| • چکیده : |
اخلاق در فلسفه كانت "نقد و تفسیری است از اندیشههای فلسفی كانت در باب اخلاق كه در قالب ده فصل تدوین گردیده است .در مقدمه كتاب آمده است : "بهترین نمونه اصالت شكل یا فرمالیسم، فلسفه اخلاق كانت است كه به موجب آن، اصلی در اخلاق پذیرفته است كه با ملاكهای شكلی قوانین عام مطابقت داشته باشد، و ملاكهای شكلی از عقل محض (بدون دخالت حسیات و تجربیات) نشات بگیرد . پس اصول اخلاق قوانینی است كه از عقل محض ناشی شوند .این قوانین را، به اعتقاد كانت، عقل خود ما به عنوان موجودات متعقل بر ما حاكم میكند .هر چه عقل فرمان دهد، به همه موجودات متعقل فرمان میدهد .بنابراین، پایه عمل عقلانی ممكن نیست امیال یك تن به تنهایی باشد...كانت نتیجه میگیرد كه هیچ كاری دارای ارزش اخلاقی نیست مگر صرفا به انگیزه و تكلیف انجام شود و احساسات به هیچ وجه در آن مداخله نداشته باشند...كانت هیچ گاه از اصرار برای نكته منصرف نشد كه میان عقل انسان و تمایلات و خواهشهای نفسانی او تقابل برقرار است، و بنابراین ارزش و احترام فقط به عملی تعلق میگیرد كه به فرمان عقل و به انگیزه تكلیف انجام یابد...مدعای كانت این است كه هیچ یك از خواهشهای تجربی (نفسانی) ما با الزامات اخلاقی طبیعتا هماهنگ نیست .و نه تعلیم و تربیت قادر به برقراری هماهنگی پایدار میان عقل و تمایلات است، نه حتی عادت طولانی .سرشت ما مانع از این است كه طبیعتا متمایل به پیروی از اخلاق باشیم، یا دوست داشته باشیم كه به تكلیف عمل كنیم ."عناوین بخشهای اصلی كتاب عبارتاند از" :نظریه سیاسی كانت"، "امر مطلق :هنجار نهایی اخلاق"، "خود آیینی یا قانون عام"، "احترام به كرامت اشخاص"، "قانونگذاری برای جامعه اخلاقی"، "حدود امر مطلق"، "اخلاق و دور اندیشی"، "مشی اخلاقی"، "زندگی بر بنیاد قانون اخلاقی "و "دفاع از اخلاق ."" |