0
ویژه نامه ها

Métapsychologie

علم ماوراءالنفس در آثار فروید

این اصطلاح را فروید در سال 1895 جعل کرد تا بدین وسیله روش فکری و نحوه ی برداشت خود را در مطالعه ی فرایندهای نفسانی ناآگاه مشخص کند. این نوع مطالعه در کنار یا ورای روان شناسی رایج قرار دارد و مختص به بررسی ضمیر
علم ماوراءالنفس در آثار فروید
علم ماوراءالنفس در آثار فروید

 

نویسنده: پل لوران اسون
مترجم: دکتر کرامت موللی




 

 Métapsychologie

* این اصطلاح را فروید در سال 1895 جعل کرد تا بدین وسیله روش فکری و نحوه ی برداشت خود را در مطالعه ی فرایندهای نفسانی ناآگاه مشخص کند. این نوع مطالعه در کنار یا ورای روان شناسی رایج قرار دارد و مختص به بررسی ضمیر ناآگاه است. در علم ماوراء النفس بررسی فرایندهای نفسانی مشروط به رابطه ای است که از لحاظ دینامیک (یعنی قدرت و توانایی آن ها)، توپیک (یعنی مواضع مختلف آن ها در دستگاه روانی) و اقتصادی (یعنی کمیّت آن ها به عنوان انرژی) با یکدیگر دارند. تمامی فرضیات روان کاوی از این ساختمان نظری منشأ می گیرند.

** این اصطلاح همزمان با اصطلاح روان کاوی در سال 1895 ابداع شد و به نوعی روان شناسی اطلاق می شود که به «ورای» ضمیر آگاه می انجامد (نامه ی فروید مورخ دهم مارس 1898 خطاب به دوستش ویلهم فلیس(1)). فروید آن را در کتاب اعمال نابهنگام روزانه (1904)روان شناسی ضمیر ناآگاه می خواند و در مقاله ای با عنوان علم ماوراءالنفس آن را نحوه ی برداشتی می داند که منتج به تحقیقات روان کاوی می شود و به فرضیات آن روشنی و عمق می بخشد. فروید در کتاب ورای اصل لذت نیز آن را به عنوان نحوه ای خاص در عرضه ی فرضیات روان کاوی معرفی می کند. سوای این تعاریف، علم ماوراءالنفس نوعی نظرپردازی یا حتی خیال پردازی است که به روان کاو اجازه می دهد از موارد بالینی خود فراتر رود و در عین حال حقانیت آن ها را به اثبات برساند. چنین است که فروید آن را به جادوگر فاوست(2)گوته تشبیه می کند، جادوگری که هرگاه به نارسایی اطلاعات حاصل از کار بالینی برخورد می کنیم، بدان رجوع می کنیم و از آن مدد می طلبیم.
لذا باید تأکید کرد که علم ماوراءالنفس کاری است همواره در حال پیشرفت(3)، بدین معنی که همواره خود را با تحول امور بالینی سازش می دهد. بدین ترتیب است که به تدریج از مرحله ی توصیفی یا به قول فروید پدیدارشناسانه به مرحله ی توضیحی که خاص علم ماوراءالنفس است، می رسیم.
هسته ی مرکزی ماوراءالنفس نظریه ی مربوط به رانش هاست که به سه بعد مختلف تقسیم می شود: نظریه ی کمیّت ها (اقتصاد روانی*)، نظریه ی مربوط به نیروهای نفسانی (دینامیسم روانی*) و نظریه ی مربوط به مواضع یا جای سیستم های مختلف نفسانی (توپیک*). فروید می نویسد: «آنچه ماوراء النفس می خوانم عبارت است از نحو برداشتی که مطابق آن هر فرایند نفسانی بنابر بُعدهای مختلف خود یعنی دینامیک، اقتصادی و توپیک مورد ارزیابی قرار می گیرد».

*** اصطلاح علم ماوراءالنفس حاکی از تفکر ابداع گر خاص فروید است. فروید در واقع اولین عالِم ماوراءالنفس است.

پی‌نوشت‌ها:

1.Wilhelm Fliess
2.Faust
3.Work in progress

مراجع:
-زیگموند فروید، علم ماوراءالنفس(1915-1916).

منبع مقاله:
اسون، پل-لوران؛ (1386)، واژگان فروید، ترجمه: کرامت موللی، تهران: نشر نی، چاپ سوم.



 

 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
رزمایش اقتدار ۹۹ نیروی زمینی ارتش
رزمایش اقتدار ۹۹ نیروی زمینی ارتش

رزمایش اقتدار ۹۹ نیروی زمینی ارتش

میزان مرده‌زایی، سقط جنین و سزارین در زنان ایرانی/ کاهش ۷۰درصدی "نرخ باروری ایران" طی ۳۰ سال گذشته!
میزان مرده‌زایی، سقط جنین و سزارین در زنان ایرانی/ کاهش ۷۰درصدی "نرخ باروری ایران" طی ۳۰ سال گذشته!

میزان مرده‌زایی، سقط جنین و سزارین در زنان ایرانی/ کاهش ۷۰درصدی "نرخ باروری ایران" طی ۳۰ سال گذشته!

روضه خوانی : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)
روضه خوانی : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)

روضه خوانی : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)

حکمت (نسخه اینستاگرام) | رفیق شیش / استاد دانشمند
حکمت (نسخه اینستاگرام) | رفیق شیش / استاد دانشمند

حکمت (نسخه اینستاگرام) | رفیق شیش / استاد دانشمند

قرائت حدیث کساء : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)
قرائت حدیث کساء : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)

قرائت حدیث کساء : مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س)

مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س): قرائت حدیث کساء و روضه خوانی
مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س): قرائت حدیث کساء و روضه خوانی

مراسم عزاداری روز شهادت حضرت زهرا(س): قرائت حدیث کساء و روضه خوانی

حکمت | توسعه و برکت در وقت / استاد عالی
حکمت | توسعه و برکت در وقت / استاد عالی

حکمت | توسعه و برکت در وقت / استاد عالی

صهیونیزم ویروسی خطرنا‌کتر از کرونا!
صهیونیزم ویروسی خطرنا‌کتر از کرونا!

صهیونیزم ویروسی خطرنا‌کتر از کرونا!

میراثی که ترامپ به جای گذاشت!
میراثی که ترامپ به جای گذاشت!

میراثی که ترامپ به جای گذاشت!

فرازی زیبای از سوره یوسف/ استاد عبدالباسط
فرازی زیبای از سوره یوسف/ استاد عبدالباسط

فرازی زیبای از سوره یوسف/ استاد عبدالباسط

شیوه عجیب دولت در واگذاری پالایشگاه کرمانشاه!
شیوه عجیب دولت در واگذاری پالایشگاه کرمانشاه!

شیوه عجیب دولت در واگذاری پالایشگاه کرمانشاه!

تلاوت آیه 145 سوره آل عمران/ استاد شحات محمد انور
تلاوت آیه 145 سوره آل عمران/ استاد شحات محمد انور

تلاوت آیه 145 سوره آل عمران/ استاد شحات محمد انور

تلاوت آیه 44 سوره هود استاد محمود شحات انور
تلاوت آیه 44 سوره هود استاد محمود شحات انور

تلاوت آیه 44 سوره هود استاد محمود شحات انور

استراتژی تقریب مذاهب اسلامی
استراتژی تقریب مذاهب اسلامی

استراتژی تقریب مذاهب اسلامی

سوال از شورای خلافت/ استاد پیشوایی
سوال از شورای خلافت/ استاد پیشوایی

سوال از شورای خلافت/ استاد پیشوایی

درباره بیت النور قم/ استاد پیشوایی
درباره بیت النور قم/ استاد پیشوایی

درباره بیت النور قم/ استاد پیشوایی

نسبت مختار با امام حسین علیه السلام/ استاد پیشوایی
نسبت مختار با امام حسین علیه السلام/ استاد پیشوایی

نسبت مختار با امام حسین علیه السلام/ استاد پیشوایی

معرفی شخصیت نفیسه خاتون
معرفی شخصیت نفیسه خاتون

معرفی شخصیت نفیسه خاتون

سخن آوا | آیا تو چنان‌که می‌نمایی هستی؟ / استاد دارستانی
سخن آوا | آیا تو چنان‌که می‌نمایی هستی؟ / استاد دارستانی

سخن آوا | آیا تو چنان‌که می‌نمایی هستی؟ / استاد دارستانی

آشنایی با موسس ماندگار بیمارستان الغدیر تهران
آشنایی با موسس ماندگار بیمارستان الغدیر تهران

آشنایی با موسس ماندگار بیمارستان الغدیر تهران

آخرین وضعیت داوطلبان واکسن ایرانی کرونا
آخرین وضعیت داوطلبان واکسن ایرانی کرونا

آخرین وضعیت داوطلبان واکسن ایرانی کرونا