0
ویژه نامه ها

فردوسي بزرگ

سخن بزرگ شود چون درست باشد و راست کس ار بزرگ شد از گفته بزرگ، رواست چه جد، چه هزل درآيد به آزمايش کژ هر آن سخن که نه پيوست با معاني راست شنيده اي که به يک بيت فتنه اي بنشست شنيده اي که ز يک بيت کينه اي برخاست سخن گر از دل دانا نخاست، زيبا نيست گرش قوافي مطبوع و لفظها زيباست
فردوسي بزرگ

فردوسي بزرگ
فردوسي بزرگ


 

شاعر: محمدتقي بهار (ملک الشعرا)




 
سخن بزرگ شود چون درست باشد و راست
کس ار بزرگ شد از گفته بزرگ، رواست
چه جد، چه هزل درآيد به آزمايش کژ
هر آن سخن که نه پيوست با معاني راست
شنيده اي که به يک بيت فتنه اي بنشست
شنيده اي که ز يک بيت کينه اي برخاست
سخن گر از دل دانا نخاست، زيبا نيست
گرش قوافي مطبوع و لفظها زيباست
کمال هر شعر اندر کمال شاعر اوست
صنيع دانا انگاره دل داناست
چو مرد گشت دني، قولهاي اوست دني
چو مرد والا شد، گفته هاي او والاست
سخاوت آرد گفتار شاعري که سخي است
گدايي آرد گفتار شاعري که گداست
کمال هر قوم انگاره سراير اوست
اگر فريسه کبر است يا شکار رياست
نشان سيرت شاعر، ز شعر شاعر جوي
که فضل گلبن در فضل آب و خاک و هواست
درست شعري، فرع درستيِ طبع است
بلند رختي، فرع بلندي بالاست
نشان خوي دقيقي و خوي فردوسي است
تفاوتي که به شهنامه ها ببيني راست
بلي، تفاوت شهنامه ها به معني و لفظ
درست و راست به هنجار خوي آن دو گواست
جلال و رفعت گفتارهاي شاهانه
نشان همت فردوسي است بي کم و کاست
عتابهاي غيورانه و شجاعتها
دليل مردي گوينده است و فخر او راست
محاورات حکيمانه و درايتهاش
گواه شاعر در عقل و راي حکمت زاست
صريح گويد گفتارهاي او کاين مرد
به غيرت از امرا و به حکمت از حکماست
کجا تواند يک تن دو گونه کردن فکر؟
جز آنکه گويي دو روح در تن تنهاست
درون صحنه بازي يکي نمايشگر
اگر دو گونه نمايش دهد، بسي والاست
يکي به صحنه شهنامه بين که فردوسي
به صد لباس مخالف به بازي آمده راست
امير کشور گير است و گُرد لشکرکش
وزير روشن راي است و شاعري شيداست
مکالمات ملوک و محاورات رجال
همه قريحه فردوسي است بي کم و کاست
برون پرده، جهاني ز حکمت است و هنر
درون پرده يکي شاعر ستوده لقاست
به تخت ملک فيدون؛ به پيش صف، رستم
به احتشام، سکندر؛ به مکرمت، داراست
به گاه پوزش، خاک و به گاه کوشش، آب
به قوت هيبت، آتش؛ به وقت لطف، هواست
عتابهايش چو سيل دمان نهنگ اوبار
خطابهاش چو باد وزان جهان پيماست
به گاه رقت، چون کودک نکرده گناه
به وقت خشيت، چون نره ديو خورده قفاست
به وقت راي زدن، به ز صدا هزار و زير
که هر وزيري داراي صد هزار دِهاست
به بزم سازي، مانند باده نوش نديم
به پارسايي چون مرد مستجاب دعاست
به گاه خوف، مراقب؛ به گاه کين، بيدار
گه ثبات، چو کوه و گه عطا، درياست
به حسب حال کجا بشمرد حکايت خويش،
حديثهاي صريحش تهي ز روي و رياست
بزرگوارا فردوسيا، به جاي تو من
يک از زهار نيارست گفت از آنچه رواست
تو را ثنا کنم و بس، کزين دغل مردم
همي ندانم يک تن که مستحق ثناست
تو را کنيم ثنا، تا که زنده ايم به دهر
که شاهنامه ات اي شهره مرد، محيي ماست
منبع:یزدان پرست، حمید؛ (1387) نامه ایران؛ مجموعه مقاله ها، سروده ها، و مطالب ایران شناسی، جلد چهارم، به کوشش حمید یزدان پرست، تهران، اطلاعات، چاپ یکم.



 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
انتقاد های مخرب درونی و نحوه غلبه بر آن‌ ها
انتقاد های مخرب درونی و نحوه غلبه بر آن‌ ها

انتقاد های مخرب درونی و نحوه غلبه بر آن‌ ها

از طاعون سیاه تا کرونا/ نگاهی به تاریخچه بیماری‌های همه گیر در ایران و جهان
از طاعون سیاه تا کرونا/ نگاهی به تاریخچه بیماری‌های همه گیر در ایران و جهان

از طاعون سیاه تا کرونا/ نگاهی به تاریخچه بیماری‌های همه گیر در ایران و جهان

مزایای انگیزه درونی و  راهکار هایی مؤثر برای تقویت آن
مزایای انگیزه درونی و راهکار هایی مؤثر برای تقویت آن

مزایای انگیزه درونی و راهکار هایی مؤثر برای تقویت آن

چطور با تلاش کمتر به نتیجه بهتری در کارها برسیم؟
چطور با تلاش کمتر به نتیجه بهتری در کارها برسیم؟

چطور با تلاش کمتر به نتیجه بهتری در کارها برسیم؟

چند نکته طلایی برای توسعه فردی و رسیدن به موفقیت
چند نکته طلایی برای توسعه فردی و رسیدن به موفقیت

چند نکته طلایی برای توسعه فردی و رسیدن به موفقیت

علت ترس از آسانسور و روش‌های غلبه بر آن
علت ترس از آسانسور و روش‌های غلبه بر آن

علت ترس از آسانسور و روش‌های غلبه بر آن

سناریوی حذف دانشگاه فرهنگیان/ ماجرای نامه وزیر علوم به رهبر انقلاب چیست؟
سناریوی حذف دانشگاه فرهنگیان/ ماجرای نامه وزیر علوم به رهبر انقلاب چیست؟

سناریوی حذف دانشگاه فرهنگیان/ ماجرای نامه وزیر علوم به رهبر انقلاب چیست؟

چند درس مهم زندگی که باید آنها را یاد گرفت
چند درس مهم زندگی که باید آنها را یاد گرفت

چند درس مهم زندگی که باید آنها را یاد گرفت

چگونگی شناخت فرهنگ سازمانی و تاثیر آن بر کاریابی موفق
چگونگی شناخت فرهنگ سازمانی و تاثیر آن بر کاریابی موفق

چگونگی شناخت فرهنگ سازمانی و تاثیر آن بر کاریابی موفق

کدام ساز موسیقی را برای نواختن انتخاب کنیم؟
کدام ساز موسیقی را برای نواختن انتخاب کنیم؟

کدام ساز موسیقی را برای نواختن انتخاب کنیم؟

حکمت | ترک گناهان؛ راهی برای حل مشکلات / استاد محرابیان
حکمت | ترک گناهان؛ راهی برای حل مشکلات / استاد محرابیان

حکمت | ترک گناهان؛ راهی برای حل مشکلات / استاد محرابیان

خلاصه بازی ذوب آهن 1 - پیکان 1
خلاصه بازی ذوب آهن 1 - پیکان 1

خلاصه بازی ذوب آهن 1 - پیکان 1

دنیای دیجیتال چطور باعث حواس‌پرتی ما می‌شود؟
دنیای دیجیتال چطور باعث حواس‌پرتی ما می‌شود؟

دنیای دیجیتال چطور باعث حواس‌پرتی ما می‌شود؟

خلاصه بازی فوتبال شهر خودرو 1 - صنعت نفت 1
خلاصه بازی فوتبال شهر خودرو 1 - صنعت نفت 1

خلاصه بازی فوتبال شهر خودرو 1 - صنعت نفت 1

خلاصه بازی فوتبال نفت مسجدسلیمان 0 - پرسپولیس تهران 0
خلاصه بازی فوتبال نفت مسجدسلیمان 0 - پرسپولیس تهران 0

خلاصه بازی فوتبال نفت مسجدسلیمان 0 - پرسپولیس تهران 0

رفتار هایی که باعث می شود جذابیت نداشته باشید
رفتار هایی که باعث می شود جذابیت نداشته باشید

رفتار هایی که باعث می شود جذابیت نداشته باشید

جملات انگیزشی و انرژی زا برای کارآفرینان
جملات انگیزشی و انرژی زا برای کارآفرینان

جملات انگیزشی و انرژی زا برای کارآفرینان

نتانیاهو به دنبال شریک جرم در ماجراجویی جدید؟
نتانیاهو به دنبال شریک جرم در ماجراجویی جدید؟

نتانیاهو به دنبال شریک جرم در ماجراجویی جدید؟

علل آسیب طناب نخاعی و علائم آن
علل آسیب طناب نخاعی و علائم آن

علل آسیب طناب نخاعی و علائم آن

برای دختر مومن ایرانی/ میثم مطیعی
برای دختر مومن ایرانی/ میثم مطیعی

برای دختر مومن ایرانی/ میثم مطیعی

روش هایی مؤثر برای پیشگیری از فرسودگی زنان در کار و زندگی
روش هایی مؤثر برای پیشگیری از فرسودگی زنان در کار و زندگی

روش هایی مؤثر برای پیشگیری از فرسودگی زنان در کار و زندگی