0
ویژه نامه ها

خرد و اسطوره در ستایش ها و نیایش ها

ستایش ها، نیایش ها و آفرین ها در کنار جنبه های آیینی خود نشان دهنده ی اندیشه، باور، آرمان و عقیده ی ستایشگران و نیایش کنندگان آن هستند و از این جهت قابل پژوهش و تحلیل می باشند و می توان از این راه باورها و اندیشه های
خرد و اسطوره در ستایش ها و نیایش ها
 خرد و اسطوره در ستایش ها و نیایش ها

 

نویسندگان: سیدکاظم موسوی، اشرف خسروی




 

ستایش ها، نیایش ها و آفرین ها در کنار جنبه های آیینی خود نشان دهنده ی اندیشه، باور، آرمان و عقیده ی ستایشگران و نیایش کنندگان آن هستند و از این جهت قابل پژوهش و تحلیل می باشند و می توان از این راه باورها و اندیشه های صاحبان آن ها را شناخت. در شاهنامه ستایش ها و نیایش هایی بیان می شود که در آن ها خرد و اسطوره در کنار هم و همراه با هم دیده می شوند.
وقتی بزرگان لشکر فریدون را شناختند و به درگاه او آمدند و او را دعا کردند، آن ها در این دعا و ستایش، در کنار آسمان و نیروهای آسمانی داد ورزیدن و نیکی کردن را که پسند خرد است، برای او طلبیدند:
تو را باد پیروزی از آسمان
مبادا به جز داد و نیکی گمان
(1، 81)
منوچهر پس از مرگ فریدون در انجمن تاجگذاری خود را به داشتن دین، فرّه ایزدی، بخت و بخردی می ستاید:
همم دین و هم فرّه ایزدی ست
همم بخت نیکی و هم بخردی ست
(1، 135)
رستم پهلوان آرمانی شاهنامه، وقتی کیخسرو شهریار آرمانی را می ستاید برای او همراهی خرد و اسطوره را می طلبد:

برآورد سر آفرین کرد و گفت
مبادت جز از بخت پیروز جفت
چو هرمزد بادت بدین پایگاه
چو بهمن نگهبان فرّخ کلاه
همه ساله اردیبهشت هژیر
نگهبان تو با هُش و رای پیر
چو شهریورت باد پیروزگر
به نام بزرگی و فرّ و هنر
سفندارمذ پاسبان تو باد
خرد جان روشن روان تو باد
چو خردادت از یاوران بردهاد
ز مرداد باش از برو بوم شاد
دی و اورمزدتت خجسته بواد
در هر بدی بر تو بسته بواد
دی ات آذرافروز و فرخنده روز
تو شادان و تاج تو گیتی فروز
(5، 53 و 54)

در ابیات فوق امشاسپندان مقدس در کنار خرد، هوش و رای پیر به یاری کیخسرو طلبیده شده اند. و بسته شدن در هر بدی، ( بی خردی) بر او خواسته شده است. این ابیات از جهت خویشکاری مادی و مینوی امشاسپندان و ویژگی های معنوی و انتزاعی نیز قابل بررسی و تحلیل است. همچنین به نوعی با نیک اندیشی، نیک پنداری و نیک کرداری پیوند می خورند که در حقیقت نوعی خردگرایی اسطوره ای است، و نیکی اسطوره را با خرد همسو می کند.
منبع مقاله :
موسوی، سیدکاظم؛ خسروی، اشرف؛ (1389)، پیوند خرد و اسطوره در شاهنامه، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، چاپ اول



 

 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
طرز تهیه سه نوع سوفله خاص
طرز تهیه سه نوع سوفله خاص

طرز تهیه سه نوع سوفله خاص

مبین | سوره مبارکه توحید (اخلاص) / استاد شهریار پرهیزگار
مبین | سوره مبارکه توحید (اخلاص) / استاد شهریار پرهیزگار

مبین | سوره مبارکه توحید (اخلاص) / استاد شهریار پرهیزگار

سه مورد از محبوب ترین غذا های لبنان
سه مورد از محبوب ترین غذا های لبنان

سه مورد از محبوب ترین غذا های لبنان

موارد مصرف و عوارض جانبی سرترالین
موارد مصرف و عوارض جانبی سرترالین

موارد مصرف و عوارض جانبی سرترالین

طرز تهیه چند غذای پرطرفدار خارجی
طرز تهیه چند غذای پرطرفدار خارجی

طرز تهیه چند غذای پرطرفدار خارجی

عجایب معماری و شهر سازی مدرن در سنگاپور
عجایب معماری و شهر سازی مدرن در سنگاپور

عجایب معماری و شهر سازی مدرن در سنگاپور

موارد مصرف و عوارض جانبی آموکسی سیلین
موارد مصرف و عوارض جانبی آموکسی سیلین

موارد مصرف و عوارض جانبی آموکسی سیلین

دستور تهیه سه مدل پیتزای خاص و خوشمزه
دستور تهیه سه مدل پیتزای خاص و خوشمزه

دستور تهیه سه مدل پیتزای خاص و خوشمزه

سخن آوا | همّت بلند / استاد عالی
سخن آوا | همّت بلند / استاد عالی

سخن آوا | همّت بلند / استاد عالی

موارد مصرف وعوارض جانبی وارفارین
موارد مصرف وعوارض جانبی وارفارین

موارد مصرف وعوارض جانبی وارفارین

موارد مصرف و عوارض جانبی متفورمین
موارد مصرف و عوارض جانبی متفورمین

موارد مصرف و عوارض جانبی متفورمین

شایع ترین بیماری های ارتوپدی را بشناسیم
شایع ترین بیماری های ارتوپدی را بشناسیم

شایع ترین بیماری های ارتوپدی را بشناسیم

بیمـارستـان موقـوفـه مفـرح
بیمـارستـان موقـوفـه مفـرح

بیمـارستـان موقـوفـه مفـرح

تلاوت زیبای استاد شحات انور از آیه 16 سوره انشقاق
تلاوت زیبای استاد شحات انور از آیه 16 سوره انشقاق

تلاوت زیبای استاد شحات انور از آیه 16 سوره انشقاق

کتمان ابن قتیبه از وقوع سوزاندن درب خانه حضرت زهرا(علیها السلام)
کتمان ابن قتیبه از وقوع سوزاندن درب خانه حضرت زهرا(علیها السلام)

کتمان ابن قتیبه از وقوع سوزاندن درب خانه حضرت زهرا(علیها السلام)

چگونه همه گیری ها پایان می یابد؟
چگونه همه گیری ها پایان می یابد؟

چگونه همه گیری ها پایان می یابد؟

تقسیم عادلانه فضای مسجد/ استاد قرائتی
تقسیم عادلانه فضای مسجد/ استاد قرائتی

تقسیم عادلانه فضای مسجد/ استاد قرائتی

طرز تهیه چند مدل املت فرنگی خوشمزه
طرز تهیه چند مدل املت فرنگی خوشمزه

طرز تهیه چند مدل املت فرنگی خوشمزه

جهنم کار خدا نیست!/ استاد انصاریان
جهنم کار خدا نیست!/ استاد انصاریان

جهنم کار خدا نیست!/ استاد انصاریان

نقش اصلی سفارت آمریکا در بغداد
نقش اصلی سفارت آمریکا در بغداد

نقش اصلی سفارت آمریکا در بغداد

ترتیل قرآن کریم/ محمود شحات انور: سوره حجرات
ترتیل قرآن کریم/ محمود شحات انور: سوره حجرات

ترتیل قرآن کریم/ محمود شحات انور: سوره حجرات