محمد جیحون یزدی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 13 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

(1250- ح 1318 /1302 ق)، شاعر، متخلص به جیحون. ملقب به تاج‏الشعرا و نواب. در یزد متولد شد و در آن شهر نشو و نما یافت. وى تحصیلات متداول زمان را در زادگاهش فراگرفت و به ستایش و مدح حكام و خوانین شهر خود پرداخت. او پس از مدتى زادگاه خود را ترك كرد و سفرهایى به شهرهاى آذربایجان، تهران، قم، اصفهان و شهرهاى جنوبى ایرن انجام داد. جیحون در زمان حكومت فرهاد میرزا با وى به شیراز رفت. و از آن پس در سیر و حركت بود و چندى در هندوستان و پس از آن به بنادر عمان و خلیج‏فارس و از آنجا به بصره و عراق عرب رهسپار شد. در اصفهان مدح ظلل‏السلطان گفت و بعد از مرگ تاج‏الشعراء شهاب اصفهانى، لقب تاج‏الشعرایى یافت. وى سالهاى آخر عمر خود را در مصاحبت ناصرالدوله فرمانفرما، والى كرمان، گذرانید و در شهر كرمان درگذشت. و در جوار خواجه‏خضر دفن شد. هنر جیحون در قصیده‏سرایى بوده، بخصوص در ساختن مسمط مهارت داشت و بیشتر قصایدش مدح و مرثیه پیشوایان دین است. آثار وى: «دیوان» اشعار؛ «نمكدان» به نثر؛ «جیحون نامه»، اشعارى در مراثى.