احمد نجفی زنجانی

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 14 منبع : گلزار مشاهیر

خوشنویس. تولد: 1287(1324 ق.)، نجف. درگذشت: 17 تیر 1361. احمد نجفى زنجانى مشهور به «معصومى» یا «معصومى خوشنویس»، فرزند محمدحسین، در هفت سالگى در مدرسه‏ى مرتضوى ایرانیان در نجف اشرف مشغول به تحصیل شد. سپس به فراگیرى فقه و اصول و نحو و صرف و ادبیات عربى و فارسى پرداخت. چون از كودكى به آموختن فنون خط علاقه داشت، ضمن تحصیل زیر نظر اساتید خط به استنساخ كتب دینى و اجتماعى اشتغال ورزید تا در بیست و پنج سالگى رسما در زمره‏ى خوشنویسان عصر درآمد و مشغول تحریر كتب مؤلفین و ناشرین شد. كار كتابت را از سال 1295 آغاز كرد. از همین زمان كتیبه‏نویسى را شروع نمود و از جمله آنها مى‏توان به این موارد اشاره كرد: كتیبه‏هاى: درب طلاى نقره‏ى حرم سامرا، ضریح آرامگاه حضرت مسلم (ع) دركوفه؛ ضریح آرامگاه حضرت عبدالعظیم؛ ضریح آرامگاه حضرت رقیه در شام؛ ضریح آرامگاه حضرت رضا (ع)؛ كتیبه‏هاى مسجد اعظم و مسجد آئینه و موزه‏ى قم؛ رواق آینه‏ى زنانه حضرت معصومه (ع)؛ گنبد خواجه ربیع در خراسان؛ صحن كهنه‏ى قم؛ شاه نعمت‏الله در ماهان كرمان؛ آرامگاه ابوعلى سینا در همدان؛ امامزاده سید محمد محروق در نیشابور؛ آرامگاه عمر خیام در نیشابور؛ آرامگاه شیخ فریدالدین عطار در نیشابور؛ مسجد شاه صفى در اردبیل مسجد جنت در اردبیل؛ بقعه‏ى طیبات در مرز افغانستان؛ آرامگاه نادرشاه افشار در مشهد؛ مجمسه‏ى فردوسى در ایتالیا، مهمانخانه‏ى و نمایشگاه سفارتخانه‏ى دولت ایران در واشنگتن، قسمتى از درب‏هاى آهنى مسجد شاه در تهران؛ مسجد سید عزیزالله؛ مسجد ملكه مادر؛ مسجد سبحان؛ مسجد آقا رضا شیشه؛ مسجد باب الحوائج؛ مسجد و محراب آشتیانى‏ها؛ محراب مسجد خلیل الرحمن؛ محراب مسجد كرمانى‏ها؛ سردرى و محراب مسجد اردبیلى‏ها؛ محراب سید اربابى؛ مسجد هدایت؛ مسجد حاج آقا كمال مرتضوى؛ مسجد دولت‏آباد؛ مأذنه‏ى پامنار؛ مأذنه‏ى مسجد صدریه؛ مسجد كاظمین؛ مسجد خوانسارى‏ها؛ مرقد و زیارتنامه‏ى امامزاده‏ى عبدالله در شهر رى؛ مدرسه‏ى مروى تهران؛ كتیبه‏ى و زیارتنامه‏ى بقعه‏ى امامزاده شكركوه در مازندران؛ تجدید ضریح امامزاده نور در گرگان؛ كتیبه‏ى مسجد دانشگاه تهران به عرض یازده متر و سى سانتیمتر و به طول بیست متر با رقم و تاریخ 1385 ق. مرقوم كرده‏اند. علاوه بر این عموم اصلاحات كتیبه‏هاى تاریخى به دستور وزارت فرهنگ در سراسر ایران و شجره‏هاى انساب سادات و استنساخ كتب قیمتى و تكمیل قرآن‏هاى خطى و گرانبها نمونه‏هایى از آثار هنرى این هنرمند است. یكى از كارهاى هنرى و خطى این دقیق وى نوشتن سوره‏ى اخلاص روى یك دانه برنج با امضا و تاریخ است. از این نوع برنج‏ها چهار دانه در دسترس است كه دو دانه‏ى آن در كتابخانه‏ى حضرت امیر (ع) در نجف زنجانى عبارت بودند از: در خط نسخ، میرزا عبدالجواد محلاتى، در خط ثلث: عبدالعلى ثانى یزدى ملقب به اشرف‏الكتاب، در خط نستعلیق، میرزا حسن زرین‏خط تهرانى. اجازات زنجانى توسط افراد زیر صادر شده است: محمدعلى فضلى بغدادى، حامد آمدى اسلامبولى، محمدهاشم بغدادى، بدوى دمشقى، حسن زرین‏خط تهرانى. وى از خوشنویسانى است كه در نوشتن انواع خط از قبیل نسخ، ثلث، رقاع، كوفى، نستعلیق، شكسته، طغرا و غیره مهارت داشت. وى در انجمن خوشنویسان ایران به سمت استادى در امر خط ثلث مشغول و تا پایان عمر در این خدمت بود. از جمله كتاب‏هایى كه كتابت كرده است مى‏توان به این عنوان‏ها اشاره نمود: ریاض الجنان (1375 ق.)؛ انوار المجالس؛ گنج جواهر دانش؛ رسائل آیت‏الله سید حسین بروجردى؛ كتاب الطهاره تألیف آیت‏الله بروجردى در فقه؛ قرآن سه جلد (و از جمله قرآن رحلى مذهب با چاپ هفت رنگ، تهران)؛ تنقیح المقال فى احوال الرجال در سه جلد، تألیف آیت‏الله مامقانى؛ مفاتیح الجنان حاج شیخ عباس محدث قمى؛ تفسیر گازر؛ سفینة البحار تألیف محدث قمى؛ مناسك حج آیت‏الله محمدحسین نایینى؛ مناسك حج شیخ على مرندى؛ رساله نجاةالعباد تألیف آیت‏الله سید ابوتراب خوانسارى؛ پنج دوره دیوان مصور خیام؛ یك جزوه قرآن براى مدرسین؛ چهار دوره رسم‏المشق؛ آثار جاویدان خط تألیف احمد زنجانى؛ چندین كتاب درسى نیز به خط او در ایران و عراق (نجف).