حسن حسینی فسایی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 13 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

(1316 -1237 ق)، مقحق، مفسر، ادیب، صوفى، شاعر و طبیب. از سادات دشتكى شیراز بود. در فسا به دنیا آمد. در كودكى پدر و مادر خویش را از دست داد و تحت سرپرستى مادربزرگ و برادر به كسب علم و ادب پرداخت. در خدمت میرزا ابوالحسن مجتهد فسایى ابتدا علوم را و بعدها «شرح هدایه»، «شرح تجرید» و «معالم الاصول» و «مطول» را فرا گرفت. سپس نزد میرزا محمد على واحدالعین «مفاتیح الشرایع» فیض كاشانى را، در فقه، خواند. بعد از آن سفرى به اصفهان داشت. پس از بازگشت به شیراز مدتى نزد شیخ مهدى كجورى مازندرانى شاگردى كرد و كتب ریاضى را فراگرفت. میرزا حسن علم طب را نیز در خدمت میرزا سید على نیاز و حاجى میرزا بابا حكیم‏باشى اصفهانى آموخت. وى در 1279 ق سفرى به تهران و یزد كرد و پس از بازگشت به شیراز به معالجه‏ى بیماران پرداخت و شهرتى كسب كرد. چنان كه پزشك مخصوص سلطان اویس میرزا احتشام‏الدوله پسر فرهاد میرزا معتمدالدوله شد. از آثار وى: «فارسنامه ناصرى»؛ «تفسیر حسن»؛ «تحفه احتشامى»، دراندرز و نصایح، به نظم؛ «نقشه مملكت فارس».