بهاءالدین محمد فاضل هندی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 12 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

(1137 / 1135 -1062 ق)، عالم امامى، فقیه، محدث و مفسر. معروف به بها و تاج الفقها و فاضل اصفهانى. گاهى به جهت تألیف كتاب «كشف اللثام» به او كاشف اللثام گفته‏اند. با این كه اصفهانى است، اما چون در اوایل زندگانى با پدرش، ملا تاج‏الدین حسن، به هندوستان رفت و مدتى در آنجا اقامت كرد، بعد از مراجعت به اصفهان به فاضل هندى مشهور شد. در دوازده سالگى از فراگیرى علوم عقلى فارغ شد. او از شاگردان ملا محمدباقر مجلسى است. وى به واسطه‏ى پدرش، ملا تاجا، از ملا حسنعلى بن ملا عبدالله از مشایخ علامه‏ى مجلسى است، روایت حدیث كرد. شیخ احمد حلى و محمدعلى كشمیرى از شاگران او هستند كه از وى داراى اجازه بودند. به هنگام فتنه‏ى افغان در اصفهان درگذشت و در تخت پولاد دفن شد. بعدها حاج ملا محمد نایینى در كنارش به خاك سپرده شد و قبور این دو تن به فاضلان مشهور گشت. از آثار وى: «تفسیر قرآن»؛ «تلخیص الشفا»، در حكمت كه ملخص «شفا»ى ابن‏سینا است؛ «كشف اللثام و الابهام عن قواعد الاحكام»، در فقه، كه شرح «قواعد» علامه حلى و از مهمترین تألیفات فاضل هندى است كه صاحب «جواهر» و صاحب «ریاض» به آن اعتماد بسیار داشتند و از مدارك كتب ایشان است؛«المناهج السویه النبویه»، در شرح «روضه البهیه»؛ «مناسك الحج»؛ «كلید بهشت»، به فارسى، در اصول دین؛ «النجاه»؛ «احاله النظر»، در قضاء و قدر؛ «التمحیص» یا «ملخص التلخیص»، خلاصه‏اى از «تلخیص المفتاح» خطیب قزوینى دمشقى،در علم بلاغت؛ «چهار آئینه»، به فارسى، در اثبات امور چهارگانه كه آن را به نام شاه سلطان حسین صفوى تألیف كرده است؛ «جوابات المسائل الفقهیه»، كه بیشتر آن در عبادات است؛ حاشیه بر «شرح المواقف» سید شریف جرجانى؛ حاشیه بر شرح «الهدایه الاثیریه» میبدى؛ شرح؛ العقائد النفسیه»؛ «رساله فى الاحتیاطات اللازمه العمل»، كه شاگردش شیخ عبدالحسین بن عبدالرحمان بغدادى آن را از املائات او نوشته است؛ «اللالى العبقریه فى شرح العینیه الحمیریه»؛«الخور البریعه فى اصول الشریعه» و شرح آن؛ «الزبده»، در اصول دین.