0
ویژه نامه ها

جهاني شدن ؛ بحران هويت و تضعيف تربيت ديني (2)

کاستلز معتقد است که هويت سرچشمه معنا و تجربه اي براي مردم است . برداشت کاستلز از اصطلاح هويت ، در صورتي که سخن از کنشگران اجتماعي باشد ، عبارت است از : فرايند معناسازي بر اساس يک ويژگي فرهنگي يا مجموعه به هم پيوسته اي از ويژگي هاي فرهنگي که بر منابع ديگر اولويت داده مي شود . براي هر فرد خاص يا براي کنشگر جمعي ، ممکن است چندين هويت وجود داشته باشد ، اما اين اکثريت براي خود
جهاني شدن ؛ بحران هويت و تضعيف تربيت ديني (2)

جهاني شدن ؛ بحران هويت و تضعيف تربيت ديني (2)
جهاني شدن ؛ بحران هويت و تضعيف تربيت ديني (2)


 

نويسنده: محمدرضا سليماني بشلي *




 

سنخ شناسي هويت از ايمانوئل کاستلز
 

کاستلز معتقد است که هويت سرچشمه معنا و تجربه اي براي مردم است . برداشت کاستلز از اصطلاح هويت ، در صورتي که سخن از کنشگران اجتماعي باشد ، عبارت است از : فرايند معناسازي بر اساس يک ويژگي فرهنگي يا مجموعه به هم پيوسته اي از ويژگي هاي فرهنگي که بر منابع ديگر اولويت داده مي شود . براي هر فرد خاص يا براي کنشگر جمعي ، ممکن است چندين هويت وجود داشته باشد ، اما اين اکثريت براي خود بازنمايي و کنش اجتماعي سرچشمه تنش و تناقض است . دليل اين امر آن است که بايد هويت را از آنچه جامعه شناسان به طور سنتي نقش و مجموعه نقش ها ناميده اند ، متمايز ساخت . از آنجا که ، ساختن هويت همواره در بستر روابط قدرت انجام مي گيرد ، بايد بين سه صورت و منشا ساختن هويت تمايز قائل شد و اين سه صورت عبارتند از : هويت مشروع کننده ،(1)هويت مقاومتي(2) و هويت آزماينده .(3) هويت « مشروعيت بخش » به معناي هويتي است که توسط نهادهاي غالب جامعه ايجاد مي شود تا سلطه آنها را بر کنشگران اجتماعي گسترش داده و عقلاني کند . اين موضوع هسته اصلي نظريه اقتدار و سلطه سنت است . اما با نظريه هاي گوناگون مربوط به ملي گرايي نيز هم خواني دارد . هويت « مقاومت » به هويتي اشاره دارد که به دست کنشگراني ساخته مي شود که در اوضاع و احوال يا شرايطي قرار دارند که از سوي منطق سلطه ، بي ارزش دانسته مي شود ، يا داغ ننگ بر آن زده مي شود . منظور از « هويت برنامه دار » يا « آزمايندهي نيز هويتي است که هنگامي که کنشگران اجتماعي با استفاده از هرگونه مواد و مصالح فرهنگي قابل دسترسي ، هويت جديد مي سازند که موقعيت آنان را در جامعه از نو تعريف مي کند و به اين ترتيب ، در پي تغيير شکل کل ساخت اجتماعي هستند ، اين نوع هويت تحقق مي يابد .(4)
با توجه به شرح مفاهيم جهاني شدن و هويت ، اين سوال مطرح مي شود که اين دو مقوله چه ارتباطي با هم دراند ، و چه تاثيري در تقويت و يا تضعيف تربيت ديني دارند ؟ به عبارت ديگر ، آيا جهاني شدن فرصت است يا چالش و تهديد ؟ در اين ارتباط ، ديدگاه هاي مختلفي وجود دارد و که دو ديدگاه برجستگي خاص نسبت به ساير ديدگاه ها دارد . يک ديدگاه ، رويکرد آسيب شناسانه است که مدعي تشديد ناامني ها ، محو هويت هاي ملي و سلطه فرهنگ غرب و آمريکا به فرهنگ جهاني در ابعاد مختلف از طريق فرآيند جهاني شدن مي باشد . ديدگاه دوم ، فرآيند را مثبت ارزيابي کرده و آن را عامل هم گرايي واحدهاي سياسي و گسترش ارتباطات مي داند .(5)
به نظر مي رسد ، فرآيند جهاني شدن بيش از آنکه عامل همگرايي باشد ، موجب افتراق و گسست فرهنگي شده و از اين طريق ، آسيب هاي جدي را بر پيکر فرهنگ جوامع وارد مي سازد و شهروندان در امر هويت يابي دچار چالش اساسي مي کند .
در اين بخش ، دو دسته از تهديدات جدي فرآيند جهاني شدن را مورد بررسي قرار خواهيم داد تا در تبيين فرضيات از پيش تعيين شده ، استدلال کافي داشته باشيم .

1 . تهديدات هويتي
 

از جمله تهديداتي که فرآيند جهاني شدن به همراه دارد ، متوجه هويت هاي فردي و اجتماعي است که خود نيز زير مجموعه هويت ملي مي باشند . از جمله منتقدان به جهاني شدن در ارتباط با بحث هويت يابي ، ميشل فوکو است ، که جهاني شدن را نوعي تمسک به « حال » و انقطاع از « گذشته » مي داند که نوعي بيگانگي از گذشته را در فرد ايجاد مي کند و به کاهش مشروعيت « حال » دامن خواهد زد ؛ زيرا بشر وارد دوره جديدي مي شود که استمرار گذشته نبوده و از آن منقطع شده است . در عرصه جديد که هيچ گونه پشتوانه تاريخي و گذشته اي ندارد ، نا امني اولين و مهم ترين احساسي است که به انسان معاصر دست داده و آن را دچار بيگانگي مي سازد . حاصل اين فراگرد دروني و از خود بيگانگي ، نوعي هويت و بحران هويت است .(6) از ديگر منقدين فرآيند جهاني شدن در باب فرهنگ و هويت ، لاتوش است . نيز معتقد است : جهاني شدن نوعي غربي سازي جهان سوم است که ارمغان آن ، فرهنگ زدايي مي باشد . جهاني شدن به نوعي موجبات تخريب ساختارهاي اجتماعي در جوامع سنتي مي شود ؛ چنين که به مردمان جهان سوم براي جايگزيني هويت فرهنگي گمشده شان پيشنهاد شده ، بر يک هويت ملي پوچ و يک تعلق فريبنده به يک دهکده جهاني مبتني است.(7)
انتقاد ديگري که بر جهاني شدن وارد است ، اينکه اين فرآيند توانايي مقوله هاي زمان و مکان و فضا را ، که سه عضو اساسي در هويت يابي هستند ، بسيار کاهش مي دهد و موجب بحران هويت مي شود .
جهاني شدن موجب مي شود که ارتباط معقول و منطقي ميان فضا ، مکان و نيز مکان - زمان از بين برود . انتزاعي تر بودن فضا نسبت به مکان ، خود در اين امر دخيل است ؛ چرا که فضا همه جا را شامل مي شود ، ولي مکان معين و ثابت است . فرآيند جهاني شدن ، که همراه با پيشرفت فناوري اطلاعات است ، تناسب فضا و مکان را ، که متعلق به عصر سنت و ماقبل مدرن مي باشد ، بر هم زده و هر چه بسيار فضاهايي را وارد مکان هايي مي کند که امکان تصوير واقعي بودن آنها در خيال هم نمي گنجد ، تنها به اين دليل که مکان ها ثابت مي مانند ، ولي فضا مي تواند . در کوتاه ترين زمان به وسيله جت ، دورنگار يا ماهواره عبور کند . از طرفي ، زمان نيز از جمله عوامل هويت ساز است . آن طور که استوارت هال مي گويد ، اگر هويت را نوعي نظام بازنمايي بدانيم ، زمان و فضا مختصات اصلي اين نظام به شمار مي آيند . همه هويت ها در فضا و زمان نمادين قرار مي گيرد .(8) همان طور که به نقش محور مکان و فضاي مکان مند در هويت سازي سنتي اشاره شده ، زمان نيز شرط اساسي هويت سازي در اين مدل مي باشد .
اگر به تعريف « هويت » دقت شود ، مي توان ارتباط صحيح و منطقي مقولات زمان ، مکان و فضا را در امر هويت يابي مشاهده کرد . هويت بي گمان عبارت است از متمايز بودن ، (9)ثابت و پايدار ماندن(10) و به جمع خاص تعلق(11) داشتن .(12) با توجه به تعريف فوق ، مقوله زمان تداعي کننده عنصر ثابت و پايدار ماندن در امر هويت و مقوله مکان يا مکان مند بودن زندگي اجتماعي و احساس تعلق به رابطه مکان و فضا ارتباط پيدا مي کند . از اين رو ، در جوامع سنتي ، فضا از مکان جدا نبوده ، زمان و فضا در بستر مکان با يکديگر پيوند مي خورند . به نظر مي رسد ، اين رابطه بسيار منطقي و نزديک مقوله هاي فضا در زمان با مکان ، موجب ايجاد واحدهاي اجتماعي کوچک تر مي شود که در آن ، امر هويت يابي بسيار آسان تر است . حال ، بايد پاسخ داد که جهاني شدن چگونه اين امر را مختل مي سازد .
با توجه به تعريف جهاني شدن ، يعني فشردگي فضا و زمان ، افزايش آگاهي و وابستگي متقابل ، از آنجايي که فرآيند جهاني شدن ارتباط ميان مکان ، زمان و فضا را برهم مي زند و تناسب منطقي بين آنها ديده نمي شود و از طرفي نيز اثبات شده که عناصر تمايز و تعلق در ارتباط ميان مکان و فضا و عنصر ثبات و تداوم در ارتباط ميان مکان و زمان معني پيدا مي کند ، بايد گفت : که اگر فرايند جهاني شدن يک دنياي « بي زمان » را پديد مي آورد ، در واقع ، يکي از ابزارها و منابع اصلي هويت يابي را از بين مي برد .(13)

2 . تهديدات تربيتي با تاکيد بر نقش تربيت ديني
 

جهاني شدن همواره داراي دو تاثير متناقض در مورد فرهنگ مي باشد . از يک سو ، به همگون سازي فرهنگي و هم سو کردن فرهنگ هاي مختلف منتهي مي شود . از سوي ديگر ، به تکثر و ناهمگون سازي و تمايز فرهنگ ها منجر مي شود . اين ويژگي دوگانه جهاني شدن در مورد هويت هم صادق است . جهاني شدن از يک سو ، با از ميان برداشتن مرزها و مرزبندي هاي مروج امت واحد ، به خصوص در فرهنگ اسلامي و نزديک شدن آنها مي شود . از سوي ديگر ، با ايجاد تنوع در صور ابزار هويت فرهنگي به تکثر فرهنگي دست مي زند . (14) جهاني شدن بيشترين تغييرات را در هويت يابي ديني افراد ، به ويژه مسلمانان داشته است . به گونه اي طوري که اکثر صاحبنظران ، به خصوص ترنر آن را نوعي فرايند غير ديني شدن تلقي مي کنند . عاملي (15) نوع شناسي هشتگانه خود را با الهام از نوع شناسي کاستلز به شرح زير ارائه مي کند :
- هويت ملي گرايانه ؛ اهميت دادن به هنجارهاي و ارزش هاي ملي ؛
- هويت سنتي هنجارهاي و ارزش هاي مذهبي ؛
- هويت اسلام گرا ؛ هنجارهاي و ارزش هاي اسلامي ؛
- هويت مدرن ، اختلاطي از سنت و مدرنيسم ؛
- هويت غير ديني ، به دنبال جدايي دين از سياست و اقتصاد ؛
- هويت غربزده ، تطبيق با هنجارهاي غربي ؛
- هويت ترکيبي ؛ فاقد هويت متمايز و مشخص و اساساً شکل گرفته از تعلقات سنتي و محيط جديدي است که در آن زيست مي کنند ؛
- هويت مردد ؛ عمدتاً شامل جواناني است که گرايش هويتي خاصي در جهت سنتي يا مدرن ندارند .
با توجه به ويژگي هاي عمده جهاني شدن از قبيل فشرده شدن زمان و مکان ، ارتباطات سريع ، سرعت بروز تغييرات ، وجود توامان فرايندهاي عام گرايي و خاص گرايي ، بسط تنوع فرهنگي و ديني ، تغيير ابعاد شناختي و بي پناهي و بي ريشه گي و ... ، مي توان تصور نمود که در اين فضا و شرايط ، رابطه ميان فهم ، عمل و اعتقادات ديني و نيز روابط اجتماعي به دليل تنوع دريافت هاي ديني و برداشت هاي متکثر از دين ، تضعيف شده و گرايش به هويت هاي غير ديني تاييد و تقويت مي شود . بنابراين ، با توجه به آنچه که ترنر بيان مي دارد . در مقايسه متغيرهاي مربوط به اعتقادات و اصول ديني با مصرف رسانه اي ، مي توان مشاهده نمود که بسياري از جنبه هاي زندگي اجتماعي ، که تحت الشعاع جهاني شدن قرار گرفته است ، بر معنادار نبودن رابط ميان تاثيرات جهاني شدن و اعتقادات و مباني ديني دلالت دارد. بنابراين ، جهاني شدن به خصوص با تضعيف رابطه ميان فهم ، عمل و اعتقادات ديني ، به عنوان مقدمات پيدايش هويت ديني ، ابتدا منجر به ظهور هويت مردد (نه سنتي نه مدرن) ، سپس هويت ترکيبي با تعلقات ريشه دار سنتي و محيط جديد زندگي و نهايتاً ، هويت غير ديني ، که مويد جدايي دين از سياست مي شود . با پيدايش هويت غير ديني نقش تعليمات ديني در تربيت افراد در جامعه به عنوان يک معيار ارزشي فراگير کم رنگ شده ، به حداقل خود رسيده و يا بي تاثير مي شود . در اين قسمت ، براي تکميل بيان تاثيرات تربيتي جهاني شدن ، که بيشتر خاصيت ضد ديني دارد ، به بعضي از مهم ترين دلالت هاي تربيتي دو دوره به ظاهر منفک از هم ، مدرنيسم و پست مدرنيسم ، اشاره مي شود : هر چند اين دو دوره ، در مجموع فضاي مفهومي جهاني شدن را پوشش مي دهند :

الف . دلالت هاي تربيتي مدرنيسم :
 

1 . ترويج انديشه هاي مادي گرا ؛
2 . تزلزل باورها ؛
3 . سستي بنيان خانواده ؛
4 . سکولاريزاسيون و تاکيد بر تربيت غير ديني ؛
5 . تضاد تربيت ديني با عقل باوري ؛

ب . دلالت هاي تربيتي پست مدرنيسم :
 

1 . معتقد به مرگ خدايان و نابودي دين و ارزش ها ؛
2 . خالي بودن از مباني متافيزيک و مباني ارزش شناختي ؛
3 . نفي الگو در تربيت اخلاقي ؛
4 . عدم وجود ملاک داوري در باب خوب و بد بودن امور ؛
5 . تربيت ديني در عرض دانش ها و معارف بشري قرار دارد ؛ (16)

نتيجه گيري
 

از مجموع آنچه گذشت مي توان دريافت که جهاني شدن با انتخاب رويه تکثرگرايي در حوزه فرهنگ ، دين و سنت ، به تضعيف موقعيت تثبيت شده اين مقولات کمک نموده است . در اين راستا ، تربيت ديني نيز امري تضعيف شده به نظر مي رسد . اما بايد گفت ؛ دين و تربيت ديني در عرصه جهاني شدن ، به فرص هايي هم نايل شدند و جهاني شدن عرصه تاثير گذاري دين و تربيت ديني شده است . اما برخي از عمده ترين چالش هاي تربيت ديني که ناشي از جهاني شدن است عبارتند از :(17)
1 . هجوم ضد ارزش هاي فرهنگ غرب و بي هويت کردن جوامع پذيرا؛
2 . ترويج پلوراليسم فرهنگي و ديني ؛
3 . ترويج افکار لبراليستسو لذت طلبي و کام جويي ؛
4 . علم گرايي و پرسش علم ؛
5 . نسبت گرايي و شک و ترديد در اصول ؛
6 . دين گريزي و انزجار از دين ؛
7 . سکولاريزاسيون و بي ربط دانستن دين و دنيا ؛
8 . کم رنگ کردن تعليمات وحياني ؛
در اين ارتباط و براي خنثي کردن و يا کم رنگ کردن تاثير پديده جهاني شدن ، بايد دو کار را دنبال کرد :
1 . مواضع مختلف را نيز شناسايي کرد و به تحليل اوضاع پرداخت به طور مشخص سه نوع موضع وجود دارد .(18)
مقاومت و مخالفت ؛ تسليم و انفعال ؛ تعامل سازنده و نقادانه با پديده جهاني شدن يعني جذب عناصر مثبت و نقد عناصر منفي .
2 . در تاييد موضع سوم و عمل بر اساس آن ، به خلاقيت و ابتکاراتي نيز دست زد تا شرايط اجتماعي موجود کمترين تاثير را بر تربيت ديني و نقش دين در الگو دهي به جامعه داشته باشد . عموماً سه نوع ابتکار را بايد در اين راستا در نظر داشت :(19)
1 . ابتکار در سطح فراملي ؛ يعني پديده جهاني شدن را به منزله هدفدار و سوژه محور در نظر گرفت و در پي رهبري و مديريت و هدايت هدفمند اين پروژه جهاني بود .
2 . ابتکار در سطح ملي ؛ در اين راستا بايد جهاني شدن را به مثابه فرايندي طبيعي در نظر گرفت . از اين رو ، برنامه هاي تربيتي خاصي را براي هدايت جامعه طراحي کرد .
3 . ابتکارات در سطح فردي ؛ يعني تقويت معيارهاي ارزشي دروني و تاکيد بر قيد و بندهاي دروني براي فرار از فشار ناشي از تربيت متاثر از فرهنگ جهاني شدن .

پي‌نوشت‌ها:
 

* کارشناسي ارشد علوم تربيتي .
1. Legimitimising .
2. Resistance .
3. Projective .
4. سعيدرضا عاملي ، جهاني شدن ، آمريکايي شدن و هويت مسلمانان بريتانيا ، ص 308 .
5. داود مير محمدي ، جهاني شدن ، « ابعاد و رويکردها » ، فصلنامه مطالعات ملي ، ش 11 ، ص 84 - 59 .
6. همان .
7. سرژلاتوش ، « جهاني شدن و بحران هويت » ، فصلنامه مطالعات ملي ، ش 10 ، ص 48 - 13 .
8. احمد گل محمدي ، « نگاهي به مفهوم و نظريه هاي جهاني شدن » ، فصلنامه مطالعات ملي ، ش 11 ، ص 116 - 85 .
9. Distinction
10. Stability
11. Belonging
12. احمد گل محمدي ، « جهاني شدن و بحران هويت » ، فصلنامه مطالعات ملي ، سال سوم ، شماره 10 ، 48 - 13 .
13. احمد گل محمدي ، « نگاهي به مفهوم و نظريه هاي جهاني شدن » ، فصلنامه مطالعات ملي ، ش 11 ، 116 - 85 .
14. سعيدرضا عاملي ، جهاني شدن ، آمريکايي شدن و هويت مسلمانان بريتانيا ، ص 308 - 1 .
15. همان .
16. مهدي سجادي ، فرهنگ عمومي و تربيت ديني ، نسخه شماره 29 .
17. سياوش پور طهماسبي ، تبيين رابطه جهاني شدن و تربيت ديني ، مجموعه مقالات تربيت ديني ، ص 1140 - 1110 .
18. همان .
19. همان .
 

منابع
واترز مالکوم ، جهاني شدن ، ترجمه اسماعيل مرداني گيوي و سياوش مريدي ، تهران ، سازمان مديريت صنعتي ، 1379 .
رابرتسون ، رونالد ، جهاني شدن ، ترجمه کمال پولادي ، تهران ، ثالث ، 1382 .
فراگوزلو ، محمد ، « جهاني شدن » ، اطلاعات سياسي - اقتصادي ، ش 178 - 177 .
فوکويا ، فرانسيس ، ارزش هاي فرهنگي و جهاني شدن ، ترجمه رضا استاد رحيمي ، روزنامه همشهري - ماه مهر ، 1380
گيدنز ، آنتوني ، پيامدهاي مدرنيته ، ترجمه محسن ثلاثي ، ج دوم ، 1378 .
تاملينسون ، جان ، جهاني شدن فرهنگ ، ترجمه محسن حکيمي ، تهران ، دفتر پژوهش هاي فرهنگي - مرکز بين المللي گفت و گوي تمدن ها ، 1381 .
سليماني بشلي ، محمدرضا ، « جهاني شدن و تاثير آن بر فرهنگ ، با تاکيد بر فرهنگ بومي » ، پرتوانديشه ، سال اول ، شماره 1 ، 1387 .
عليوردي نيا ، اکبر و سليماني بشلي ، محمدرضا ، « جهاني شدن تهديد امنيت اجتماعي » ، فصلنامه امنيت و نظم ، سازمان تحقيقات و مطالعات ناجا ، سال اول ، شماره 1 ، 1387 .
لاتوش ، سرژ ، غربي سازي جهاني ، ترجمه امير رضايي ، تهران ، قصيده ، 1381 .
گل محمدي ، احمد ، « نگاهي به مفهوم و نظريه هاي جهاني شدن » ، فصلنامه مطالعات ملي ، سال سوم ، ش 11 ، 1381 .
ـــــــ ، « جهاني شدن و بحران هويت » ، فصلنامه مطالعات ملي ، سال سوم ، شماره 10 ، 1380 .
مير محمدي ، داود ، « جهاني شدن ابعاد و رويکردها » ، فصلنامه مطالعات ملي ، سال سوم ، ش 11 ، 1381 .
کاظمي ، علي اصغر ، جهاني شدن فرهنگ و سياست ، تهران ، قومس ، 1380 .
عاملي ، سعيدرضا ، جهاني شدن ، آمريکايي شدن و هويت مسلمانان بريتانيا ، لندن ICAS،1380،
سجادي ، مهدي ، فرهنگ عمومي و تربيت ديني ، نسخه شماره 29 ، 1380 .
فرميهني فراهاني ، محسن ، پست مدرنيسم و تعليم و تربيت ، تهران ، آييژ ، 1383 .
پورشافعي ، هادي ، « پست مدرنيسم و دلالت هاي آن در تربيت ديني » ، مجموعه مقالات تربيت ديني ، ص 1078 - 1027 ، 1388 .
پورطهماسبي ، سياوش ، « تبيين رابطه جهاني شدن و تربيت ديني » ، مجموعه مقالات ديني ، ص 1140 - 1110 ، 1388 .
Robertson, Ronald,Globalization:social theory and global culture, London, saga publication,1992.
Giddens,anthony,The consequences of modernity Cambridge,polity press,1991.
Harvey , David , The condition of post -modernity , Oxford , Basil Black well ,1989.
E.M . castells, The power of Identity ,Oxford ,Black well .P.7,1989.
Heidegger, Martin, "The Thiny , in peerty , Language , Thought, New York : Harper &Row , 1971 .
MCluhan, Marshal , Understanding Media: The Extensions of Man , New York : MCGraw Hill , 1964.
Modelski , George , priciples of word politics (New York : Free Press , 1972),1972
نشريه اسلام و پژوهشهاي تربيتي شماره 4




 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
بسته تحلیلی خبری روز (سه شنبه، 11 آذر ماه)
بسته تحلیلی خبری روز (سه شنبه، 11 آذر ماه)

بسته تحلیلی خبری روز (سه شنبه، 11 آذر ماه)

اظهارات نادر طالب زاده در درمان کرونا
اظهارات نادر طالب زاده در درمان کرونا

اظهارات نادر طالب زاده در درمان کرونا

بازدید شبانه امام جمعه اهواز از آبگرفتگی در مناطق مختلف!
بازدید شبانه امام جمعه اهواز از آبگرفتگی در مناطق مختلف!

بازدید شبانه امام جمعه اهواز از آبگرفتگی در مناطق مختلف!

کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو
کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو

کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو

وقتی به نامحرم نگاه میکنیم.../ آیت الله حائری شیرازی
وقتی به نامحرم نگاه میکنیم.../ آیت الله حائری شیرازی

وقتی به نامحرم نگاه میکنیم.../ آیت الله حائری شیرازی

خوزستان ونیز ایران!
خوزستان ونیز ایران!

خوزستان ونیز ایران!

ما هم امید داریم روزی شهید شویم/ صدای شهید محسن فخری زاده
ما هم امید داریم روزی شهید شویم/ صدای شهید محسن فخری زاده

ما هم امید داریم روزی شهید شویم/ صدای شهید محسن فخری زاده

کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو
کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو

کابوس های اسرائیل از زبان نتانیاهو

شکست مقابل سوریه را سر کسی نشکنیم/هدایت تیم ملی بسکتبال شهامت می خواهد
شکست مقابل سوریه را سر کسی نشکنیم/هدایت تیم ملی بسکتبال شهامت می خواهد

شکست مقابل سوریه را سر کسی نشکنیم/هدایت تیم ملی بسکتبال شهامت می خواهد

عاقبت تکیه عربستان به اسرائیل
عاقبت تکیه عربستان به اسرائیل

عاقبت تکیه عربستان به اسرائیل

فقط یک سجده برای خدا/ استاد انصاریان
فقط یک سجده برای خدا/ استاد انصاریان

فقط یک سجده برای خدا/ استاد انصاریان

جواب مجری عرب به یاوه گویی علیه ایران
جواب مجری عرب به یاوه گویی علیه ایران

جواب مجری عرب به یاوه گویی علیه ایران

عذاب قوم لوط/ استاد انصاریان
عذاب قوم لوط/ استاد انصاریان

عذاب قوم لوط/ استاد انصاریان

عجیب ترین دولت دنیا/ استاد انصاریان
عجیب ترین دولت دنیا/ استاد انصاریان

عجیب ترین دولت دنیا/ استاد انصاریان

آثار ایمان در انسان عاشق/ استاد صفایی حائری
آثار ایمان در انسان عاشق/ استاد صفایی حائری

آثار ایمان در انسان عاشق/ استاد صفایی حائری

قانون، قانون است، اما همیشه منصفانه و عقلانی نیست
قانون، قانون است، اما همیشه منصفانه و عقلانی نیست

قانون، قانون است، اما همیشه منصفانه و عقلانی نیست

به تروریست ها اجازه نخواهیم داد/ شهید قاسم سلیمانی
به تروریست ها اجازه نخواهیم داد/ شهید قاسم سلیمانی

به تروریست ها اجازه نخواهیم داد/ شهید قاسم سلیمانی

مذاکره شهید مدرس با عثمانی
مذاکره شهید مدرس با عثمانی

مذاکره شهید مدرس با عثمانی

مجازات آمران و عاملان به قوت خود باقی است!
مجازات آمران و عاملان به قوت خود باقی است!

مجازات آمران و عاملان به قوت خود باقی است!

دشمنان قطعاً تقاص خواهند داد!
دشمنان قطعاً تقاص خواهند داد!

دشمنان قطعاً تقاص خواهند داد!

بزودی، انهدام شبکه نفوذ در کشور!
بزودی، انهدام شبکه نفوذ در کشور!

بزودی، انهدام شبکه نفوذ در کشور!