0
ویژه نامه ها
پیشکسوتان شهادت | به مناسبت شهادت حجت‌الاسلام مصطفی قاسمی

پیشکسوتان شهادت | به مناسبت شهادت حجت‌الاسلام مصطفی قاسمی

شنبه، 14 ارديبهشت 1398
سال 1398، سال رونق تولید

سال 1398، سال رونق تولید

پنجشنبه، 1 فروردين 1398

جایگاه نشاط و شادی در سبک زندگی اسلامی (بخش پنجم)

اسلام کامل‌ترین دین و برنامه زندگی است و برای تمامی ابعاد زندگی انسان برنامه دارد و در تکالیف و توصیه‌ها مصلحت انسان را در نظر می‌گیرد، برای شادی و نشاط او هم برنامه‌های خاصی را پیشنهاد می‌کند که مطابق با فطرت الهی او است.
جایگاه نشاط و شادی در سبک زندگی اسلامی (بخش پنجم)
 از نظر روان‌شناختی، نداشتن پوشش مناسب، جوانان را نسبت به زنان بی‌اعتماد می‌کند و رغبت و گرایش به ازدواج و تشکیل خانواده در آنها ایجاد نمی‌شود.
 

5. شرایط و حدود شادی و نشاط در روایات

زنان از نظر روانی، دارای ویژگی دیگرخواهی هستند و همین موجب خودآرایی در آنان می‌شود. در واقع، زنان به عرضه‌ زیبایی خود نزد دیگران بیش از خود زیبایی علاقه نشان می‌دهند؛ از این‌رو، در محیط خانه کمتر به زیبایی‌های خود توجه دارند، ولی هنگامی‌ که در مجالس و محافل عمومی شرکت می‌کنند، نسبت به زیبایی و آراستگی اهتمام بیشتری می‌ورزند (معین الاسلام و طیبی، 1380، 217).
تجربه نشان داده که اگر این حس تبرج و خودآرایی زنان در [داخل محیط خانواده] خود و هم‌جنس‌های آنها با آزادی کافی همراه باشد، آنها خود را از خودآرایی در مناظر عمومی و محضر بیگانگان بی‌نیاز می‌یابند (رکاوندی، 1379، 113).

مردان باید به نیاز زیباپسندانه‌ زنان اهمیت بدهند و آن را سرکوب نکنند تا به‌صورت ناهنجاری روانی ظاهر نشود. اگر زنان برای برآوردن این نیاز فطری در محدوده‌ خانواده آزاد باشند، خودآرایی به‌صورت منفی در جامعه گسترش نخواهد یافت. از نظر روان‌شناسی جنسی ثابت شده است که تحریک‌پذیری مرد در برابر محرک‌های بصری بسیار بیشتر از دیگر محرکات است. در صورتی که زن در برابر محرکات لمسی حساسیت بیشتری دارد. خصلت مرد، چشم‌چرانی و خصلت زن، خودآرایی است. تبرج از ویژگی‌های عاطفی هر زن است و کمتر اتفاق افتاده که مردان با لباس‌های بدن‌نما خارج شوند (رکاوندی،1379، 222).

در دین اسلام، تأکید فراوانی بر آرایش زن برای مرد شده و این کار، وسیله‌ای برای برآوردن نیاز زن به خودآرایی است. یکی از راه‌های تعدیل و تحدید خودآرایی، گزینش پوشش مناسب است. تأکید فراوان ادیان الهی بر حجاب برای زنان، به‌ علت وجود غریزه‌ها و نیازهای ویژه‌ زنان است. اگر برای خصلت خودآرایی زنان که سبب عشوه‌ گری می‌شود، حکم حجاب ارائه نشود، زنان با غریزه‌های کنترل نشده و نامتعادل و تحت تأثیر شرایط ویژه‌ اجتماعی، بهداشت روانی را ویران می‌کنند، ولی با حجاب و پوشش مناسب، چارچوب مشخصی برای بهره‌ مندی از این ویژگی ذاتی، تعیین می‌شود که از پیدایش فساد اجتماعی و روانی جلوگیری می‌کند.
 از نظر روان‌شناختی، نداشتن پوشش مناسب، جوانان را نسبت به زنان بی‌اعتماد می‌کند و رغبت و گرایش به ازدواج و تشکیل خانواده در آنها ایجاد نمی‌شود. از طرفی، حس انتقام‌جویی و کینه‌توزی مرد نسبت به مردان دیگری که بی‌شرمانه همسر یا خواهر او را نظاره می‌کنند، برانگیخته می‌شود و آسیب‌های روانی را به وجود می‌آورد (معین الاسلام و طیبی، 1380، 217 ـ 221).

آسیب‌های روانی، اجتماعی و اقتصادی تبرج سبب نزول آیه « لاتبرُّجنَ تَبرُّج الجاهلیةِ الاولی ...» (احزاب، آیه 33) شد؛ رسول خدا صلی الله علیه و آله درباره کسانی که پوشیدن لباس زیبا را نشانه شخصیت می‌دانند و با پوشیدن آن، خود را از دیگران برتر احساس می‌کنند و انتظار دارند همه‌ چشم‌ها دنبال آنها باشد و همه حسرت لباس آنان را بخورند و آنها را خوش بخت به‌شمار آورند، می‌فرماید: «مَن لَبِسَ ثَوباً یباهیَ بِهِ لِیَراهُ النَّاسُ لَم‌یَنظُرِ الله اَلَیهِ حَتی یَنزَعه.( محمدی ری‌شهری، ۱۴۱۶ ق، 8:481)؛ هر کس لباسی بپوشد که به‌وسیله آن بر مردم مباهات و تفاخر کند، خداوند به او (به نظر رحمت) نمی‌نگرد تا اینکه لباس را از تن دربیاورد».
 «مَن لَیسَ ثِیَابَ شُهرَةٍ فِی‌الدُّنیا اَلبَسَهُ الله لِباسَ الذّل یَومَ القِیامة.) مجلسى،1410 ق، 79: 314)؛ هرکس در دنیا لباس شهرت بپوشد (لباسی که با آن مشهور شود)، خداوند در روز قیامت، لباس خواری بر او می‌پوشاند؛ همچنین پیامبرخدا صلی الله علیه و آله نهی کرده است که لباس برای مباهات بر مردم پوشیده شود.
 

 سه. آرایش برای غیرشوهر

همان‌گونه که گفته شد، در آموزه‌های دینی بر آرایش و زینت بسیار تأکید و به میل طبیعی زنان به خودآرایی و خودنمایی توجه شده است، ولی آنها را از اینکه برای غیرهمسر خود زینت کنند، منع کرده‌اند. رسول ‌خدا صلی الله علیه و آله در فرازی از روایتی می‌فرماید:« اِنَّ مِن خَیرِ نِسَائَکُم... اَلمُتَبَرَّجَةَ مِن زَوجِها الحصَانَ عَن غَیرِه. (مجلسى ،1410 ق، 103: 235)؛ بهترین زنان شما، زنی است که... برای شوهرش آرایش و خودنمایی کند، ولی خود را از نامحرمان بپوشاند. آن حضرت آرایش و زینت زن، برای شوهر را از حقوق شوهر بر همسر می‌شمرد و می‌فرماید: «علیها اَن تَطَیَّبَ بِاَطیَبِ طیبِهَا وَ تَلبَسَ اَحسَنَ ثیابِها وَ تَزَیَّنَ بِاَحسَنِ زیِنَتِها (حرّ عاملى، 1409 ق، 14: 112).
از جمله حقوق شوهر بر همسر این است که خود را به بهترین عطرها خوش بو کند و بهترین لباس‌هایش را بپوشد و خود را به بهترین صورت تزیین کند. در حدیث معروف مناهی نیز آمده است: «وَ نَهَی اِن تَتَزَیَّنَ لِغَیرِ زَوجِها، فَاِن فَعَلَت کانَ‌ حَقّاً عَلَی اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ اَن یُحرِقَها بِالنَّارِ. (حرّ عاملى، 1409 ق، 14: 117)؛ پیامبر از اینکه زن برای غیرشوهرش آرایش کند، نهی کرد. اگر زن چنین کند، بر خداوند حق است که او را با آتش بسوزاند».
 

 جمع‌بندی

حس زیبایی دوستی، یکی از ابعاد فطری بشری است؛ از ‌این‌رو زینت همواره مورد توجه انسان‌ها بوده است در سبک زندگی اسلامی، مردان و زنان را به آراستگی، زیبایی، پاکیزگی و از طرفی به حفظ پوشش اسلامی و حجاب فرا می‌خواند. از نظر اسلام، آرایش و زینت به‌خودی‌خود براى زن امرى مباح، مطلوب و از ضروریات زندگى زناشویى است؛ ولی اظهار و آشکار کردن آن در مقابل مردان، احکام مختلفى در شرع دارد و گاه جایز و گاه ممنوع است.
اگر بیننده، مردى نامحرم باشد، حکم کلى اسلام در این فرض حرمت آشکار کردن زینت بر زن است؛ اما اگر از محارم باشد، آشکار ساختن زینت بر زن جایز است. در سبک زندگی اسلامی، از طرفی بی‌توجهی به غریزه خودنمایی و تبرّج برای زن زیان‌بخش بوده و از آن طرف، خودنمایی و تبرّج بیش از اندازه و خارج از چهارچوب حجاب نیز زیان‌بخش بوده و سلامت روانی زن را به مخاطره می‌اندازد. از نظر اسلام، در ارضای نیازهای روانی نیز باید جانب اعتدال رعایت شود، زیرا هرگونه زیاده‌ روی در آن موجب از دست رفتن انرژی روانی انسان می‌شود
.

فهرست منابع
1. قرآن‌کریم.
2. نهج البلاغه.
3. ابن ابی الحدید (1404ق) شرح نهج البلاغه، قم: کتابخانه آیت‌الله مرعشی نجفی.
4. شمسایی، مهدی (1392) شادی و نشاط، تهران: مؤسسه نشر شهر.
5. محمدی ری‌شهری، محمد (۱۳۶۲) میزان الحکمة، قم:دفتر تبلیغات اسلامی.
6. کلینی، محمدبن یعقوب (1365) اصول کافی، تهران: دارالکتب اسلامیه.
7. کار، آلان (1385) روان‌شناسی مثبـت، علـم شـادمانی و نیرومندی‌هـای انسـان، حسـن پاشاشـریفی، جعفـر نجفی زند و باقر ثنائی، تهـران: انتشارات سخن.
---------------------------------
پی‌نوشت‌ها
[1]. Baetz, Larson, Morcoux, Bowen & Griffing.
[2] . إن تمسکم حسنه توهم و إن تصبکم سیئه یفرحوابها و ان تصبروا و تتقوا لایصرکم کیدهم شیئا ان الله بما یعملون محیط.
[3] . فرح المخلقون بمقعدهم خلاف رسول الله و کرهوا ان یجاهدوا باموالهم و انفسهم فی سبیل الله و قالوا لا تنفروا فی الخر قل تار جهنم اشد خرا لو و کانوا یفقهون.
[4] . هر دو ثقه، بلکه از اعیان هستند.
ارسال نظر شما
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
چهارشنبه، 21 فروردين 1398
تخمین زمان مطالعه:
بازدید: 553
موارد بیشتر برای شما
روزی که عاشق شوم
روزی که عاشق شوم

روزی که عاشق شوم

اجازه دارم؟ بدون اجازه ی بزرگ ترها، بله!
اجازه دارم؟ بدون اجازه ی بزرگ ترها، بله!

اجازه دارم؟ بدون اجازه ی بزرگ ترها، بله!

تعریف خوش‌بینی آموخته‌شده و فواید آن
تعریف خوش‌بینی آموخته‌شده و فواید آن

تعریف خوش‌بینی آموخته‌شده و فواید آن

با فرزندانمان در دوران بلوغ چگونه رفتار کنیم؟
با فرزندانمان در دوران بلوغ چگونه رفتار کنیم؟

با فرزندانمان در دوران بلوغ چگونه رفتار کنیم؟

یک انتخاب شایسته

یک انتخاب شایسته

راهنمای خرید سوغات از مشهد
راهنمای خرید سوغات از مشهد

راهنمای خرید سوغات از مشهد

یک روایت دلبرانه کاملاً خاص
یک روایت دلبرانه کاملاً خاص

یک روایت دلبرانه کاملاً خاص

معرفی سوغات اهواز
معرفی سوغات اهواز

معرفی سوغات اهواز

میانه روی از منظر قرآن (بخش سوم)
میانه روی از منظر قرآن (بخش سوم)

میانه روی از منظر قرآن (بخش سوم)

رهبر معظم انقلاب: پیشنهاد مذاکره، فریب آمریکا برای خلع سلاح و عوامل اقتدار ملت است
رهبر معظم انقلاب: پیشنهاد مذاکره، فریب آمریکا برای خلع سلاح و عوامل اقتدار ملت است

رهبر معظم انقلاب: پیشنهاد مذاکره، فریب آمریکا برای خلع سلاح و عوامل اقتدار ملت است

در صورت جنگ احتمالی در خلیج فارس، برای آمریکا چه عواقبی خواهد داشت؟
در صورت جنگ احتمالی در خلیج فارس، برای آمریکا چه عواقبی خواهد داشت؟

در صورت جنگ احتمالی در خلیج فارس، برای آمریکا چه عواقبی خواهد داشت؟

تیتر یک روزنامه های ورزشی کشور/ چهارشنبه 5 تیر 1398
تیتر یک روزنامه های ورزشی کشور/ چهارشنبه 5 تیر 1398

تیتر یک روزنامه های ورزشی کشور/ چهارشنبه 5 تیر 1398

عکس نوشته دیدار رئیس و مسئولان قوه قضائیه با رهبر انقلاب
عکس نوشته دیدار رئیس و مسئولان قوه قضائیه با رهبر انقلاب

عکس نوشته دیدار رئیس و مسئولان قوه قضائیه با رهبر انقلاب

نمایشگاه آثار هنری خیره کننده معلولان

نمایشگاه آثار هنری خیره کننده معلولان

آخرین اخبار و شایعات نقل و انتقالاتی اروپا (05-04-98)
آخرین اخبار و شایعات نقل و انتقالاتی اروپا (05-04-98)

آخرین اخبار و شایعات نقل و انتقالاتی اروپا (05-04-98)

طعم شیرین زهر عقرب برای قاچاقچیان
طعم شیرین زهر عقرب برای قاچاقچیان

طعم شیرین زهر عقرب برای قاچاقچیان

فیلمی از پالایشگاه منفجر شده اسپانیا
فیلمی از پالایشگاه منفجر شده اسپانیا

فیلمی از پالایشگاه منفجر شده اسپانیا

رییس ستاد مرکزی اربعین: 100 هزار دینار عراق سهم هر زائر اربعین تعیین شده است
رییس ستاد مرکزی اربعین: 100 هزار دینار عراق سهم هر زائر اربعین تعیین شده است

رییس ستاد مرکزی اربعین: 100 هزار دینار عراق سهم هر زائر اربعین تعیین شده است

بی قرار توام یا جعفر بن محمد

بی قرار توام یا جعفر بن محمد

فتنه ی امسال به بهانه تغییر در قانون اساسی
فتنه ی امسال به بهانه تغییر در قانون اساسی

فتنه ی امسال به بهانه تغییر در قانون اساسی

افشین داوری در گفتگو با راسخون: برای فدراسیون والیبال هدف گذاری مجدد کردم/انتظار دارم تیم ملی در مرحله نهایی هم بدرخشد
افشین داوری در گفتگو با راسخون: برای فدراسیون والیبال هدف گذاری مجدد کردم/انتظار دارم تیم ملی در مرحله نهایی هم بدرخشد

افشین داوری در گفتگو با راسخون: برای فدراسیون والیبال هدف گذاری مجدد کردم/انتظار دارم تیم ملی در مرحله نهایی هم بدرخشد