ثى ، ص 72.
73 ـ احتجاج طبرسى ، ج 2، ص 305 و 306، بحار الانوار، ج 45، ص 112.
74 ـ الملهوف ، ص 200؛ مثير الاحزان ، ص 89.
75 ـ امالى صدوق ، ص 140.
76 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 96.
77 ـ الارشاد، ج 2، ص 118 ـ 119.
78 ـ الملهوف ص 208.
79 ـ عوالم ج 17، ص 413.
80 ـ الارشاد، ج 2، ص 119.
81 ـ نام اين منزل و استراحتگاه ((سيبور)) كه در سطور بعدى خواهد آمد در معجم ها ديده نشد ولى در مقاتل نام آنها ذكر شده است .
82 ـ الدمـعـة السـاكـبـة ، ج 5، ص 65. بـه نـقل از ابى مخنف . ولى در نسخه موجود، نام اين منزلگاه ثبت نشده است . (مقتل الحسين (ع )، ابى مخنف ، ص 184)
83 ـ مقتل الحسين (ع )، ابى مخنف ، ص 186؛ الدمعة الساكبة ، ج 5، ص 67.
84 ـ يكى از شهرهاى مهمّ لبنان فعلى . (لبنان ، احمد نادرى ، ص 6) در مراصد الاطلاع ج 1، ص 207، آمـده است : بعلبك ، شهرى است قديمى و فاصله ى آن تا دمشق سه روز راه است و داراى بناهاى عجيب و آثار عظيمى مى باشد.
85 ـ بـحـار الانـوار، ج 45، ص 127؛ المـنـتـخـب ص 467؛ مقتل الحسين (ع )، ابو مخنف ، ص 189.
86 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 139.
87 ـ عسقلان يكى از توقفگاه هاى اسيران سرافراز كربلا در مسير كوفه تا شام . ياقوت حـمـوى مـى گويد: عسقلان شهرى است از نواحى فلسطين بين ((غزّه )) و ((بيت جِبْرين )). (معجم البلدان ، ج 4، ص 122)
88 ـ شرح حال وى در ميان منابع رجالى و تاريخى ديده نمى شود.
89 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 128 و 129؛ روضة الشهدا، ص 467 و 470.
90 ـ مصباح كفعمى ، ص 501.
91 ـ تحليلى از زندگانى امام سجاد (ع )، شريف قرشى ، ج 1، ص 252.
92 ـ رياض الشهادة ، ص 305.
93 ـ عنوان الكلام فشاركى ، ص 118؛ تذكرة الشهدا، ص 412.
94 ـ تذكرة الشهدا، ص 411.
95 ـ مدينة المعاجز، ج 4، ص 110؛ المنتخب ، ص 470. با كمى تفاوت .
96 ـ امـالى طـوسـى ، ج 2، ص 290؛ ناسخ التواريخ ، ج 1، ص 123؛ قمقام زخّار، ج 2، ص 570.
97 ـ زندگانى على بن الحسين (ع )، شهيدى ، ص 67.
98 ـ اسراء آيه 26: حق خويشاوندان را ادا كن .
99 ـ انـفـال ، آيه 41: بدانيد كه هرگاه چيزى به غنيمت گرفتيد، خمس آن از خدا و پيامبر و خويشاوندان است .
100 ـ احـزاب ، آيـه 33: هـمـانـا خـداونـد مـى خـواهـد كـه پـليـدى را از شـمـا اهل بيت بزدايد و شما را آنچنان كه بايد پاك گرداند.
101 ـ الفـتـوح ، ج 5، ص 242 و 243. نـيـز ر.ك احـتـجـاج طـبـرسى ، ج 2، ص 306، با اندكى تفاوت ؛ امالى صدوق . ص 141؛ الملهوف ، ص 112
102 ـ تشخيص ، تصميم گيرى و افدام خواص در وقت لازم ، ص 111.
103 ـ الارشـاد، ج 2، ص 118 و 119. طـبـرى ايـن جـواب را بـه يـزيـد نـسـبت داده و نام آن شخص را محفر ذكر كرده است . (تاريخ طبرى ، ج ، ص 460)
104 ـ امالى صدوق ، ص 142.
105 ـ الملهوف 213؛ نيز ر.ك مثير الاحزان ، ص 98، با مقدارى زيادتى و تفاوت .
106 ـ مقتل الحسين (ع ) خوارزمى ، ج 2، ص 69.
107 ـ الملهوف ، ص 213؛ مثير الاحزان 99 با كمى تفاوت .
108 ـ تاريخ مدينة دمشق ، ج 69، ص 160.
109 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 161.
110 ـ معالى السبطين ، ص 159 ـ 160.
111 ـ بحار الانوار، ج 45، ص 200.
112 ـ مناقب ، ج 4، ص 186.
113 ـ ظـاهـرا ايـن مجلس ، همان محفلى است كه به فرمايش امام سجاد (ع ) در آن مجلس شراب آوردنـد و سـفير پادشاه روم كه از اشراف و بزرگان روم بود نيز حضور داشت . او وقتى پى بـرد كـه اين سر بريده متعلّق به پسر رسول خدا (ص ) است اعتراض كرد و سپس ‍ مسلمان شد. سـر مبارك را برداشت و به سينه ى خود چسبانيد. او را مى بوسيد و مى گريست . تا به درجه ى رفـيـع شـهـادت نـايـل گـشـت . (المـلهـوف ، ص 220، 222؛ مقتل الحسين (ع )، خوارزمى ، ج 2، ص 80)
114 ـ مناقب ، ج 4، ص 186.
115 ـ مناقب ، ج 4، ص 186؛ الفتوح ، ج 5، ص 244.
116 ـ الفتوح . همانجا.
117 ـ بـحـار الانوار، ج 45، ص 141؛ مقتل الحسين (ع )، خوارزمى ، ج 2، ص 79؛ حياة الامام الحسين (ع )، ج 3، ص 395.
118 ـ شورى ـ آيه 30؛ ترجمه : ((هرگونه مصيبتى كه به شما برسد به سبب دستاورد خود شماست و [خدا] از بسيارى در مى گذرد.))
119 ـ حديد ـ آيه 22 ـ 23؛ ترجمه : ((هيچ مصيبتى نه در زمين و در نفْسهاى شما [ به شما] نرسد مگر آنكه پيش از آنكه از آن را پديد آوريم در كتابى است . اين [كار] بر خدا آسان است . تـا بـرآنـچـه از دسـت شـمـا رفـتـه انـدوهـگـيـن نشويد و به [سبب ] آنچه به شما داده شادمانى نكنيد...))
120 ـ بحار الانوار، ج 45، ص 168.
121 ـ مناقب ، ج 4، ص 186.
122 ـ الدمعة الساكبة ، ج 5، ص 147؛ نيز ر.ك معالى السبطين ، ج 2، ص 188.
123 ـ منا: موضعى است كه در مكه معظمه كه مقام بازار است و حاجيان در آنجا قربانى كنند.
124 ـ زمزم : چاهى است نزديك خانه كعبه شرفها اللّه .
125 ـ صفا: مكان بلندى است از كوه ابوقبيس ، بين آن و مسجدالحرام عرض وادى است كه راه و بازار است .
126 ـ سعى : دويدن ميان صفا و مروه .
127 ـ طواف : به طرز خاص گرد خانه كعبه گشتن .
128 ـ تلبيه : لبيك گفتن در حج ، لبيك گفتن حاجيان .
129 ـ بـراق : مـركـبـى كه حضرت رسالت پناه (ع ) در شب معراج بر آن سوار شدند و آن كلان تر از خر و فروتر از شتر بود.
130 ـ كسانى كه از جنگ صفين در صف معاويه بودند.
131 ـ كسانى كه در جنگ جمل شركت داشتند.
132 ـ مراد، اصحاب نهروان است .
133 ـ مـقـتـل خـوارزمى ، ج 2، ص 76 ـ 78؛ نيز ر.ك بحار الانوار، ج 45، ص 137 ـ 139؛ الفـتـوح ، ج 5، ص 247 ـ 249. تـرجـمـه ايـن قـسـمـت [خـطـبه امام سجاد (ع ) در شام ] از كتاب ((سرشك خوبان )) گرفته شده است .
134 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 181.
135 ـ سوگنامه آل محمد (ص )، ص 482.
136 ـ مقتل الحسين (ع ) ابى مخنف ، ص 198 و 200.
137 ـ الملهوف ، ص 219.
138 ـ الملهوف ، ص 224.
139 ـ حبيب السير، ج 2، ص 60.
140 ـ الملهوف ، ص 222. نيز ر.ك الفتوح ، ج 5، ص 250؛ مثير الاءحزان ، ص 104، با كـمـى تـفـاوت . در مـنـاقـب ، ج 4، ص 182 بـنـا بـه روايتى ، داستان فوق به فردى به نام ((مكحول )) نسبت داده شده است .
141 ـ نـفـس المـهـمـوم ، ص 412 و 419 و 420؛ كامل ابن اثير، ج 4، ص 87.
142 ـ الملهوف ، ص 219.
143 ـ الفتوح ، ج 5، ص 249.
144 ـ الارشاد، ج 2، ص 122. نيز ر.ك ، تاريخ طبرى ، ج 5، ص 262 با مقدارى تفاوت و زيـادتـى ديـنورى در اين باره مى نويسد: يزيد به على بن الحسين (ع ) گفت : همراه بانوان و افـراد خـود حركت كن و آنان را به مدينه ببر، يك نفر را نيز به همراه سى سوار روانه كرد و دسـتـور داد پـيـشـاپيش حركت كند و دورتر از آنان فرود آيد تا اينكه به مدينه برسند. (اخبار الطوال ، ص 260)
145 ـ الملهوف ، ص 255.
146 ـ اعيان الشيعه ، ج 4، ص 47.
147 ـ الملهوف ، ص 255.
148 ـ الدمعة الساكبة ، ج 5: ص 163.
149 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 208.
150 ـ الملهوف ، ص 266، 228؛ مثير الاحزان ، ص 112 به اختصار.
151 ـ الملهوف ، ص 228 ـ 230؛ نيز ر.ك مثير الاحزان ، ص 113؛ المنتخب ، ص 484.
152 ـ ناسخ التواريخ ، ج 2، ص 178.
153 ـ الدمعة الساكبة ، ج 5، ص 162.
154 ـ معالى السبطين ، ج 2، ص 210.
155 ـ بحار الانوار، ج 94، ص 142.
156 ـ بحار الانوار، ج 100، ص 266؛ الامام زين العابدين (ع )، مقرّم ، ص 42.
157 ـ بـحـار الانـوار، ج 22، ص 274، ج 44، ص 298. بـا كـمـى تفصيل .
158 ـ فضل زيارة الحسين (ع )، ص 43.
159 ـ بحار الانوار، ج 100، ص 266.
160 ـ بحار الانوار، ج 46، ص 79. مطلب فوق به امام صادق (ع ) نيز نسبت داده شده است . (مصباح المتهجد، ص 511).
161 ـ كامل الزيارات ، ص 201.
162 ـ الملهوف ، ص 233، نور العين ، ص 78، ناسخ التواريخ ، ج 2، ص 190.
163 ـ بيست سال . (كامل الزيارات ، ص 213)
164 ـ الملهوف ، ص 233. نيز ر.ك من