خود اجرا کند و ستمکارترین مردم کسی است که ستم خود را عدالت بشمارد و عدالت عادلان را ستم بحساب آرد، زیرکترین مردم کسی است که آماده آخرت باشد و احمق کسی است که هم او دنیا باشد و کار او خطا، سعادتمند تر کسی است که عاقبت بخیر شود، بدبخت تر کسی است که سرانجام گرفتار خشم خدای عز و جل گردد سپس گفت کسی که با مردم آن معامله کند که با او همان کنند هلاک شود او است که خدا را خشمگین کرده و خلاف آنچه باید نموده است و کسی که با مردم آن کند که اگر باو کنند نیکو باشد او است که مطیع خدا است و آنچه دوست دارد عمل کرده است گفت نیکی را بد نشمار اگر چه از فاجران باشد و زشتی را خوش مدار اگرچه از نیکان سر زند بوذاسف - بگو بمن کدام از مردم شایسته سعادتند و کدام لائق بدبختی و شقاوت؟ بلوهر - شایسته سعادت فرمان بر خدای عز و جل و کناره گیر از قدغن های او است و لائق شاقوت مرتکب نافرمانی خدا و نافرمان او و برگزیننده دل خواه خود بر رضای خدای عز و جل است بوذاسف - کدام از مردم پیروتر دستورات او است؟ بلوهر - آن که دیندارتر است و از بدکاریها دورتر است

بوذاسف - نیکی کدام است و بدیها کدام؟ بلوهر - نیکی پندار نیک، کردار نیک، گفتار نیک، بدی ها، پندار بد، کردار بد، گفتار بد. بوذاسف - پندار نیک کدام است بلوهر - پندار نیک همت عادلانه است 
بوذاسف - گفتار بد کدام است بلوهر - دروغ بوذاسف - کردار بد کدام است؟ بلوهر - نافرمانی خدای عز و جل بوذاسف - همت عادلانه چیست بلوهر - یادآوری زوال دنیا و تمام شدن امور آن و خودداری از کارهائی که در دنیا رنج دارد و در آخرت شکنجه بوذاسف - سخاوت چیست؟ بلوهر - صرف مال در راه خدای عز و جل بوذاسف - کرم کدام است بلوهر - تقوی پیشه کردن بوذاسف - بخل چیست؟ بلوهر - حقرا از اهلش دریغ کردن و از غیر طریقه آن بدست آوردن بوذاسف - حرص کدام است؟ بلوهر - دنیا را قرارگاه ابدی دانستن و دنبال اموری رفتن که فساد آرد و شرش عقوبت آخرت باشد بوذاسف - راستی چیست؟ بلوهر - روش راستی در دیانت اینست که شخص خود را گول زند و خود را تکذیب نکند

بوذاسف حماقت چیست؟ بلوهر - اطمنان بدنیا و ترک چیزیکه جاویدان و پایدار است بوذاسف - دروغ کدام است بلوهر - اینست که شخص با خود دروغ گوید و همیشه دنبال هوس باشد و گناهش را سبک شمارد بوذاسف - کدام از مردم صلاحتی کاملتر دارند؟ بلوهر - آن که خردمندتر و عاقبت بین تر و دشمن شناستر و با احتیاط تر است بوذاسف - بمن بگو این عاقبت چیست و آن دشمنانی که خردمند آن ها را میشناسد و از آنها خود را نگهمیدارد کدامند؟ بلوهر - عاقبت آخرتست و فناء دنیا و دشمنان حرص است و غضب و حسد و تعصب و شهوت و ریاء و لج بازی بوذاسف - کدام از این دشمنان نیرومند تر و بیشتخر باید از آنها در سلامت بود؟ بلوهر - حرص کم رضاتر و تندخوتر است، غضب ستم خیزتر و ناسپاستر و دشمنی انگیزتر است حسد بد پندارتر و بد گمان تر است، تعصب لج بازتر و در نافرمانی بی آبرو تر است، کینه آتشین تر و کم رحم تر و سخت حمله تر است، ریاء و نیرنگ بازتر و زیر پرده کن تر و دروغگوتر است، لج بازی در ستیزه کورتر و عذر قطع کن تر است بوذاسف - کدام از دامهای شیطان در هلاک مردم رساتر است؟ بلوهر - این که در مقام ارتکاب شهوت خوش کرداری و گناهکاری و درست و نادرست و عواقب امور را بر آنها مشتبه سازد و آنها را از تشخیص حقیت کور کند بوذاسف - بمن گزارش بده آن قوه ای را که خدای عز و جل بندگان خود را بدان نیرومند کند تا بر بدکاریها و هوسهای هلاکت بار فائق آیند؟

بلوهر - علم است و عمل و تعقل درست آنها و شکیبائی در برابر شهوات و امید ثواب در دینداری و یادآوری هر چه بیشتر فناء دنیا و نزدیکی مرگ و محافظت بر آنچه باقی است بصرف آنچه فانی است و سنجش آینده امور با گذشته آنها و محافظت بر آنچه خردمندان دانند و خودداری از شیوه های بد و مداومت بر شیوه های نیک و اخلاق پسندیده و اندازه گرفتن آرزو با مدت زندگانی که معنی قناعت است و پیش گرفتن صبر که عبارت از رضای بگذران باندازه رفع حاجت است و ملازمت قضای الهی بتحمل مشقت و رنج و جدائی از دوستان و تسلیت پذیری از آنچه که از دست رفته و خوشدل بودن بدان و دست برداشتن از کاریکه تمامی ندارد و بردباری بر کارهائیکه بانها باید برگشت و اختیار راه هدایت بر ضلالت و دل نهادن بر این که کار نیک پاداش دارد و کار بد کیفر و دانستن حدود و حقوق با تقوی و اندرز بکار بستن و خودداری از پیروی هوس و ارتکاب شهوات و خودسری و پیشه کردن حزم و ایستادگی تا اگر بلائی باو رسد معذور باشد و سرزنش نکشد بوذاسف - کدام خلق گرامی تر و کمیاب تر است؟ بلوهر - تواضع و نرم سخن گفتن با برادران دینی بوذاسف - کدام عبادت نیکوتر است؟ بلوهر - وفاداری و دوستی بوذاسف - بمن بگو کدام یک از اخلاق باطنی بهتر است؟ بلوهر - دوستی اشخاص صالح و خوش کردار بوذاسف - کدام ذکر بهتر است؟

بلوهر - آن گه درباره امر بمعروف و نهی از منکر باشد بوذاسف - کدام مقاومت شدیدتر است؟ بلوهر - ترک گناهان بوذاسف - بگو بمن که کدام قسم اقتصاد و میانه روی بهتر است؟ بلوهر - رضا بادنازه گذران روزمره زندگانی بوذاسف - بمن بگو کدام ادب و تربیت بهتر است؟ بلوهر - ادب و تربیت دینی بوذاسف - کدام چیز جفاکارتر است؟ بلوهر - سلطان سرکش و دل سخت بوذاسف - چه چیز؟ بلوهر - چشم دنیا دار حریص که هرگز از دنیا پر نشود بوذاسف - کدام کار سرانجام پلیدتر دارد؟ بلوهر - جستن رضات مردم در غضب پروردگار عز و جل بوذاسف - چه چیز است که زودتر بر میگردد و زیر و رو میشود بلوهر - دل پادشاهان دنیا دار بوذاسف - بگو بدانم کدام هرزه گی بی آبروتر است؟ بلوهر - پیمان با خدا بستن و آنرا شکستن بوذاسف - کدام چیز زودتر قطع میشود؟ بلوهر - دوستی با فاسق بوذاسف - کدام چیز خیانت کارتر است؟ بلوهر - زبان دروغگو بوذاسف - کدام چیز بیشتر پنهان و زیر پرده است؟ بلوهر - بدکرداری ریاکار نیرنگ باز بوذاسف - کدام چیز بوضع دنیا مانند تر است؟ بلوهر - تصورات بیهوده شخص خواب

بوذاسف - کدام اشخاص رضایتمندی بهتری دارند؟ بلوهر - آنکه بخدای عز و جل خوشبین تر و باتقوی تر و از یاد خدا و مرگ و بی عاقبتی دنیا کمتر غفلت دارد بوذاسف - کدام چیز دنیا دیده روشن کن تر است؟ بلوهر - فرزند با ادب و همسر هم آهنگ و فرمانبر و کمک کار در سعادت آخرت بوذاسف - کدام درد دنیا مبرم تر است؟ بلوهر - فرزند بد و همسر بد که چاره ای ندارد بوذاسف - کدام آسایش دلنشین تر است؟ بلوهر - رضایت بدانچه نصیب است و انس با مردمان صالح درستکار 
بوذاسف گفت ای فرزانه مرد خوب بمن دل بده میخواهم آنچه برای من از همه چیز مهم تر است با تو در میان گزارم و اکنون که خدا مرا با نادانی که داشتم بینا کرد و با نومیدی این سعادت را بمن روزی کرد باید بان متوجه باشیم بلوهر - هر چه میخواهی بپرس بوذاسف - بفرما به بینم کسی که از کودکی بپادشاهی رسیده و عمر خود را به بت پرستی گزرانید و از لذات دنیا خوراک کرده و بانها معتاد شده و با آنها پرورش یافته تا مردی سالخورده شده و ساعتی از ا