پرسش :

اگر شخص مؤمني قبل از مرگ گناهي انجام دهد كه به واسطه آن خدا او را به جهنم ببرد، تكليف عبادات و خوبي هايي كه انجام داده است چه مي‏شود؟


شرح پرسش :
پاسخ :
گاهي انسان با انجام برخي از گناهان بزرگ باعث مي‏شود كه اعمال خوب او حبط و تباه شود.(پاك شدن و از بين رفتن).
عوامل از بين رفتن (حبط) عمل از نظر قرآن عبارتند از: شرك به خدا، ارتداد از دين، كفر، قتل پيامبران، مخالفت با رسول اكرم(ص) و گرايش به دنيا در حد افراط.
از بين رفتن و تباه شدن اعمال صالحه از نظر معنوي همانند آفت‏هاي زراعت است كه در پاره‏اي از مواقع، كشاورزان و باغداران با آن‏ها مواجه مي‏گردند. اگر كسي به يكي از عوامل فوق مبتلا شد، همانند كشاورز و باغدار سيل ديده است كه زحماتش بر باد مي‏رود. همان طوري كه بدن آدمي از عوامل طبيعي محيط متأثر مي‏شود، روح انسان نيز تحت تأثير عوامل قرار مي‏گيرد.
البته بعضي از كارها حبط مقطعي و موضعي به بار مي‏آورد و اثر عمل صالحي كه مربوط به همان كار است، از ميان مي‏برد، مانند منت گذاشتن كه اجر صدقه را از بين مي‏برد. از طرفي از نظر اسلام، انسان با افعال خود صورت‏هاي مختلفي را پديد مي‏آورد و اين صورت‏ها نتايج و آثار زيبا يا زشت را به دنبال دارند. آن چه مهم و ملاك قضاوت است، پايان كار است. امام علي(ع) مي‏فرمايد: "حقيقت خوشبختي اين است كه عمل آدمي به سعادت خاتمه يابد و شقاوت آن است كه عمل وي به بدبختي پايان پذيرد".(1)
نگهداري اعمال خوب و از دست ندادن آن‏ها بسيار مهم است. در حديثي از امام باقر(ع) آمده است: "نگهداري عمل از خود عمل سخت تر است، زيرا گاهي انسان انفاق يا صله رحم مي‏كند، ولي بعد از آن با رياكاري ثواب‏هاي به دست آمده را از بين مي‏برد".(2)
پي‏نوشت‏ها:
1 - تفسير نمونه، ج 21، ص 487 و 488.
2 - معاني الاخبار، ص 345.
eporsesh.com