سعدالدین مسعود تفتازانی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 8 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

(792 -722 /712 ق)، عالم و ادیب. معروف به ملاسعد تفتازانى. در تفتازان- قریه‏ى نزدیك نساى خراسان- متولد شد. وى از شاگردان قطب‏الدین رازى و قاضى عضدالدین ایجى بود. سعدالدین مدتى در سرخس سكونت گزید و به فرمان تیمور به سمرقند رفت. همان جا درگذشت و در سرخس دفن شد. تفتازانى در فنون ادبى، منطق كلام، فقه، اصول، متبحر بود و در بسیارى دیگر از علوم زمان خود دست داشت. از آثار مهم او «شرح العقاید النسفیه»؛ «مقاصد الطالبین»، در كلام و شرح «مقاصد الطالبین»؛ «المطول»، در فصاحت و بلاغت؛ «تهذیب المنطق و الكلام»؛ «شرح الشمسیه»، در منطق؛ حاشیه بر «الكشاف» زمخشرى، در تفسیر؛ «ارشاد الهادى»، در نحو؛ «شرح التصریف العزى»، در صرف؛ شرح «تلخیص المفتاح»، در معانى و بیان؛ و مختصر آن شرح به نام «المختصر»؛ «شرح الاربعین النوویه».[1] سعدالدین مسعود بن عمر (و. تفتازان 722- ف. سرخس 797 یا 791 ه.ق.). وى در 16 سالگى به تصنیف كتب پرداخت. شرح صرف زنجانى و پس از آن مطول را تألیف كرد و در خوارزم متوطن شد و مختصر را به رشته تحریر آورد. ملك پیر محمد با اجازه امیر تیمور تفتازانى را به سرخس فرستاد و او سپس به دعوت تیمور به سمرقند رفت و مورد احترام تیمور گردید.