0
ویژه نامه ها

معرفی تفسیر کشف الاسرار النورانیه

موضوع علم تفسیر، تبیین کلام خدا برای رسیدن به شناخت اجرام آسمانی و زمین و مواد سه گانه آن و توحید و احکام شرعیه است و هدف از آن، شناخت تمام احکام استنباط شده از آیات شریفه قرآن است و نتیجه اش پی بردن به آفریدگار متعال است.
معرفی تفسیر کشف الاسرار النورانیه

شناسنامه تفسیر

نام معروف: کشف الاسرار
مؤلف: محمدبن احمد اسکندرانی
وفات: ۱۳۶۰ق
مذهب: سنی
تاریخ تألیف: ۱۲۹۰ ق
تعداد مجلدات: ۳ جلد
مشخصات نشر: قاهره، مطبعة وهیبة، چاپ اول، ۱۲۹۷ق، قطع وزیری.
 

معرفی مفسر و تفسیر

محمدبن احمد اسکندرانی، پزشک، پژوهشگر و از دانشمندان علوم تجربی اسکندریه است که به علوم اسلامی علاقه نشان داده و نگران تعارض خوانی های علم و دین بوده است. به همین دلیل، خود را در میدانی از مباحثات و پژوهش ها قرار داده تا شبهات مخالفین اسلام را پاسخ دهد و پیشگویی های قرآن در زمینه مسائل علمی و تجربی را بیان کند. آثار و نگاشته های اسکندرانی، همگی بیانگر این تلاش و گرایش است. او در زمینه مسائل گیاهان، نباتات، سنگ ها و معادن و کلا جمادات تحقیقات گسترده ای داشته و سعی نموده است این پژوهش ها را با یافته های دینی منطبق سازد و پیشروی مسلمانان را در چهارده قرن پیش نشان دهد.
 
بنابراین، او از قدیمی ترین مؤلفانی است که در قرن سیزده و چهارده به این موضوعات پرداخته و تفسیر علمی را در میان مفسران رواج داده است. پیش از او، فخررازی و محمد غزالی این مسائل را به گونه ای بیان کرده اند، اما هرگز نگران هجوم و طعنه بر دین نبوده اند، و شکل موضوعی نداشته است.
 
اسکندرانی، از این جهت به مسائل علوم تجربی و تطبیق آن با آیات قرآنی می پردازد که اسلام زیر سئوال قرار نگیرد و عقب ماندگی و انحطاط مسلمانان به عامل اعتقادات و یافته های اسلامی، مربوط نگردد. به همین دلیل، کشف الاسرار النورانیة، تلاش میکند تا نشان دهد که چگونه این کتاب به دانش های نو توجه دارد و باید از آن درس گرفت. در حالی که لزومی ندارد که این کتاب به این مسائل بپردازد، کافی است که معارض با علم نباشد. کسی نباید از کتاب هدایت توقع طرح علوم تجربی داشته باشد و پیامبران برای این امور نیامده اند. کاروان بشریت با نور علم و ایمان می تواند به سعادت برسد و علم امور آموختنی و تجربی است و پیامبران به عالمی دیگر توجه کرده اند.
 
بنابراین، بررسی این تفسیر را باید در گرایش آن دوره از عالمان و مفسران نواندیش تفسیر کرد و به همین دلیل می توان گفت که این کتاب از قدیمی ترین تفاسیر علمی است که پس از تحولات علمی جهان غرب، تألیف یافته و رابطه دین و علم را تبیین کرده است. این کتاب، گرچه تفسیری کامل از همه قرآن، همانند تفسیر جواهر طنطاوی نیست و از جهاتی، از نظر شیوه بحث و تفسیر، متفاوت است، اما به لحاظ زمانی، چهل سال پیش از وی این روش را در تفسیر دسته ای از معارف طبیعی قرآن تجربه کرده است. به همین دلیل، این تفسیر را معرفی کردیم تا سابقه تفسیر علمی روشن شود و انگیزه بانیان این روش، آشکار گردد.
 
مؤلف، در مقدمه کتاب، موضوع تفسیر را از دیدگاه خود چنین توصیف می کند: موضوع علم تفسیر، تبیین کلام خدا برای رسیدن به شناخت اجرام آسمانی و زمین و مواد سه گانه آن و توحید و احکام شرعیه است و هدف از آن، شناخت تمام احکام استنباط شده از آیات شریفه قرآن است و نتیجه اش پی بردن به آفریدگار متعال است.
 
این تفسیر، در سه جلد تنظیم یافته است:
جلد اول: در کیفیت به وجود آمدن جانداران.
جلد دوم: در چگونگی آفرینش آسمان و زمین.
جلد سوم: در تفسیر آیات شریفه ای که متضمن بحث نباتات است.
 
ویژگی های این تفسیر به شرح زیر است:
١- علمی بودن تفسیر، اما نه به این معنا که در مباحث تجربی تأکید داشته باشد و این روش را تنها روش تفسیری بداند.
۲- دلباخته نظریات علمی غربیان در مسائل تفسیر علمی نیست، فقط تلاش دارد تا پیشرفته بودن مطالب قرآنی را نشان دهد.
٣- بحث های علوم قرآنی مانند قرائت و اقوال مفسران را در کنار بحث های علمی مطرح میکند.
 
اما قضاوت نسبت به روش مفسر، منوط به تشخیص مینا در باب تفسیر علمی است که ما در جای دیگر به آن پرداخته ایم. اما این نکته لازم به تأکید است که عموم کسانی که به تفسیر علمی و اعجاز علمی روی آورده اند، درد دین و دفاع از آن را داشته اند و نگران اتهام تعارض علم و دین بوده و در مقام دفع آن از اسلام بوده اند. چاره جهل و بیچارگی و عقب ماندگی مسلمانان را در طرح مباحث علمی و قرآن دانسته، نه بازگشت به آموزه هایی چون ضرورت توجه به علم و مبارزه با جهل، انحطاط و استبداد و نظام های دیکتاتوری جهان اسلام و از این رو به بحث های فرادینی روی آورده اند.
 
منبع: شناخت نامه تفاسیر، سید محمدعلی ایازی، چاپ اول، نشر علم، تهران، 1393ش، صص 825-823
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
آه میکشم برا حرم/ امیر کرمانشاهی
آه میکشم برا حرم/ امیر کرمانشاهی

آه میکشم برا حرم/ امیر کرمانشاهی

خیلی بی وفا بودم این نوکرتو شرمنده است/ عطایی
خیلی بی وفا بودم این نوکرتو شرمنده است/ عطایی

خیلی بی وفا بودم این نوکرتو شرمنده است/ عطایی

دلتنگم دارم با تنهایی میجنگم/ امیر کرمانشاهی
دلتنگم دارم با تنهایی میجنگم/ امیر کرمانشاهی

دلتنگم دارم با تنهایی میجنگم/ امیر کرمانشاهی

تذکر رئیس‌ی به وزرایی که هوس کربلا کرده‌اند
تذکر رئیس‌ی به وزرایی که هوس کربلا کرده‌اند

تذکر رئیس‌ی به وزرایی که هوس کربلا کرده‌اند

نحوه بازگشایی مدارس
نحوه بازگشایی مدارس

نحوه بازگشایی مدارس

دیدار وزرای خارجه ایران و انگلیس در نیویورک
دیدار وزرای خارجه ایران و انگلیس در نیویورک

دیدار وزرای خارجه ایران و انگلیس در نیویورک

پیام تاریخی امام خمینی(ره) در ساعات اولیه جنگ!
پیام تاریخی امام خمینی(ره) در ساعات اولیه جنگ!

پیام تاریخی امام خمینی(ره) در ساعات اولیه جنگ!

حکمت | فرمول اداره زندگی / استاد علوی تهرانی
حکمت | فرمول اداره زندگی / استاد علوی تهرانی

حکمت | فرمول اداره زندگی / استاد علوی تهرانی

پیاده شدن زائران از هواپیمای باری تهران به نجف
پیاده شدن زائران از هواپیمای باری تهران به نجف

پیاده شدن زائران از هواپیمای باری تهران به نجف

آقای مهربان؛ سارق از آب درآمد!
آقای مهربان؛ سارق از آب درآمد!

آقای مهربان؛ سارق از آب درآمد!

و باز هم پرت و پلا گویی جو بایدن
و باز هم پرت و پلا گویی جو بایدن

و باز هم پرت و پلا گویی جو بایدن

حمایت رهبری از تولید کنندگان داخلی تجهیزات ورزشی
حمایت رهبری از تولید کنندگان داخلی تجهیزات ورزشی

حمایت رهبری از تولید کنندگان داخلی تجهیزات ورزشی

خوشحالی بانوان فوتبالیست ملی بعد از برد برابر بنگلادش
خوشحالی بانوان فوتبالیست ملی بعد از برد برابر بنگلادش

خوشحالی بانوان فوتبالیست ملی بعد از برد برابر بنگلادش

ابراز احساسات عراقی ها درباره غیبت ایرانیان در اربعین
ابراز احساسات عراقی ها درباره غیبت ایرانیان در اربعین

ابراز احساسات عراقی ها درباره غیبت ایرانیان در اربعین

طرح غرب برای بایکوت انقلاب اسلامی
طرح غرب برای بایکوت انقلاب اسلامی

طرح غرب برای بایکوت انقلاب اسلامی

ماریو بالوتلی پس از انتقام بعد از ۸ سال انتقام گرفت!
ماریو بالوتلی پس از انتقام بعد از ۸ سال انتقام گرفت!

ماریو بالوتلی پس از انتقام بعد از ۸ سال انتقام گرفت!

این نامه برسه به جامونده ها | کلیپ ویژه اربعین
این نامه برسه به جامونده ها | کلیپ ویژه اربعین

این نامه برسه به جامونده ها | کلیپ ویژه اربعین

بررسی اثر قرص تاموکسیفن و عوارض و فواید آن
بررسی اثر قرص تاموکسیفن و عوارض و فواید آن

بررسی اثر قرص تاموکسیفن و عوارض و فواید آن

شفافیت در تاریکخانه‌ دولت‌ها
شفافیت در تاریکخانه‌ دولت‌ها

شفافیت در تاریکخانه‌ دولت‌ها

هزینه برای اهل بیت(ع)/ دکتر رفیعی
هزینه برای اهل بیت(ع)/ دکتر رفیعی

هزینه برای اهل بیت(ع)/ دکتر رفیعی

یادداشت ها و اخبار ویژه روزنامه های داخلی (پنج شنبه 1 مهر 1400)
یادداشت ها و اخبار ویژه روزنامه های داخلی (پنج شنبه 1 مهر 1400)

یادداشت ها و اخبار ویژه روزنامه های داخلی (پنج شنبه 1 مهر 1400)