0
ویژه نامه ها

تاریخ کشف روی

روی نیز عنصری است که بشر ترکیبات آن را از زمانهای بسیار دور شناخته بود. مشهورترین سنگ معدن روی، کالامین (کربنات روی) است. از تکلیس این سنگ معدن اکسید روی حاصل می‌شود که در گذشته مصارف زیادی
تاریخ کشف روی
 تاریخ کشف روی

 

نویسندگان: دیمیتری نیکولایویچ تریفونوف و ولادیمیر تریفونوف
برگردان: عبدالله زرافشان



 

روی نیز عنصری است که بشر ترکیبات آن را از زمانهای بسیار دور شناخته بود. مشهورترین سنگ معدن روی، کالامین (1) (کربنات روی) است. از تکلیس این سنگ معدن اکسید روی حاصل می‌شود که در گذشته مصارف زیادی داشت؛ مثلاً برای مداوای بیمارهای چشم.
اگرچه احیاء اکسید روی و تبدیل آن به فلز آزاد تا اندازه‌ای آسان است، روی قرنها پس از کشف مس، آهن، قلع، و سرب تهیه شد. زیرا احیاء اکسید روی با زغال نیاز به درجه حرارت بالا دارد (در حدود 1100 درجه‌ی سانتی‌گراد). نقطه جوش روی 906 درجه سانتی‌گراد است؛ بنابراین، بخار فرار روی از محیط واکنش خارج می‌شود.
قبل از اینکه بشر بتواند روی را از سنگ معدن آن جدا کند، کانیهای مزبور را برای ساختن برنج، که آلیاژی از روی و مس است، به کار می‌برد. مردم یونان، روم، هند، و چین برنج را می‌شناختند. ثابت شده است که رومیها برنج را در دوران سلطنت آوگوستوس (2) برای اولین بار تهیه کردند (20 سال قبل از میلاد تا 14 سال پس از آن). شاید جالب باشد بدانید روشی که رومیها در تهیه‌ی برنج به کار بردند تا قرن نوزدهم مورد استفاده قرار می‌گرفت.
تعیین زمان ساخت و تهیه‌ی روی فلزی غیرممکن است. در خرابه‌های داکیا (3) بتی پیدا شده که حاوی 27/5 درصد روی است. روی طی فرایند ساخت برنج به عنوان محصول فرعی به دست می‌آمد.
در قرون دهم و یازدهم، رمز تولید روی در اروپا گم شد و دیگر کسی نبود که روش تهیه‌ی این فلز را بداند، و ناگزیر می‌بایست این فلز از هندوچین به اروپا وارد می‌شد. بدون شک، چین اولین کشوری بود که در مقیاسی وسیع روی تولید می‌کرد. فرایند تهیه بسیار ساده بود: ظروف سفالینی را که با کالامین پر شده بودند بدقت می‌بستند و به صورت یک هرم بر روی هم می‌چیدند. شکافهای بین این ظروف را با زغال پر می‌کردند و مجموعه‌ی حاصل را تا درجه‌ی سرخ شدن حرارت می‌دادند. پس از این مرحله ظروف یاد شده را، که حاوی روی حاصل از تبرید بخارات بود، می‌شکستند و شمشهای فلز را بیرون می‌آوردند.
اروپاییان مجدداً رمز تولید روی را در قرن شانزدهم، زمانی که روی تقریباً به عنوان فلزی مستقل شناخته شده بود، کشف کردند. طی دو قرن پس از آن، شیمیدانان و فلزکاران بسیاری روشهای استخراج روی را کشف کردند. سهم مهمی از این خدمات پژوهشی متعلق به مارکگراف (4) است که رساله‌ی حجیمی، موسوم به «روشهای استخراج روی از سنگ معدن طبیعی آن کالامین» (5)، در سال 1746 منتشر کرد. علاوه بر این، مارکگراف دریافته بود که سنگ معدن سرب استخراج شده از راملسبرگ (6) (در آلمان) حاوی روی است. ضمناً وی کشف کرد که روی را می‌توان از اسفالریت (7)، یا سولفید طبیعی روی، به دست آورد.
نام انگلیسی روی (زینک) از ریشه‌ی لاتین کلمه‌ای است که لوکوما (8) یا «گنج سفید» معنی می‌دهد. بعضی از زبان‌شناسان کلمه انگلیسی روی را به کلمه آلمانی زینک (9)، به معنی سرب، نسبت می‌دهند.

پی‌نوشت‌:

1. . Calamine
2. . Augustus
3. . Dacian
4. . Marggraf
5. . Methods of Extraction of Zinc from Its Native Mineral Calamine
6. . Rammelsberg
7. Sphalerite یا بِلِند که سولفید طبیعی روی است. به این کانی گالن کاذب نیز می‌گویند. یکی از بهترین کانیها برای استخراج روی است. – م.
8. . Leucoma
9. . Zink

منبع مقاله :
تریفونوف، دیمیتری نیکولایویچ ، تریفونوف، ولادیمیر؛ (1390)، تاریخچه‌ی کشف عناصر شیمیایی، برگردان: عبدالله زرافشان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، چاپ چهارم



 

 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی
همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی

همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی

چه خطراتی متوجه کودکی است که بیش از حد گرم یا سردش شده باشد؟
چه خطراتی متوجه کودکی است که بیش از حد گرم یا سردش شده باشد؟

چه خطراتی متوجه کودکی است که بیش از حد گرم یا سردش شده باشد؟

درخشش دانشگاه تبریز در میان دانشگاه‌های برتر جهان
درخشش دانشگاه تبریز در میان دانشگاه‌های برتر جهان

درخشش دانشگاه تبریز در میان دانشگاه‌های برتر جهان

همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی
همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی

همه چیز درباره بی اشتهایی عصبی

همه چیز راجع به قهر مردان
همه چیز راجع به قهر مردان

همه چیز راجع به قهر مردان

آیا کودک نه ماهه متوجه صحبتهای اطرافیان می شود؟
آیا کودک نه ماهه متوجه صحبتهای اطرافیان می شود؟

آیا کودک نه ماهه متوجه صحبتهای اطرافیان می شود؟

میزان بینایی کودک در نه ماهگی چه اندازه می تواند باشد؟
میزان بینایی کودک در نه ماهگی چه اندازه می تواند باشد؟

میزان بینایی کودک در نه ماهگی چه اندازه می تواند باشد؟

چگونه متوجه شوم که کودک بیش از حد گرم یا سردش است؟
چگونه متوجه شوم که کودک بیش از حد گرم یا سردش است؟

چگونه متوجه شوم که کودک بیش از حد گرم یا سردش است؟

بلک فرایدی یا جمعه سیاه؛ سنتی نامتجانس با فرهنگ کهن ایرانی
بلک فرایدی یا جمعه سیاه؛ سنتی نامتجانس با فرهنگ کهن ایرانی

بلک فرایدی یا جمعه سیاه؛ سنتی نامتجانس با فرهنگ کهن ایرانی

راه کار هایی برای تصمیم گیری سریع اما هوشمندانه
راه کار هایی برای تصمیم گیری سریع اما هوشمندانه

راه کار هایی برای تصمیم گیری سریع اما هوشمندانه

دمای مناسب اتاق برای کودک بیمار چقدر باید باشد؟
دمای مناسب اتاق برای کودک بیمار چقدر باید باشد؟

دمای مناسب اتاق برای کودک بیمار چقدر باید باشد؟

بسیج، ثروت بزرگ و ذخیره‌ خداداد ملت ایران است / بسیج رکن اصلی تربیت نسل انقلابی
بسیج، ثروت بزرگ و ذخیره‌ خداداد ملت ایران است / بسیج رکن اصلی تربیت نسل انقلابی

بسیج، ثروت بزرگ و ذخیره‌ خداداد ملت ایران است / بسیج رکن اصلی تربیت نسل انقلابی

تجلیل خانه سینما از کامبوزیا پرتوی
تجلیل خانه سینما از کامبوزیا پرتوی

تجلیل خانه سینما از کامبوزیا پرتوی

چگونه آخر هفته شادی داشته باشیم
چگونه آخر هفته شادی داشته باشیم

چگونه آخر هفته شادی داشته باشیم

شروع انفجاری ولکات و گل آدبایور مقابل لیورپول
شروع انفجاری ولکات و گل آدبایور مقابل لیورپول

شروع انفجاری ولکات و گل آدبایور مقابل لیورپول

پایان کارلوس کی روش با تیم ملی کلمبیا
پایان کارلوس کی روش با تیم ملی کلمبیا

پایان کارلوس کی روش با تیم ملی کلمبیا

فعالیت‌های عجیب ورزشی در باشگاه‌های بدنسازی!
فعالیت‌های عجیب ورزشی در باشگاه‌های بدنسازی!

فعالیت‌های عجیب ورزشی در باشگاه‌های بدنسازی!

وقتی پدر پرخاشگر است/ استاد همتی
وقتی پدر پرخاشگر است/ استاد همتی

وقتی پدر پرخاشگر است/ استاد همتی

تنبیه فرزند ۴ ساله/ دکتر مجید همتی
تنبیه فرزند ۴ ساله/ دکتر مجید همتی

تنبیه فرزند ۴ ساله/ دکتر مجید همتی

پیشنهاد ده ساله منچستر سیتی به مسی
پیشنهاد ده ساله منچستر سیتی به مسی

پیشنهاد ده ساله منچستر سیتی به مسی

راه کار هایی برای رهایی از دلگیری آخر هفته ها
راه کار هایی برای رهایی از دلگیری آخر هفته ها

راه کار هایی برای رهایی از دلگیری آخر هفته ها