0
ویژه نامه ها

بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز

ای معشوق و محبوب!در ازل، لب سرخ و شراب آلود تو جرعه ای شراب به ما نوشاند که هنوز هم از نوشیدن آن مست و مدهوش و بی خبرم.هنوز از خطاب «اَلَست»پروردگار خویش در روز ازل مست هستم.
بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز
بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز  ***  بر امید جام لعلت دُردی آشامم هنوز

روز اول رفت دیــنم در سر زلـــفین تو  ***  تا چه خواهد شد درین سودا سرانجام هنوز

ساقیا یک جرعه ای زان آب آتشگون که من *** در مـیان پختگـــان عشــق او خـامـم هنــوز

از خطا گفتم شبی زلف تو را مشک ختن  ***  مـی زند هر لحظه تیـغی مو بر اندامم هنوز

پرتـو روی تو تا در خلـــوتم دیـد آفتاب  *** مـی رود چون سایه هر دم بر در و بامم هنوز

نام من رفته است روزی بر لب جانان به سهو  ***  اهــل دل را بـوی جــان می آید از نامــم هنـوز

در ازل داده است ما را ســاقی لعل لبــت  ***  جرعه ی جامی که من مدهوش آن جامم هنوز

ای که گفتی جان بده تا با شدت آرام جان  ***  جان به غم هایش سـپردم نیست آرامم هنوز

در قلم آورد حافظ قصّه ی لعل لبش  ***  آب حیوان می رود هر دم ز اقلامم هنوز
 
بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز

تفسیر عرفانی

1.ای یار!هنوز از لب تو سخنی نشنیده و بوسه ای شیرین نگرفته و به آرزو نرسیده ام و هم چنان به امید نوشیدن شراب لب لعلت، دُردی آشام هستم.دیری است که در آرزوی عنایتی از پروردگار و گشایشی در درک اسرار عالم بوده ام.

2.ای معشوق!همان روز اول با دیدن گیسوی تابدار و زیبایت گرفتار شدم و دینم تباه شد تا ببینم که در این عشق و جنون چه سرانجامی خواهم داشت.

3.ای ساقی!عنایتی نما و یک جرعه از آن شراب سرخ آتشین به من بنوشان تا به این وسیله در میان عاشقان با تجربه و با کمال عشق او که هنوز خام و بی تجربه ام به پختگی برسم.

4.ای یار!یک شب به اشتباه، گیسوی خوشبوی تو را مشک ختن نامیدم و از آن پس، هر لحظه موهای تنم چون تیغی بر اندامم فرو می رود.در راز و نیاز شبانه ی خود، محبوب ازلی را به چیزی این جهانی تشبیه کرده و اکنون از پشیمانی هر دم رنج می برم.
 

بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز



5.از زمانی که آفتاب، چهره ی درخشان تو را در خلوت من دید با آن همه درخشندگی باز عاشق آن پرتو روی تو شد و چون سایه هنوز هم بر در و بام من پنهانی بالا می رود و می گریزد تا دوباره این جلوه ی گذرا را ببیند.

6.روزی معشوق بر حسب اتّفاق بی آنکه من شایسته باشم، نام مرا به زبان آورد، هنوز صاحبدلان و عاشقان مرا دوست می دارند و از نام من بوی جان و حیات به مشامشان می رسد.

7.ای معشوق و محبوب!در ازل، لب سرخ و شراب آلود تو جرعه ای شراب به ما نوشاند که هنوز هم از نوشیدن آن مست و مدهوش و بی خبرم.هنوز از خطاب «اَلَست»پروردگار خویش در روز ازل مست هستم.

8.ای کسی که گفتی در راه عشق، جان بباز تا به آرامش خاطر برسی!در راه غم های عشق جان باختم، ولی هنوز به آرامش دست نیافتم.ای کسی که گفتی از خودی و نفسانیت خود بگذر و در اوصاف حق فنا شو تا به عالم معنا راه یابی و به وصال محبوب برسی!در این راه جان نهادم، ولی هنوز به آرامش حاصل از درک اسرار غیب نرسیده ام.

9.حافظ روزی داستان لب شیرین و حیات بخش یار را نوشت و هنوز هم هر لحظه از قلم های من و عبارات و شعر من آب حیات و زندگی می چکد.

 

بر نیامد از تمنّای لبت کامم هنوز
 

برداشتی آزاد:

این غزل عارفانه ی حافظ، از آرزوی او برای وصال حق سخن می گوید. حافظ که رند است با حالت طنزآمیزی از اینکه آرزو دارد اما خود را نیز در جایگاهی نمی بیند که به چنین مرتبه ای در ایمان برسد تا به وصال حق دست یابد سخن می گوید. او خود را خام می داند و می داند هنوز راه پر فراز و نشیبی را باید طی کند تا به آرزویش برسد.

در راه رسیدن به معشوق جان و مال و همه چیزت را باید بدهی تا از خود و منیتت فارغ گشته و سرا پا ذوب شوی. موانعی در سر راه قرار دارند که یکی پس از دیگری به شیوه ای که حق می پسندد باید کنار زده شوند و در این میان به شناختی بیشتر از خود می رسی و باعث می شوند خود را بسازی آنگونه که معشوق می پسندد تا آماده ی وصال گردی.
 

به کوشش: رضا باقریان موحد


 

منبع مقاله :
باقریان موحد، رضا؛ (1390)، شرح عرفانی دیوان حافظ بر اساس نسخه دکتر قاسم غنی و محمد قزوینی، قم: کومه، چاپ اول
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
صوت کامل سخنرانی رهبر انقلاب
صوت کامل سخنرانی رهبر انقلاب

صوت کامل سخنرانی رهبر انقلاب

چهار توصیه مهم رهبر انقلاب خطاب به مسئولان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری
چهار توصیه مهم رهبر انقلاب خطاب به مسئولان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری

چهار توصیه مهم رهبر انقلاب خطاب به مسئولان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری

جوان های ما در قضیه واکسن منتظر دست های بخیل نماندند
جوان های ما در قضیه واکسن منتظر دست های بخیل نماندند

جوان های ما در قضیه واکسن منتظر دست های بخیل نماندند

رای اولی ها در واقع با رای دادن خود جشن تکلیف سیاسی می گیرند!
رای اولی ها در واقع با رای دادن خود جشن تکلیف سیاسی می گیرند!

رای اولی ها در واقع با رای دادن خود جشن تکلیف سیاسی می گیرند!

گلایه ها را قبول دارم اما عدم حضور در انتخابات را قبول ندارم!
گلایه ها را قبول دارم اما عدم حضور در انتخابات را قبول ندارم!

گلایه ها را قبول دارم اما عدم حضور در انتخابات را قبول ندارم!

کشوری که به صورت قبیله ای اداره می شود بر علیه انتخابات در ایران تلویزیون 24 ساعتی راه می اندازد!
کشوری که به صورت قبیله ای اداره می شود بر علیه انتخابات در ایران تلویزیون 24 ساعتی راه می اندازد!

کشوری که به صورت قبیله ای اداره می شود بر علیه انتخابات در ایران تلویزیون 24 ساعتی راه می اندازد!

مناظرات انتخاباتی نشان داد که انتخابات رقابتی است!
مناظرات انتخاباتی نشان داد که انتخابات رقابتی است!

مناظرات انتخاباتی نشان داد که انتخابات رقابتی است!

انتخابات در ایران سالم است!
انتخابات در ایران سالم است!

انتخابات در ایران سالم است!

حکمت | مگه ما چی کم گذاشتیم؟ / استاد مومنی (نسخه اینستاگرام)
حکمت | مگه ما چی کم گذاشتیم؟ / استاد مومنی (نسخه اینستاگرام)

حکمت | مگه ما چی کم گذاشتیم؟ / استاد مومنی (نسخه اینستاگرام)

اگر مشارکت در انتخابات پایین باشد، دشمن مجال زورگویی پیدا می‌کند
اگر مشارکت در انتخابات پایین باشد، دشمن مجال زورگویی پیدا می‌کند

اگر مشارکت در انتخابات پایین باشد، دشمن مجال زورگویی پیدا می‌کند

افرادی که مردم را دلسرد می کنند به دنبال تضعیف نظام هستند!
افرادی که مردم را دلسرد می کنند به دنبال تضعیف نظام هستند!

افرادی که مردم را دلسرد می کنند به دنبال تضعیف نظام هستند!

حضور مردم در انتخابات یک عمل صالح است
حضور مردم در انتخابات یک عمل صالح است

حضور مردم در انتخابات یک عمل صالح است

هدف دشمنان آن است که مردم در انتخابات حضور پیدا نکنند
هدف دشمنان آن است که مردم در انتخابات حضور پیدا نکنند

هدف دشمنان آن است که مردم در انتخابات حضور پیدا نکنند

جمهوریت در نظام اسلامی، با مشارکت مردم محقق می شود
جمهوریت در نظام اسلامی، با مشارکت مردم محقق می شود

جمهوریت در نظام اسلامی، با مشارکت مردم محقق می شود

تبریک دهه کرامت و میلاد امام رضا
تبریک دهه کرامت و میلاد امام رضا

تبریک دهه کرامت و میلاد امام رضا

رهبر معظم انقلاب: قهر کردن با صندوق مشکلی را حل نمی‌کند
رهبر معظم انقلاب: قهر کردن با صندوق مشکلی را حل نمی‌کند

رهبر معظم انقلاب: قهر کردن با صندوق مشکلی را حل نمی‌کند

لوازم جانبی موبایل
لوازم جانبی موبایل

لوازم جانبی موبایل

اهمیت انتخابات و انتخاب درست | موشن گرافیک
اهمیت انتخابات و انتخاب درست | موشن گرافیک

اهمیت انتخابات و انتخاب درست | موشن گرافیک

فراز و نشیب‌های هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران
فراز و نشیب‌های هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران

فراز و نشیب‌های هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران

حکمت | همه‌تون رو شفاعت می‌کنم / استاد توکلی (نسخه اینستاگرام)
حکمت | همه‌تون رو شفاعت می‌کنم / استاد توکلی (نسخه اینستاگرام)

حکمت | همه‌تون رو شفاعت می‌کنم / استاد توکلی (نسخه اینستاگرام)

چرا انتخابات ریاست جمهوری سیزدهم مهم است؟ | آیا اگر جریان انقلابی پیروز نشود انقلاب از بین می رود؟
چرا انتخابات ریاست جمهوری سیزدهم مهم است؟ | آیا اگر جریان انقلابی پیروز نشود انقلاب از بین می رود؟

چرا انتخابات ریاست جمهوری سیزدهم مهم است؟ | آیا اگر جریان انقلابی پیروز نشود انقلاب از بین می رود؟