ملیت :  ایرانی   -  قرن : 14 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)
(1390 -1315 ق)، عالم دینى، فقیه و مدرس. در نجف به دنیا آمد و در مهد علم تربیت یافت. سپس با پدرش به اراك رفت و پس از تحصیل مقدمات و فراگیرى علوم ریاضى و طبیعى در محضر برخى از علماء همچون آخوند ملا محمد صابونى و آقا میرزا ابوالحسن كمره‏اى، كه از شاگردان برجسته خراسانى بود، و آخوند ملا محمد تقى گلپایگانى استفاده كرد و پس از آن از محضر آیت‏الله شیخ عبدالكریم حایرى یزدى كه در آن زمان در اراك بودند، در فقه و اصول استفاده‏ها نمود. سپس با وى به قم مهاجرت نمود و تا 1351 ق از بحثهاى آن بزرگ بهره جست. آن‏گاه به اراك مراجعت كرد و تا 1375 ق به تدریس فقه و اصول خارج پرداخت و شاگردان فاضلى تربیت نمود. در همان سال براى همیشه به قم رفت و به تدریس استدلالى فقه و اصول پرداخت و عده‏اى از زبده‏ترین محصلین به درسش حاضر مى‏شدند. او به بیمارى سرطان در تهران درگذشت، و پیكرش به نجف منتقل و طبق وصیتش در جوار امیرالمومنین (ع) به خاك سپرده شد. از آثار وى: «تقریرات و دراسات» آیت‏الله حایرى؛ تألیفاتى در فقه و اصول و تفسیر.[1] سید آیت‏الله مرحوم حاج‏آقا حسن بن العلامه حاج آقا مصطفى بن العلامه الكبرى والایه الله العظمى حاج آقا محسن عراقى از علماء اعلام و آیات عظام حوزه علمیه قم كه به فضل و كمال و قدس و مقام موصوف و به دقت‏نظر و هم مناعت طبع و متانت نفس معروف عالى و دانى بودند. ولادتش در سوم جمادى‏الثانى سال 1315 ق در نجف اشرف واقع شده و در مهد علم و كمال تربیت یافته و با والد مرحومش به اراك آمده و پس از تحصیل مقدمات و مقدارى علوم ریاضى و طبیعى به درك فیض محضر بعضى از دانشمندان اراك از قبیل مرحوم آخوند ملا محمد صابونى و مرحوم آمیرزا ابوالحسن كمره‏اى كه از فضلاء تلامذه مرحوم خراسانى بوده و مرحوم آخوند ملا محمدتقى گلپایگانى استفاده كرده و پس از آن از محضر مرحوم آیت‏الله حاج شیخ عبدالكریم یزدى كه در آن زمان در اراك بودند استفاده نموده و تا مدتى كه در آنجا بودند فقها و اصولا در محضرشان حاضر و پس از مهاجرت آن مرحوم به قم ایشان هم مانند دیگران از اصحاب و شاگردان حایرى به قم آمده و تا سال 1351 ق مدت 11 سال از ابحاث آن مرحوم استفاده نموده آنگاه به اراك مراجعت و تا سال 1375 ق در وطن خود به تدریس فقه و اصول خارج پرداخته و فضلائى تربیت نموده و در سال مزبور براى همیشه به قم مهاجرت و در بلده طیبه رحل اقامت افكنده و به تدریس استدلالى فقه و اصول پرداخته‏اند. و عده‏اى از مبرزین و زبده‏ترین محصلین و فضلاء به درسش حاضر شده تا در 1390 ق كه مبتلا به كسالت سرطان و در تهران بدرود زندگى گفته و جنازه‏اش طبق وصیتش حمل به نجف اشرف و در جوار مولاى متقیان امیرالمومنین علیه‏السلام مدفون گردید نوشته‏هاى ایشان تقریرات و دراسات آیت‏الله حایرى و هم تالیفات در فقه و اصول و تفسیر است كه به طبع نرسیده است. ظرائف عجیبه و حكایات نادره‏اى داشت و بسیار بامعنویت و باصفا بود كمتر در اجتماعات مى‏آمد و غالبا در فراغت به تهذیب نفس و تكمیل روح پرداخته و با آفریدگار عزیز راز و نیاز مى‏كرد و هم با مولایمان صاحب‏الزمان ارواحنا له الفداء سر و سرى داشت و بسیار این بیت را مى‏سرود: به امید طاعت تو همه عمر زنده باشم چه نباشد این سعادت نه من و نه زندگانى
فعالیت ها : : مشاهیر / عالمان و دانشمندان / تدریس مشاهیر / عالمان و دانشمندان / فقه-اصول فقه