 45 و 46 و 47.
268- امالى طوسى ، ج 2 ص 413.
269- امالى شيخ صدوق ، ص 99
- ارشادالقلوب ، ص 295
- المحتضر، ص 109
- فرائدالسمطين ، ج 2 ص 34 شماره 371
- غاية المرام ، ص 48 شماره 10.
270- سوره آل عمران ، 42.
271- سوره آل عمران ، 43.
272- امالى الصدوق ، ص 117 شماره 4.
273- مناقب ابن شهر آشوب ، ج 3 ص 132 به بعد.
274- مناقب ابن شهر آشوب ، ج 3 ص 414.
275- كشف الغمة ، ج 2 ص 125 - 129.
276- كه قبلا ترجمه كرديم .
277- كشف الغمة ، ج 2 ص 128 - 132.
278- الذرية الطاهرة ، ص 151 - 156 شماره 195 - 206.
279- روضة الواعظين ، ج 1 ص 181.
280- كافى ، ج 1 ص 458 شماره 3.
281- كافى ، ج 1 ص 241 شماره 5.
282- يك ذراع از آرنج دست انسان است تا سر انگشتان .
283- كافى ، ج 6 ص 18 شماره 2.
284- كافى ، ج 3 ص 228 شماره 3.
285- كافى ، ج 8 ص 375 شماره 564
- نثر الدر، ج 4 ص 11
- الفائق : زمخشرى ، ج 3 ص 217
- الطرائف ، ص 265.
286- اقبال الاعمال ، ص 633.
287- احتجاج ، ج 2 ص 40.
288- كتاب سليم بن قيس ، ص 249
- عوالم ، ج 11 ص 220 - 224 شماره 1.
289- سوره مريم ، 84.
290- سنگ خود را به سينه مى زند و به نفع خود سخن مى گويد.
291- مصباح الانوار، ص 259 به بعد.
292- علل الشرايع ، ج 1 ص 185 شماره 2.
293- معلوم مى شود كسى كه اين خبر را به حضرت زهرا داده دروغ گفته است لذا حضرت صادق عليه السلام چنانكه در صدر حديث خوانديم او را از افراد شقى معرفى كرده است .
294- در فرض صحت اين خبر اين نكته بسيار مهم و قابل توجه است كه گاهى براى روشن شدن مطلب مهمى ، واقعه اى اتفاق مى افتد تا اهميت و ارزش مطلب بر همگان واضح و برملا گردد. از جمله اين واقعه است كه براى نشان دادن مقام حضرت صديقه طاهره سلام الله عليها بايد اين امر اتفاق افتد و در هنگام شب پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله ابوبكر و عمر را طلب كنند و خطاب به اميرالمؤ منين عليه السلام كه همسر فاطمه زهراست ، درباره رضايت و خوشنودى حضرت زهرا عليهاالسلام مطالبى بفرمايند كه آن دو نفر حساب كار خود را بكنند و بدانند كه رضايت فاطمه زهرا چقدر اهميت دارد. و بعدها در هنگام عيادت حضرت زهرا عليهاالسلام ، دختر پيامبر صلى الله عليه و آله به آن شب اشاره كند و يادآورى نمايد كه به خاطر داريد در آن شب پدرم درباره من چه فرمود... .
295- علل الشرايع ، ج 1 ص 184 شماره 1.
296- قرب الاسناد، ص 88 شماره 294
- دعائم الاسلام ، ج 1 ص 228
- كافى ، ج 3 ص 159 شماره 13
- دلائل الامامة ، ص 46
- بحارالانوار، ج 78 ص 299 شماره 17.
297- علل الشرايع ، ج 1 ص 185 ح 1.
298- سوره التوبة ، 97.
299- امالى صدوق ، ص 397
- روضة الواعظين ، ص 184
- الاخبار الموفقيات ، ص 193
- كفاية الطالب ، ص 370.
300- دلائل الامامة ، ص 43 و 44.
301- امالى صدوق ، ص 524 ح 9.
302 - امالى طوسى ، ج 1 ص 155 شماره 1.
303 - خصال ، ج 2 ص 360 و 361 شماره 50.
304 - امالى مفيد، ص 281 شماره 7.
305 - امالى طوسى ، ج 1 ص 107.
306 - سوره بقره ، 156.
307 - زيارت معروف قبر رسول خدا صلى الله عليه و آله منسوب به اميرالمؤ منين على عليه السلام .
308 - تهذيب ، ج 1 ص 469 شماره 184.
309 - تهذيب ، ج 1 ص 469
طبقات ، ج 8 ص 28.
310 - تذهيب التهذيب ، ص 134 به بعد.
311 - مقاتل الطالبيين ، ص 31.
312 - مصباح المتهجدين ، ص 554.
313 - مصباح كفعمى ، ص 511
اقبال الاعمال ، ص 633.
314 - مصباح المتهجدين ، ص 566.
315 - مصباح الانوار، ص 260 و 262.
316 - دلائل الامامة ، ص 42
السنن الكبرى ، ج 6 ص 161 و 282 به دو سند.محوريت فاطمه

مقدمه

در شأن و مقام فاطمه عليهاالسلام هر چه بگويند كم گفته اند و رتبت و عظمت او بسى بيشتر از وصف توصيف كنندگان است او دخت پيامبر است و همسر امير مؤمنان، مادر سبطين است و خود معصومه اى شهيده، نمونه تربيت پدرى است كه داراى مقام نبوت است و مادرى كه سيده زنان عالم است.

او داراى ملكه تقوا، عفت و عدالت و داراى مقام عبد است و در اين راه واجد صفاتى كه افراد عادى بشر را توان اكتساب آن در چنان حد نيست حق اين است كه گفته اند براى او رازى الهى و لطيفه لاهوت مطرح است. اِنّ لِفاطِمَة سَلامُ اللَّه عَلَيها سِرّاً اِلَهياً وَ مَعنى لاهُوتياً [زندگانى حضرت زهرا عليهاالسلام].

محور بودن فاطمه

فاطمه عليهاالسلام در جهان آفرينش و در دنياى اسلام مى تواند محورى بحساب آيد كه گردش بسيارى از پديده ها و چرخش آنها بدور او باشد. روايات بسيارى بنقل از مورخان شيعه و اهل سنت در دست است كه او را مورد عنايت خداوند در امر آفرينش خوانده اند و حتى متذكر شده اند كه اگر فاطمه عليهاالسلام نبود آفرينش جهان نبود.

در دنياى اسلام او محور اسلام است، محور رسالت است، محور امامت و خلافت منصوص است. وعده الطاف حق در حفظ و تداوم آئين محمّدى صلى اللَّه عليه و آله وسيله او محقق شده و اسلام و قرآن به بركت حضور ذريه طيبه او از مهجوريت بدر آمده است.

او محور اهل بيت است و محور اصحاب كسا، تداوم بخش نسل پيامبر است و محور سادات. در جريان مباهله او مصداق نساء ناست و الگوى همه نيك زنانى كه تا قيام قيامت بر تارك تاريخ بشريت مى درخشند و اسلام بوسيله آنان مى تواند امروز هم مباهله كند و حقانيت اين آئين را به اثبات برساند.

مهدى امت كه چشم جهانى منتظر اوست از نسل فاطمه عليهاالسلام است و فرزند اوست و جهان آشفته را فرزندش تحت سلطه اسلام درمى آورد و پرچم توحيد را او بر جهان مى افرازد. پس فاطمه عليهاالسلام مادر اسلام است و مادر قرآن، امّ ابيها بوده و ام الاسلام هم مى تواند بحساب آيد.

مصداق هاى ديگر

گفتيم كه فاطمه عليهاالسلام مصداق آيات مختلف قرآن و تجلى بخش جنبه هاى مختلفى از ابعاد حيات اسلامى است بگونه اى كه هر كدام از آنها نوعى محوريّت او را نشان مى دهند.

- او مصداق اهل بيت پيامبر و واجد شأن آيه تطهير است.

- او مصداق عترت و يكى از دو ثقلى است كه رسول خدا آن را به مردم سفارش كرده است. [انى تارك فيكم الثقلين...]

- مصداق ذوى القرباى قرآن است كه مودت آنها مورد توصيه است [قال السألكم عليه اجرا...]

- مصداق نفس پيامبر در آيه مباهله است.

- مصداق ام الائمه و ام المومنين است كه پيامبر درباره ى او سفارش داشته است.

- مصداق كوثر بمعنى خير كثير كه شعاع بركتش سراسر عالم وجود دارد پر كرده و از وجود او و از رحمش شخصيت هائى پديد آمده اند كه هر كدام مايه افتخار اسلامند. اين همه فيوضات و درخشندگى از ستاره هاى تابان اسلام اين همه هاديان و راهنمايان كه همچون اخترهائى فروزان بر تارك آسمان اسلامند همه از فاطمه اند. و اين همه شاهدان ايثارگر تاريخ اسلام از عاشورا تا غيبت همه از زايندگى فاطمه اند.

آرى، در جهان اسلام هر جا سخن از صفاى خانوادگى و وفاست فاطمه عليهاالسلام در رأس آن است و هر جا كه از همسرى نمونه بحث شود فاطمه عليهاالسلام سرآمد آنهاست و هر جا كه از زنى حق طلب و مبارز سخن رود نام فاطمه عليهاالسلام در آن محفل ياد مى شود و هر جا از خانه شهيد و مادر شهيدان ياد است فاطمه عليهاالسلام از زبدگان آنهاست. و محور همه اين بحثها و عناوين فاطمه عليهاالسلام خواهد بود. و شگفت از يك زن، رشد يافته در خانه اى محقر و اين همه عظمت و آن همه محوريت.

فاطمه محور خلقت

اگر به حديث لولاك لما خلقت الافلاك كه در شأن پيامبر اسلام است اتكا شود، بايد فاطمه را محور آفرينش دانست از آن بابت كه بدون