شورا فرزندى به دنيا آورد كه او را عبداللّه ناميدند. او بـه دسـت عـبداللّه بن عقبه غنوى و به قولى هانى بن ثبيت حضرمى با تير مجروح شد. امام حـسـين (ع ) خون او را به سوى آسمان ريخت و خونش به زمين بازنگشت . امام باقر (ع ) فرموده است :
اگـر قـطـره ى از ايـن خـون بـه زمـيـن مـى ريـخـت عـذاب الهـى بـر مـردم نازل مى گشت .(329)
3 ـ ام الثغر خوصاء
4 ـ ام الكرام (330)
ام الكرام ، دختر گرامى امام على (ع ) و مادرش ام ولد است .(331) به گفته ى عماد زاده ، او هـمـراه بـرادرش سـيـّدالشـهـدا (ع ) بـه كـربـلا آمـد و پـس از عـاشـورا بـه دسـت دشـمـنـان اهـل بـيـت (ع ) از كـربـلا بـه كـوفـه و سـپـس به شام به اسارت برده شد.(332) از جزئيات زندگى و اقدامات وى در طول اسارت اطلاع ديگرى در دست نيست .
5 ـ اُمامه
امـامـه ، فـرزنـد امـام عـلى (ع ) و مادرش ام ولد است .(333) او با صلت بن عبداللّه ، از نوادگان عبدالمطلب ، ازدواج كرد و براى او دخترى به نام نفيسه به دنيا آورد.(334) بـه گـفـتـه ى عـمـادزاده ، امامه جزو زنان حاضر در كربلا بوده و قطعا در كاروان اسيران نيز حضور داشته است .(335)
6 ـ ام جعفر
ام جـعـفـر نـامـش جـمـانـه ، فرزند امام اوّل شيعيان ، و مادرش ام ولد است .(336) بنا به گـزارشـى ديـگـر، ام جـعـفـر و جـُمـانـه ، نـام دو دخـتـر از فـرزنـدان امـام عـلى (ع ) مـى باشد.(337)
وى از زنـان حـاضـر در كـربـلا و از اسـيـران آن حادثه ى خونين است .(338) از ساير خصوصيات و جزئيات زندگى وى اطلاعى ديگرى در دست نيست .
7 ـ ام الحسن بنت على (ع )
ام الحـسـن يـا ام الحـسـيـن از فـرزنـدان امـام عـلى (ع ) اسـت .(339) نـام وى رمله ى كبرى ،(340) مـادرش ام سـعـيـد دخـتـر عـروة بن مسعود ثقفى (341) و بنا به نقلى ام شـعـيب مخزوميه مى باشد.(342) او با پسر عمّه ى خود، جعدة بن هبيره ى مخزومى كه از شـيـعـيـان خـاص حـضـرت امـير المؤ منين (ع ) و فرزند ام هانى بود ازدواج كرد(343) و خداوند متعال شش فرزند به نام هاى ، جعفر، على ، حسن ، حارث ، عبداللّه ، يحيى به وى عنايت كـرد.(344) ام الحـسـن ، پـس از وفـات جـعـدة ، بـه عـقـد جـعـفـربـن عـقيل در آمد ولى براى او فرزندى نزاد.(345) برخى عبداللّه بن زبيربن عوام را نيز از همسران ام الحسن دانسته اند.(346) اگرچه مورّخين به اسارت وى تصريح نكرده اند ولى بنا بر حضورش در كربلا،(347) به يقين جزو اسيران كربلا نيز بوده است .
8 ـ ام خلف
نـام او در مـنـابـع كـهـن وجـود نـدارد. ولى در مـنـابـع مـتـاءخـر نـقل شده كه وى همسر مسلم بن عوسجه و همان زنى است كه در روز عاشورا پس از شهادت مسلم ، فـرزنـدش ، خـلف را بـه رفـتـن بـه مـيـدان نـبـرد و دفـاع از فـرزنـد رسـول خـدا (ص ) تشويق كرد(348) و خود عصر عاشورا به اسارت نيروهاى دشمن در آمد.
9 ـ ام عبداللّه
ام عـبـداللّه (349) فـرزنـد امـام مـجـتـبـى (ع )، نـامـش ، فـاطـمـه و مـادرش ام ولد اسـت .(350) او بـا امـام سـجـاد (ع ) ازدواج كـرد و از وى چـهـار فـرزند به نام هاى امام محمد باقر (ع )، حسن ، على و عبداللّه متولد شد.(351) او در خاندان امام حسن (ع )، در صداقت و راسـتـگـويى ، بى نظير و نخستين زن علويه بود كه فرزند علوى (امام باقر (ع )) به دنيا آورد.(352)
ام عبداللّه با عموى بزرگوارش ، امام حسين (ع ) به كربلا آمد و در لباس اسارت به كوفه و شـام برده شد. در دوران اسارت شاهد در غل و زنجير بودن همسر (امام سجاد (ع ))، گرسنگى و تشنگى فرزند (امام محمد باقر (ع )) و ديدن سرهاى خويشاوندان بر نيزه بود.(353) در منابع كهن و اخير اطلاعات ديگرى درباره ى نامبرده وجود ندارد.
10 ـ ام عمروبن جناده
نام او بحريه و پدرش مسعود خزرجى است . وى در روز عاشورا، پس از شهادت همسرش ، جناده ، بـه فـرزنـد نـه يـا يـازده سـاله ى خـود امـر كـرد بـه مـيـدان رفـتـه و مشغول نبرد شود. وقتى عمرو به شهادت رسيد، مادر، با خواندن رجز، سر او را به طرف دشمن انـداخـت و يـك نفر را كشت . سپس عمود خيمه را به دست گرفت و با حمله به خصمِ زبون دو نفر ديـگـر را نـيز به هلاكت رساند. آنگاه ، امام حسين (ع )، او را از ادامه ى جهاد و مبارزه منع كرد و ام عـمرو به خيمه بازگشت .(354) از ساير جزئيات زندگى و اقدامات مثبت وى در دوران اسارت اطلاعى در دست نيست .
11 ـ ام كلثوم بنت عبداللّه جعفر
ام كـلثـوم ، فـرزنـد عـبـداللّه بـن جـعـفـربـن ابـى طـالب (ع ) و حـضـرت زيـنـب (س ) اسـت .(355) بـرخـى بـه وى لقـب ((صـغـرى )) داده اند.(356) معاوية ، او را براى يزيد خواستگارى ، ولى دايى بزرگوارش ، امام حسين (ع ) با اين وصلت مخالفت كرد و ايشان را بـه عـقـد ازدواج پـسـر عـمـويـش ، قـاسـم بـن مـحـمـدبـن جـعـفـربـن ابـى طـالب (ع ) در آورد.(357) خـداونـد مـتـعـال نـيـز فـرزنـدى بـه نـام ((فـاطـمـه )) بـه آنـان عـنـايـت كرد.(358)
ام كلثوم ، همراه همسر خود، قاسم ، به دشت خونين نينوا آمد و پس از شهادت وى ، از كربلا به كـوفـه و شـام بـه اسـيـرى بـرده شـد.(359) مـورّخـان درباره ى اقدامات وى در دوران اسـارت ، گـزارشى نقل نكرده اند. گروهى از رجال نويسان ، حجّاج بن يوسف ، ابان بن عثمان بـن عـفـان (360) و خـالدبـن يـزيدبن معاويه را نيز از همسران ام كلثوم ، پس از قاسم دانسته اند.(361)
12 ـ ام كلثوم بنت على (ع ) زينب صغرى
13 ـ امّ كلثوم صغرى
امّ كـلثومِ صغرى ، يكى از دختران امير المؤ منين (ع )،(362) به گفته برخى از منابع از كـسانى است كه در كربلا حضور داشت و به همراه شمار ديگرى به اسارت لشكريان بنى اميّه درآمد.(363)
گـرچـه بـسـيـارى از مـنـابـع از ام كـلثوم به عنوان يكى اسيران حادثه عاشورا نام برده اند، بدون اين كه مقيّد به صغرى و كبرى كنند.(364)
14 ـ ام كلثوم صغرى رقيه بنت على (ع )
15 ـ امّ كلثوم كبرى
ام كلثوم كبرى يكى از فرزندان امير المؤ منين (ع ) است .(365) وى به همراه شوهرش ، عـون بـن جـعـفـر از مـديـنـه بـه امـام حسين (ع ) پيوستند و به همراه آن حضرت در كربلا حضور داشـتـنـد. شـوهـرش در روز عـاشـورا بـه درجـه رفـيـع شـهـادت نـايـل شـد(366) و خـودش بـه اسارت لشكريان بنى اميّه درآمد.(367) گرچه بـسـيارى از منابع نام ام كلثوم را به عنوان بانويى كه در كربلا حضور داشت و جزء اسيران بود آورده اند ولى مقيّد به صغرى و كبرى ننمودند.(368)
16 ـ ام كلثوم كبرى زينب كبرى
17 ـ ام محسن
او، مـادر مـحـسـن بـن حـسـيـن (ع )(369) و نـامـش نـامـعـلوم اسـت .(370) ولى احـتمال دارد، وى همان رباب يا شهربانو باشد.(371) ياقوت حُمَوى مى گويد: وقتى كاروان اسيران كربلا به كوه جوشن رسيد كه معدن مس و در غرب حلب است ، ام محسن فرزندش را سقط كرد. تلاش وى براى تهيّه آذوقه در آن مكان بى نتيجه ماند. كارگران آنجا هم نه تنها وى را مـسـاعـدت نـكـردنـد بلكه ناسزا نيز گفتند. ام محسن ، از اين كار، خشمگين شد و از خداوند مـتـعـال خـواسـت تـا آنـان را مـجـازات كـنـد. بـر اثـر نـفـريـن او بـركـت از آن كـوه گـرفـتـه شد.(372) از زندگى وى اطلاع ديگرى در دست نيست .
18 ـ ام وهب
از جـمـله زنانى كه در كربلا حضور داشته ، ام وهب بوده ، وى به ه