0
ویژه نامه ها
سیمرغ در فرهنگ ایرانی

سیمرغ در فرهنگ ایرانی

سیمرغ نام یک پرندۀ اسطوره‌ای، افسانه‌ای ایرانی است. شاید بتوان سیمرغ را از مهم‌ترین موجودات در ادب پارسی برشمرد. دانا و خردمند است و به رازهای...
پنداره متمایز در اساطیر مرگ (قسمت اول)

پنداره متمایز در اساطیر مرگ (قسمت اول)

ریختن اشک برای درگذشتگان هم گناه خوانده می شود و هم مانعی برای رسیدن روان به بهشت و در دادستان مینوی خرد آمده است که زمینی که بر آن شیون و مویه...
پنداره متمایز در اساطیر مرگ (قسمت دوم)

پنداره متمایز در اساطیر مرگ (قسمت دوم)

ضرورتی تلخ و ناخوشایند و دهشت آفرین است! هر جامعه تمهیدی برای روبرو شدن با این پیشامد دردبار و ناگزیر اندیشیده است و دفن جسد فقط یکی از این راهها...
اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت اول)

اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت اول)

پدیده مرگ، که بیگمان از مسائل و مباحث اصلی دین است، خود در کیش زرتشتی با گزارش مقدسی توضیح و توجیه می شود. این گزارش مقدس، از یک سوی ناظر بر...
اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت دوم)

اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت دوم)

پیروزی نیکان و کنده شدن شراهریمن. «دین» که دانش هرمزد است و همواره خواهد بود. در گیتی کیومرث نخستین پذیرنده دین است و برای فرزندانش بهترین آن...
اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت سوم)

اساطیر مرگ در کیش زرتشتی (قسمت سوم)

حفظ حیات، که زندگی مردمان اشو و پارسا کمال آن است، مایه و موجد رستگاری کیهانی می گردد. در این تبدیل و تبدل است که زایش میرندگان به حیات جاودانه...
شکوه مرگ و شور زندگی (قسمت دوم)

شکوه مرگ و شور زندگی (قسمت دوم)

فروهر بخش الهی و آسمانی وجود آدمی است و بوی یعنی آگاهی و درک. با این توصیف که از کتاب پهلوی بندهش نقل شد، وجود ازلی مردم که در نزد آفریننده و...
شکوه مرگ و شور زندگی (قسمت اول)

شکوه مرگ و شور زندگی (قسمت اول)

چگونگی و شیوه زیستن در کنار مرگ، یعنی آن موقعیتی که همواره حیات در آن به سر می برد و در خود دارد، به شمار آورد. در این نظرگاه، چنان که خواهم...
مرغ جان

مرغ جان

این مقاله، بر پایه‌ی بنیادهای اساطیری، به عنصر باد می‌پردازد. عنصر باد در اسطوره‌های ایرانی، مانند آتش، عنصری مردانه است. آنگاه به ارتباطی که...
گاوکشی در دو آیین  (قسمت اول)

گاوکشی در دو آیین (قسمت اول)

این مقاله به نقش محوری آموزه‌ی گاوکشی در آیین میترائیسم می‌پردازد؛ چنان که در نگاره‌های میترائی دیده می‌شود، گاوکشی یکی از آموزه‌های محوری این...
گاوکشی در دو آیین (قسمت دوم)

گاوکشی در دو آیین (قسمت دوم)

گاو مقدس، که به نشانه و نماد گاو نخستین یا «گاو اوگدات» قربانی می‌شد، تکرار حادثه‌ای بود که به موجب آن، نخستین جانوری که توسط مزدا آفریده شده...
گاوکشی در دو آیین  (قسمت سوم)

گاوکشی در دو آیین (قسمت سوم)

ستیزی که میان هرمزد و اهریمن درمی‌گیرد، اهریمن گاو مقدس نخست آفریده و کیومرث را از بین می‌برد. لیکن آفرینش در معنای گسترده‌ی آن از همین دو مقدس؛...
تیر در ادب فارسی (قسمت اول)

تیر در ادب فارسی (قسمت اول)

در این مقاله، ده معنای واژه‌ی «تیر» در ادب پارسی آمده و هر یک از سوی نویسنده، مورد ارزیابی و پژوهش قرار گرفته‌اند. نویسنده هر یک از معانی را...
تیر در ادب فارسی (قسمت دوم)

تیر در ادب فارسی (قسمت دوم)

در این مقاله، ده معنای واژه‌ی «تیر» در ادب پارسی آمده و هر یک از سوی نویسنده، مورد ارزیابی و پژوهش قرار گرفته‌اند. نویسنده هر یک از معانی را...
در جست و جوی هوم  (قسمت دوم)

در جست و جوی هوم (قسمت دوم)

بیشتر راهبان مراسم قربانی در «دکن» راز «سوم» واقعی را فراموش کرده‌اند. راز آن نه در کتابهای آداب و رسوم مذهبی و نه در اطلاعات شفاهی، در هیچ جا...
در جست و جوی هوم  (قسمت اول)

در جست و جوی هوم (قسمت اول)

نام هوم در ادب ایرانی کهن، به چهار معنا آمده است: نخست نام پیامبری در اوستا است، دوم گیاه هوم، سوم هوم پهلوان و چهارم یکی از مردان بزرگ ایران...
در جست و جوی هوم  (قسمت سوم)

در جست و جوی هوم (قسمت سوم)

هوم را بخصوص دختران جوانی که طالب همسری نیکو هستند جستجو‌ می‌کنند. همچنین برای زنان شوهرداری که‌ می‌خواهند مادر گردند و شاگردانی که در پی دانش...
آیت‌های مهربانی در اساطیر ایران

آیت‌های مهربانی در اساطیر ایران

نیاکان ما بیش از آنکه خشن باشند، مهربان بوده‌اند؛ چون رگه‌های خشونت‌بار و آزاردهنده در تاریخ اساطیری ما کمتر دیده می‌شود. این ادعا، دلایل تاریخی...
هرمس در اندیشه های ایرانی

هرمس در اندیشه های ایرانی

آنچه برای یک کاوشگر اجتناب ناپذیر است تحقیق درباره دوره تسلسل حکومت «میت»ها بخصوص «تسلسل متامورفوز Cycle Metamorphose» است. جالب و قابل تعمق...
چرا فریدون، ضحاک را نکشت؟

چرا فریدون، ضحاک را نکشت؟

این جستار ران ملخی است تقدیم به سلیمان علم، استاد دکتر فتح الله مجتبایی، که نخستین بار با دنیای شگفت انگیز شاهنامه آشنایم کرد.