ملیت :  ایرانی   -  قرن : 3 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)
(301 -207 ق)، قاضى و محدث. اهل فریاب بلخ و ساكن بغداد بود. براى كسب حدیث سفرهاى زیادى كرد و در خراسان و ماوراءالنهر و عراق و حجاز و مصر و شام و جزیره بزرگان و محدثین را ملاقات كرد و از آنان حدیث شنید. چون به بغداد رسید، مورد استقبال قرار گرفت. وى در بغداد سكنى گزید و مجلس درس آراست. در مجلس او گاه در حدود سى هزار نفر شركت مى‏كردند. كه در میان آنها سیصد و شانزده نویسنده‏ى حدیث بودند. او در آن جا از هدبه بن خالد و على بن مدینى و محمد بن بندار و هیثم بن ایوب طالقانى و ابوقدامه‏ى سرخسى و قتیبه بن سعید بلخى و اسحاق بن راهویه و محمد بن حمید رازى و احمد بن فرات رازى و یونس بن حبیب اصفهانى و عبدالرحیم بن حبیب فریانى و محمد ابن زنجویه و فرزندان ابراهیم دورقى و بسیارى دیگر حدیث روایت كرد. محمد بن مخلد دورى و ابوالحسین بن منادى و ابوبكر شافعى و ابوالقاسم طبرانى و ابواحمد بن عدى و ابوبكر اسماعیلى و ابوبكر جعابى و ابوبكر آجرى و ابوالحسین محمد رازى و حسن بن عبدالرحمان رامهرمزى و خلق بسیارى از وى حدیث روایت كرده‏اند. وى در مصر و بغداد روایت حدیث كرد. خطیب بغدادى او را ثقه‏اى مورد اعتماد توصیف كرده است. فریابى مدتى قاضى دینور بود. او را یكى از بزرگان معرفت و فهم و علم خوانده‏اند. وى در بغداد درگذشت و در مقابر باب الانبار دفن شد. از آثار باقى‏مانده از وى: رساله‏ى «صفه النفاق و ذم المنافقین»؛ رساله‏ى «دلائل النبوه».