قد و وزن نرمال کودک 30 ماهه به شرح زیر است:

 
دخترها
وزن کودکان دختر در ۳۰ ماهگی بین ۱۲ کیلو و ۱۰۰ گرم تا ۱۴ کیلو و ۱۰۰ گرم است و قد آنها در حدود ۸۷ سانتی‌متر و ۹ میلی‌متر تا ۹۳ سانتی‌متر است.
 
پسرها
کودکان پسر نیز در این سن وزنی بین ۱۲ کیلو و ۶۰۰ گرم تا ۱۴ کیلو و ۶۰۰ گرم خواهند داشت و قد آنها در حدود ۸۹ تا ۹۴ سانتی‌متر است.
 

نیازهای تغذیه‌ای کودک ۳۰ ماهه

کودکان در این سن همچنان به مواد مغذی متنوع و ضروری برای رشد جسمی، ذهنی و تقویت سیستم ایمنی بدن نیاز دارند. مهم است که والدین با درک صحیح از این نیازها، رژیم غذایی متعادل و متنوعی برای کودک خود فراهم کنند.
 
پروتئین‌ ها
برای رشد و ترمیم بافت‌ها و عضلات کودک ضروری هستند. منابع خوب پروتئینی شامل گوشت، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ، حبوبات (مانند لوبیا و عدس) و محصولات لبنی می‌باشد.
 
کربوهیدرات‌ ها
کربوهیدرات‌ها منبع اصلی انرژی برای کودک هستند و باید از منابع سالم مانند غلات کامل، نان‌های سبوس‌دار، برنج قهوه‌ای و ماکارونی کامل تأمین شوند.
 
چربی‌ های سالم
چربی‌ها برای رشد مغز و سیستم عصبی کودک بسیار حیاتی هستند. چربی‌های سالم مانند روغن‌های گیاهی (مانند روغن زیتون و کانولا)، آووکادو و ماهی‌های چرب (مثل سالمون) باید در رژیم غذایی کودک گنجانده شوند.
 
ویتامین‌ ها و مواد معدنی
ویتامین‌ ها و مواد معدنی مانند ویتامین A، C، D، آهن، کلسیم و روی برای تقویت سیستم ایمنی بدن، رشد استخوان‌ها و بهبود بینایی و پوست کودک ضروری هستند.
 
تنوع در رژیم غذایی کودک
تغذیه کودک در این سن باید متنوع و متعادل باشد تا تمام گروه‌های غذایی اصلی را شامل شود. تنوع غذایی نه تنها نیازهای تغذیه‌ای کودک را تأمین می‌کند، بلکه به کودک کمک می‌کند تا با طعم‌ها و بافت‌های مختلف غذاها آشنا شود و از غذا خوردن لذت ببرد.
 
میوه‌ها و سبزیجات
مصرف روزانه میوه‌ها و سبزیجات از اهمیت زیادی برخوردار است. سعی کنید از میوه‌ها و سبزیجات مختلف و رنگارنگ استفاده کنید تا طیف گسترده‌ای از ویتامین‌ها و مواد معدنی به بدن کودک برسد. برای مثال، هویج، اسفناج، گوجه‌فرنگی، سیب، موز و پرتقال.
 
پروتئین‌ ها
منابع پروتئینی مانند گوشت بدون چربی، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ و حبوبات باید در وعده‌های غذایی کودک گنجانده شوند. این مواد غذایی به رشد عضلات و بافت‌های بدن کودک کمک می‌کنند.
 
غلات کامل
غلات کامل مانند نان سبوس‌دار، جو دوسر، برنج قهوه‌ای و ماکارونی کامل، منابع خوبی از فیبر و کربوهیدرات‌های پیچیده هستند که انرژی لازم برای فعالیت‌های روزانه کودک را تأمین می‌کنند.
 
لبنیات
لبنیات مانند شیر، ماست و پنیر منابع مهمی از کلسیم و ویتامین D هستند که برای رشد و تقویت استخوان‌ها و دندان‌های کودک ضروری‌اند. روزانه مصرف حداقل ۲ تا ۳ وعده لبنیات توصیه می‌شود.

 
میان‌ وعده‌ های سالم
تکه‌های میوه‌های تازه یا خشک‌شده

سبزیجات خام با حمص (نخود پوره‌شده) یا پنیر کم‌چرب

ماست ساده یا ماست میوه‌ای بدون قند اضافه

کراکرهای غلات کامل با پنیر

مغزها و دانه‌ های پوره‌ شده (مانند کره بادام زمینی)

این میان‌وعده‌ها علاوه بر اینکه مغذی هستند، به کودک انرژی لازم برای فعالیت‌های روزانه را می‌دهند و از گرسنگی زودرس جلوگیری می‌کنند.
 
تشویق به استقلال در غذا خوردن
در سن ۲۷ تا ۳۰ ماهگی، کودکان علاقه بیشتری به استقلال در غذا خوردن نشان می‌دهند. آن‌ها دوست دارند خودشان غذا بخورند و از قاشق و چنگال استفاده کنند. این زمان مناسبی است که والدین به کودک اجازه دهند تا مهارت‌های حرکتی خود را تقویت کند و اعتماد به نفس در غذا خوردن پیدا کند.
 
نکاتی برای تشویق به استقلال
از ظروف کوچک و مناسب برای کودک استفاده کنید.

به کودک اجازه دهید در انتخاب غذا دخیل باشد و خود تصمیم بگیرد که چه مقدار غذا بخورد.

به کودک زمان کافی برای غذا خوردن بدهید تا بدون عجله و استرس بتواند غذا را بخورد.
 
محدود کردن مصرف شکر و نمک
مصرف بیش از حد شکر و نمک می‌تواند به مشکلات سلامتی در آینده منجر شود. از مصرف غذاهای فرآوری‌شده و آماده که معمولاً حاوی مقادیر بالای شکر و نمک هستند، پرهیز کنید.
 
نکاتی برای کاهش مصرف شکر و نمک
از دادن نوشیدنی‌های شیرین و نوشابه به کودک خودداری کنید. آب و شیر بهترین نوشیدنی‌ها برای کودک هستند.

به جای شیرینی‌ها و بیسکوییت‌های پرشکر، از میوه‌های تازه یا خشک‌شده به عنوان میان‌وعده استفاده کنید.

در تهیه غذاها از نمک کمتر استفاده کنید و به جای آن از ادویه‌ها و گیاهان معطر برای طعم‌دهی استفاده کنید.
 
مایعات و نوشیدنی‌ها
کودک در این سن نیاز به نوشیدن مایعات کافی دارد. آب بهترین نوشیدنی برای رفع تشنگی است. مصرف روزانه شیر (حدود ۵۰۰ میلی‌لیتر) نیز برای تأمین کلسیم و ویتامین D ضروری است.
 
نکات مهم درباره نوشیدنی‌ها
آب را به عنوان نوشیدنی اصلی کودک معرفی کنید.

مصرف شیر را به حدود ۵۰۰ میلی‌لیتر در روز محدود کنید تا از کاهش اشتها برای غذاهای جامد جلوگیری شود.

از دادن نوشیدنی‌های حاوی شکر مانند نوشابه‌ها و آب‌میوه‌های صنعتی خودداری کنید.
 
ایجاد عادات غذایی سالم کودک
یکی از بهترین راه‌ها برای تشویق کودک به خوردن غذاهای سالم، صرف وعده‌های غذایی به همراه خانواده است. هنگامی که کودک شما ببیند که دیگران نیز غذاهای سالم می‌خورند، احتمال بیشتری وجود دارد که او نیز چنین غذاهایی را امتحان کند.
 
نکاتی برای ایجاد عادات غذایی سالم
غذا خوردن را به یک تجربه اجتماعی تبدیل کنید و اجازه دهید کودک در کنار شما غذا بخورد.

از غذاهای سالم و خانگی استفاده کنید و از مصرف غذاهای فرآوری‌شده خودداری کنید .

به کودک خود اجازه دهید که در تهیه غذاها کمک کند تا احساس مشارکت بیشتری داشته باشد.
 

فاکتورهای مهم و تاثیرگذار بر رشد قد و وزن کودک 30 ماهه

 
وارثت و ژنتیک
مهم‌ترین عامل، فاکتور وارثتی و ژنتیکی است که از والدین به کودک به ارث می‌رسند اما در کنار عوامل ژنتیکی، فاکتورهای مهم دیگری می‌توانند تعیین‌کننده قد و وزن کودک باشند که از قضا قابل کنترل و مدیریت هستند و می‌توان با رعایت نکات بهداشتی و مراقبتی در خصوص مدیریت این فاکتورها به رشد مناسب کودک کمک کرد.
 
موعد زایمان
اگر کودک در زمان مقرر و مناسب متولد شود قد و زن نرمالی خواهد داشت. اگر بعد از موعد مقرر به دنیا بیاید ممکن است بزرگ‌تر از حد متوسط باشد و اگر پیش از موعد متولد شود (نوزاد زودرس) به احتمال زیاد کوچک‌تر از میانگین جمعیت خواهد بود.  
 
سلامت و شرایط مادر در دوران حاملگی
مادارنی که بارداری سالمی دارند معمولاً نوزادان‌شان از وزن و قد متناسب برخوردار هستند. مادران بارداری که اضافه وزن دارند، دیابت دارند و در دوران بارداری ورزش نمی‌کنند ممکن است صاحب نوزادانی شوند که اضافه وزن و یا کوتاهی قد دارند. سیگار کشیدن مادر و نداشتن رژیم غذایی مناسب در دوران حاملگی نیز می‌تواند باعث شود نوزاد کوچک‌تر از حد میانگین به دنیا آورد.
 
جنسیت نوزاد
همانطور که در مطالب بالا مشاهده کردید معمولاً کودکان پسر رشد بیشتری نسبت به کودکان دختر دارند. حتی در بدو تولد نیز معمولاً نوزادان دختر نسبت به پسران کوچک‌تر (از لحاظ ‏قد و وزن) هستند.
 
تغذیه
نوزدانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند روند رشدشان آهسته‌تر است اما معمولاً در دوران کودکی رشد بهتری نسبت به همسالان خود که با شیر خشک تغذیه شده‌اند، دارند. همچنین کودکانی که رژیم غذایی، سالم، متنوع و کاملی دارند و از همه گروه‌های مواد غذایی در جیره غذایی روزانه آن‌ها گنجانده شده است نیز، رشد بیشتر و متناسب‌تری خواهند داشت.
 
سطح ترشح هورمون‌ ها
کودکانی که سطح ترشح هورمون‌های آن‌ها متعادل و متناسب است رشد مطلوبی دارند اما اگر سطح ترشح هورمون رشد در کودک بالا یا پایین باشد ممکن است رشد او با اختلالاتی همراه باشد. به عنوان مثال کودکانی که کم‌کاری تیروئید دارند سرعت رشدشان کمتر از همسالان‌شان است.
 
مصرف داروها
مصرف برخی داروها می‌تواند بر روند رشد کودک تاثیر منفی داشته باشد به عنوان مثال مصرف کورتیکواستروییدها می‌تواند باعث کند شدن رشد و نمو کودک شود.
 
مسائل بهداشتی و سلامتی
بدیهی است که کودکانی از بیماری‌های مزمنی مانند سرطان، بیماری‌های کلیه، فیبروز کیستیک، بیماری‌های خودایمنی، مشکلات گوارشی و … رنج می‌برند رشد کندتری نسبت به همسالان خود داشته باشند. معمولآً این گونه بیماری‌ها علاوه بر ضعیف کردن سیستم ایمنی بر جذب مواد مغذی مورد نیاز برای رشد کودک نیز تاثیر سوء دارند و می‌توانند در روند رشد کودک اختلال ایجاد کنند.
 
خواب
بارها در مقالات مختلف اشاره کردیم که بخش بزرگی از فرایند رشد و نمو در کودکان به هنگام خواب و استراحت رخ می‌دهد. کودکانی که خواب باکیفیت و کافی دارند، رشد مطلوب‌تری نیز دارند.

سبک زندگی
کودکانی که در خانواده‌های شاد و پرتحرک زندگی می‌کنند و به مسائل عاطفی آن‌ها به خوبی رسیدگی می‌شود رشد بهتری نسبت به همسالان خود دارند.