0
ویژه نامه ها

معرفی تفسیر فرات کوفی

کتاب فرات، تفسیری است روایی، همانند تفسیر عیاشی و علی بن ابراهیم قمی که به روش تفاسیر روایی، روایات تفسیری و تطبیقی را جمع آوری کرده است. بیشترین موضوعش درباره ائمه اهل بیت (علیهم السلام) است.
معرفی تفسیر فرات کوفی

شناسنامه تفسیر

نام معروف: تفسیر فرات الکوفی
مؤلف: ابوالقاسم فرتبن ابراهیم بن فرات کوفی
حیات: قرن سوم
وفات: اوائل قرن چهارم (احتمالا تا سال ۳۰۷ق)
مذهب: شیعه، (احتمالا زیدی مذهب باشد.)
زبان: عربی
تاریخ تألیف: قرن سوم هجری
تعداد مجلدات: 1 جلد
مشخصات نشر: تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت ارشاد اسلامی، چاپ اول ۱۴۱۰ق، تحقیق محمد الکاظم، ۷۲۰ص، چاپ پیشین: قم، مکتبة الداوری بر اساس چاپ نجف، مطبعة الحیدریة ۱۳۵۴ق، با مقدمه محمدعلی غروی اردوبادی.
 

معرفی مفسر و تفسیر

شیخ ابوالقاسم فرات کوفی از اعلام غیبت صغری، استاد محدثین زمان خود بود. او در عصر ثقة الاسلام کلینی و حافظ ابن عقده می زیسته و زادگاه وی کوفه، در آن عصر مرکز دانش و نقل حدیث و ثقل دانشمندان بوده است. با نگاهی به زندگی و مشایخ و اساتید حدیثی وی، روشن می گردد که وی زیدی مذهب بوده است، گرچه روایاتی را از امام باقر (علیه السلام) و حضرت امام صادق (علیه السلام) نقل می کند، همچنان که بسیاری از روایات صدوق به فرات می رسد و لذا احتمال داده شده که وی اثنی عشری باشد اما در آغاز زیدی بوده و سپس امامی شده باشد. اما در هر حال با این که این کتاب عمدتا در فضائل اهل بیت (علیهم السلام) گردآوری شده، اما نکته ای دال بر دوازده امامی بودنش یافت نشد.
 
کتاب فرات، تفسیری است روایی، همانند تفسیر عیاشی و علی بن ابراهیم قمی که به روش تفاسیر روایی، روایات تفسیری و تطبیقی را جمع آوری کرده است. بیشترین موضوعش درباره ائمه اهل بیت (علیهم السلام) است.
 
مرحوم صدوق و برخی دیگر از قدما، مانند حاکم حکسانی از فرات و کتابش روایت کرده اند و او را متعمد خودشان دانسته اند. البته این کتاب مدتی پس از تألیف، از حضور در مجامع و کتابخانه ها مخفی بوده تا آنکه مرحوم علامه مجلسی به آن دسترسی پیدا می کند و روایات وی را در کتاب خود، بحارالانوار، نقل می کند. روایات تفسیری در این کتاب، بر اساس ترتیب سوره ها و آیه هاست. پیش از تحقیق اخیر، کتاب، به صورت نامرتب تنظیم شده بود و احادیث هر سوره و آیه همگی در جای خود قرار نداشته است. از سوی دیگر همان طور که میدانیم، در این کتاب و هر کتاب حدیثی تفسیر، برای همه آیات روایت نقل نشده است، تا تفسیری کامل و جامع باشد.
 
روش مفسر در نقل اسامی روایت و مشایخ حدیثی خود، گزیده گویی و اشاره است. جز نقل حدیث، کلامی از مؤلف در توضیح روایات یا نقد آن یا اضافه کردن نکته و تعلیق های در تفسیر وجود ندارد.
 
سرآغاز کتاب با مقدمه ای درباره جایگاه اهل بیت (علیهم السلام) در تفسیر و فضیلت آن شروع می گردد، آنگاه روایات تفسیری و تطبیقی و تأویلی را که عمدتا در باب اهل بیت (علیهم السلام) است، نقل می کند. بنابراین عمده گزینش این روایات چه در توضیح و تبیین آیات و چه در منطبق کردن آیات به امیرمؤمنان (علیه السلام) و اهل بیت (علیهم السلام) با جهت گیری کلامی است.
 
در چاپ جدید این تفسیر، افزون بر نظم دقیق آن، روایات، شماره گذاری شده و در پاورقی به مصادر دیگری که روایات فرات را نقل کرده اند و یا روایات هم مضمون با آن در کتب اهل سنت، اشاره می کند. همچنین توضیحاتی در باب اعلام و رجال و نقد آنان دارد.
 
منبع: شناخت نامه تفاسیر، سید محمدعلی ایازی، چاپ اول، نشر علم، تهران، 1393ش، صص 403-401
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
احکام روزه قضا آیت الله فاضل لنکرانی
احکام روزه قضا آیت الله فاضل لنکرانی

احکام روزه قضا آیت الله فاضل لنکرانی

نانوفناوری چیست و چگونه کار می کند؟
نانوفناوری چیست و چگونه کار می کند؟

نانوفناوری چیست و چگونه کار می کند؟

اینترنت ماهواره‌ای
اینترنت ماهواره‌ای

اینترنت ماهواره‌ای

کاش میشد که نسیمی خبرت را میبرد(روضه)/ بنی فاطمه
کاش میشد که نسیمی خبرت را میبرد(روضه)/ بنی فاطمه

کاش میشد که نسیمی خبرت را میبرد(روضه)/ بنی فاطمه

چشم علی از داغ عطش خواب نداره/ بنی فاطمه
چشم علی از داغ عطش خواب نداره/ بنی فاطمه

چشم علی از داغ عطش خواب نداره/ بنی فاطمه

نفسم تسبیحه/ محرم1400: بنی فاطمه
نفسم تسبیحه/ محرم1400: بنی فاطمه

نفسم تسبیحه/ محرم1400: بنی فاطمه

برادرم دلاورم حاشا نزن رومو زمین/ حسین سیب سرخی
برادرم دلاورم حاشا نزن رومو زمین/ حسین سیب سرخی

برادرم دلاورم حاشا نزن رومو زمین/ حسین سیب سرخی

رو به کسی نمیزنم به جز امام حسین/ سیب سرخی
رو به کسی نمیزنم به جز امام حسین/ سیب سرخی

رو به کسی نمیزنم به جز امام حسین/ سیب سرخی

شلوغ بود دل آسمون گرفته بود/ محرم1400: سیب سرخی
شلوغ بود دل آسمون گرفته بود/ محرم1400: سیب سرخی

شلوغ بود دل آسمون گرفته بود/ محرم1400: سیب سرخی

کیه خداوند مرام ابالفضل علیه السلام/ سیب سرخی
کیه خداوند مرام ابالفضل علیه السلام/ سیب سرخی

کیه خداوند مرام ابالفضل علیه السلام/ سیب سرخی

اخبار اختلافات داخلی طالبان و واکنش ملا عبدالغنی برادر
اخبار اختلافات داخلی طالبان و واکنش ملا عبدالغنی برادر

اخبار اختلافات داخلی طالبان و واکنش ملا عبدالغنی برادر

اصابت موشک‌های انصارالله به مزدوران اماراتی
اصابت موشک‌های انصارالله به مزدوران اماراتی

اصابت موشک‌های انصارالله به مزدوران اماراتی

رفع محدودیت های کرونایی استادیوم های ورزشی!
رفع محدودیت های کرونایی استادیوم های ورزشی!

رفع محدودیت های کرونایی استادیوم های ورزشی!

ورود تانکرهای سوخت ایران به لبنان
ورود تانکرهای سوخت ایران به لبنان

ورود تانکرهای سوخت ایران به لبنان

شکستن قلب می‌تواند باعث مرگ‌ شود!
شکستن قلب می‌تواند باعث مرگ‌ شود!

شکستن قلب می‌تواند باعث مرگ‌ شود!

اخبار وضعیت پنجشیر به روایت خبرنگارِ حاضر در افغانستان
اخبار وضعیت پنجشیر به روایت خبرنگارِ حاضر در افغانستان

اخبار وضعیت پنجشیر به روایت خبرنگارِ حاضر در افغانستان

باند قاچاق انسان در آذربایجان غربی متلاشی شد!
باند قاچاق انسان در آذربایجان غربی متلاشی شد!

باند قاچاق انسان در آذربایجان غربی متلاشی شد!

از اواسط مهرماه طرح صیانت روی میز کمیسیون مشترک
از اواسط مهرماه طرح صیانت روی میز کمیسیون مشترک

از اواسط مهرماه طرح صیانت روی میز کمیسیون مشترک

برو ای گدای مسکین در خانه علی زن/ محرم1400: سیب سرخی
برو ای گدای مسکین در خانه علی زن/ محرم1400: سیب سرخی

برو ای گدای مسکین در خانه علی زن/ محرم1400: سیب سرخی

ایهاالعبد الصالح/ محرم1400: سیب سرخی
ایهاالعبد الصالح/ محرم1400: سیب سرخی

ایهاالعبد الصالح/ محرم1400: سیب سرخی

حسین جان سرت را توی قتلگاه بریدند/ سیب سرخی
حسین جان سرت را توی قتلگاه بریدند/ سیب سرخی

حسین جان سرت را توی قتلگاه بریدند/ سیب سرخی