وايت در بر دارنده يك حكم شرعي قطعي نيست، و در بيان يك حكم كلي استثناءناپذير نمي باشد. بسياري از روايات شبيه روايت فوق (ذكر شده) وجود دارد كه شايد در نگاه اول ظاهري مطلق و كلي دارند ولي با توجه به روايات و مستندات ديگر، حكم تخصيص خورده و يا مقيد به قيودي مي شود كه يك بحث تفصيلي است.
ب) فرمايش حضرت زهراي مرضيه(سلام الله علیها) در روايت ذكر شده، به معناي الزام و وجوب نيست، به عبارت ديگر، در عين حال كه خروج زن از منزل و حضور او در صحنه اجتماع با رعايت موازين و حدود شرعي جايز شمرده شده است، اما در مواقع غير ضروري براي زنان بهتر آن است كه از اختلاط با مردان اجتناب كنند. و اين امر منافاتي با حضور علمي، فرهنگي، اجتماعي و سياسي زنان (با حفظ شئونات و موازين اسلامي) ندارد. كما اينكه حضرت زهرا(سلام الله علیها) خود به جبهه جنگ مي رفتند و در غزوه هاي متعددي همراه با پيامبر( صلّی الله علیه و آله و سلّم ) شركت مي كردند و در دفاع از ولايت حضور فعال داشتند و حتي سخنراني نمودند تا جايي كه در همين راه به شهادت رسيدند.
ج) بعضي از قيود و محدوديتهايي كه در احكام و روايات در مورد زنان وارد شده است به منظور پاسداشت حريم عفاف و سلامت جامعه و از همه مهمتر حفظ كرامت و شخصيت واقعي زن متناسب با رسالت همسري و مادري مي باشد. و تجربه جهان غرب در آزاديهاي نامحدود براي ارتباط زنان و مردان در جامعه (به اعتراف انديشمندان جامعه غرب) تجربه بسيار تلخي است كه زمينه انحطاط خانواده و بدنبال آن سقوط جامعه در منجلاب شهوات را فراهم نمود، كه از اين رهگذر بيشترين ضرر و زيان نسيب زنان جامعه شد و در نتيجه كرامت و شخصيت زن به پايين ترين حد خود تنزل نمود.سوال 13 : از تسبيحات حضرت زهرا(سلام الله علیها) در زندگي روزمره چه استفاده اي مي توان كرد؟ يعني از سبحان الله . الحمدلله و الله اكبر چه دركي مي توان داشت؟
جواب : در روايت وارده شده كه وقتي حضرت فاطمه زهرا -سلام الله عليها - از انجام كار منزل خسته و درمانده شد از پدر بزرگوارش - صلي الله عليه و آله - خادمي درخواست نمود كه در كار خانه به او كمك كند . پيامبر -ص- به ايشان فرمود: آيا چيزي بهتر از خادم و كنيز نمي خواهي ؟ حضرت گفت : چرا مي خواهم . پيامبر فرمود : خداوند را در هر روز سي و سه مرتبه تسبيح كن و سي و سه مرتبه حمد او رابه جاي آور و سي و چهار مرتبه تكبير بگو و او را از برترو والاتر ازتوصيف بدان كه روي هم رفته صد عدد مي شود ولي در ميزان و ترازوي حساب الاهي هزار حسنه به شمار مي آيد. بعد حضرت رسول -ص- فرمود: اي فاطمه! اگر اين تسبيحات را در هر صبح بگويي خداوند امر مهم دنيا و آخرتت را كفايت خواهد كرد. (بحارالانوار ج 43 ص 134 ح 32 دار احياء التراث العربي)
تسبيحات حضرت زهرا -سلام الله عليها- در روايات مورد تاكيد بسياري است و در فضيلت آن احاديث فراواني وارد شده است:
1. از حضرت صادق - عليه السلام - نقل شده كه فرمود: ما هم چنانكه كودكان خود را به نماز سفارش و امر مي كنيم آنانرابه تسبيح فاطمه -ع- نيز امر مي كنيم پس اين تسبيح را ترك نكنيد كه هر كه بر آن مداومت نمايد شقي و بدبخت نمي گردد. (حاشيه مفاتيح الجنان فضيلت تسبيح حضرت زهرا - سلام الله عليها)
2. در روايات معتبر وارد شده كه مراد از ذكر كثير (ياد زياد) كه در آيه شريفه : (واذكر و الله ذكرا كثيرا ) تسبيح حضرت فاطمه(علیه السّلام) است و هر كس بعد از نماز بر آن مداومت نمايد خدا را بسيار ياد كرده است. (حاشيه مفاتيح الجنان فضيلت تسبيح حضرت زهرا - سلام الله عليها)
3. از حضرت باقر (عليه السام) روايت است كه: هر كس تسبيح حضرت فاطمه - را بگويد و بعد از آن استغفار نمايد خدا او را بيآمرزد و آن از نظر زبان صد ولي در ميزان عمل هزار عدد به شمار مي آيد و شيطان را دور وخداوند را خشنود مي سازد. (حاشيه مفاتيح الجنان فضيلت تسبيح حضرت زهرا - سلام الله عليها)
4. حضرت صادق (عليه السلام) مي فرمايد: در نزد من تسبيح حضرت فاطمه(علیه السّلام) بعد از هر نماز بهتر از هزار ركعت نماز است. (حاشيه مفاتيح الجنان فضيلت تسبيح حضرت زهرا - سلام الله عليها)
5. حضرت باقر (عليه السلام) در حديثي مي فرمايد: خداوند با هيچ تسبيح و تمجيدي بهتر ازتسبيح حضرت فاطمه (سلام الله عليها) عبادت نشده و اگر چيزي از آن بالاتر داشت هر چند ظاهر الفاظ اذكار و دعاهايي كه وارد شده داراي آثار فراواني است و حتي اگركسي معناي آن را نداند و يا به معناي آن توجهي نداشته باشد چون اين كلمات و الفاظ نور است و از زبان پاك امامان معصوم (عليهم السلام) صادرشده بدون شك داراي تاثير و بركت مادي و معنوي است ولي اثر كامل آن هنگامي است كه در محتوا و مفهوم آن انديشه شود و زمينه تحقق و عمل به آن فراهم گردد.
مثلا در همين تسبيح حضرت فاطمه زهرا (سلام الله عليها) اگر انسان به محتواي اين تسبيح و الفاظ و كلمات آن توجه داشته باشد تاثيري عميق در جان و روح او دارد و نشاط و قدرت و آرامش خاصي در خود احساس مي كند.
اگر به معناي (الله اكبر)توجه كند و خداوند را بزرگتر از توصيف و بيان بداند و اين باور در عمق دل او رسوخ كند ديگر در زندگي دچارخوف و دلهره اظطراب نخواهد بود چون خداوند را به قدرت و علم و رحمت و صفات بي نهايت شناخته و تكيه اش برچنين خداوندي است.
اگر در محتواي (الحمدلله) دقت نمايد در مي يابد كه هر چه دارد و هر زيبايي و كمال و فضيلتي كه در خود و ديگران و در عالم مي بيند از اوست و هيچ موجودي ازخود چُيزي و كمالي و فضيلتي ندارد پس يكسره توجه خود را به كانون عظمت و كمال و زيبايي و خير معطوف مي كند واز ديگران قطع اميد مي كند و تنها به كرم و جمال و كمال بي انتهاي او دلخوش و وابسته است و از خودپسندي و تكبر و خودبيني و صفات پست و فرومايه دوري مي گزيند.
اگر مفهوم (سبحان الله) را خوب درك كند، خداوند را از هر نقص و محدوديت و هر گونه صفتي كه در خور مقام جلال و جبروت او نيست منزه مي شمارد و چون چنين باور و اعتقادي دارد، سعي مي كند به چنين خدايي شباهت پيدا كند و همچون او از ناپاكي و آلودگي پاك گردد و از بدي ها فاصله بگيرد و سقف به صفات پاك الاهي و متعلق به اخلاق الاهي شود.سوال14 : با توجه به روايتي از فاطمه ي زهرا ( س ) كه سوال شد : ( ( براي زنان چه چيز بهتراست ؟ ) ) در جواب فرمودند : ( ( براي زنان بهترين چيز آن است كه مردان رانبينند و مردان نيز آنان را نبينند ) ) اين موضوع را چگونه براي دختران تحصيل كرده دانشجو كه به دنبال يك رابطه سالم در محيط كار و دانشگاه با مردها هستند . توجيه نمود و آيا از اين حديث و حديث ديگري كه از حضرت علي در سفارش به امام حسن است كه( زنان را اگر مي تواني كاري كني كه جز تو را نشناسند اين كار را بكن ) (البته عين حديث اين نيست ) انزوا و خانه نشين كردن زن بر نمي آيد ( كه اين امر هم تا آنجا كه من اطلاع دارم سيره بزرگان ما نبوده است )
جواب : با تحسين از روحيه پرسشگري شما خاطر نشان مي گردد كه: هرگز مفاد حديث مويد برداشت شما نيست چه اين كه اولا: فضاي فرهنگي جامعه اي كه 