0
ویژه نامه ها

تکنیک تفکر استعاره ای و کاربرد آن

تفکر استعاره ای که در آن ذهن بر اثر خلاقیت، می تواند مسئله ها را با ارتباط دادن دو جهان متفاوت معنا و مفهوم راحت تری به مسئله بدهد و آن را بسیار ساده حل کند.
تکنیک تفکر استعاره ای و کاربرد آن

تفکر استعاره ای چیست و چگونه به حل مسئله کمک می کند؟

استعاره بر پایه تشابه است و به تشبیه کردن دو چیز که ظاهرا ربط چندانی به هم ندارند ، استعاره می گویند. تفکر استعاره ای یک راه جذاب برای پرورش تفکر خلاق است که دو جهان متفاوت معنا را به هم ربط میدهد. فکر کردن به صورت استعاره ای سبب می شود بتوانید شباهت های بین چیزهای متفاوت را مشاهده نمایید. استعاره ها می توانند مکالمه ها و گفتگو ها را بهتر کنند و روی مخاطب اثرگذار باشند. برای حل مسئله نیز می توانید از تفکر استعاره ای کمک بگیرید و برای مسئله مورد نظرتان استعاره ای پیدا کنید، آن را کمی شرح و بسط بدهید تا ایده های جدید برای حل مشکل را بیابید. در این مطلب شما را با مفهوم تفکر استعاره ای و طریقه کمک گرفتن از آن برای حل مسئله آشنا خواهیم نمود.


استعاره چیست ؟

هر زبانی آکنده از استعارات است و استعاره در زبان اهمیت فراوان دارد. شما با کمک استعاره ها می توانید گفتگو را بهتر نموده و روی مخاطب بیش تر تاثیر بگذارید و مفهوم پیچیده ای را خیلی راحت توضیح دهید . استعاره ها می توانند تصاویر ذهنی قدرتمندی به جای بگذارند و تاثیر عظیمی در تفکرات و ارتباطات روزمره داشته باشند مثلا وقتی می گوییم "وقت طلاست "

زمان را مانند طلا تصور می کنیم و می گوییم اگر زمان هدر برود مانند این است که طلا یا پولی را دور بریزیم. اگر فردی این استعاره را به کار ببرد مثلا به جای اینکه بگویید زمان را مدیریت کنید، عبارت وقت طلاست را بکار برد تاثیر کلامش بر شنونده بیشتر است زیرا استعاره ها می توانند مکالمه ها و گفتگو ها را بهتر کنند و عبارات آکنده از استعارات روی مخاطب بیش تر از صحبت عادی تاثیر بیشتری می گذارند.دقت کنید استعاره مساوی با تشبیه نیست.1


توضیح مفاهیم و معانی پیچیده با استفاده از تفکر استعاره ای

وقتی مفهوم پیچیده و ناآشنایی را به چیزهای آشنا و شناخته شده ربط می‌دهید، خیلی راحت‌تر می‌شود آن مفهوم را به دیگران تفهیم کرد. فرض کنیم می‌خواهید مفهوم «چرخه کسب و کار» را برای کسی توضیح بدهید. یک راهش این است که ده دقیقه تمام با انبوهی از کلمات و تعریف‌های متنوع حوصله‌ی مخاطب‌تان را سر ببرید و بعد که حسابی گیج شد، چند تا نمودار و جدول به او نشان بدهید تا بلکه از آن سردرگمی بیرون بیاید و شاید یک کمی هم به موضوع علاقه‌مند شود.
یک راه دیگر هم این است که از یک استعاره کمک بگیرید:‌ «چرخه کسب و کار یه آونگه که مدام داره از اوج موفقیت نوسان می‌کنه به قعر فشار اقتصادی و باز دوباره تاب می‌خوره به اوج، و هی می‌ره و برمی‌گرده.»

این استعاره لب مطلب را برای مخاطب بیان می‌کند. مخاطب فوری با حرکت مداوم و رفت و برگشت آونگ ارتباط برقرار می‌کند و جان کلام را می‌گیرد. تصویر شفافی که در ذهن او از این حرکت شکل گرفته هم به فهم بهتر مفهوم کمک می‌کند و هم باعث می‌شود این مفهوم بیشتر در خاطرش باقی بماند. همین چند کلمه ساده باعث می‌شود همه درجا مطلب را بگیرند و لامپ بالای سرشان یک‌دفعه روشن شود.


استعاره و تاثیر آن بر اثرگذاری

استعاره‌ها برای تاثیر گذاشتن بر دیگران و به یاد‌ماندنی کردن صحبت‌ها عالی‌اند. برای همین هم در بازاریابی و تبلیغات، تکنیک استفاده از استعاره طرفداران زیادی دارد. اما فایده ی آن به همین‌جا ختم نمی‌شود. در مکالمات روزمره، سخنرانی‌ها و ارائه‌ها هم می‌شود این تکنیک را به کار بست و با آن بر مخاطب تاثیر عمیق‌تری گذاشت.

استعاره باعث می‌شود مخاطب خیلی سریع‌تر و با صرف انرژی کم‌تر مفهوم را بگیرد. بیایید از دنیای بازاریابی مثالی بزنیم؛ فرض کنید می‌خواهید مدیر فروشگاهی را مجاب کنید که جاروبرقی جدید ساخت شرکت‌تان را خریداری کند. می‌توانید مدتها در مورد اینکه چه جاروبرقی خوبی است و چرا مردم باید آن را بخرند سخنرانی کنید. اما ببینید وقتی با استعاره حرف بزنید چقدر حرف‌تان تاثیرگذارتر می‌شود: «این جاروبرقی اونقد قویه که می‌تونه نور رو از تو یه سیاهچاله بیرون بکشه!» با این حرف، تصویر واضح و روشنی در ذهن مخاطب خلق می‌کنید و باعث می‌شوید محصول‌تان در ذهن او ماندگار شود و به این ترتیب، شانس‌تان برای فروش محصول بالاتر می‌رود.2

تکنیک تفکر استعاره ای و کاربرد آن


مواردی که برای رساندن مفاهیم باید درنظر بگیرید:

مفهومی که می‌خواهید برسانید را مشخص کنید.

اصل مطلب چیست؟ آن را تشخیص بدهید.

فکر کنید ببینید چه چیزهای دیگری هستند که همان ویژگی‌ها، همان وضعیت، همان حس و… را داشته باشند.

ممکن است استعاره‌های زیادی برای مفهوم مورد نظرتان پیدا کنید. گزینه‌ای را انتخاب کنید که بیشتر از بقیه‌ی موارد برای مخاطبان خاص خودتان معنی داشته باشد.


مرزها را در هم بشکنید

وقتی به کمک استعاره‌ای دو مفهوم را به یکدیگر پیوند می‌زنید، در واقع دارید عناصری را با هم ترکیب می‌کنید که ارتباط منطقی خاصی با هم ندارند. شکستن قوانین منطق به این شکل باعث می‌شود بخش خلاق مغز به کار بیفتد؛ یعنی همان بخشی که با تصاویر، ایده‌ها و مفاهم تحریک می‌شود. پس می‌شود گفت که تفکر استعاره ای به حل مسئله به شیوه خلاقانه کمک می‌کند؛ یا به زبان استعاری، کلنگی می‌شود برای شکستن دیوارهای زندان تفکر.

فرض کنید می‌خواهیم ببینیم چطور می‌شود هزینه‌های تولید محصولی را کاهش داد. می‌شود راه منطقی را پیش گرفت، دنبال جدیدترین روش‌ها و تکنولوژی‌های روز گشت و یا اینکه کاستی‌های پروسه‌ی تولید را تجزیه تحلیل کرد. شاید در نهایت هم موفق شوید کمی در مخارج صرفه‌جویی کنید، اما آیا حتما به بهترین راه حل خواهید رسید؟

فرآیند حل مسئله با طوفان فکری و ایده‌زدن با اعضای تیم شروع می‌شود. طوفان فکری نهر خلاقیت را به جوش و خروش می‌آورد و رگباری از ایده بر شما می‌بارد (باز هم استعاره!) با این حال، باز هم ممکن است تصوری که از مسئله در ذهن افراد شکل گرفته، آنها را محدود کند و یا راه‌حل‌هایی که از قبل در ذهن‌شان تثبیت شده، به ایده‌های جدید و ناب اجازه حضور ندهد.

وقتی از استعاره‌ها برای حل مسئله استفاده می‌کنید، در واقع دارید بین مسئله و یک چیز ظاهرا بی‌ربط ارتباط برقرار می‌کنید. این کار به مغز شما اجازه می‌دهد تا از یک دید کاملا متفاوت به مسئله بنگرد؛ دیدی که شاید تا آن لحظه حتی از وجودش هم خبر نداشتید. اگر دنبال راهی برای کم کردن هزینه‌های تولید باشیم، می‌توانیم از استعاره کسی که می‌خواهد وزن خود را کم کند استفاده کنیم. در قدم بعدی، به جای اینکه دنبال راه‌حلی برای پایین آوردن خرج‌ها باشیم، فکر می‌کنیم ببینیم از چه راه‌هایی می‌شود وزن کم کرد. راه حل‌هایی که برای مشکل استعاری داده می‌شود را می‌توان بعدا دوباره به مسئله اصلی مرتبط کرد. تعجب نکنید اگر با این کار ایده‌های نوآورانه و خلاقی به ذهن‌تان خطور کند.

برای حل مسئله به روش استعاری، مراحل زیر را به کار ببندید. در اینجا از همان مثال بالا یعنی هزینه‌های تولید استفاده می‌کنیم.


برای مسئله یا مشکل مورد نظرتان استعاره‌ای پیدا کنید

چیزی به نام «استعاره‌ی درست یا غلط» وجود خارجی ندارد. می‌توانید با بی‌ربط‌ترین چیزها استعاره بسازید. تنها نکته مهم این است که اگر مثلا مسئله اصلی در مورد افزایش چیزی است، شما هم استعاره‌ای به کار ببرید که به افزایش ربطی داشته باشد؛ وگرنه ممکن است تجسم کردن آن زیادی سخت شود.

افزایش فروش –> بزرگ کردن عضلات

کاهش هزینه‌های استخدام –> پایین آوردن قیمت نان

جذب کردن سرمایه‌گذارهای بیشتر –> برداشت بیشتر برنج

و در مثال ما برای مسئله کاهش هزینه‌های تولید می‌توان از استعاره کاهش وزن استفاده کرد.

تکنیک تفکر استعاره ای و کاربرد آن


وقتش است که برای مسئله استعاری‌مان دنبال راه حل بگردیم

طوفان فکری روش خوبی برای این کار است:

کالری‌شماری

ورزش

کنترل کردن مقدار غذای مصرفی

محدود کردن چند گروه غذایی بخصوص

سیر کردن خود با غذاهای کم کالری

نوشیدن آب زیاد

همراهی با گروهی از افراد که آنها هم قصد وزن کم کردن دارند


در قدم بعدی، راه حل‌های استعاری را تبدیل به راه حل‌هایی برای مسئله اصلی می‌کنیم

کالری‌شماری –> کنترل مخارج مصرفی برای مواد اولیه

ورزش –> بردن حداکثر استفاده از مواد اولیه (بازیافت مواد، بازتولید، و…)

کنترل کردن مقدار غذای مصرفی –> نظارت بر میزان مواد اولیه

محدود کردن چند گروه غذایی –> بررسی دقیق تامین‌کنندگان و انتخاب چند تامین‌کننده از بین بقیه

سیر کردن خود با غذاهای کم‌کالری –> پیدا کردن جایگزین‌های کم‌هزینه

نوشیدن آب زیاد –> حذف کردن پروسه‌های تکراری

همراهی با گروهی از افراد که آنها هم قصد وزن کم کردن دارند –> سهیم شدن ایده‌های خود با دیگر بخش‌های شرکت و حمایت متقابل از هم


نکته

زیاد به این توجه نکنید که حتما راه حل‌های استعاری‌تان صد در صد با مشکل اصلی مطابقت داشته باشند. استعاراتی که زیادی خوب باشند و دقیقا مطابقت کنند ممکن است آن شعله خلاقیتی که این همه برای روشن کردنش تلاش کردید، را خاموش کنند! هدف اصلی از این بازی‌های استعاری این است که به ایده‌هایی برسید که در حالت دیگری به ذهن‌تان خطور نمی‌کرد. پس دیگر مو از ماست بیرون کشیدن را کنار بگذارید و اجازه بدهید خلاقیت جریان پیدا کند.


روی راه حل‌هایی که با تغییر دادن ایده‌های استعاری پیدا کردید، کمی کار کنید

هر تغییری لازم بود، اعمال کنید تا سرانجام ایده‌‌ی‌تان به یک راه ‌حل عملی و قابل‌اجرا تبدیل شود.3


پی نوشت:
1.www.namnak.com
2.www.payju.ir
3.www.chetor.com
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
روش های نوین درمان افسردگی و استرس
روش های نوین درمان افسردگی و استرس

روش های نوین درمان افسردگی و استرس

چرا جهش تولید با غرور ملی رابطه متقابل دارد؟
چرا جهش تولید با غرور ملی رابطه متقابل دارد؟

چرا جهش تولید با غرور ملی رابطه متقابل دارد؟

دستور تهیه سه مدل خوراک مغز
دستور تهیه سه مدل خوراک مغز

دستور تهیه سه مدل خوراک مغز

مدیریت موثر تقاضا: جهش تولید و نقش آن در کاهش واردات و مهار تورم
مدیریت موثر تقاضا: جهش تولید و نقش آن در کاهش واردات و مهار تورم

مدیریت موثر تقاضا: جهش تولید و نقش آن در کاهش واردات و مهار تورم

جهش تولید؛ بستری امن برای افزایش درآمد عمومی و کاهش اثرات منفی تورم
جهش تولید؛ بستری امن برای افزایش درآمد عمومی و کاهش اثرات منفی تورم

جهش تولید؛ بستری امن برای افزایش درآمد عمومی و کاهش اثرات منفی تورم

شعار سال 99 فرصتی برای دولت مهار تورم از طریق افزایش درآمد دولت در سال جهش تولید
شعار سال 99 فرصتی برای دولت مهار تورم از طریق افزایش درآمد دولت در سال جهش تولید

شعار سال 99 فرصتی برای دولت مهار تورم از طریق افزایش درآمد دولت در سال جهش تولید

طرز تهیه سه نوع پیتزا در خانه
طرز تهیه سه نوع پیتزا در خانه

طرز تهیه سه نوع پیتزا در خانه

تولید، شاهراه تجارت، جهش تولید چگونه با شکوفایی تجارت باعث مهار تورم می شود؟
تولید، شاهراه تجارت، جهش تولید چگونه با شکوفایی تجارت باعث مهار تورم می شود؟

تولید، شاهراه تجارت، جهش تولید چگونه با شکوفایی تجارت باعث مهار تورم می شود؟

معرفی فواید و مضرات آب سیب
معرفی فواید و مضرات آب سیب

معرفی فواید و مضرات آب سیب

آشنایی با خواص گوجه گیلاسی
آشنایی با خواص گوجه گیلاسی

آشنایی با خواص گوجه گیلاسی

شیوع ویروس تقلب در بین دانش آموزان و دانشجویان
شیوع ویروس تقلب در بین دانش آموزان و دانشجویان

شیوع ویروس تقلب در بین دانش آموزان و دانشجویان

آشنایی با خواص باور نکردنی برگ مو
آشنایی با خواص باور نکردنی برگ مو

آشنایی با خواص باور نکردنی برگ مو

طرز تهیه انواع بورک میان وعده پرطرفدار ترکیه
طرز تهیه انواع بورک میان وعده پرطرفدار ترکیه

طرز تهیه انواع بورک میان وعده پرطرفدار ترکیه

موارد مصرف و عوارض جانبی ملوکسیکام
موارد مصرف و عوارض جانبی ملوکسیکام

موارد مصرف و عوارض جانبی ملوکسیکام

حکمت | مضطّر غیبت / استاد کاشانی
حکمت | مضطّر غیبت / استاد کاشانی

حکمت | مضطّر غیبت / استاد کاشانی

موارد مصرف و عوارض جانبی سیمبالتا
موارد مصرف و عوارض جانبی سیمبالتا

موارد مصرف و عوارض جانبی سیمبالتا

اینترنت اشیاء، حریم خصوصی، و چالش های برنامه های ردیابی ویروس
اینترنت اشیاء، حریم خصوصی، و چالش های برنامه های ردیابی ویروس

اینترنت اشیاء، حریم خصوصی، و چالش های برنامه های ردیابی ویروس

موارد مصرف و عوارض جانبی پردنیزولون
موارد مصرف و عوارض جانبی پردنیزولون

موارد مصرف و عوارض جانبی پردنیزولون

آشنایی با اورگانو و فواید آن
آشنایی با اورگانو و فواید آن

آشنایی با اورگانو و فواید آن

بازداشت یک استاد ایرانی در آمریکا
بازداشت یک استاد ایرانی در آمریکا

بازداشت یک استاد ایرانی در آمریکا

موارد مصرف و عوارض جانبی لیزینوپریل
موارد مصرف و عوارض جانبی لیزینوپریل

موارد مصرف و عوارض جانبی لیزینوپریل