دوران کودکی الکساندر فلمینگ

«فکر می کنم بخت خوبی داشتم که در خانواده ای بزرگ و در مزرعه ای دورافتاده بزرگ شدم. ما پولی برای خرج کردن نداشتیم و چیزی هم در آن اطراف نبود که پول برایش خرج کنیم. ناچار بودیم برای خودمان سرگرمی ایجاد کنیم. اما این کار در چنان محیطی آسان بود. در مزرعه حیوانات مختلفی داشتیم و نهرها پر از ماهی قزل آلا بودند. بدون آنکه خودمان بدانیم درباره ی طبیعت چیزهای زیادی می آموختیم که شهرنشینان از بسیاری از آنها محروم اند.»

آلگزاندر فلمینگ

آلگزاندر، یا آن طور که اهل خانواده او را صدا می کردند، آلک، در جایی بسیار متفاوت با لندن شلوغ، پر سر و صدا، دودآلود و کثیف بزرگ شد؛ شهری که او بیش از پنجاه سال از زندگی خود را در آن گذراند و کشف نجات بخش خود را در آنجا انجام داد. فلمینگ چهارده سال اول زندگی خود را در میان تپه ها و دره های بادگیر سرزمینهای مرتفع ائِرشِر، در جنوب غربی اسکاتلند گذراند.
فلمینگ در 6 اوت 1881، در مزرعه ای دورافتاده، واقع در میان تپه هایی به فاصله ی شش کیلومتر از شهر کوچک داروِل به دنیا آمد. بالاتر از خانه ی آنها مراتع ناهموار، و پایین دست آن، پهنه های وسیع خلنگزارهای وحشی گسترده بود.
خانواده ی فلمینگ خانواده ی بزرگی بود. پدر آلک از همسر اول خود چهار بچه داشت. پس از فوت همسرش، در شصت سالگی دوباره ازدواج کرد. آلک سومین فرزند از چهار فرزند پدرش از همسر دومش بود که گِرِیس نام داشت. آلک هفت ساله بود که پدرش از دنیا رفت. برادر بزرگترش، هیو در اداره ی مزرعه و خانه به مادرش کمک می کرد.
دوران کودکی آلک در آسایش و راحتی خیال گذشت. از بچه های بزرگتر انتظار می رفت در مراقبت از دامها کمک کنند و کارهای خانه را، از قبیل آوردن آب از چشمه و جمع آوری هیزم برای سوخت انجام دهند. اما پسرهای کوچکتر کاری نداشتند. مگر مراقبت از گوسفندان. آلک اغلب روزها را در کنار برادرش جان، که دو سال از او بزرگتر بود، و برادر دیگرش رابرت، که دو سال از او کوچکتر بود، می گذراند. این سه در کاهدانها بازی می کردند، در مزرعه و خلنگزارها پرسه می زدند، در نهرهایی که آبشار تشکیل می دادند و در آبگیرهای عمیق و سرد میان دره ها جستجو می کردند و در رودخانه ماهی می گرفتند.

روزهای مدرسه در خلنگزار

وقتی آلک پنج ساله شد، نام او را در مدرسه ی کوچکی در میان خلنگزارهای واقع در یک و نیم کیلومتری لاک فیلد نوشتند. در این مدرسه معلم جوانی به کودکان مزارع اطراف درس می داد. دانش آموزان این مدرسه در تنها کلاس درس جمع می شدند و اگر هوا خوب بود، کلاس درس را در کنار رودخانه برگزار می کردند.
فلمینگ بعدها، هنگامی که شهرت جهانی یافته بود، گفت که بهترین آموزشهای خود را در همان مدرسه ی کوچک میان خلنگزارها، در رفت و آمد روزانه به این مدرسه دیده است. آلک کوچولو شیفته ی طبیعت بود و چشمی تیزبین برای مشاهده و به خاطر سپردن همه ی چیزهای اطراف خود داشت. او در سرتا سر زندگی خود این خصوصیات را داشت.
در سال 1891، هنگامی که آلک ده ساله بود، به اتفاق رابرت به مدرسه ای در نزدیکی دارول انتقال یافت؛ داروِل شهری کوچک و از مراکز توربافی بود که در امتداد درّه ای سبز و خرم، در کنار رود ایروین علیا گسترده شده بود. از خانه ی آلک تا مدرسه تقریباً شش کیلومتر راه بود. پسرها هر روز داوزده کیلومتر راه را، در هر نوع هوایی پیاده می پیمودند. آلک در دوازده سالگی جوامع کوچک و آشنای لاک فیلد و دارول را رها کرد تا به دبیرستانی در کیلمارنوک برود؛ کیلمارنوک شهری صنعتی با حدود 30000 نفر جمعیت بود.
با بزرگتر شدن جان، آلک و رابرت فلمینگ، مادر و برادران بزرگتر آنها، هیو و تام، به فکر آینده ی آنها افتادند. پس از مرگ پدر، مزرعه به هیو رسید که به اتفاق مادرش آن را اداره می کرد. تام در دانشگاه گلاسکو به تحصیل پزشکی مشغول بود. اکنون خانواده با پرسشی روبه رو شده بود: آیا پسرهای کوچکتر باید مانند هیو در مزرعه بمانند، یا باید مثل تام تحصیل خود را ادامه دهند و در پی یافتن راههای دیگری برای گذراندن زندگی باشند؟
سرانجام خود تام پاسخ را یافت. پس از آنکه تحصیلاتش در رشته ی پزشکی به پایان رسید، در سال 1893 در لندن به طبابت پرداخت؛ او چشم پزشک شده بود. بزرگترین خواهرش، مری، نزد او اقامت گزیده بود تا خانه اش را اداره کند. تام از جان دعوت کرد که به آن دو ملحق شود و در یک کارگاه عدسی سازی که عدسیهای مورد نیازش را تأمین می کرد، او را به کارآموزی گماشت.
در تابستان سال 1895 آلک به برادرانش پیوست، زیرا تام به او پیشنهاد کرده بود که برای اتمام تحصیلات خود به لندن برود. آلک فلمینگ در سیزده سالگی محیط طبیعی اسکاتلند را ترک کرد و عازم شهر صنعتی، شلوغ، پر سر و صدا و دودآلود لندن شد. این شهر بزرگ تا پایان عمر، خانه ی او بود.
منبع: برچ، بِوِرلی؛ (1385)، آلگزاندر فلمینگ پیشگام در ساخت آنتی بیوتیک، ترجمه ی محمدرضا افضلی، چاپ اول.