0
ویژه نامه ها

پرسش :

اگر شخصی نیتی در کارش داشته باشد، برای رضای خدا کاری انجام دهد، اما به محض انجام دادن آن وظیفه نیت خالصش از بین برود، آیا با این وجود، اجری نزد خدا دارد؟ کلا در مفهوم نیت خالص توضیحاتی بفرمائید. چطور می توان ریا را از این نیت جدا کرد؟


پاسخ :
یکی از مشکل ترین کارها، تداوم اخلاص در اعمالی است که انسان برای خداوند انجام می دهد. احیاناً، اخلاص در عمل و استمرار برآن، مشکل تر از انجام اصل عمل است. امام صادق (ع) می فرماید:" باقی ماندن بر عمل خالصانه، سخت تر از اصل انجام عمل است".[1]
بنابراین، در فرهنگ اسلام، نه تنها حُسن فعلی (خوب بودن عمل) لازم است، بلکه حسن فاعلی (با نیت خالصانه انجام دادن) نیز در قبولی اعمال شرط شده است. مضافاً بر این که تنها انجام خالصانۀ اعمال، کافی نسیت. استمرار نیت خالصانه، شرط دیگر قبولی اعمال است. خداوند در قرآن به زیبایی، این مسئله را بیان کرده است. در باب صدقات (نیکی ها) می فرماید: "اى مؤمنان! صدقات خود را با منّت و آزار باطل نكنيد، مانند كسى كه براى ريا و نماياندن به مردم مالش را انفاق مى‏كند و به خدا و رستاخيز ايمان ندارد. پس حكايت آن چون تخته سنگى است كه بر آن خاكى باشد و رگبارى بر آن ببارد و خاك آن را بشويد. آنان به چيزى از آنچه حاصل نموده‏اند دست نيابند، و خداوند گروه كافران را هدايت نمى‏كند".[2]
این آیه در بیان حال کسانی است که اعمال نیک و با نیت خالصانه انجام می دهند، سپس به سبب منت گذاشتن و اذیت کردن (که نشان از نیت غیر خالص دارد)، عملش را باطل می کنند. خداوند این افراد را به ریا کارانی تشبیه کرده است که همۀ اعمالشان، از ابتدا و به سبب ریا، باطل است.
پس همان طور که انجام عمل نیک، سفارش شده است، نگه داری از آن نیز، مهم شمرده شده است. انجام اعمال پسندیده، مثل به دست آوردن گوهری گرانبها است. وقتی شخص، چنین گوهری را به دست می آورد باید به خوبی از آن مواظبت کند تا بتواند در بازار قیامت آن را ارائه کند. خداوند می فرماید: "هر كس كار نيكى بياورد، ده چندان آن پاداش دارد، و هر كس كار بدى بياورد، جز مانند آن مجازات نشود، و بر آنها ستم نرود".[3] همان طور که در آیۀ مورد نظر می بینید، خداوند نمی فرماید: "هر کس کار خوب انجام دهد"، بلکه می فرماید: "هرکس کار خوب را با خود بیاورد". بنابر این، معنای آیه این است که انسان باید بعد از انجام کار های نیک و حسنات، شرایطی را مهیا کند، تا بتواند این اعمال صالح را با خود به سرای باقی بیاورد.[4] لذا باید از هرگونه ریا، منت گذاشتن و .. که باعث از بین رفتن حسنات می شود، خود داری کند.
از برخی روایات، چنین استفاده می شود که اگر شخص، در اعمالش مقداری هم برای غیر خدا انجام دهد، مورد قبول واقع نمی شود. امام صادق (ع) می فرماید: خداوند فرموده است. من بهترین شریک هستم. هر گاه کسی عملی را هم برای من و برای غیر من انجام دهد، تا خالصانه انجام ندهد، مورد قبول من واقع نمی شود. (و همه آن عمل را به شریکم می دهم)![5]
پی نوشتها:
[1] کلینی، کافی، ج 2، ص 16.
[2] بقره، 264.
[3] انعام، 160، "مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلا يُجْزى‏ إِلَّا مِثْلَها وَ هُمْ لا يُظْلَمُون‏".
[4] با استفاده از درس های تفسیر حضرت آیت الله جوادی آملی.
[5] کافی، ج 2، ص 295، باب الریاء.
http://farsi.islamquest.net
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
سندرم قبل از قاعدگی (PMS) چیست؟
سندرم قبل از قاعدگی (PMS) چیست؟

سندرم قبل از قاعدگی (PMS) چیست؟

طرز تهیه جرمن رول
طرز تهیه جرمن رول

طرز تهیه جرمن رول

طرز تهیه پاستا فوزیلی با سس گوشت و قارچ
طرز تهیه پاستا فوزیلی با سس گوشت و قارچ

طرز تهیه پاستا فوزیلی با سس گوشت و قارچ

آموزش طرز تهیه درسینگ نان ذرت و مرغ
آموزش طرز تهیه درسینگ نان ذرت و مرغ

آموزش طرز تهیه درسینگ نان ذرت و مرغ

دستور تهیه پنکیک سبزیجات
دستور تهیه پنکیک سبزیجات

دستور تهیه پنکیک سبزیجات

طرز تهیه صبحانه ترکی
طرز تهیه صبحانه ترکی

طرز تهیه صبحانه ترکی

دستاوردهای هسته ای در روز ملی فناوری هسته ای 1400 + نظر کاربران
دستاوردهای هسته ای در روز ملی فناوری هسته ای 1400 + نظر کاربران

دستاوردهای هسته ای در روز ملی فناوری هسته ای 1400 + نظر کاربران

طرز تهیه همبرگر مخصوص ایتالیایی به روشی خلاقانه
طرز تهیه همبرگر مخصوص ایتالیایی به روشی خلاقانه

طرز تهیه همبرگر مخصوص ایتالیایی به روشی خلاقانه

طرز تهیه برگر سبزیجات
طرز تهیه برگر سبزیجات

طرز تهیه برگر سبزیجات

طرز تهیه میگو سوخاری با نودل
طرز تهیه میگو سوخاری با نودل

طرز تهیه میگو سوخاری با نودل

مبین | سرزمین مقدّس / استاد عبدالباسط
مبین | سرزمین مقدّس / استاد عبدالباسط

مبین | سرزمین مقدّس / استاد عبدالباسط

حکمت | نقش امام زمان در زمان غیبت / استاد رفیعی (نسخه اینستاگرام)
حکمت | نقش امام زمان در زمان غیبت / استاد رفیعی (نسخه اینستاگرام)

حکمت | نقش امام زمان در زمان غیبت / استاد رفیعی (نسخه اینستاگرام)

بقعه آقا حبیب الله-گنخک کورا
بقعه آقا حبیب الله-گنخک کورا

بقعه آقا حبیب الله-گنخک کورا

بقعه شاه چراغ - عامری
بقعه شاه چراغ - عامری

بقعه شاه چراغ - عامری

بقعه شاه چراغ - خورشهاب
بقعه شاه چراغ - خورشهاب

بقعه شاه چراغ - خورشهاب

امامزاده جمال الدین محمود - چاوک
امامزاده جمال الدین محمود - چاوک

امامزاده جمال الدین محمود - چاوک

تحصیل در روسیه به زبان انگلیسی چگونه است؟
تحصیل در روسیه به زبان انگلیسی چگونه است؟

تحصیل در روسیه به زبان انگلیسی چگونه است؟

جرم گوش از علل تا درمان
جرم گوش از علل تا درمان

جرم گوش از علل تا درمان

تلاوت آیه 18 سوره جاثیة توسط استاد سعید مسلم
تلاوت آیه 18 سوره جاثیة توسط استاد سعید مسلم

تلاوت آیه 18 سوره جاثیة توسط استاد سعید مسلم

نماهنگ کودکانه ماه رمضان
نماهنگ کودکانه ماه رمضان

نماهنگ کودکانه ماه رمضان

تلاوت آیه 3 سوره غافر/ استاد عبدالباسط
تلاوت آیه 3 سوره غافر/ استاد عبدالباسط

تلاوت آیه 3 سوره غافر/ استاد عبدالباسط