0

نماد آداب معاشرت

بی شک حضرت علی علیه السلام خلق عظیم الهی و منش پسندیده اخلاقی و انسانی را درباره همسران خویش نیز عملی می فرمودند. مواردی از سیره حضرت که از این پس خواهد آمد، گواه این ادعاست.
نماد آداب معاشرت
حضرت علی علیه السلام  آگاه‌ترین فرد از زندگی و سیرة خاتم الأنبیا بوده است. آن بزرگوار درباره نوع اکرام و احترام حضرت به همه مردم و آداب معاشرت ایشان با آنان فرموده اند: «سیره رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) چنان بود که در قبال همه مردم، بخشنده‌ترین فرد بودند. در برخورد و معاشرت با دیگران، از همه مردم کریم تر بودند. هرکس با پیامبر آمدوشد داشت و ایشان را می شناخت، دل در گرو محبتشان می بست». (عن أمیر المؤمنین علی بن أبی طالب علیه السلام قال: کان رسول الله أجود الناس کلها وأکرمهم عشرة من خالطه فعرفه أحبه )(1).
 
بی شک آن بزرگوار این خلق عظیم الهی و منش پسندیده اخلاقی و انسانی را درباره همسران خویش نیز عملی می فرمودند. مواردی از سیره حضرت که از این پس خواهد آمد، گواه این ادعاست.پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله وسلم در حدیث معروف و طولانی حولا فرمودند: هر زنی که در حضور و غیبت شوهرش حریم او را حفظ کند؛ خویش را برای وی بیاراید؛ و احکام دین مانند نماز و روزه و امور دیگر را مراعات کند، روز قیامت چون زنان پاک و مطهر و منور به نور الهی خواهد بود. چنین زنانی اگر همسرشان در دنیا مؤمن بوده باشد، در قیامت نیز با ایشان خواهد ماند و اگر همسرشان مؤمن نبوده باشد، خداوند آنان را همسر مردانی از گروه شهدا قرار خواهد داد. (قال رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم یا حولاء.. وإذا حفظت غیبته حفظت [مشهده ] واستوت فی بیتها وتزینت لزوجها وأقامت صلاتها واغتسلت من جنابتها وحیضها واستحاضتها فإذا فعلت ذلک کانت یوم القیامة عذراء بوجه منیر فإن کان زوجها مؤمنا صالحا فهی زوجته وإن لم یکن مؤمنا تزوجها رجل من الشهداء) (2).
 
برای فراهم ساختن مقدمات ولادت پربرکت و باسعادت حضرت فاطمه الزهراء (سلام الله علیها) ، رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) به دستور خداوند چهل شبانه روز از همسر گرامیشان خدیجه کبری (علیها السلام) کناره گرفتند و جدا شدند. حضرت ، در این مدت اغلب در غار حرا سرگرم عبادت و رازونیاز با حق تعالی بودند. اما به احترام مقام باعظمت خدیجه کبری (علیها السلام) ، دلجویی و تفقد از حال ایشان را از یاد نبردند و به واسطه برخی از اصحاب و یاران خاص خویش، برای همسرشان پیغام می فرستادند. آورده اند که حضرت در این پیغام‌ها، به مقامات و درجات بسیار عالی‌ای که خداوند برای خدیجه کبری (علیها السلام) در نظر گرفته بود، اشاره می کردند و می فرمودند به خدیجه بگویند که خداوند نزد ملائکه خود به ایشان و فداکاری ها و مقامات عالی‌اش مباهات می کند. (3).پیامبر اسلام مراعات می کردند، تهیه و تدارک غذای خوب و مناسب برای خانواده بوده است. گفتنی است که پیامبر اسلام با همسرانشان تنها زندگی می کردند؛ چراکه بنا بر روایاتی که پیش تر بدانها اشاره شدرسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم)، به سبب اخلاق نیکو و خلق عظیمشان محبوب دل همه همسرانشان بوده اند. در این میان، خدیجه کبری (علیها السلام) گوی سبقت را از دیگران ربوده بود. ایشان عشق و علاقه شدیدی به حضرت داشتند و در عمل نیز از ابراز و اظهار آن ابایی نداشتند. این ارتباط عمیق روحی و عاطفی موجب شده بود ایشان احترامی فوق العاده برای شوی گران قدرشان قایل باشند. تاریخ زندگی این بانوی نمونه اسلام از این گونه عرض ارادتها و اکرام و احترامها لبریز است. در ادامه روایت پیشین، از زبان حضرت خدیجه علیها السلام علی چنین آمده است:
 
من با تنهایی انس گرفته بودم. آن شب، وقتی تاریکی همه جا را فرا گرفت، من خود را پوشاندم؛ چراغ را خاموش کردم، و به بستر رفتم. در آن زمان از شب، هنوز در حالتی بین خواب و بیداری بودم که ناگهان حضرت در خانه را کوبیدند. صدا زدم: «کیست در خانه‌ای را می کوبد، که جز محمد آن را نمی کوبد؟» رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) با صدایی دلنشین و بیانی شیرین فرمودند: «باز کن ای خدیجه، منم محمد». سپس با خوشحالی و سرور از آمدن ایشان، برخاستم و در خانه را باز کردم . (4).
 
حالات، رفتار و واژه هایی که حضرت خدیجه از هنگام رویارویی شان با حضرت له گزارش می کنند، از نهایت عشق و علاقه و عزت و احترامی حکایت دارد که ایشان برای همسر گرامیشان قایل بودند.
 
از جمله اقدام های پیامبر اسلام تا در جهت اکرام و احترام به همسر، حضور ایشان بر سر سفره و هم غذا شدن ایشان با همسر و اهل خانه بوده است؛ به ویژه اگر این حقیقت مهم در نظر باشد که حضرت به سبب خلق عظیم قرآنی و رفتار نیکو و پسندیده با اهل خانه و همسرانشان، نزد آنان بسیار محبوب بوده اند. به همین سبب، آنان همنشینی با رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) را بسیار دوست می داشتند. پاسخ حضرت به این نیاز عاطفی، خود بهترین شیوه اکرام و احترام به آنان به شمار می آمد. مقدم داشتن همسر در روز عید فطر در خوشبو کردن اعضای خانواده، سرکشی به همه همسران پس از فراغت از نماز صبح، تهیه و تدارک غذا و نیازمندیهای همسر، همسفرگی با آنان، رعایت حقوقشان، در اوقات شبانه روز، و..، از جمله این موارد بوده است.
 
آورده اند که رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) روز عید فطر وقتی عطری به منزل می آوردند تا خانه و خانواده را خوشبو کنند، به احترام و بزرگداشت مقام و جایگاه همسرانشان، نخست از ایشان آغاز می کردند و پیش از همه، عطر را به آنان می دادند.همچنین آورده اند که رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم)، پس از نماز صبح، همه همسرانشان را یک به یک سرکشی می کردند و احوالشان را جویا می شدند. مسئله دیگری که پیامبر اسلام مراعات می کردند، تهیه و تدارک غذای خوب و مناسب برای خانواده بوده است. گفتنی است که پیامبر اسلام با همسرانشان تنها زندگی می کردند؛ چراکه بنا بر روایاتی که پیش تر بدانها اشاره شد، ایشان تنها از خدیجه کبری (علیها السلام) و ماریہ قبطیه به فرزند داشتند و غالب فرزندانشان نیز از دنیا رفتند. بنابراین، وقتی می گوییم حضرت برای خانواده شان غذای مناسب تدارک میدیدند، مقصود همسرشان بوده است. این رویه پسندیده حضرت، نوعی احترام به همسر و حقوق وی بوده است. (5)
 
پی‌نوشت‌ها:
  1. رضی الدین حسن بن فضل طبرسی، مکارم الأخلاق، ص۱۷؛ محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج16، ص ٤۲۱
  2. محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج ۸ ص ۱۵۳؛ محمدبن علی بن بابویه (الصدوق)، من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۲۷۹؛ میرزاحسین النوری الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج 14، ص ۲۶۹
  3. محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج16، ص۷۸
  4. محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج16، ص۷۸
  5. محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج۲۲، ص۲۰۲؛ الفضل بن الحسن الطبرسی، اعلام الوری، ص ۱۶۱.
منبع: همسران شایسته، اسد الله طوسی، چاپ اول، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(رحمه الله)، قم ۱۳۹۱
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
سه‌شنبه، 29 مرداد 1398
تخمین زمان مطالعه:
بازدید: 66
پدیدآورنده: سهیلا قصیل زاده
موارد بیشتر برای شما
رهبر انقلاب: هیچگونه مذاکره و در هیچ سطحی بین ایران و آمریکا اتفاق نخواهد افتاد
رهبر انقلاب: هیچگونه مذاکره و در هیچ سطحی بین ایران و آمریکا اتفاق نخواهد افتاد

رهبر انقلاب: هیچگونه مذاکره و در هیچ سطحی بین ایران و آمریکا اتفاق نخواهد افتاد

رهبر انقلاب: کارهای کشور را به نشست و برخاست با این و آن موکول نکنید
رهبر انقلاب: کارهای کشور را به نشست و برخاست با این و آن موکول نکنید

رهبر انقلاب: کارهای کشور را به نشست و برخاست با این و آن موکول نکنید

نکاتی در مورد بیماری آب مروارید
نکاتی در مورد بیماری آب مروارید

نکاتی در مورد بیماری آب مروارید

یک جو غیرتی که در وجود رضاخان نبود!
یک جو غیرتی که در وجود رضاخان نبود!

یک جو غیرتی که در وجود رضاخان نبود!

توضیحات شهردار تهران درباره حذف عنوان «شهید» از تابلوهای شهری

توضیحات شهردار تهران درباره حذف عنوان «شهید» از تابلوهای شهری

چهارپایه خوانی شب دهم (عاشورا) محرم 1398
چهارپایه خوانی شب دهم (عاشورا) محرم 1398

چهارپایه خوانی شب دهم (عاشورا) محرم 1398

داستان حذف عنوان شهید از روی تابلو کوچه‌ها
داستان حذف عنوان شهید از روی تابلو کوچه‌ها

داستان حذف عنوان شهید از روی تابلو کوچه‌ها

6 عادتی که می تواند مرگ آور باشد!
6 عادتی که می تواند مرگ آور باشد!

6 عادتی که می تواند مرگ آور باشد!

اقتصاد دنیا بدون نفت خلیج فارس چقدر می‌تواند دوام بیاورد؟
اقتصاد دنیا بدون نفت خلیج فارس چقدر می‌تواند دوام بیاورد؟

اقتصاد دنیا بدون نفت خلیج فارس چقدر می‌تواند دوام بیاورد؟

شفافیت آرای نمایندگان پارلمان‌ها در کشورهای مختلف
شفافیت آرای نمایندگان پارلمان‌ها در کشورهای مختلف

شفافیت آرای نمایندگان پارلمان‌ها در کشورهای مختلف

علت های گردن درد چیست؟
علت های گردن درد چیست؟

علت های گردن درد چیست؟

تلاوت مجلسی سوره مبارکه یس
تلاوت مجلسی سوره مبارکه یس

تلاوت مجلسی سوره مبارکه یس

چرایی اهمیت صبحانه برای کودکان
چرایی اهمیت صبحانه برای کودکان

چرایی اهمیت صبحانه برای کودکان

دوره تربیت مدرس کتاب «طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن»

دوره تربیت مدرس کتاب «طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن»

«قاضی سراج» از سازمان بازرسی می‌رود؟
«قاضی سراج» از سازمان بازرسی می‌رود؟

«قاضی سراج» از سازمان بازرسی می‌رود؟

آنچه باید در مورد ضربه مغزی بدانید!
آنچه باید در مورد ضربه مغزی بدانید!

آنچه باید در مورد ضربه مغزی بدانید!

آیا پیش‌نشانگرها در پیش‌بینی زودتر زلزله تأثیر دارند؟
آیا پیش‌نشانگرها در پیش‌بینی زودتر زلزله تأثیر دارند؟

آیا پیش‌نشانگرها در پیش‌بینی زودتر زلزله تأثیر دارند؟

دردها در دست نشانه چیست؟
دردها در دست نشانه چیست؟

دردها در دست نشانه چیست؟

آسیب های تکنولوژی برای کودکان

آسیب های تکنولوژی برای کودکان

مجموعه مستند داستانی میراث مرثیه/ مرحوم نادعلی کربلایی به روایت نیما رئیسی
مجموعه مستند داستانی میراث مرثیه/ مرحوم نادعلی کربلایی به روایت نیما رئیسی

مجموعه مستند داستانی میراث مرثیه/ مرحوم نادعلی کربلایی به روایت نیما رئیسی

مداحی محرم 98/ مختاری: ای قلب زار و خسته سلام (زمینه جدید) سلطانی
مداحی محرم 98/ مختاری: ای قلب زار و خسته سلام (زمینه جدید) سلطانی

مداحی محرم 98/ مختاری: ای قلب زار و خسته سلام (زمینه جدید) سلطانی