0
ویژه نامه ها
سبک زندگی فاطمی

سبک زندگی فاطمی

يکشنبه، 6 بهمن 1398
سردار آسمانی

سردار آسمانی

شنبه، 14 دی 1398

تاریخ حیات سیاسی لبنان (قسمت اول)

لبنان به خاطر موقعیت جغرافیایی و نقاط قوت و وضعیت خاص و استثنائی آن در طول تاریخ خود همواره مورد تهاجم ابر قدرتها و چپاولگران بوده است.
تاریخ حیات سیاسی  لبنان (قسمت اول)
لبنان کشوری است کوچک که بر خلاف کوچکی مساحت سرزمین آن، همواره در طول تاریخ حیات سیاسی اش آبستن و شاهد رویدادهای بسیار بزرگی بوده که هر کدام نقش غیر قابل انکاری در منطقه داشته اند. این کشور کوچک اما متعدد الطوایف با مساحت ۱۰۴۵۲ کیلومتر مربع، در حد فاصل سه قاره آسیا، اروپا و آفریقا و در میانه شرقی مدیترانه در غرب قاره آسیا و ساحل شرقی دریای مدیترانه و در بین آب های این دریا و سوریه در سمت شمال و شرق) و فلسطین اشغالی (در سمت جنوب) واقع شده است. لذا به لحاظ موقعیت استراتژیک کنونی، این کشور می تواند به عنوان پایگاهی بر ضد هر کدام از دو دولت تأثیر قابل ملاحظه ای داشته باشد.
 
لبنان به خاطر موقعیت جغرافیایی و نقاط قوت و وضعیت خاص و استثنائی آن در طول تاریخ خود همواره مورد تهاجم ابر قدرتها و چپاولگران بوده است. این کشور همچنین به دلیل قرار داشتن در نقطه ای حساس از خاورمیانه، دارا بودن حداقل فاصله از دو قاره دیگر یعنی اروپا و آمریکا، نقش مهمی در صحنه های عربی، خاورمیانه‌ای و بین المللی و از کلیه جهات اقتصادی، فرهنگی، سیاسی، نظامی و اطلاعاتی ایفا نموده است.
 
لبنان کنونی بخشی از باقیمانده امپراطوری عثمانی یعنی سیستم ولایت‌های عثمانی است که ساختار اجتماعی آن طی حوادث و درگیری هایی که بر این سرزمین گذشته است در هم ریخته شد. کشور لبنان با همه کوچکی خود از حیث تعدد و تنوع مذاهب موجود در آن، یکی از متنوع ترین کشورهای دنیا بوده و از این نظر وضعیت پیچیده ای دارد، به طوری که بیش از ۱۸ طایفه مذهبی رسمی در لبنان وجود دارد که این مذاهب با مسائل طایفه ای نیز پیوند تنگاتنگی داشته و تفکیک طوایف مختلف از یکدیگر نیز به واسطه نوع وابستگی دینی و مذهبی آنهاست.
 
تاریخ این کشور همواره شاهد چالش میان طوایف و حتی درون هر یک از آنها بر سر منافع اقتصادی، اجتماعی و سیاسی بوده است. به گونه‌ای که می توان گفت هسته اصلی بی ثباتی لبنان ناشی از طایفه گرائی است که بر این کشور حاکم شده است. در این سیستم، پست های دولتی در حکومت، خدمات عمومی، ارتش و قوه دولتی در حکومت، خدمات عمومی، ارتش و مناصب قضائیه بر اساس وابستگی های مذهبی و نه بر اساس مزیت و شایستگی تقسیم شده است.
 
این سرزمین تا سال ۱۹۲۰ که تاریخ اعلان دولت "لبنان بزرگ" توسط استعمار گران فرانسوی در محدوده فعلی لبنان می باشد به عنوان جزئی از شام، در تاریخ آن شریک است. از تمدنهای کهن موجود در سواحل دریای مدیترانه چون فنیقی‌ها و دوران سلطه ایران و یونان و نهایتا حل شدن در حکومت بیزانس و پس از ظهور اسلام، مرکزیت یافتن شام در دوره امویان و وضعیت بعدی آن در دوره عباسیان و وقوع دوره های مختلف جنگهای صلیبی و سپس استمرار سلطه ها و سلسله های متعصب اهل سنت همچون ایوبیان و ممالیک و نهایتا تا حکومت عثمانی، تاریخ سیاسی شام جریان می یابد و لبنان امروز نیز به عنوان جزء کوچک اما حساس و موثری در سیر حوادث نقش عمده ای بازی کرده است.
 
رمز این که کشور لبنان در طول تاریخ خود همواره مورد تهاجم ابرقدرتها و چپاولگران بوده موقعیت جغرافیایی آن می باشد. اهمیت این سرزمین به خاطر موقعیت جغرافیایی و نقاط قوت و وضعیت خاص و استثنائی آن می باشد. نقاط قوت موجود در آن عبارتند از:
 
1- نزدیکترین راه دریایی به اروپا.
 
۲- مرکز اتصال قاره آفریقا به آسیا و آسیا به اروپا.
 
 3- امکان دسترسی آسان به تنگه جبل الطارق یعنی اتصال دریای مدیترانه به اقیانوس اطلس.
 
 4- از نظر باستانی دارای مراکز مهمی از قبیل آثار چند صد ساله و چندین هزار ساله و از نظر مذهبی دارای مقبره عده کثیری از انبیاء الهی است. به عنوان نمونه کاخ سنگی بزرگ بعلبک و صور و مقبره نبی شیث و ... را می توان نام برد.
 
 5- مناسب ترین راه هوایی از این منطقه می گذرد.
 
۶- برخورداری از منابع و ذخایر زمینی به خصوص زمینهای مناسب کشاورزی و برخورداری از بهترین وضعیت طبیعی آب و هوائی.
 
۷- این کشور از جاذبه های گردشگری خوبی برخوردار است به گونه ای که قبل از جنگ داخلی به عروس خاورمیانه معروف بود. استعمارگران به این لحاظ چشم طمع بر این منطقه دوخته و عمده هدفی را که در لبنان تعقیب کرده اند این است که این نقاط قوت، به دست مسلمانان نیفتد. از این رو همواره در جهت تثبیت حاکمیت خودو استضعاف مسلمین می کوشیده اند.
 
۸- از لحاظ موقعیت استراتژیک کنونی، در کنار مرزهای سوریه و اسرائیل قرار دارد که می تواند به عنوان پایگاهی بر ضد هر کدام از دو دولت به کار رود. این موقعیت به ویژه پس بیرون راندن ارتش اشغالگر اسرائیل از جنوب لبنان افزایش یافته است.
 
جغرافیای طبیعی کشور کوچک و متعدد الطوایف لبنان ، در میانه شرقی مدیترانه و در عرض جغرافیایی ۳۴ درجه از خط استوا و ۳۶ درجه شرقی دریای مدیترانه و در نیمکره نصف النهار گرینویچ در غرب قاره آسیا و ساحل شرقی دریای مدیترانه و در بین آبهای این دریا و سوریه (در سمت شمال و شرق) و فلسطین اشغالی (در سمت جنوب) واقع است. طول آن حدود ۲۴۰ کیلومتر و عرض آن حدود ۸۰ کیلومتر می باشد. (1) غربی ترین کشور آسیایی خاور میانه و از کوچکترین کشورهای خاورمیانه محسوب می شود. حدود 10.452  کیلومتر وسعت دارد و بعد از بحرین دومین کشور کوچک منطقه است.
 
لبنان در حد فاصل سه قاره آسیا و اروپا و آفریقا قرار دارد و به خاطر قرار داشتن در نقطه ای حساس از خاورمیانه، دارا بودن حداقل فاصله از دو قاره دیگر یعنی اروپا و آمریکا، نقش مهمی را در صحنه های عربی، خاورمیانه ای و بین المللی به عهده گرفته و از کلیه جهات اقتصادی، فرهنگی، سیاسی، نظامی و اطلاعاتی خاصی دارا می باشد. مرزهای طبیعی و سیاسی لبنان ۳۵۰ کیلومتر است. این کشور از شمال و شرق با سوریه مرز مشترک دارد که طول آن ۲۸۰ کیلومتر است. خط ساحلی آن از ۲۷۰ کیلومتر تجاوز نمی کند و از جنوب با فلسطین اشغالی هم مرز است. (2) .
 
در شمال لبنان رود بزرگ" النهر الکبیر" قرار دارد (که مرز طبیعی و سیاسی این کشور با سوریه است و در شرق نیز کوههای شرق لبنان "الجبال الشرقیه" (مرز طبیعی در کشور سوریه و لبنان) قرار دارد. آب و هوایش مدیترانه ای است و البته مناطق ساحلی آن معتدل و مرطوب و کوهستان هایش سرد. لبنان از جنوب با فلسطین هم مرز است.
ادامه دارد..
 
پی‌نوشت‌ها:
1. علی حجتی کرمانی، ۱۳۶۴، ص ۲۴
2. مرکز الاستشارات و البحوث، لبنان، ۱۳۸۸، ص ۷
 
منبع: تاریخچه‌ی سیاسی لبنان، مجید صفاتاج، صص17-11، ناشر: آفاق رمشن بیداری، تهران، چاپ اول، 1396
مقالات مرتبط

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
شنبه، 28 دی 1398
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
عوامل مؤثر در سعادت انسان
عوامل مؤثر در سعادت انسان

عوامل مؤثر در سعادت انسان

شادکامی در اسلام به چه معناست
شادکامی در اسلام به چه معناست

شادکامی در اسلام به چه معناست

شکست سنگین شهرخودرو مقابل پاختاکور/باخت استقلال با پنالتی سوخته و گل مردود
شکست سنگین شهرخودرو مقابل پاختاکور/باخت استقلال با پنالتی سوخته و گل مردود

شکست سنگین شهرخودرو مقابل پاختاکور/باخت استقلال با پنالتی سوخته و گل مردود

پیشینه‌ پژوهش درمورد سعادت و شادکامی
پیشینه‌ پژوهش درمورد سعادت و شادکامی

پیشینه‌ پژوهش درمورد سعادت و شادکامی

خلاصه بازی الاهلی 2- 1 استقلال (28 بهمن 98)

خلاصه بازی الاهلی 2- 1 استقلال (28 بهمن 98)

زندگی، تنها سرمایه‌ برای شادکامی انسان
زندگی، تنها سرمایه‌ برای شادکامی انسان

زندگی، تنها سرمایه‌ برای شادکامی انسان

روحانی: از دو قطبی کردن فضا در همه موضوعات فاصله بگیریم و بگذاریم در علم و دانش پیشرفت صورت گیرد
روحانی: از دو قطبی کردن فضا در همه موضوعات فاصله بگیریم و بگذاریم در علم و دانش پیشرفت صورت گیرد

روحانی: از دو قطبی کردن فضا در همه موضوعات فاصله بگیریم و بگذاریم در علم و دانش پیشرفت صورت گیرد

اختلال افسردگی تابستانی و علائم آن
اختلال افسردگی تابستانی و علائم آن

اختلال افسردگی تابستانی و علائم آن

وزیر راه: اگر لازم باشد جعبه سیاه هواپیمای اوکراینی به کشور ثالث ارسال می‌شود
وزیر راه: اگر لازم باشد جعبه سیاه هواپیمای اوکراینی به کشور ثالث ارسال می‌شود

وزیر راه: اگر لازم باشد جعبه سیاه هواپیمای اوکراینی به کشور ثالث ارسال می‌شود

مصاحبه سردار سلامی با شبکه خبری المیادین/ پاسخ ایران به اقدام تروریستی آمریکا «راهبردی»،«محدود»  و دارای اثری جهانی بود
مصاحبه سردار سلامی با شبکه خبری المیادین/ پاسخ ایران به اقدام تروریستی آمریکا «راهبردی»،«محدود» و دارای اثری جهانی بود

مصاحبه سردار سلامی با شبکه خبری المیادین/ پاسخ ایران به اقدام تروریستی آمریکا «راهبردی»،«محدود» و دارای اثری جهانی بود

مناظره دموکراتها| بلاسیو خطاب به روکر: تجربه‌های دردناکی از جنگِ بدون مجوز داشته ایم
مناظره دموکراتها| بلاسیو خطاب به روکر: تجربه‌های دردناکی از جنگِ بدون مجوز داشته ایم

مناظره دموکراتها| بلاسیو خطاب به روکر: تجربه‌های دردناکی از جنگِ بدون مجوز داشته ایم

بازگشایی فرودگاه بین‌المللی حلب پس از 10 سال
بازگشایی فرودگاه بین‌المللی حلب پس از 10 سال

بازگشایی فرودگاه بین‌المللی حلب پس از 10 سال

ظریف:  راه‌حل مسئله فلسطین مقاومت و مراجعه به آراء فلسطینیان است
ظریف: راه‌حل مسئله فلسطین مقاومت و مراجعه به آراء فلسطینیان است

ظریف: راه‌حل مسئله فلسطین مقاومت و مراجعه به آراء فلسطینیان است

عبادت و عبودیت خدا

عبادت و عبودیت خدا

مردم در واقعیت مجازی متفاوت از آنچه در زندگی واقعی است فکر و رفتار می‌کنند
مردم در واقعیت مجازی متفاوت از آنچه در زندگی واقعی است فکر و رفتار می‌کنند

مردم در واقعیت مجازی متفاوت از آنچه در زندگی واقعی است فکر و رفتار می‌کنند

زیبایی عبادت و عبودیت
زیبایی عبادت و عبودیت

زیبایی عبادت و عبودیت

موسوی: آمریکایی ها درباره ساز و کارهای غیرشفاف و پیچیده انتخابات ریاست جمهوریشان  پاسخ دهند
موسوی: آمریکایی ها درباره ساز و کارهای غیرشفاف و پیچیده انتخابات ریاست جمهوریشان پاسخ دهند

موسوی: آمریکایی ها درباره ساز و کارهای غیرشفاف و پیچیده انتخابات ریاست جمهوریشان پاسخ دهند

دعا و نیایش
دعا و نیایش

دعا و نیایش

چگونگی صحبت با فرزندان در زمینه سلامت روان

چگونگی صحبت با فرزندان در زمینه سلامت روان

اسلام و زیبایی‌های رفتاری
اسلام و زیبایی‌های رفتاری

اسلام و زیبایی‌های رفتاری

اثر دعا و توبه در تحقیقات اسلامی و تجربی
اثر دعا و توبه در تحقیقات اسلامی و تجربی

اثر دعا و توبه در تحقیقات اسلامی و تجربی