت گرایانه از علم دینی (و علوم انسانی اسلامی) با تكیه بر اندیشه‌های استاد مطهری

تقریر-غایت-گرایانه-از-علم-دینی-(و-علوم-انسانی-اسلامی)-با-تكیه-بر-اندیشه‌های-استاد-مطهریاین پژوهش در این چهارچوب نظری مطرح می‌شود كه طبق تعالیم اسلامی و تصریح اندیشمندانی مانند استاد مطهری، ادامه ...

علوم انسانی اسلامی به مثابه كاشف عقلانیت اسلامی

علوم-انسانی-اسلامی-به-مثابه-كاشف-عقلانیت-اسلامیدر این مقاله با تفكیك «عقلانیت عملی» از «عقلانیت علمی و شناختی» نشان داده می‌شود كه عقلانیت شناختی مربوط ادامه ...

رویكرد تفهمی در علوم اجتماعی از دیدگاه فلاسفه اسلامی

رویكرد-تفهمی-در-علوم-اجتماعی-از-دیدگاه-فلاسفه-اسلامیمكتب تفهمی با دیلتای در قرن نوزدهم آغاز و با هوسرل،‌هایدگر، وبر، ویتگنشتاین و وینچ ادامه می‌یابد. دانشمندان ادامه ...

سرپیچی از قانون مردم بدوی

سرپیچی-از-قانون-مردم-بدویفایده‌ی علمی، که فقط یک کنجکاوی تلطیف شده است، به این صورت انجام می‌پذیرد که با میل بیشتر، بر آنچه فوق‌العاده ادامه ...

اصل تبادل دوطرفه در زندگی قبیله ای

اصل-تبادل-دوطرفه-در-زندگی-قبیله-ایزندگی بوم‌زاد به تشریح و مصور کردن سیمای قانونی روابط ازدواجی، همکاری در بطن گروهی از صیادان، مبادلات ادامه ...

معرفی به دوستان

ایمیل گیرنده را به منظور دریافت لینک صفحه وارد بفرمائید.


بازدید : 6105 بار

جمعه، 12 آذر 1389

اخلاص

اخلاص
اخلاص


 





 

تعريف اخلاص
 

بدان که نيت که باعث انجام عمل است اگر يکي بود آن را اخلاص گويند، و چون دو باشد آميخته باشد و خالص نبود. و آميخته چنان بود مثلاً که روزه دارد از بهر خداي - تعالي - و ليکن پرهيز از خوردن نيز مقصود بود براي تندرستي، يا کم خرج کردن مقصود بود نيز... . خالص آن بود که در آن نفس را هيچ نصيب نبود، بلکه براي خداي - تعالي - بود و بس .. . تا آدمي از صفات بشريت خلاص نيابد اين خلوص نيت سخت دشوار بود. و از اين روست که گفته اند: که هيچ چيز سخت تر و دشوارتر ازاخلاص نيست. (1)
روايت روايت کردند که يکي از حواريان عيسي را پرسيدند که اخلاص چيست؟ گفت: آن که کاري کني و دوست نداري که تو را بدان بستايند مردمان. ديگر آن که دلت پاک باشد از بدخواستن براي هيچ يک از مسلمانان، چنان که خداي - عزّ و جلّ - فرمود: «انما المؤمنون اخوه؛ مؤمنان برادران يک ديگرند».(2)

اهميت اخلاص
 

جمله نغز يک مخلص آلوده گناه، بهتر از هزار عابد آلوده خودپسندي و ريا.(3)
توصيه هر چه کسي دهي، آن را رنگي يا بويي يا طعمي بايد. کارهايي را که براي خداوند کني نيز رنگ اخلاص بايد تا از تو قبول کند، و با اخلاص قدر بايد. اگر اين
نباشد عبادت همه عابدان - که رنگ اخلاص و بوي حرمت ندارد- بياوري، همه باد است. اگر يک کار براي خشنودي خداي بکني، کار دنيا و آخرت تو بسامان آيد. کاري بزرگ است بي نياز را خشنود کردن، و کاري آسان است نيازمند را خشنود کردن، و آن کار بزرگ، به رنگ اخلاص آسان گردد، نه هر چند بيشتر کني بهتر باشد، هر چه به اخلاص تر کني بهتر باشد اگر خداوند را خواهيد، او را باشيد، تا او شما را باشد.(4)

اقسام اخلاص
 

نکته: اخلاص، کار براي خدا کردن است و آن سه قسم است: اخلاص شهادت و آن در اسلام است، و اخلاص خدمت و آن در ايمان است، واخلاص معرف و آن درحقيقت است.
اخلاص شهادت را سه گواه است: کوشيدن بر امر وي، و شرم داشتن از نهي وي، و آرام گرفتن به رضاي وي.
اخلاص خدمت را سه گواه است: ناديدن خلق در پرستيدن حق، رعايت سنت در کار حق، و يافت حلاوت در خدمت حق.
اخلاص معرفت را سه گواه است: بيمي که از گناه بازدارد، اميدي که به طاعت وادارد و مِهري که حکم او را بر تو گوارا کند. (5)

راه خالص ساختن عبادت
 

توصيه و حديث: سبب اخلاص در طاعات و عبادات همانا توفيق الهي است. اصل چنين اخلاصي در آن است که انسان عمر خود را به اندازه يک روز بداند. رسول اکرم (ص) فرمود:«دنيا ساعتي است، پس آن را در طاعت خدا بدار».(6)

طاعت بدون اخلاص
 

نکته :هر نعمتي که در او شکر نيست نقصان دو جهاني است و هر شدّت و دشواري که در او صبر نيست هلاکت و زيان جاوداني است و هر طاعتي که در او علم و اخلاص نيست ضايع کردن زندگاني است .(7)

خلوص عمل نه بسياري آن
 

توصيه: ابوالقاسم حکيم سمرقندي گويد: هر که به نيکوکاري مشغول است اگر به فضايل نرسد، عذرش پذيرفته است. همّت خاصان ،نيکوکاري است و همّت عوام، بسيار کاري است و برخورداري نيکي را است نه مر بسيار را ...و بزرگ تر اخلاص آن است که به کار خداوند- عز و جلّ- از خلق ستايش خود را نخواهي (8)

صدق در دعوي بندگي
 

تمثيل: اگر تره فروشي گويد: من سلطانم، دروغ مي گويد؛ اگر چه اين لفظ چون سطان گويد راست بود. و چون تو «لا اله الا الله »مي گويي، در حق تو دروغ است اگر چه در حقّ اهل يقين راست است. تو مي گويي که من جز يک خداي نمي دانم و نمي بينيم و نمي پرستم، آنگه نفع و زيان به دست سلطان داني، و عطا ومنع از او مي شناسي، اين دروغ بود. تا تو خود را پرستي، «لا اله الا الله » نيست. بنده نيستي، ادعاي بندگي چرا کني!(9)

خلوص نيت
 

حديث: امام صادق عليه السلام فرمود:«هر کس که صاحب نيت صادق باشد، داراي قلبي سليم است؛ زيرا سلامت قلب از وسوسه هاي نامطلوب ،تنها با خالص کردن نيت براي خدا در همه کارها حاصل مي شود.» خداوند تعالي در توصيف روز قيامت مي فرمايد: «روزي که هيچ سودي ندهند مال و فرزندان، مگر کسي را که خدا به او قلب سليم داده است.»(10)
رسول اکر (ص) فرمود:« نيت مؤمن بهتر از عمل اوست. و همچنين فرمود: «همانا همه اعمال بستگي به نيات دارد و براي هر کس آنچه نيت کرده است، خواهد بود».(11)

پی نوشت ها :
 

1ـ همان، صص472و473
2ـ گزيده در اخلاق و تصوف،ص164
3ـ روضةالمذنبين، ص93
4ـ اُنس التائبين، صص54و55
5ـ صد ميدان، ص31
6ـ چراغ راه دينداري (بازنوسي مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة)، ص34
7ـ مجموعه رسائل خواجه عبدالله انصاري، ج1، ص141.
8ـ اين برگ هاي پير( مرتع الصالحين)، ص94
9ـ نامه هاي عين القضّات همداني، ج1، صص234و235
10ـ شعراء:88 و89
11ـ چراغ راه دينداري (بازنويسي مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة)، ص37
 

منبع:گنجينه ش 81



 

نظرات کاربران
ادامه نظرات
ارسال نظر شما

• با عنایت به اینکه نظرات و پیشنهادات شما کاربران گرامی در بهبود پایگاه تاثیر کاملا موثری ایفا می کند لذا خواهشمند است ما را از نظرات ارزنده ی خود محروم نفرمایید.
• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط گروه مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.
• نظرات کوتاه مثل "خوب بود" و "عالی بود" و... و نظرات تکراری تائید نمی شوند و امتیازی هم به آنها تعلق نخواهد گرفت.
• متن نظر شما میبایست حداکثر 1024 کاراکتر باشد.