پرسش :

با توجه به اينکه ماده 6 قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1376اخذ سرقفلي را تجويز نموده است آيا در انقضاء مدت اجاره و تخليه ، بايد معادل همان مبلغ اخذ شده به مستاجر مسترد شود يا با توجه به تبصره 2 همين ماده قيمت عادله روز بايد پرداخت گردد ؟

پاسخ :
نظريه اکثريت قريب باتفاق : عبارت صدر ماده 6 اين قانون « هرگاه مالک ، ملک تجاري خود را به اجاره واگذار نمايد مي تواند مبلغي را تحت عنوان سرقفلي از مستاجر دريافت نمايد » با تبصره 2 همين ماده که مقرر داشته « در صورتيکه موجر به طريق صحيح شرعي سرقفلي را به مستاجر منتقل نمايد . هنگام تخليه مستاجر حق مطالبه سرقفلي به قيمت عادله روز را دارد » تعارضي ندارد . بعبارت ديگر گرفتن وجهي بعنوان سرقفلي از مستاجر ، في الواقع يکي از طريق انتقال شرعي سرقفلي ( موضوع تبصره 2 ) مي باشد و طرق شرعي ديگر ممکن است بصورت صلح ، هبه ، و غير آن باشد لذا در موردي که مالک مبلغي را تحت عنوان سرقفلي از مستاجر گرفته باشد ( صدر ماده 6 ) هنگام تخليه مستاجر حق مطالبه سرقفلي به قيمت عادله روز را دارد .
نظريه اقليت : تبصره 2 ماده 6 اين قانون در خصوص پرداخت سرقفلي بنرخ عادله روز شامل موارد خاصي است که سرقفلي بطرق صحيح شرعي به مستاجر منتقل شده باشد . موضوع صدر ماده 6 راجع به اينکه ضمن اجاره مبلغي تحت عنوان سرقفلي از مستاجر گرفته شود منصرف از تبصره 2 مي باشد .در اين فرض گرفتن مبلغي ضمن اجاره تحت عنوان سرقفلي بمنزله آنستکه قسمتي از اجاره بهاء نقدا وصول شده و بقيه آن در طول مدت اجاره لذا مواردي که منطبق با صدر ماده 6 باشد ( بدون اينکه سرقفلي بطريق صحيح شرعي منتقل شده باشد ) در پايان مدت اجاره مستاجر حق مطالبه همان وجه يا قيمت عادله روز سرقفلي را ندارد .
www.hvm.ir