0

نگاهی به مسجد آرد خرما اردکان

مسجد آرد خرما یکی از جاذبه‌‌های شهرستان اردکان است که به ثبت ملی نرسیده اما بسیاری آن را یکی از کوچکترین مساجد فعال در ایران می‏‏ دانند.
نگاهی به مسجد آرد خرما اردکان
یکی از ساده‌‌‌ترین و در عین حال کوچک‌‌ترین مساجد تاریخی ایران در کوچه دروازه میرمحمدصالح در ابتدای خیابان امام خمینی‌‌(ره) شهر اردکان در استان یزد قرار دارد که با وجود سادگی و بی‌‌‌آلایشی خود، تاریخچه‎‎ای عجیب در پس آن پنهان است.
 
هرچند همه مردم اردکان با نام این مسجد که "آرد و خرما" نام دارد، آشنایی دارند ولی تنها وجه تسمیه و علت نام‎‎گذاری آن نیز در هاله‎‎ای از ابهام است. این مسجد که نه معماری منحصر به فردی و نه سبک روشن و واضحی در ساخت دارد، تنها دارای یک مشخصه است که آن را از منحصر به فردترین مساجد ایران قرار داده و آن هم ارتباط تنگاتنگش با مردم در طول بیش از یک قرن گذشته است.

اگر به استان یزد سفر کرده و از جاذبه‌های گردشگری اردکان دیدن کرده‌اید بازدید از مسجد آرد خرما، کوچکترین مسجد ایران را نیز در لیست خود قرار دهید.


اطلاعات عمومی درباره مسجد آرد خرما

بهترین فصل گردشگری: بهار و پاییز

نحوه دسترسی به مکان: باخودرو شخصی

مسیر دسترسی به مکان: خیابان امام خمینی(ره)شهرستان اردکان

فاصله تا مرکز استان: 65کیلومتر

فاصله تا مرکز شهرستان: نزدیک به مرکز شهرستان

امکانات رفاهی موجود: نزدیک به مغازه و فروشگاه، نزدیک به پارک باغ ملی، سرویس بهداشتی

مکانهای گردشگری نزدیک به آن: بافت قدیمی اردکان، مسجد جامع اردکان، موزه مردم شناسی، موزه فرهنگ، خانه های قدیمی اردکان


وجه تسمیه مسجد آرد خرما

"مصطفی شاکر" خادم این مسجد در مورد وجه تسمیه آن می‎‎گوید: نقل قول‌های گذشتگان حاکی از آن است که تاجری از شاهرود به علت مرگ شترش مدتی در اردکان ساکن می‌شود و مردم ساخت مسجدی را در محل فرود آمدن کاروانش به وی پیشنهاد می‌‌‌کنند که او اعلام می‎‎کند پولی برای این کار ندارد اما حاضر است به جای دستمزد کارگران به آنها آرد و خرما بدهد، لذا بعد از ساخت مسجد، آن را مسجد "آرد و خرما" نامیدند.

اما اهالی محله دروازه میرصالح به نقل قول دیگری نیز معتقد هستند؛ آنها شنیده‌‌اند که در گذشته، پشت مسجد کنونی، آسیابی وجود داشته که اکنون اثری از آن نیست. به گفته آنها، در زمان قحطی که وضعیت اقتصادی مردم بد بود، مردم اردکان برای تهیه آرد، هسته خرما را به این آسیاب می‌آوردند و تبدیل به آرد می‌‌‌کردند و به همین دلیل به مسجد مذکور نام "آرد خرما" نهاده‌‌‌اند.


تاریخچه مسجد آرد خرما

سبک معماری مسجد آردخرما شبیه به سبک بناهای دوره صفویه است اما کارشناسان میراث فرهنگی چندان مطمئن نیستند که قدمت این بنا به دوران صفویه برسد. دلیل آنها زیلوی قاجاری شبستان مسجد که چند سال پیش به سرقت رفت و البته وقف نامه هایی که از دوران قاجاریه در مسجد باقی مانده و هر دو در قرن سیزدهم هجری قمری ثبت شده اند. یکی از این وقف نامه ها مربوط به قرائت قرآن است و دیگری روغن چراغ. 


معماری مسجد

سبک معماری بنای مسجد آرد و خرما، نزدیک به سبک بناهای دوره صفویه است اما تنها یک احتمال وجود دارد که قدمت آن به دوره صفوی برسد چرا که آثار باقی‎‎مانده از جمله وقف‎‎نامه‎‎های مسجد مربوط به دوره قاجاریه بوده و زیلوی قاجاری آن چند سال پیش به دست یغماگران میراث کهن، ربوده شده است. به گفته خادم این مسجد، دو وقف‌‌نامه برای این مسجد وجود دارد که یکی مربوط به قرائت قرآن و دیگری روغن چراغ است که هر دو در قرن سیزده هجری قمری یعنی در سال‌‌های 1267 و 1278 ه.ق نوشته شده است.معماری مسجد آرد و خرما مانند سایر مساجد کوچک محلی دیگر، فاقد گچ‌‌بری و تزئینات خاص است. سقف بنا را به روش طاق و تعویزه پوشیده‎‎اند و یک چهارم کل مجموعه را با یک نشیمن‎‎گاه در بخش سر در ورودی ساخته‎‎اند. بخش ورودی در عرض 2.5 متر و عرض 1.6 تر و با یک قاب‎‎بندی ساده، از نشیمن‌‌گاه و در ورودی فضای بنا، تفکیک شده است.مسجد به صورت غربی - شرقی و در عرض سه متر و طول 5.5 متر بنا شده و به همین علت نیز در سمت شمالی یا سمت راست بنا، سه طاقچه جهت قراردادن قرآن‌‌ها تعبیه شده است.


کلام آخر

در چند سال گذشته تعمیر این مسجد با اقداماتی مانند مرمت ضلع جنوبی مسجد، تراشیدن دیوار بیرونی و بازسازی نمای آن و کف‌‌‌سازی صحن جنوبی مسجد انجام شده و طرح توسعه این مسجد با اضافه شدن ساختمانی به ابعاد چهار در 7.5 متر به اتمام رسیده است و بعد از اجرای طرح توسعه مسجد آرد و خرما، این مسجد رونق چشمگیری به وی‍ژه با حضور ورزشکاران و پیشکسوتان ورزشی اردکان داشته است و در مناسبت‌‌‌های گوناگون مامنی برای آرامش و خلوت بندگان حضرت حق و بعضاً‌ مکانی برای پخت و توزیع نذورات است.

بنا بر شواهد و نقل قول‎‎ها این مسجد را کوچکترین مسجد ایران می‌‌‌نامند ولی سندیتی در این رابطه وجود ندارد. اما باید اعلام کنیم اگر به دنبال دیدن «ترین» ها در ایران هستید باید به دیدن این مسجد بروید!


منبع: سایت ستاره
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
پنجشنبه، 2 خرداد 1398
تخمین زمان مطالعه:
بازدید: 70
موارد بیشتر برای شما
با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش دوم)
با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش دوم)

با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش دوم)

با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش اول)
با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش اول)

با افراد مبتلا به اختلال شخصیت وابسته، ازدواج نکنید! (بخش اول)

معرفی کتاب «حقیقت مجازی»
معرفی کتاب «حقیقت مجازی»

معرفی کتاب «حقیقت مجازی»

چگونه کلاس‌های تابستانی را بپیچانیم؟
چگونه کلاس‌های تابستانی را بپیچانیم؟

چگونه کلاس‌های تابستانی را بپیچانیم؟

شروع تلخ استقلال استراماچونی در تبریز/خط و نشان یحیی برای مدعیان

شروع تلخ استقلال استراماچونی در تبریز/خط و نشان یحیی برای مدعیان

چادرم دل را می زند!
چادرم دل را می زند!

چادرم دل را می زند!

چادر بهار
چادر بهار

چادر بهار

خواص اسطوخدوس و عوارض احتمالی آن
خواص اسطوخدوس و عوارض احتمالی آن

خواص اسطوخدوس و عوارض احتمالی آن

چگونگی شیردهی به نوزاد زودرس
چگونگی شیردهی به نوزاد زودرس

چگونگی شیردهی به نوزاد زودرس

استراحت مطلق در دوران بارداری
استراحت مطلق در دوران بارداری

استراحت مطلق در دوران بارداری

نشانه پارگی کیسه آب و مراقبت از آن
نشانه پارگی کیسه آب و مراقبت از آن

نشانه پارگی کیسه آب و مراقبت از آن

علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش دوم)
علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش دوم)

علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش دوم)

علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش اول)
علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش اول)

علائم خطرساز در دوران بارداری (بخش اول)

۷ خاصیت فندق

۷ خاصیت فندق

چای رویبوس چیست؟
چای رویبوس چیست؟

چای رویبوس چیست؟

خواص چای سفید برای حفظ سلامت بدن
خواص چای سفید برای حفظ سلامت بدن

خواص چای سفید برای حفظ سلامت بدن

۱۵ خاصیت شفابخش آب انار
۱۵ خاصیت شفابخش آب انار

۱۵ خاصیت شفابخش آب انار

۱۰ خوراکی برای سلامت چشم
۱۰ خوراکی برای سلامت چشم

۱۰ خوراکی برای سلامت چشم

خواص نخود فرنگی و برخی از عوارض احتمالی آن

خواص نخود فرنگی و برخی از عوارض احتمالی آن

سنبل الطیب و خواص آن
سنبل الطیب و خواص آن

سنبل الطیب و خواص آن

از همسرمان تشکر و قدردانی کنیم
از همسرمان تشکر و قدردانی کنیم

از همسرمان تشکر و قدردانی کنیم