این ماده رویه رسیدگی به سامانه‌های هوش مصنوعی را بیان می‌کند که ارائه‌دهنده آن‌ها را غیرپرخطر طبقه‌بندی کرده، اما مرجع نظارت بر بازار به پرخطر بودن آن‌ها ظن دارد. در این حالت، مرجع نظارت سامانه را ارزیابی می‌کند و در صورت احراز پرخطر بودن، ارائه‌دهنده را ملزم به انطباق با مقررات و انجام اقدامات اصلاحی می‌نماید. چنانچه استفاده از سامانه فراتر از قلمرو ملی باشد، سایر کشورهای عضو و کمیسیون مطلع می‌شوند.


در صورت عدم انطباق در مهلت مقرر، ارائه‌دهنده مشمول جریمه خواهد شد. همچنین ارائه‌دهنده موظف است اقدامات اصلاحی را نسبت به تمامی سامانه‌های مشابه در بازار اعمال کند و در صورت طبقه‌بندی عامدانه نادرست برای دور زدن مقررات، با جریمه مواجه می‌شود. مراجع نظارت بر بازار نیز می‌توانند برای پایش اجرای این ماده، بازرسی‌ها و کنترل‌های لازم را انجام دهند.

ماده قبلی: 

متن ماده 80: رویه رسیدگی به سامانه‌های هوش مصنوعی که توسط ارائه‌دهنده، در اجرای پیوست 3، غیرپرخطر طبقه‌بندی شده‌اند
۱. هرگاه مرجع نظارت بر بازار دلایل کافی برای این داشته باشد که یک سامانه هوش مصنوعی که توسط ارائه‌دهنده وفق بند ۳ ماده ۶ به‌عنوان «غیرپرخطر» طبقه‌بندی شده است، در واقع سامانه‌ای پرخطر محسوب می‌شود، مرجع نظارت بر بازار موظف است ارزیابی سامانه مذکور را از حیث پرخطر بودن آن، بر اساس شرایط مقرر در بند ۳ ماده ۶ و دستورالعمل‌های کمیسیون، انجام دهد.

۲. هرگاه در جریان این ارزیابی، مرجع نظارت بر بازار احراز کند که سامانه هوش مصنوعیِ مورد نظر پرخطر است، باید بدون تأخیر غیرموجه از ارائه‌دهنده ذی‌ربط بخواهد کلیه اقدامات لازم را برای انطباق سامانه با الزامات و تکالیف مقرر در این مقرره انجام دهد و همچنین اقدامات اصلاحی مقتضی را ظرف مهلتی که مرجع نظارت بر بازار تعیین می‌کند، اتخاذ نماید.

۳. چنانچه مرجع نظارت بر بازار تشخیص دهد که استفاده از سامانه هوش مصنوعیِ مورد نظر محدود به قلمرو ملی آن کشور نیست، موظف است بدون تأخیر غیرموجه نتایج ارزیابی و اقداماتی را که از ارائه‌دهنده مطالبه کرده است، به کمیسیون و سایر کشورهای عضو اطلاع دهد.

۴. ارائه‌دهنده مکلف است اطمینان حاصل کند که تمامی اقدامات لازم برای انطباق سامانه هوش مصنوعی با الزامات و تکالیف مقرر در این مقرره انجام می‌شود. در صورتی که ارائه‌دهنده سامانه هوش مصنوعیِ مورد نظر ظرف مهلت مقرر در بند ۲ این ماده، سامانه را با الزامات و تکالیف یادشده منطبق نکند، مشمول جریمه‌های مقرر در ماده ۹۹ خواهد شد.

۵. ارائه‌دهنده موظف است اطمینان حاصل کند که تمامی اقدامات اصلاحی مقتضی نسبت به کلیه سامانه‌های هوش مصنوعیِ مربوط که در بازار اتحادیه عرضه کرده است، اعمال می‌شود.
۶. چنانچه ارائه‌دهنده سامانه هوش مصنوعیِ مورد نظر ظرف مهلت مقرر در بند ۲ این ماده اقدامات اصلاحی کافی انجام ندهد، احکام بندهای ۵ تا ۹ ماده ۷۹ اعمال خواهد شد.
۷. هرگاه در جریان ارزیابی موضوع بند ۱ این ماده، مرجع نظارت بر بازار احراز کند که ارائه‌دهنده سامانه هوش مصنوعی را عمداً به‌عنوان «غیرپرخطر» طبقه‌بندی کرده است تا از اعمال الزامات مندرج در فصل سوم، بخش ۲، اجتناب کند، ارائه‌دهنده مشمول جریمه‌های مقرر در ماده ۹۹ خواهد شد.

۸. مراجع نظارت بر بازار در اعمال اختیارات خود برای نظارت بر اجرای این ماده، و مطابق با ماده ۱۱ مقرره (EU) 2019/1020، می‌توانند بازرسی‌ها و کنترل‌های مقتضی را انجام دهند و در این راستا، به‌ویژه اطلاعات ذخیره‌شده در پایگاه داده اتحادیه اروپا موضوع ماده ۷۱ این مقرره را مدنظر قرار دهند.
 
 

تحلیل و تفسیر بند به بند ماده 80: رویه رسیدگی به سامانه‌های هوش مصنوعی که توسط ارائه‌دهنده، در اجرای پیوست 3، غیرپرخطر طبقه‌بندی شده‌اند

بند ۱ نقطه شروع مداخله نظارتی است و نشان می‌دهد که تشخیص «پرخطر بودن» صرفاً در اختیار ارائه‌دهنده نیست. هرگاه مرجع نظارت بر بازار دلایل معقول برای تردید در طبقه‌بندی غیرپرخطر داشته باشد، می‌تواند به‌طور مستقل و بر اساس معیارهای ماده ۶ (۳) و دستورالعمل‌های کمیسیون، طبقه‌بندی سامانه را بازبینی کند. این بند توازن قدرت را به نفع نهاد ناظر تغییر می‌دهد و مانع از خوداظهاری مطلق ارائه‌دهندگان می‌شود.

بند ۲ پیامد مستقیم احراز پرخطر بودن سامانه را تعیین می‌کند و ارائه‌دهنده را مکلف به انطباق کامل با الزامات مقرره می‌سازد. الزام به اقدام «بدون تأخیر غیرموجه» و تعیین مهلت توسط مرجع نظارت، نشان‌دهنده فوریت قانون‌گذار در مدیریت ریسک است و فضای مانور ارائه‌دهنده را محدود می‌کند، بدون آن‌که اختیار زمان‌بندی کاملاً از مرجع سلب شود.

بند ۳ بُعد سرزمینی استفاده از سامانه را وارد تحلیل می‌کند و در مواردی که کاربری سامانه فراتر از مرزهای ملی است، سازوکار اطلاع‌رسانی و هماهنگی اتحادیه‌ای را فعال می‌سازد. این بند مانع از برخورد جزیره‌ای کشورها با یک سامانه واحد می‌شود و انسجام بازار داخلی اتحادیه را حفظ می‌کند.

بند ۴ مسئولیت نهایی و مستمر ارائه‌دهنده را تثبیت می‌کند و تصریح دارد که عدم انطباق در مهلت مقرر، به‌طور مستقیم منجر به اعمال جریمه‌های مالی می‌شود. این بند پیوند روشنی میان تکلیف اصلاح و ضمانت اجرای مالی برقرار می‌کند و انگیزه اقتصادی قوی برای رعایت مقررات ایجاد می‌نماید.

بند ۵ دامنه اقدامات اصلاحی را از یک سامانه مشخص فراتر می‌برد و آن را به تمام سامانه‌های مشابه ارائه‌شده در بازار اتحادیه تعمیم می‌دهد. به این ترتیب، ارائه‌دهنده نمی‌تواند اصلاحات را به یک مورد محدود کند و موظف است نگاه سیستمی و سراسری به انطباق داشته باشد.

بند ۶ در صورت استمرار عدم انطباق، رژیم سخت‌گیرانه ماده ۷۹ را وارد عمل می‌کند. این بند پل ارتباطی میان دو ماده است و امکان مداخله قهری مرجع نظارت، از جمله محدودسازی، ممنوعیت یا خروج سامانه از بازار را فراهم می‌سازد و نشان می‌دهد که ماده ۸۰ مرحله مقدماتی پیش از اقدامات شدیدتر است.

بند ۷ به سوءنیت ارائه‌دهنده می‌پردازد و میان اشتباه در طبقه‌بندی و تلاش عامدانه برای دور زدن مقررات تمایز قائل می‌شود. در صورت احراز قصد فرار از الزامات فصل سوم، بخش ۲، جریمه مالی به‌عنوان واکنش مستقیم قانون‌گذار اعمال می‌شود که نقش بازدارنده مهمی دارد.

بند ۸ ابزار اجرایی نظارت را تکمیل می‌کند و به مراجع نظارت بر بازار اختیار می‌دهد تا با اتکا به اختیارات مقرره 2019/1020 و اطلاعات پایگاه داده اتحادیه اروپا، بازرسی‌ها و کنترل‌های لازم را انجام دهند. این بند تضمین می‌کند که نظارت صرفاً واکنشی نبوده و امکان پایش فعال و مبتنی بر داده فراهم باشد.
 
منبع: ترجمه شده توسط بخش فناوری های نوین سایت راسخون