0
ویژه نامه ها

سرمایه داری

بررسی علل پیدایش، صفات عمده، چگونگی توسعه و شیوه های نفوذ و سلطه کلنیالیسم، امپریالیسم و همچنین اثرات اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی این سلطه بر مستعمرات در هر دوره تاریخی باید با توجه به ساختار اقتصادی - اجتماعی مشخص و شیوه تولید مسلط در کشور استعمار کننده و در سرزمین مستعمره در همان دوره تاریخی معین صورت گیرد
سرمایه داری
نظری درباره امپریالیسم و لزوم توسعه تئوریهای کلاسیک امپریالیسم
 
چکیده:
بررسی علل پیدایش، صفات عمده، چگونگی توسعه و شیوه های نفوذ و سلطه کلنیالیسم، امپریالیسم و همچنین اثرات اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی این سلطه بر مستعمرات در هر دوره تاریخی باید با توجه به ساختار اقتصادی - اجتماعی مشخص و شیوه تولید مسلط در کشور استعمار کننده و در سرزمین مستعمره در همان دوره تاریخی معین صورت گیرد
 
تعداد کلمات: 1058 کلمه / تخمین زمان مطالعه: 5 دقیقه
 
سرمایه داری
نویسنده: شاپور رواسانی
 
بررسی علل پیدایش، صفات عمده، چگونگی توسعه و شیوه های نفوذ و سلطه کلنیالیسم، امپریالیسم و همچنین اثرات اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی این سلطه بر مستعمرات در هر دوره تاریخی باید با توجه به ساختار اقتصادی - اجتماعی مشخص و شیوه تولید مسلط در کشور استعمار کننده و در سرزمین مستعمره در همان دوره تاریخی معین صورت گیرد، زیرا شیوه های سلطه کلنیالیستی و امپریالیستی هر کشور یا به طور کلی جوامع استعمارگر بر هر مستعمره معین (یا مستعمرات) رابطه مستقیم با ساختار اقتصادی - اجتماعی و شیوه تولید مسلط در کشور استعمارگر و همچنین ساختار اقتصادی اجتماعی - فرهنگی و شیوه تولید مسلط در مستعمره معین (یا مستعمرات) در همان دوره تاریخی معین دارد.

کلنیالیسم و امپریالیسم در هر جامعه، بخشی از ماهیت و بدنه و نظام اجتماعی و قوانین اقتصادی - اجتماعی حاکم یا ناشی از همان شیوه تولید در همان جامعه است. کلنیالیسم و امپریالیسم امری سیاسی به معنای مجموعه شیوه ها و روشهای حکومت نیست تا با تغییر نظام سیاسی یا جا به جا شدن احزاب در سازمان دولت تغییر کند، بلکه چون بخشی از ماهیت و تابعی از قوانین حاکم اقتصادی - اجتماعی بر جامعه است. تا زمانی که شیوه تولید و ساختار اقتصادی - اجتماعی و فرهنگی جامعه تغییر نکند، در ماهیت و اهداف و اصول آن نیز تغییریرخ نخواهد داد؛ گرچه ممکن است شیوه های سلطه و غارت تغییر یابد.

   بیشتر بخوانید : وابستگان به استعمار

بنابر این توضیحات و با توجه به ساختار اقتصادی - اجتماعی و سیاسی و شیوه تولید مسلط در هر دو گروه از جوامع - استعمار کننده و استعمار شونده - در یک دوره تاریخی معین می توان علل پیدایش، توسعه و اثرات متقابل رویدادهای اقتصادی - فرهنگی - سیاسی و رابطه این زمینه ها با یکدیگر را در درون هر یک از کشورهای وابسته به دو گروه و در تأثیرات متقابل اقتصادی و اجتماعی جوامع استعمار کننده و مستعمراتی کشف و تعریف دقیقی از کلنیالیسم و امپریالیسم ارائه نمود. با تغییر شیوه تولید مسلط و ساختار اقتصادی - اجتماعی کشور استعمار کننده یا جامعه مستعمراتی و حتی با تغییراتی که در زمینه های مختلف اقتصادی و سیاسی و فرهنگی در چارچوب شیوه تولید مسلط و موجود در این جوامع رخ می دهد، ممکن است شیوه های سلطه و غارت کلنیالیستی امپریالیستی نیز دچار تغییر گردد، اما ماهیت و اصل کلنیالیسم و امپریالیسم به معنای غارت حاصل کار و دسترنج ثروتهای طبیعی و اجتماعی مردم مستعمرات، سلب آزادیهای فردی و اجتماعی، تحریف هویت فرهنگی، تاریخی، مذهبی ساکنان این سرزمینها چه با کاربرد زور و خشونت چه به صورت مستقیم و علنی و چه با بهره برداری از مکانیسم بازار و غیر مستقیم ثابت می ماند.
کلنیالیسم و امپریالیسم در هر جامعه، بخشی از ماهیت و بدنه و نظام اجتماعی و قوانین اقتصادی - اجتماعی حاکم یا ناشی از همان شیوه تولید در همان جامعه است. کلنیالیسم و امپریالیسم امری سیاسی به معنای مجموعه شیوه ها و روشهای حکومت نیست تا با تغییر نظام سیاسی یا جا به جا شدن احزاب در سازمان دولت تغییر کند، بلکه چون بخشی از ماهیت و تابعی از قوانین حاکم اقتصادی - اجتماعی بر جامعه است. تا زمانی که شیوه تولید و ساختار اقتصادی - اجتماعی و فرهنگی جامعه تغییر نکند، در ماهیت و اهداف و اصول آن نیز تغییریرخ نخواهد داد؛ گرچه ممکن است شیوه های سلطه و غارت تغییر یابد.
تجارب اقتصادی، فرهنگی و سیاسی در قرن اخیر ثابت می کند که تنها تغییر شیوه تولید یا تغییرات فرهنگی و سیاسی نمی تواند موجب شود که جامعه ای وارد مرحله امپریالیستی نشده یا از آن خارج گردد یا مستعمره ای از مستعمره بودن آزاد و رها شود.

یکی از نکاتی که در بررسی مسئله امپریالیسم باید مورد توجه قرار گیرد این است که همچنان که امپریالیسم پیش از پیدایش و رشد شیوه تولید سرمایه داری وجود داشته، در چارچوب یک شیوه تولید غیر سرمایه داری نیز می تواند رشد کند و توسعه یابد؛ برای اجتناب از چنین روندی نه فقط باید شیوه تولید بلکه فرهنگ جامعه نیز از مرحله نازل خارج گردد.

چه درباره شیوه تولید و چه درباره نظامهای سیاسی و تغییرات فرهنگی سؤال و مسئله اصلی این است که آیا در شیوه تولید و نظام سیاسی و فرهنگی جدید، حق حیات همه انسانها در همه سرزمینهای جهان و براساس این حق مسلم و طبیعی، حفظ سایر حقوق فردی و اجتماعی بشر در همه زمینه های اقتصادی، فرهنگی و سیاسی، هدف و فکر اصلی و راهنماست، و کل جامعه وارد مرحله متعالی شده. حاکمیت و مالکیت جوامع انسانی بر وسایل عمده تولید، سرمایه ها و ثروتهای اجتماعی و طبیعی و همچنین آزادی اندیشه و بیان را در زمینه های سیاسی و فرهنگی پذیرفته و بدان عمل می کند یا هنوز در مرحله بدوی و نازل از تکامل اقتصادی و فرهنگی قرار دارد و مالکیت و حاکمیت خصوصی افراد و طبقات . و در هر حال یک اقلیت - بر اقتصاد و سیاست و فرهنگ جامعه را قبول و تحمل و حق حیات و سایر حقوق بشری انسانها را فدای رفاه و ثروت یک اقلیت استثمارگر میکند؟

سیاست کلنیالیستی و امپریالیستی در دوران باستان نیز از جانب جوامعی چه با شیوه تولید آسیایی و چه برده داری یا فئودالیسم درباره بسیاری از سرزمینهای مجاور اعمال می شد. غارت و چپاول، باج گرفتن و برده داری و برده فروشی در همه انواع آن، چیزی جز استثمار انسانها و استعمار جوامع نبوده و نامی جز کلنیالیسم و امپریالیسم ندارد.

آنچه کلنیالیسم و امپریالیسم سرمایه داری در دوران ما را از کلنیالیسم و امپریالیسم دوران باستان و همچنین قرون وسطای کشورهای اروپایی جدا میکند تفاوت در علل پیدایش، صفات عمده و چگونگی نفوذ شیوه های تسلط و غارت کلنیالیستی و امپریالیستی از جانب کشورهای سرمایه داری استعماری و اثرات اقتصادی - اجتماعی و فرهنگی این سلطه بر مستعمرات است. این علل، صفات، شیوه ها و اثرات، در مقایسه با کلنیالیسم دوران باستان دچار تغییرات فراوان شده، اما کلنیالیسم و امپریالیسم در محتوا و ماهیت تغییری نکرده است.

غارتگریهای کلنیالیسم و امپریالیسم سرمایه داری که در مراحل اولیه به طور مستقیم از طریق دزدیهای دریایی، غارت اموال، اسیر کردن و فروش برده ها صورت می گرفت، در مراحل بعدی بر اثر تغییرات درونی شیوه تولید سرمایه داری و تغییر احتیاجات فنی و ساختارهای سیاسی و فرهنگی جوامع سرمایه داری استعماری دستخوش تغییر شد. بر خلاف همه تبلیغاتی که از جانب محافل سرمایه داری و پادوهای فرهنگی و اقتصادی آنها در مستعمرات صورت می گیرد، دوران امپریالیسم با همه غارتگریها و خشونتهایش، نه فقط پایان نیافته، بلکه امروزه به اتکای آمار و ارقام و اسناد و بررسیهای دقیق می توان نشان داد که غارت و خشونت سرمایه داری در مستعمرات آسیا، افریقا، آمریکای مرکزی و جنوبی با وجود بروز تغییرات عمده در علوم و صنایع، در روابط سیاسی و فرهنگی و توسعه ارتباطات جمعی و تحولات اساسی در بازار جهانی سرمایه، کالا و کار در چارچوب شیوه تولید سرمایه داری اصل و ماهیت خود را حفظ کرده و خشن تر و بیرحم تر هم گردیده است.
 
منبع:
مفاهیم اجتماعی در جوامع مستعمراتی(مجموعه مقالات سیاسی- اقتصادی) ، شاپور رواسانی ، طهران: امیر کبیر، چاپ اول (1386)

   بیشتر بخوانید :
  فقر عامل تعیین کننده اجتماعی
  فقر وتهیدستی در کشورهای ثروتمند
  ارزش پول داخلی و ارزانی

 
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
دستور پخت سه نوع غذای رژیمی
دستور پخت سه نوع غذای رژیمی

دستور پخت سه نوع غذای رژیمی

طرز تهیه چند غذای رژیمی بدون گوشت
طرز تهیه چند غذای رژیمی بدون گوشت

طرز تهیه چند غذای رژیمی بدون گوشت

طرز تهیه انواع غذای رژیمی
طرز تهیه انواع غذای رژیمی

طرز تهیه انواع غذای رژیمی

دستور پخت چند غذای رژیمی خاص و خوشمزه
دستور پخت چند غذای رژیمی خاص و خوشمزه

دستور پخت چند غذای رژیمی خاص و خوشمزه

طرز تهیه چند نوع غذای رژیمی ساده
طرز تهیه چند نوع غذای رژیمی ساده

طرز تهیه چند نوع غذای رژیمی ساده

طرز تهیه چهار نوع ساندویچ سبزیجات رژیمی
طرز تهیه چهار نوع ساندویچ سبزیجات رژیمی

طرز تهیه چهار نوع ساندویچ سبزیجات رژیمی

آموزش سه نوع ساندویچ سبزیجات خوشمزه
آموزش سه نوع ساندویچ سبزیجات خوشمزه

آموزش سه نوع ساندویچ سبزیجات خوشمزه

دستور طرز تهیه چند ساندویچ رژیمی خاص و خوشمزه
دستور طرز تهیه چند ساندویچ رژیمی خاص و خوشمزه

دستور طرز تهیه چند ساندویچ رژیمی خاص و خوشمزه

دستور تهیه چند مدل ساندویچ رژیمی
دستور تهیه چند مدل ساندویچ رژیمی

دستور تهیه چند مدل ساندویچ رژیمی

طرز تهیه سه نوع ساندویچ رژیمی
طرز تهیه سه نوع ساندویچ رژیمی

طرز تهیه سه نوع ساندویچ رژیمی

دستور تهیه چند مدل بشقاب رژیمی
دستور تهیه چند مدل بشقاب رژیمی

دستور تهیه چند مدل بشقاب رژیمی

دستور پخت و طرز تهیه چند مدل غذای رژیمی با تن ماهی
دستور پخت و طرز تهیه چند مدل غذای رژیمی با تن ماهی

دستور پخت و طرز تهیه چند مدل غذای رژیمی با تن ماهی

ماجرای تیراندازی در مرز شمسر شهرستان سراوان /  12 کشته و مجروح در حادثه روز دوشنبه
ماجرای تیراندازی در مرز شمسر شهرستان سراوان / 12 کشته و مجروح در حادثه روز دوشنبه

ماجرای تیراندازی در مرز شمسر شهرستان سراوان / 12 کشته و مجروح در حادثه روز دوشنبه

چالش کرونا ویروس و سلوک منتظران معتکف
چالش کرونا ویروس و سلوک منتظران معتکف

چالش کرونا ویروس و سلوک منتظران معتکف

طرز تهیه انواع غذای رژیمی با تن ماهی
طرز تهیه انواع غذای رژیمی با تن ماهی

طرز تهیه انواع غذای رژیمی با تن ماهی

طرز تهیه سه نوع غذای رژیمی با تن ماهی
طرز تهیه سه نوع غذای رژیمی با تن ماهی

طرز تهیه سه نوع غذای رژیمی با تن ماهی

دستور پخت و طرز تهیه چهار غذای رژیمی با کدو سبز
دستور پخت و طرز تهیه چهار غذای رژیمی با کدو سبز

دستور پخت و طرز تهیه چهار غذای رژیمی با کدو سبز

آموزش طرز تهیه مرحله به مرحله چند غذای رژیمی با کدو
آموزش طرز تهیه مرحله به مرحله چند غذای رژیمی با کدو

آموزش طرز تهیه مرحله به مرحله چند غذای رژیمی با کدو

دستور تهیه چند غذای رژیمی با کدو
دستور تهیه چند غذای رژیمی با کدو

دستور تهیه چند غذای رژیمی با کدو

طرز تهیه انواع غذای رژیمی با کدو سبز
طرز تهیه انواع غذای رژیمی با کدو سبز

طرز تهیه انواع غذای رژیمی با کدو سبز

طرز تهیه چند مدل دسر نسکافه ای
طرز تهیه چند مدل دسر نسکافه ای

طرز تهیه چند مدل دسر نسکافه ای