کارکرد طب مکمل در درمان صرع

اين روزها صحبت از طب آلترناتيويا مکمل در کنار درمان هاي رايج پزشکي زياد است و در رفع بسياري از بيماري ها جاي خود را باز کرده است ولي آيا هميشه مي توان از آن استفاده کرد يا نه جاي بحث مي باشد در اين مقاله به تاثير اين طب و جايگاه آن در بيماري صرع از زبان متخصصين مربوطه مي پردازيم.

مقدمه:

صرع يکي از شايع ترين بيماري هاي اوليه مغز است که مطابق با آمار سازمان جهاني بهداشت (WHO) حدود 40 ميليون نفر را درجهان مبتلا کرده است و حدود 80 درصد آنها در کشورهاي در حال توسعه مي باشند که امکانات تشخيص و درماني مدرن در آنجا وجود نداشته و تا حدود 90 درصد بيماران در اين مناطق تحت يک درمان موثر قرار ندارند. علي رغم اعمال درمان هاي رايج ، تعداد زيادي از بيماران تحت درمان دچار عوارض داروهاي ضدصرع مي شوند. در نتيجه يک علاقه مندي روزافزون در اين بيماران براي استفاده از درمان هاي غير معمولي از جمله طب مکمل ايجاد مي شود و اين در حالي است که هيچ شواهد محکمي وجود ندارد که استفاده از اين درمان ها را در صرع تاييد کنند . طب مکمل از ديرباز در اين مناطق به اين درمان ها وابسته بوده و يا طبق اعتقادات فرهنگي به صورت چاره جويي، از اين درمان ها استفاده مي کنند يا با افراد صاحب دانش در اين زمينه مشورت مي کنند.

آيا طب مکمل جايگزين مناسبي براي داروهاي ضدصرع است؟

براي تعيين اثربخشي و بي خطر بودن اين روش ها براي بيماران صرعي مرکز همياري کوچران(The Cochrane Collaboration Center) وابسته به بنياد پزشکي مبتني بر شواهد (Evidence Based Medicine Institue) در کانادا تحقيقات گسترده اي را در مورد يکي از اين روش ها که خيلي هم مورد توجه پزشکان و مردم است به نام طب سوزني، انجام داده و به عنوان نتيجه گيري اعلام کرده است که شواهد موجود در حال حاضر طب سوزني را به عنوان درمان صرع تاييد نمي کنند. اين موضوع به خوبي در مورد ساير روش ها که صد البته بيشتر از طب سوزني مقبوليت ندارند قابل تعميم است. پس به راحتي مي توان نتيجه گيري کرد که هر چند طب مکمل با توجه به ريشه هاي عميقي که در فرهنگ و اديان دارد، مورد توجه زياد است، ولي نبايد جايگزين داروهاي ضدصرع شود و يا با استفاده از آنها دوز يا مقدار داروهاي ضدصرع را کم کرد. اين اقدام ناپسند و تاييد نشده مي تواند عوارض جبران ناپذير براي بيماران مصروع و خانواده هاي آنها ايجاد کند. لذا پزشکان و متخصصين مغز و اعصاب بايد به بيماران و خانواده هاي آنها تفهيم کنند که هر چند ممکن است علاقه مند باشند مطابق فرهنگ و اعتقادات خود با جذابيت هاي موجود در بعضي از اين روش هاي درماني ، از آنها براي تقويت قواي ذهني و روحي خود استفاده کنند ولي هرگز نبايد اين اقدامات جايگزين درمان هاي استاندارد و معمول صرع شده و يا با استعانت از آنها با اندکي بهبودي به صورت احساس خوب بودن (Feeling of well being) اقدام به کاهش مقدار مصرفي داروها کنند.

بيماران چگونه اطلاعات لازم را کسب کنند؟

برا ي راهنمايي بيماران و پزشکان لازم است که مراکزي زير نظر انجمن صرع ايران به صورت web site در مورد اين روش ها، اطلاعات درست و علمي را به شکل online عرضه کنند و تاريخچه و زمينه هاي فرهنگي و اعتقادي و خاستگاه اين روش ها را همراه يا نحوه صحيح استفاده از آنها فقط براي رسيدن به يک آرامش روحي (نه جايگزين درمان) به بيماران آموزش دهند. اين اقدام از اين جهت شايسته و به جا است که صرع شايع ترين بيماري نورولوژيک است که احتياج به درمان طولاني مدت و پذيرش اين درمان توسط بيماران دارد و در اين راستا ممکن است بيماران به دلايل و بهانه هاي مختلف از ادامه درمان و پذيرش آن امتناع کرده و به عنوان چاره جويي به اين روش ها پناه آورند . براي آشنايي با اين روش ها بايد عنوان کرد که چيزي که به عنوان طب سنتي، طب مکمل، طب حاشيه نام برده مي شود، شامل ده ها رشته و شيوه متفاوت است که گستره اي جهاني از پنج قاره جهان دارد. از جمله اين روش ها مي توان به هوميوپاتي، طب سوزني، کايروپراکتيک، طب گياهي، مديتيشن، گروه درماني، چي کنگ، زنبور درماني، موسيقي درماني، رنگ درماني و ... انواع و اقسام روش هاي ديگر نام برد. لازم به ذکر است که افراد زيادي در کشورهاي مختلف حتي آمريکايي يا اروپايي با مقاصد سودجويانه مشغول ارائه درمان با اين روش هاي غيرعلمي به بيماران مي باشند که اکثرا نظرات آنها در مورد استفاده درماني براي يک بيماري به خصوص صرع، پايه و اساس علمي نداشته و براساس مستندات و شواهد نيست.از طرف ديگر نکته حائز اهميت اين است که توجه داشته باشيم که درمان هاي مدرن پزشکي امروز، حتي اگر خيلي خوب اعمال شوند ممکن است براي تعداد زيادي از بيماران کفايت نکنند و لذا توجهي که اين روش ها (طب مکمل) به کاهش استرس در بيماران دارند، باعث شوند که بيماران با بي اطلاعي کامل به اين درمان دهنده روي آورند و قرباني مقاصد شوم آنان شوند و در نهايت اين امر باعث ناتواني مراکز درماني در کنترل بيماري بيماران و به دنبال آن عوارض شديد در آنان شود .

بهترين روش درمان صرع چيست؟

همکاري و همياري طب مدرن با شفا دهنده هاي سنتي، مي تواند بهترين شرايط را براي اعمال درمان مناسب و از آن طرف کاهش استرس در بيماراني که به دليل استفاده طولاني مدت از اين داروها و يک بيماري مادام العمر در رنج هستند ايجاد کند . اين کار فقط با پيش قدم شدن مراکز معتبر کشور از جمله انجمن صرع است که تحقق مي يابد. آنها مي توانند با استفاده از آموزش روش هاي درست ، استفاده از اين درمان ها را براي بيماران تفهيم کنند.

نتيجه گيري:

نويسندگان هر چند روش هاي درمان طب مکمل را مطرود نمي دانند ولي فعلا آن را به عنوان درمان جايگزين و يا کمکي براي کاهش مقدار داروي مصرفي در بيماران توصيه نمي کند و پيشنهاد مي کنند که سياست گذاري لازم در مورد استفاده به صورت هميارانه از اين روش ها توسط مراکز ذي صلاح کشور انجام شود.
منبع: ماهنامه تخصصي دنياي سلامت
/خ