| • چکیده : |
,"این كتاب كه بخشی از رساله‌ی دكتری نگارنده است، در خصوص حكم فقهی كتاب‌های ضاله، موضوع این كتاب‌ها و متعلق حكم كتب ضاله اعم از تألیف، نشر، نگهداری، مطالعه و خرید و فروش، نگاشته شده است. بر این اساس، نگارنده ابتدا نظرات تعدادی از فقها را در خصوص كتب ضاله، تبیین و خاطرنشان می‌نماید: "درباره‌ی اصل حكم حرمت حفظ كتب ضلال و دیگر اموری كه به نوعی موجب انتقال ضلال و گمراهی است، تقریبا میان دانشمندان، اجماع و اتفاق نظر وجود دارد". در مبحث متعلق حكم، دیدگاه‌های علمای مذهبی از آغاز تا مرحوم شیخ انصاری درباره‌ی حفظ، استنساخ، تعلیم، تعلم، بیع كتب ضلال، و وقت مال برای نویسندگان كتاب ضلال، آورده شده است. در این مبحث، حكم فقها به وجوب پاره كردن و از بین بردن كتب ضاله است. در خصوص موضوعیت كتب ضاله نیز نگارنده تصریح می‌كند: "در فهم و برداشت از كتب ضاله نیز همانند بسیاری از مطالب در علوم و دانش‌ها و از جمله علم فقه، اختلاف نظر فراوان وجود دارد تا جایی كه بیش‌ترین اختلاف را میان استاد و شاگردی ملاحظه می‌كنیم كه یكی كتب ضلال را صرفا كتبی می‌داند كه جهت تقویت ضلال، نگارش یافته و دیگری مطلق كتب غیر رشاد را ضلال می‌داند. نكته‌ی بسیار قابل توجه این است كه مشاهده نشد كه فقیهی كتب ضلال را به ضلال اعتقادی منحصر كند و برای این انحصار دلیلی بیاورد، بلكه به عكس ملاحظه شد كه جمعی از فقها بر عدم انحصار، تصریح دارند و ضلال در فروع دین و غیر آن را مشمول حكم كتب ضلال، بلكه جز آن دانسته‌اند. "كتب ضلاله و ادله‌ی اربعه" (كتاب، سنت، اجماع، عقل) مطلب پایانی كتاب را تشكیل می‌دهد." |