| • چکیده : |
,"كتاب حاضر مجلد دوم از مجموعه‌ی "جامع مفیدی"، تاریخ محلی یزد، اثر "محمدمفید مستوفی بافقی"، از مورخان قرن یازدهم هجری است. این اثر در سه جلد تالیف شده است. جلد اول به انضمام قسمت اندكی از جلد دوم كه تصحیح شده، در مجلد اول به چاپ رسیده است. جلد سوم كه دربرگیرنده‌ی شرح حال مشاهیر و بزرگان یزد است و براساس طبقه‌بندی صنفی تنظیم شده، در دو مجلد (بخش) به چاپ رسیده است. كتاب حاضر بخش اول از جلد سوم است. در این مجلد شرح احوال سادات، حكام و وزرا، كلانتران، مستوفیان و ارباب قلم، میرباشیان و یوزباشیان، علما و فضلا، قضات، واعظان، خطبا، منجمان، خطاطان، اطبا و حكما، شاعران، اشراف و اعیان، صلحا و گوشه‌نشینان و هنروران آمده است. اطلاعات این اثر، به ویژه جلد سوم، از نظر جغرافیایی و تاریخچه‌ی بناها و آثار تاریخی داخل شهر و مناطق و شهرهای اطراف، اصطلاحات دیوانی و مناصب شرعی و عرفی و اصناف و طبقات مردم، وضع اوقاف و شیوه‌ی عزل و نصب حكام و وزرا و ناظران و متصدیان حكومت و چگونگی مراتب و مدارج امور لشكری و اداری و به طور كلی بیان اوضاع جامعه‌ی عهد صفوی در تحقیقات تاریخی و تبعات اجتماعی بسیاری حایز اهمیت است. هم‌چنین اطلاعات ارزشمندی درباره‌ی زرتشتیان، نحوه‌ی زندگی و حقوق اجتماعی آن‌ها، مشاهیر و بزرگان و دانشمندانی كه به هند مهاجرت كردند و سرانجام اشاراتی درباره‌ی محله‌ها، دیه‌ها، قنات‌ها، آب‌انبارها، مساجد و مدارس یزد از این كتاب به دست می‌آید." |