| • چکیده : |
,"این مجموعه نوشتههای مختلف و گوناگونی است در حوزهی تاریخ، فرهنگی، سیاست، حوادث گوناگون روزگار، ادبیات و نظایر آن كه گاه حكایت و روایات متعددی را شامل میشود كه پارهای نیز از مایههای طنز برخوردار است. وی برای مثال میگوید: "اگر این تاریخ مفصل را در مقام تشبیه، به یك خرمن بزرگ همانند كنیم، هر برگ كاه كه در برابر باد از دانه جدا شود و روی هم سوار شود، خیلی زود یك دیوار دایرهمانند ـ از كاه ـ داریم كه در محل ما آن را "كمند" و "كمینه" گویند و خودش چندینبار كاه میشود. و اگر بخواهیم آن را به كاهدان و انبار حمل كنیم، چارهای نداریم جز این كه توریهای بزرگ از ریسمان ببافیم و با زور و فشار این كاه سبك را توی آن جا دهیم و بعد بر خر گذاریم و به خانه ببریم. در مقام تشبیه شاید بیجا نباشد اگر بگوییم: تاریخ شرق، مثل بار كاه، هرچند بسیار حجمگیر است و سه چهار مترمكعب فضا میگیرد ـ اما تا حدی توخالی است ـ یعنی سبك و بیمحتوا است و از جزئیاتی تشكیل شده كه اگر آنها را خارج از حوزهی تاریخ مورد معاینه و مداقه قرار دهیم بسیار بیاهمیت و گاهی خندهدار جلوه خواهد كرد"." |