ایران باستان

مانی که بود؟

مانی که بود؟
مانی شخصیتی تاریخی است که دینی جدیدی به نام مانویت را بنیان گذاشت. تعالیم او تلفیقی از ادیان دیگر مانند زرتشتی، مسیحی و بودایی بود. در اینجا بطور کلی بر زندگی مانی مروری خواهیم داشت. ادامه ...

زن در ایران باستان

زن در ایران باستان
در طول تاریخ در تمام جوامع ، بر مبنای تفاوت زیستی میان زن و مرد، نقش و کارکردهای اجتماعی، وظایف، مسئولیت ها و حقوق زن و مرد متفاوت بوده است. در طول تاریخ همیشه جایگاه و نقش زنان مغفول مانده و در نوشته های تاریخی بیشتر از مردان سخن گفته شده است. در نتیجه مروری بر جایگاه و قدرت زنان دربرهه های مختلف تاریخ ایران می کنیم. ادامه ...

جشن کهن سده

جشن کهن سده
از آیین ها و جشن های کهن ایرانی می توان جشن سده را نام برد که در دهم بهمن برگزار می شود. از جمله جشن های قبل از اسلام و هم چنین بعد از اسلام است که در دربار بعضی سلاطین برگزار می شده است. درباره وجه تسمیه آن نظرات متفاوتی بیان شده است. در هر حال در دوره ساسانی رواج داشته و جشن مخصوص آتش به شمار می آمد. ادامه ...

چهره‌ی نیما در منظومه‌ی مانلی

چهره‌ی نیما در منظومه‌ی مانلی
این مقاله به مقایسه‌ای میان دو اثر ادبی می‌پردازد؛ یکی منظومه‌ی بلند مانلی از نیما یوشیج و دیگری، داستان کوتاه «اوراشیما» که هدایت آن را با نام «قصه‌ی ژاپنی»، دو سال پس از منظومه‌ی مانلی منتشر کرده است. چهره‌ای که نیما در مانلی نمایش می‌دهد، به نظر چهره‌ی خود او است. ادامه ...

دین‌های باستانی ایران

دین‌های باستانی ایران
با کشف آتش بشر متوجه شد که با افروختن آن در درون غار تاریک و سرد و نمناک به چه زندگی اسوده و فرح بخشی دست یافته است. بویژه که پس از استفاده‌ی آن برای پختن غذا دیگر مجبور نیست مانند حیوانات گوشت شکار خود را خام‌خام با دندانهای خود بدرد و قطعه قطعه به زور فرو برد. ادامه ...

کشف سال شمسی

کشف سال شمسی
تقویم یا سالشماری متداول بین ملل متمدن سال قمری بود ولی هنگامی که ایرانیان خواستند در این کشور چهار فصلی به کشاورزی پردازند، دیدند که سال قمری با کشاورزی مناسب نیست زیرا همراه با چهار فصل سال ایران نیست و کمتر از 365 روز است. ادامه ...

آریاییان در ایران زمین (قسمت اول)

آریاییان در ایران زمین (قسمت اول)
نویسنده در این مقاله، به چگونگی ورود آریاییان به ایران و دگرگونی‌هایی می‌پردازد که این سرزمین در زندگانی آریاییان کوچنده‌ی آغازین به وجود آورد. از جمله‌ی این دگرگونی‌ها، می‌توان به پدید آمدن مالکیت فردی و تغییر نظام زن‌سالاری به مردسالاری اشاره کرد. ادامه ...

آریاییان در ایران زمین (قسمت دوم)

آریاییان در ایران زمین (قسمت دوم)
در شهرهای روستایی به روش زندگی دیرین، دستمزد و کارمزذ و کالا، با کالا پرداخت می‌شد. در آغاز هر سال، دشتبان، نگهبان، گله‌بان، گرمابه‌‍دار، آرایشگر، میرآب و اویار و مانند اینها برگزیده می شدند و «سر خرمن» (هنگام برداشتن فرآورده‌های کشاورزی)، مزد خود را از روستایی‌ها با شهری‌ها به کالا می‌گرفتند. ادامه ...

آریاییان در ایران زمین (قسمت سوم)

آریاییان در ایران زمین (قسمت سوم)
پس از آنکه آریایی‌ها در ایران زمین جابجا شدند (مادها و پارتها از غرب دریای مازندران، پارتها و سکاها و کشها از شرق ان دریا به ایران زمین آمده‌اند). مادها در یاری به «اورارتو» با آشوریها درافتادند و در جنگهای بزرگ ورزیده شدند و زورمند گردیدند ادامه ...

فره‌وشی در آیین مانی

فره‌وشی در آیین مانی
فره‌وشی اوستایی که از ایرانی باستان فرورتی مشتق شده و در فارسی میانه به فروهر متحول گردیده است، در آیین مانی، معنایی و نقشی متفاوت از نقش فره‌وشی و فروهر زرتشتی دارد. این مقاله به مفهوم فره‌وشی در آیین مانی می‌پردازد. ادامه ...

آخرین مقالات
جهان هستی حادث و قدیم

جهان-هستی-حادث-و-قدیمازلیت حق سبحانه نه به معنی تقدم زمانی است؛ بلکه به معنی اطلاق وجودی است که لازم آن احاطه وجودی وی به ادامه ...

حدوث و قدم عالم

حدوث-و-قدم-عالمشرافت وجودی علت نسبت به معلول، طبق مبانی عقلی و فلسفی، علتی که می خواهد شیئی را به وجود بیاورد و به آن ادامه ...

احدیت خداوند

احدیت-خداونداز جمله اقسام توحید، توحید به معنای احدیت است. یعنی تصدیق به این که حقیقت واجب الوجود بالذات، واحد من ادامه ...

حق تعالی واحد نیست

حق-تعالی-واحد-نیستواجب الوجود با هیچ چیزی در ماهیت آن چیز مشارک نیست. زیرا هر ماهیتی که برای ما سوای اوست مقتضی امکان وجود ادامه ...

وحدت حقه حقیقیه

وحدت-حقه-حقیقیهذات واجب تعالی عین وجودی است که نه ماهیت دارد و نه جزء عدمی. از اینجا دانسته می شود که او صرف هستی است ادامه ...

وحدت حق تعالی

وحدت-حق-تعالیهر اسم و صفتی نیز برای وی فرض شود، باید عین ذات باشد و گرنه غیرذات خواهد بود و ثابت برای ذات و فرض مغایرت ادامه ...

ظهور و بطون ذات حق

ظهور-و-بطون-ذات-حقخداوند مبدأ جمال و کمال است. از جلالی برتر و نوری فراتر نسبت به دیگر موجودات برخوردار است و پوشیده از ادامه ...

علم به ذات الهی

علم-به-ذات-الهیذات اقدس حق گرچه بسیط محض بوده و تبعیض بردار نیست و لیکن علم ممکن به واجب، به وسعت معلوم نمی باشد؛ بلکه ادامه ...

برهان صدیقین

برهان-صدیقیندقت کن چگونه بیان ما برای اثبات وجود خداوند و یگانگی و بری بودن او از نقصها به چیزی جز تأمل در حقیقت ادامه ...