ابوعبدالله محمد ماهانی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 3 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

(وف ح 275 ق)، ریاضیدان و منجم. در كرمان به دنیا آمد. در بغداد مى‏زیست و از علماى آنجا به حساب مى‏آمد. وى در هیئت و نجوم و جبر و هندسه تبحر و تسلط داشت. ماهانى از 239 تا 252 ق رصدهایى انجام داده كه توسط ابن‏یونس، ریاضیدان مصرى، در زیج كبیر حاكمى ثبت شده و همچنین در زمینه‏ى ریاضى آثارى از او باقى مانده است. از آن جمله: «رساله فى النسبة» یا «رسالة فى المشكل من النسبة»؛ «تفسیر المقالة العاشرة من كتاب اقلیدس». از جمله آثار مفقود وى: شرح مقاله پنجم كتاب «اصول اقلیدس»؛ شرح مقاله‏ى دوم كتاب «كره و استوانه‏ى» ارشمیدس؛ «كتاب فى ستة (/ ست) و عشرین شكلا من المقالة الاولى من اقلیدس التى لا یحتاج فى شیى‏ء منها الى الخلف»؛ اصلاح كتاب «مانالاوس فى اشكال الكریه»؛ «زیج».