0
ویژه نامه ها

برنامه ريزي غذايي مناسب

در آغاز سال نو با جوانه زدن شاخه هاي گياهان و ظهور شکوفه ها و گل هاي باطراوت و جوان شدن مجدد طبيعت ، به همراه نغمه سرايي پرندگان و لانه کردن آنان بر روي شاخه هاي رنگارنگ درختان ، شور و شوق جديدي در دل ها لانه مي کند و شعف و شادماني به جاي خستگي و افسردگي ناشي از سردي و تاري هوا در دل ها جوانه مي زند . در دل
برنامه ريزي غذايي مناسب

 برنامه ريزي غذايي مناسب
برنامه ريزي غذايي مناسب


 

نويسنده: متخصص تغذيه و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران
دکتر احمد رضا درستي مطلق




 
در آغاز سال نو با جوانه زدن شاخه هاي گياهان و ظهور شکوفه ها و گل هاي باطراوت و جوان شدن مجدد طبيعت ، به همراه نغمه سرايي پرندگان و لانه کردن آنان بر روي شاخه هاي رنگارنگ درختان ، شور و شوق جديدي در دل ها لانه مي کند و شعف و شادماني به جاي خستگي و افسردگي ناشي از سردي و تاري هوا در دل ها جوانه مي زند . در دل حيات وحش طبيعت ، حيواناتي که رنج گرسنگي طولاني و با خواب زمستاني آنان را لاغر کرده ، فرارسيدن فصل نعمت و فراواني و گرما و سبزي را به شادماني نظاره مي کنند . برخي از درختان سر از خواب زمستاني بر نمي دارند ؛ زيرا تحمل سرما و يخ زدگي را نداشته اند . شاخه هاي بسياري در زير برف سنگين شکسته و حيوانات مختلفي در اثر گرسنگي و سرما جان خود را از دست داده اند .
اجداد ما نيز ناچار به زندگي در طبيعت و کنار آمدن با فراز و نشيب هاي آن بودند . سرما و گرسنگي کساني را که طاقت کمي داشتند ، به ديار باقي گسيل مي داشت و کساني که آمدن بهار را نظاره گر مي شدند ، مي دانستند که خداوند عمري دوباره به آنان داده و از ته قلب شکرگزاري مي کردند ، اما امروز به لطف پيشرفت علوم و تکنولوژي و به يمن دانش بشري ، غذاي فراواني با بهره گيري از آخرين تکنيک هاي کشاورزي تهيه و در انبارهاي مناسب و سردخانه ها براي مدت طولاني نگهداري مي شود .مردم در خانه هاي گرم خود زمستان دلپذيري را مي گذرانند و غذاي فراواني ميل مي کنند . به يمن زندگي ماشيني ، نيازي به فعاليت جسمي نيست و از طبقات منزل ، خود را با آسانسور به پارکينگ مي رسانند و با اتومبيل به سمت محل کار حرکت مي کنند تا در آنجا پشت ميزي در فضاي گرم شده از برکت سوخت هاي فسيلي بنشينند و فعاليتي کم تحرک را به انجام برسانند . کودکان نيز در ساختمان هاي لانه زنبوري از ابتداي عمر سکوت و بي تحرکي را فرا مي گيرند و کامپيوتر و تلويزيون تمام چشم و گوش و دلشان را اندود مي سازد . اين بي تحرکي به همراه خوردن غذاهاي آماده و پر روغن ،همچون سمي مهلک اعماق جان مردم را مورد تهاجم قرار مي دهد و ثمره آن به صورت چربي فراوان در بدن و به ويژه در اطراف شکم ، کبد چرب ، تنگي نفس و درد کمر و زانو و ... تظاهر پيدا مي کند .
در تعطيلات سال نو ، اين وضعيت تغييرات دهشتناک تري پيدا مي کند . رسوم و سنت هاي تاريخي مردم به آنان يادآوري مي کند که مهماني رفتن و مهمان داشتن و با همديگر غذا خوردن نيکو و پسنديده است . البته به ياد داشته باشيم که آنچه مردم در زمان هاي قديم داشتند و در اين ايام با هم مي خورند ، اندک بود و اين فصل ،شروع کار و فعاليت جدي بدني را نويد مي داد . مسلماً ايرانيان باستان پيتزا و به همراه آن سيب زميني سرخکرده ،سس مايونز ،سس خردل و نوشابه گازدار و همبرگر سرخکرده نمي خوردند و به يکديگر تعارف نمي کردند . آنچه در ابتداي فصل بهار توسط طبيعت در اختيار انسان قرار مي گرفت ، اندک غذاي سالم و خوش گواري بود که اجداد ما لذت خوردن آن را در کنار يکديگر افزون مي کردند و از غذاي خود به کساني که به آن غذا دسترسي نداشتند نيز هديه مي کردند .
مدت زيادي از زماني که يخچال ، تلويزيون ، اجاق گاز ، لباسشويي ، کامپيوتر و اعوان و انصارشان در خانه هاي مردم حضور نداشتند ، نگذشته است . همان زمان هايي که در طول سال يک خانواده فقط يکي دو بار گوسفندي را قرباني مي کرد و از ده قسمت گوشت آن فقط يک قسمت را براي خود مي گذاشت و بقيه را با لذت و خوشحالي به اطرافيان و همسايگان هديه مي کرد . آن دوران مردم در کل سال فقط چند بار چلو مي خوردند و مقدار کشمش و نخودچي و گردوي اندکي را که داشتند ، در مهماني هاي سال نو با هم نوش جان مي کردند .
امروز ما از روح «نوروز » دور شده ايم و حتي اين ايام براي برخي افراد نماد عذاب و رنج است . بيشتر افراد از مدت ها قبل از آغاز سال نو به خريد و انبار کردن ميوه ، آجيل ، شيريني ،گوشت ، مرغ ، ماهي ، حبوبات و ديگر مواد غذايي مشابه مشغولند . تمام فعاليت هاي مربوط به اين خريد و آماده سازي علاوه بر تحمل هزينه هاي سنگين بر خانوار ، پيام بد غذايي ،پرخوري و نامناسب خوري را نيز در گوش ها نجوا مي کند . خريد زود هنگام ميوه ها ممکن است به ايجاد ضايعات در آنها قبل از مصرفشان در روزهاي سال نو منجر شود . نگهداري شيريني در يخچال براي زمان طولاني نيز علاوه بر تغيير طعم و ظاهر و کيفيت ، به رشد قارچ ها و عوامل ميکروبي در آنها کمک مي کند . خريد آجيل شب عيد خود گرفتاري عديده اي است . آجيل ها از جمله موادي هستند که آمادگي شديدي براي رشد قارچ مولد سم دارند و اغلب بدون اينکه ظاهر خرابي نيز داشته باشند ، به سم خطرناک آفلاتوکسين آغشته اند . خريد آجيل از فروشگاه هاي غير معتبر و يا دستفروشان احتمال خطر را چندين برابر بالا مي برد . به علاوه اين همه شوق براي خريد و نگهداري مقدار فراواني مواد غذايي ، البسه ، کفش ، وسايل تزييني و غيره هر ساله منجر به افزايش قيمت کليه اجناس در روزهاي آغازين سال نيز مي شود . براي احتراز از ضايع شدن مواد خوراکي خريداري شده و همچنين بنابر سنت « تعارف کردن » در بين ايرانيان ، مهمانان و ميزبانان در روزهاي اوليه سال نو فراوان مي خورند و مي نوشند و در محلي مي نشينند و صحبت مي کنند که مجموع تمام اين اتفاقات نيز به بروز سوء تغذيه شديد در بين افراد خانواده ها منجر مي شود . از يک طرف بدخوابي و به دنبال آن دير صبحانه خوردن و عدم مصرف لبنيات و سبزيجات کافي ، و از طرف ديگر پرخوري و مصرف فراوان غذاهاي چرب ، شور و شيرين به همراه آجيل و ميوه به بدغذايي مفرط منجر مي شود . حال سؤال اساسي اين است که آيا مي خواهيم نوروز امسال را به روال سابق پذيرا شويم ؟ در اين شماره از مجله مطالب بسيار ارزشمندي در باب روش هاي انتخاب و طبخ غذاي سالم و کم کالري ، مصرف کمتر نمک ، شکر و روغن در روزهاي اوليه سال نو توسط همکاران ارجمند ارائه شده ، ولي تا برنامه ريزي دقيق و اساسي براي خريد ، نگهداري و مصرف اصولي مواد غذايي به همراه فعايت مناسب بدني و خواب کافي و به موقع توسط خانواده هاي گرامي انجام نشود ، تغيير واقعي اتفاق نخواهد افتاد . اين برنامه ريزي نه تنها براي روزهاي آغازين سال ، بلکه براي تمام سال مي تواند انجام شود . به اين ترتيب افراد خانواده از قبل خواهند دانست که چه ساعتي از شب مي خوابند ، چه ساعتي بيدار مي شوند ، چه زماني و به چه صورتي فعاليت بدني خواهند داشت و زمان هاي صرف غذا و غذاهاي مناسبي که ميل خواهند کرد ، کدامند ، لذا پيشنهاد مي شود ضمن مطالعه مطالبي که سال هاي پيش و امسال به مناسبت عيد نوروز در مجله دنياي تغذيه چاپ شده ، با عزمي استوار نسبت به اين برنامه ريزي اقدام فرماييد . جدول ارائه شده در زير پيشنهاداتي را در امر جابجايي برخي از مواد غذايي با يکديگر به منظور بهبود غذاي مصرفي ارائه نموده است .
اميد که سال جديد توأم با موفقيت و سرشار از خوشي ، همراه با تغذيه مناسب و متعادل براي شما و عزيزانتان باشد .
منبع:دنياي تغذيه ش94



 

نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
خواص روغن ماهی بر روی سلامتی افراد
خواص روغن ماهی بر روی سلامتی افراد

خواص روغن ماهی بر روی سلامتی افراد

خارش شدید چشم نشانه چیست؟
خارش شدید چشم نشانه چیست؟

خارش شدید چشم نشانه چیست؟

علل بوی بد دهان و چگونگی رفع آن
علل بوی بد دهان و چگونگی رفع آن

علل بوی بد دهان و چگونگی رفع آن

با این مواد غذایی بیشتر عمر کنید
با این مواد غذایی بیشتر عمر کنید

با این مواد غذایی بیشتر عمر کنید

آشنایی با خوراکیهای افزایش دهنده متابولیسم
آشنایی با خوراکیهای افزایش دهنده متابولیسم

آشنایی با خوراکیهای افزایش دهنده متابولیسم

این ویتامین ها مغز شما را تقویت می کنند
این ویتامین ها مغز شما را تقویت می کنند

این ویتامین ها مغز شما را تقویت می کنند

تخم شربتی و نحوه مصرف آن
تخم شربتی و نحوه مصرف آن

تخم شربتی و نحوه مصرف آن

بایدها و نبایدهای مصرف تن ماهی
بایدها و نبایدهای مصرف تن ماهی

بایدها و نبایدهای مصرف تن ماهی

آنچه که باید درباره تخم مرغ بدانید
آنچه که باید درباره تخم مرغ بدانید

آنچه که باید درباره تخم مرغ بدانید

کمبود ویتامین ث چه عوارضی به دنیال دارد
کمبود ویتامین ث چه عوارضی به دنیال دارد

کمبود ویتامین ث چه عوارضی به دنیال دارد

فلج بلز چه نوع فلجی است؟
فلج بلز چه نوع فلجی است؟

فلج بلز چه نوع فلجی است؟

همه چیز در مورد زخم معده و راه حل درمانی آن
همه چیز در مورد زخم معده و راه حل درمانی آن

همه چیز در مورد زخم معده و راه حل درمانی آن

شربت لاکتولوز چه کاربردی دارد؟
شربت لاکتولوز چه کاربردی دارد؟

شربت لاکتولوز چه کاربردی دارد؟

خبر بد حریرچی: کل کشور در شرایط قرمز است
خبر بد حریرچی: کل کشور در شرایط قرمز است

خبر بد حریرچی: کل کشور در شرایط قرمز است

شاعر عشق و انقلاب (به بهانه 27 شهریور سالگرد درگذشت شهریار از بزرگترین شعرای ادبیات فارسی)
شاعر عشق و انقلاب (به بهانه 27 شهریور سالگرد درگذشت شهریار از بزرگترین شعرای ادبیات فارسی)

شاعر عشق و انقلاب (به بهانه 27 شهریور سالگرد درگذشت شهریار از بزرگترین شعرای ادبیات فارسی)

بیماری هماتوم
بیماری هماتوم

بیماری هماتوم

انتشار تقریظ رهبر انقلاب بر کتاب مربع‌های قرمز
انتشار تقریظ رهبر انقلاب بر کتاب مربع‌های قرمز

انتشار تقریظ رهبر انقلاب بر کتاب مربع‌های قرمز

فیلم| مزدور کیست؟!
فیلم| مزدور کیست؟!

فیلم| مزدور کیست؟!

همه چیز درباره آبله مرغان
همه چیز درباره آبله مرغان

همه چیز درباره آبله مرغان

ترفند | 4 اختراع ساده چوبی ساده
ترفند | 4 اختراع ساده چوبی ساده

ترفند | 4 اختراع ساده چوبی ساده

کیک | طرز تهیه کیک کیوی
کیک | طرز تهیه کیک کیوی

کیک | طرز تهیه کیک کیوی