0
ویژه نامه ها

پرسش :

چرا خداوند نام ائمه ي معصومين (ع) را در قرآن ذکر نکرده تا موجب اختلاف بين مومنان و شبهه در اذهان نگردد ؟


پاسخ :
شيوه ي قرآن مجيد در رابطه با ائمه ي هدي (ع) ـ به ويژه اميرالمومنين (ع) و خانواده آن حضرت ـ اين است که به معرفي « شخصيت » ممتاز و برجستگي هاي آنان بپردازد ، نه به معرفي « شخص » اين شيوه حکمت هاي متعددي دارد که بعضي از آنها به اختصار بيان خواهد شد . در اينجا دو زمينه براي گفتگو وجود دارد : موارد و چگونگي معرفي شخصيت اهل بيت (ع) و حکمت و سر اين روش .
قرآن مجيد در موارد متعددي پرده از امتيازات و ويژگي هاي رفتاري ائمه ي هدي (ع) به ويژه اميرالمومنين (ع) برداشته است از جمله :
1 ـ ـ ويطعمون الطعام علي حبه مسکينا و يتيما و اسيرا» ( 1) مفسران بزرگ شيعه و سني آورده اند که اين آيه در شان اميرالمومنين (ع) و خانواده ايشان است و مساله روزه داري حضرت علي (ع) و دادن افطار خود به مسکين ، يتيم و اسير در سه شب متوالي را به طور متواتر نقل کرده اند .
2 ـ « انما يريدالله ليذهب عنکم الرجس اهل البيت و يطهرکم تطهيرا » (2) در خصوص اين آيه مقالات و کتاب هاي متعددي نگاشته شده و در اينکه شامل حضرت علي (ع) و فاطمه (س) و حسن و حسين (ع) است ، نزد شيعه و سني هيچ اختلافي نيست ، تنها اختلاف در شمول آن نسبت به همسران پيامبر (ص) است که با ادله ي متعددي علماي شيعه شمول آن را نسبت به همسران پيامبر (ص) رد کرده اند .
3 ـ « انما وليکم الله و رسوله والذين آمنوا الذين يقيمون الصلاه و يوتون الزکاه و هم راکعون » (3) شان نزول اين آيه نيز در تمام تفاسير معتبر شيعه و سني ، اختصاصاً در رابطه با حضرت علي (ع) مي باشد . البته آيات بسيار ديگري نيزوجود دارد که در اينجا به همين سه مورد اکتفا مي کنيم . در آيه اول اوج ايثار در شدت نياز و در آيه دوم طهارت مطلق از هر کژي و کاستي و عيب و گناه و در آيه سوم تلفيق دو عبادت بزرگ با يکديگر همراه با اوج اخلاص و خدادوستي نمايان شده است . البته در آيه سوم نکته ديگري وجود دارد که در قسمت بعد به آن اشاره خواهيم کرد.
شيوه ي ذکر شده حکمت هاي متعددي دارد از جمله :
1 ـ انگشت گذاشتن روي اشخاص در مواردي ، چندان نقشي در روشنگري ندارد بلکه نهايتاً به نوعي تبعيت و پيروي کورکورانه مي کشاند و البته اين مانع آن نيست که در مورد لزوم ، افراد نيزمعرفي شوند ولي اساساً معرفي شخصيت ، معرفي الگوها است و در نتيجه جامعه را به جاي گرايش هاي تعصب آميز جاهلانه ، به سمت تعقل ژرف انديشي و توجه به ملاک ها ، فضايل و امتيازات واقعي سوق مي دهد .
2 ـ معرفي شخصيت ، زمينه ساز پذيرش معقول است ، در حالي که معرفي شخص ، در مواردي موجب دافعه مي شود . اين روش به ويژه در شرايطي که شخص از جهاتي تحت تبليغات سوء قرار گرفته باشد يا جامعه به هر دليلي آمادگي پذيرش وي را نداشته باشد ، بهترين روش است . اين مساله دقيقاً در مورد امير المومنين (ع) و اهل بيت (ع) وجود داشته است .
براي شناخت درست اين مساله لازم است ابتدا شرايط و ويژگي هاي جامعه اسلامي زمان نزول قرآن را در نظر بگيريم تا در پرتو جامعه شناسي آن زمان و روان شناسي اجتماعي خاص آن جامعه ، بتوانيم به درک صحيحي از مساله نايل آييم . واقعيت آن است به استثناي اندکي از مومنان برجسته ، اکثريت جامعه صدراسلام نسبت به اهل بيت (ع) به ويژه اميرالمومنين (ع) پذيرش نداشتند و پيامبر (ص) نيز در مقاطع مختلف با دشواري هاي زيادي آن حضرت را مطرح مي ساختند و در هر مورد با نوعي واکنش منفي و مقاومت رو به رو مي شدند ، دلايل اين امر متعدد است از جمله :
الف ) بسياري از آنان کساني بودند که تا چند صباحي قبل در صف معاندين اسلام قرار داشتند و روياروي خود شمشير علي (ع) را ديده و از همان جا کينه وي را به دل گرفته بودند ، چنان که حضرت فاطمه زهرا (س) نيز يکي از علل روي گرداني مردم از آن حضرت را همين نکته بيان فرمودند .
ب ) تفکرات و سنن غلط جاهلي هنوز بر انديشه ي مردم حاکم بود و اموري مانند سن را در امور سياسي دخيل مي دانستند و لذا به جهت جوان بودن حضرت علي (ع) ، وي را چندان شايسته براي رهبري جامعه نمي دانستند .
ج ) اين تفکر خطرناک در سطح جامعه رايج بود و از سوي عده اي تبليغ مي شد که پيامبر (ص) درصدد آن است که خويشان خود را براي هميشه بر مسند قدرت و حکومت بنشاند و در اين راستا خدمات ارزنده پيامبر را نيز نوعي بازي سياسي تفسير مي کردند که براي چنگ اندازي به حکومت براي خود و اهل بيتش انجام داده است . اين مساله چنان بالا گرفته بود که روز غدير ، پس از معرفي اميرالمومنين (ع) يکي از حاضران صدا زد : « خدايا ما را گفت که از سوي خدا آمده و کتاب الهي آورده ام و ما پذيرفتيم و اکنون مي خواهد داماد و پسر عمش را بر ما حاکم و مستولي سازد ، اگر او راست مي گويد ، سنگي از آسمان ببار و مرا بکش » اکنون اين سوال پديد مي آيد که آيا در چنين وضعيتي تا چه اندازه صلاح بوده است ، نام آن حضرت و يا ائمه ي (ع) بعد از ايشان در قرآن به صراحت ذکر شود ؟ ممکن است کسي با خود بينديشد که اگر چنين شده بود ، ريشه اختلافات از بن کنده مي شد و امت اسلامي يکپارچه و هم آوا مي شدند و راه هدايت را پيشه مي ساختند زيرا قرآن مورد قبول همه است و بر آن اختلافي نيست . اما آيا واقعيت چنين است ؟ خير زيرا اين خطر به طور جدي وجود داشت که بر سر مساله اميرالمومنين (ع) ، حتي اساس اسلام و قرآن به خطر افتد و اگر نام آن حضرت به صراحت در قرآن مي آمد ، اين مشکل وجود داشت که طيف عظيمي که در جامعه ، پايگاه تبليغاتي وسيعي داشتند و در صدر اطرافيان پيامبر (ص) نيز بودند ، اساساً رسالت آن حضرت و قرآن و را يکسره نفي و انکار کنند و خطر جدي براي اساس اسلام و قرآن بيافرينند .
پی نوشتها:
1 ـ انسان /76 ، آيه ي 9 .
2 ـ احزاب / 33 ، آيه ي 33.
3 ـ مائده / 5 ، آيه ي 55 .
منبع:نشريه راه قرآن ،شماره 19.
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
اختلال کلاب‌هاوس/ چرا کلاب هاوس تا این حد حساسیت برانگیز شده است؟
اختلال کلاب‌هاوس/ چرا کلاب هاوس تا این حد حساسیت برانگیز شده است؟

اختلال کلاب‌هاوس/ چرا کلاب هاوس تا این حد حساسیت برانگیز شده است؟

نشست کمیسیون مشترک برجام پایان یافت/ دیپلمات‌ها برای مشورت به تهران بازمی‌گردند
نشست کمیسیون مشترک برجام پایان یافت/ دیپلمات‌ها برای مشورت به تهران بازمی‌گردند

نشست کمیسیون مشترک برجام پایان یافت/ دیپلمات‌ها برای مشورت به تهران بازمی‌گردند

توشه‌ای شگفت انگیز از دعای ابو حمزه ثمالی
توشه‌ای شگفت انگیز از دعای ابو حمزه ثمالی

توشه‌ای شگفت انگیز از دعای ابو حمزه ثمالی

استراتژی و عوامل تقریب مذاهب اسلامی
استراتژی و عوامل تقریب مذاهب اسلامی

استراتژی و عوامل تقریب مذاهب اسلامی

مناجات ماه رمضان با صدای سید احمد الموسوی (نسخه اینستاگرام)
مناجات ماه رمضان با صدای سید احمد الموسوی (نسخه اینستاگرام)

مناجات ماه رمضان با صدای سید احمد الموسوی (نسخه اینستاگرام)

احکام نیت روزه از نظر آیت الله خامنه ای
احکام نیت روزه از نظر آیت الله خامنه ای

احکام نیت روزه از نظر آیت الله خامنه ای

حکمت | عقل؛ ارزشمندترین سرمایه و ثروت / استاد معاونیان (نسخه اینستاگرام)
حکمت | عقل؛ ارزشمندترین سرمایه و ثروت / استاد معاونیان (نسخه اینستاگرام)

حکمت | عقل؛ ارزشمندترین سرمایه و ثروت / استاد معاونیان (نسخه اینستاگرام)

گیاهان دارای خاصیت ضد سرطان
گیاهان دارای خاصیت ضد سرطان

گیاهان دارای خاصیت ضد سرطان

حکمت | چهار عامل خسارت دولت‌ / استاد رفیعی
حکمت | چهار عامل خسارت دولت‌ / استاد رفیعی

حکمت | چهار عامل خسارت دولت‌ / استاد رفیعی

تلاوت فرازی از آیه 38 سوره ابراهیم/ محمدجواد حسینی
تلاوت فرازی از آیه 38 سوره ابراهیم/ محمدجواد حسینی

تلاوت فرازی از آیه 38 سوره ابراهیم/ محمدجواد حسینی

مردم خیالتان راحت باشد!
مردم خیالتان راحت باشد!

مردم خیالتان راحت باشد!

آبیاری مکانیزه چیست و به چه ابزارهای احتیاج دارد؟
آبیاری مکانیزه چیست و به چه ابزارهای احتیاج دارد؟

آبیاری مکانیزه چیست و به چه ابزارهای احتیاج دارد؟

درباره سوره مبارکه علق/ استاد حمید ملکی
درباره سوره مبارکه علق/ استاد حمید ملکی

درباره سوره مبارکه علق/ استاد حمید ملکی

مستند حیات خانه ما (قسمت هجدهم)
مستند حیات خانه ما (قسمت هجدهم)

مستند حیات خانه ما (قسمت هجدهم)

شرمنده‌ام دستام کوچیکه (روضه عبدالله بن حسن)/ میثم مطیعی
شرمنده‌ام دستام کوچیکه (روضه عبدالله بن حسن)/ میثم مطیعی

شرمنده‌ام دستام کوچیکه (روضه عبدالله بن حسن)/ میثم مطیعی

بند ۸ استغفار هفتادبندی امیرالمومنین(ع)/ میثم مطیعی
بند ۸ استغفار هفتادبندی امیرالمومنین(ع)/ میثم مطیعی

بند ۸ استغفار هفتادبندی امیرالمومنین(ع)/ میثم مطیعی

تبعات ثبت نکردن خانه در سامانه چیست؟
تبعات ثبت نکردن خانه در سامانه چیست؟

تبعات ثبت نکردن خانه در سامانه چیست؟

روحانی: آدم عاقل وعده صد روزه نمی دهد!
روحانی: آدم عاقل وعده صد روزه نمی دهد!

روحانی: آدم عاقل وعده صد روزه نمی دهد!

استوری | «برگردی ای کاش» با صدای محمد علیزاده
استوری | «برگردی ای کاش» با صدای محمد علیزاده

استوری | «برگردی ای کاش» با صدای محمد علیزاده

میدونی که جز تو کسی رو ندارم | میثم مطیعی
میدونی که جز تو کسی رو ندارم | میثم مطیعی

میدونی که جز تو کسی رو ندارم | میثم مطیعی

این دولت،برای اصلاح طلبان نبود!
این دولت،برای اصلاح طلبان نبود!

این دولت،برای اصلاح طلبان نبود!